I SA/Po 212/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi J. C. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu było postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczące zaliczenia wpłaty z dnia 8 lipca 2022 r. w kwocie 936 zł na poczet zaległości w podatku od towarów i usług za listopad i grudzień 2015 r. Skarżący podnosił zarzuty dotyczące przedawnienia zaległości podatkowych oraz kwestionował skuteczność czynności egzekucyjnych (zajęcia nieruchomości) jako podstawy do przerwania biegu terminu przedawnienia. Organy podatkowe obu instancji uznały, że wpłata została prawidłowo zaliczona na poczet wymagalnych i nieprzedawnionych zaległości, wskazując, że bieg terminu przedawnienia został przerwany na skutek zastosowania środków egzekucyjnych (zajęcia nieruchomości w 2018 r. i zajęcia wierzytelności w 2023 r.), co zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej spowodowało rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia na nowo. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko organów podatkowych. Stwierdził, że wpłata została prawidłowo zaliczona zgodnie z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, który reguluje kolejność zaliczania wpłat na poczet zaległości podatkowych, nawet jeśli podatnik wskazał inny tytuł wpłaty. Sąd podkreślił, że zasady zaliczania wpłat stosuje się w brzmieniu obowiązującym w dacie dokonania wpłaty. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, że przedawnienie zobowiązań podatkowych za listopad i grudzień 2015 r. nie nastąpiło, ponieważ bieg terminu przedawnienia został skutecznie przerwany przez czynności egzekucyjne, o czym podatnik został powiadomiony. W związku z tym sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących zaliczania wpłat na poczet zaległości podatkowych (art. 62 o.p.) oraz skutków przerwania biegu terminu przedawnienia przez czynności egzekucyjne (art. 70 § 4 o.p.).
Dotyczy specyficznej sytuacji zaległości podatkowych z lat 2015 i wpłaty dokonanej w 2022 r., z uwzględnieniem zmian w przepisach Ordynacji podatkowej od 2020 r. oraz skutków czynności egzekucyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wpłata dokonana przez podatnika na poczet zaległości podatkowych została prawidłowo zaliczona przez organ podatkowy zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej, w szczególności w kontekście wskazania przez podatnika tytułu wpłaty i istniejących zaległości z lat ubiegłych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wpłata została prawidłowo zaliczona zgodnie z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej, który nakazuje zaliczenie na poczet najstarszej zaległości podatkowej, nawet jeśli podatnik wskazał inny tytuł wpłaty, gdy istnieją zaległości podatkowe.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej w brzmieniu obowiązującym od 2020 r. nakazuje zaliczenie wpłaty na poczet najstarszej zaległości podatkowej, nawet jeśli podatnik wskazał inny tytuł wpłaty, gdy istnieją zaległości podatkowe. Dyspozycja podatnika jest wiążąca tylko gdy nie ma zaległości.
Czy bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego został skutecznie przerwany na skutek zastosowania środków egzekucyjnych, takich jak zajęcie nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bieg terminu przedawnienia został przerwany na skutek zastosowania środków egzekucyjnych, co zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej powoduje rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia na nowo.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził stanowisko organów podatkowych, że zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci zajęcia nieruchomości w 2018 r. oraz zajęcia wierzytelności w 2023 r. przerwało bieg terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych za listopad i grudzień 2015 r., co zostało prawidłowo uwzględnione przez organy.
Czy postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej może być uznane za wydane z naruszeniem zasady dwuinstancyjności lub zasady in dubio pro tributario?
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o zaliczeniu wpłaty jest aktem formalnym, a zarzuty naruszenia zasady dwuinstancyjności i in dubio pro tributario są bezzasadne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postanowienie o zaliczeniu wpłaty ma charakter deklaratoryjny i nie rozstrzyga sprawy co do istoty, a zarzuty dotyczące naruszenia zasady dwuinstancyjności i in dubio pro tributario nie znalazły potwierdzenia w materiale sprawy.
Przepisy (20)
Główne
o.p. art. 62 § § 1
Ordynacja podatkowa
W przypadku zaległości podatkowych, wpłatę zalicza się na poczet zaległości o najwcześniejszym terminie płatności, nawet jeśli podatnik wskazał inny tytuł wpłaty. Dyspozycja podatnika jest wiążąca tylko gdy nie ma zaległości.
o.p. art. 70 § § 4
Ordynacja podatkowa
Bieg terminu przedawnienia przerywa się na skutek zastosowania środka egzekucyjnego, o czym strona została powiadomiona. Po przerwaniu biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu zastosowania środka egzekucyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeżeli uzna ją za bezzasadną.
Pomocnicze
o.p. art. 2a
Ordynacja podatkowa
Zasada in dubio pro tributario - niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika. W niniejszej sprawie zarzut bezzasadny, gdyż wątpliwości nie dotyczyły konkretnych regulacji.
o.p. art. 21 § § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe powstaje z dniem zaistnienia zdarzenia, z którym ustawa podatkowa wiąże powstanie takiego zobowiązania.
o.p. art. 21 § § 2
Ordynacja podatkowa
Podatek wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty.
o.p. art. 51 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zaległość podatkowa to podatek niezapłacony w terminie płatności.
o.p. art. 53 § § 1
Ordynacja podatkowa
Od zaległości podatkowych naliczane są odsetki za zwłokę.
o.p. art. 53 § § 4
Ordynacja podatkowa
Odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku.
o.p. art. 55 § § 1
Ordynacja podatkowa
Odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego.
o.p. art. 55 § § 2
Ordynacja podatkowa
Jeżeli wpłata nie pokrywa zaległości wraz z odsetkami, zalicza się ją proporcjonalnie na poczet zaległości i odsetek.
o.p. art. 59 § § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe wygasa wskutek zapłaty.
o.p. art. 62 § § 4
Ordynacja podatkowa
W sprawie zaliczenia wpłaty na poczet zaległości wydaje się postanowienie.
o.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
o.p. art. 233 § § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżone postanowienie i wydać nowe lub utrzymać w mocy.
o.p. art. 234 § § 1
Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny. (Odpowiednio stosowane do zażaleń).
o.p. art. 239
Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące odwołań stosuje się odpowiednio do zażaleń.
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uznanie skargi za zasadną następuje w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowe zaliczenie wpłaty na poczet najstarszej zaległości podatkowej zgodnie z art. 62 § 1 Ordynacji podatkowej. • Skuteczne przerwanie biegu terminu przedawnienia zobowiązań podatkowych na skutek zastosowania środków egzekucyjnych (zajęcie nieruchomości i wierzytelności).
Odrzucone argumenty
Zarzut przedawnienia zaległości podatkowych. • Zarzut wadliwości czynności egzekucyjnych jako podstawy do przerwania biegu przedawnienia. • Zarzut naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania. • Zarzut naruszenia zasady in dubio pro tributario. • Zarzut naruszenia art. 234 Ordynacji podatkowej.
Godne uwagi sformułowania
dyspozycja zawarta na dowodzie wpłaty (...) jest wiążąca dla organu podatkowego tylko w sytuacji, gdy podatnik nie posiada zobowiązań podatkowych, dla których termin płatności upłynął. • w każdym przypadku do wpłat dokonanych po terminie płatności, organ podatkowy zobligowany jest zastosować przepis art. 55 § 2 o.p. • postanowienie o zaliczeniu wpłaty na poczet zaległości podatkowej jest aktem formalnym, nieprzesądzającym o istnieniu zaległości podatkowej, a jedynie informującym o sposobie zaliczenia owej wpłaty. • zastosowano środek egzekucyjny w postaci zajęcia nieruchomości, co spowodowało przerwanie biegu tego terminu.
Skład orzekający
Katarzyna Nikodem
przewodniczący
Małgorzata Bejgerowska
sprawozdawca
Waldemar Inerowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania wpłat na poczet zaległości podatkowych (art. 62 o.p.) oraz skutków przerwania biegu terminu przedawnienia przez czynności egzekucyjne (art. 70 § 4 o.p.)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaległości podatkowych z lat 2015 i wpłaty dokonanej w 2022 r., z uwzględnieniem zmian w przepisach Ordynacji podatkowej od 2020 r. oraz skutków czynności egzekucyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu zaliczania wpłat i przedawnienia zobowiązań podatkowych, z praktycznym przykładem zastosowania przepisów Ordynacji podatkowej i wpływu czynności egzekucyjnych na bieg terminu przedawnienia.
“Jak organ podatkowy zalicza Twoją wpłatę? Sprawdź, czy Twoja dyspozycja jest wiążąca!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.