I SA/Po 1664/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-07-29
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek spadkowyopłata prolongacyjnaumorzenie postępowaniaOrdynacja podatkowadecyzjakontrola sądowaprawo podatkowe

WSA w Poznaniu uchylił decyzję o umorzeniu postępowania w sprawie opłaty prolongacyjnej, uznając ją za wydaną z naruszeniem przepisów.

Skarżący złożył wniosek o umorzenie opłaty prolongacyjnej związanej z podatkiem spadkowym. Urząd Skarbowy umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe na podstawie art. 208 Ordynacji podatkowej, ponieważ nie przewidywał on umorzenia takiej opłaty. Izba Skarbowa utrzymała tę decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że umorzenie postępowania nastąpiło z naruszeniem prawa, gdyż organ powinien merytorycznie rozpoznać wniosek, a nie umarzać postępowanie jako bezprzedmiotowe.

Sprawa dotyczyła wniosku skarżącego o umorzenie opłaty prolongacyjnej naliczonej od podatku spadkowego rozłożonego na raty. Urząd Skarbowy umorzył postępowanie w tej sprawie, uznając je za bezprzedmiotowe, ponieważ Ordynacja podatkowa nie przewidywała możliwości umorzenia opłaty prolongacyjnej. Izba Skarbowa podtrzymała tę decyzję, powołując się na brak przepisów umożliwiających umorzenie takich opłat. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał jednak, że decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem prawa. Sąd podkreślił, że umorzenie postępowania na podstawie art. 208 Ordynacji podatkowej jest możliwe tylko wtedy, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny. W tej sytuacji brak było podstaw do uznania postępowania za bezprzedmiotowe, ponieważ organ powinien był merytorycznie rozpoznać wniosek strony. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując, że nierozstrzygnięcie merytoryczne istoty sprawy stanowiło naruszenie przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nie może umorzyć postępowania jako bezprzedmiotowego w takiej sytuacji. Powinien merytorycznie rozpoznać wniosek strony.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że umorzenie postępowania na podstawie art. 208 Ordynacji podatkowej jest możliwe tylko w przypadku, gdy postępowanie stało się bezprzedmiotowe. Jeśli organ stwierdza brak podstaw prawnych do uwzględnienia żądania strony, powinien dokonać merytorycznej oceny wniosku, a nie umarzać postępowanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

O.p. art. 208 § § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy umarza postępowanie, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Sąd uznał, że brak podstaw prawnych do uwzględnienia żądania strony nie czyni postępowania bezprzedmiotowym, a wymaga merytorycznego rozpoznania sprawy.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 "c"

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 200

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Pomocnicze

O.p. art. 67 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ podatkowy powinien merytorycznie rozpoznać wniosek strony o umorzenie opłaty prolongacyjnej, a nie umarzać postępowanie jako bezprzedmiotowe, nawet jeśli nie ma podstaw prawnych do uwzględnienia wniosku.

Odrzucone argumenty

Organ podatkowy prawidłowo umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, ponieważ Ordynacja podatkowa nie przewiduje umorzenia opłaty prolongacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

Na gruncie rozpoznawanej sprawy nie można mówić ani o braku przedmiotu rozstrzygnięcia, ani też o braku podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a zasadniczo takie przesłanki uzasadniają bezprzedmiotowość postępowania. Jeżeli organ podatkowy stwierdza brak podstaw prawnych do uwzględnienia żądania strony, a taka sytuacja i argumentacja organu podatkowego została przyjęta za podstawę wydania decyzji, wówczas dokonuje oceny zasadności wniosku strony, a więc merytorycznie rozpoznaje sprawę decyzją, nie zaś uznaje postępowanie za bezprzedmiotowe i z tego powodu umarza postępowanie.

Skład orzekający

Gabriela Gorzan

sprawozdawca

Janusz Ruszyński

przewodniczący

Sylwia Zapalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących umarzania postępowań i merytorycznego rozpoznawania wniosków stron, nawet w przypadku braku podstaw do ich uwzględnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umorzenia opłaty prolongacyjnej, ale zasady dotyczące bezprzedmiotowości postępowania mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w prawie podatkowym – sposobu rozpatrywania wniosków przez organy podatkowe. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jest istotna dla praktyków prawa podatkowego.

Czy organ podatkowy może umorzyć sprawę, zamiast ją rozpoznać? WSA w Poznaniu wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 1664/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-06-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Gabriela Gorzan /sprawozdawca/
Janusz Ruszyński /przewodniczący/
Sylwia Zapalska
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński Sędziowie NSA Sylwia Zapalska NSA Gabriela Gorzan(spr) Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Ajnbacher po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2004 r. sprawy ze skargi Z. W. O. na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie o umorzenie opłaty prolongacyjnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego kwotę 10 zł (dziesięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. /-/G.Gorzan /-/J.Ruszyński /-/S.Zapalska LF
Uzasadnienie
Decyzjami z dnia [...], [...], [...], [...] z dnia [...] i z dnia [...]. Urząd Skarbowy orzekł o rozłożeniu na raty podatku od spadku po G.R., ustalonego skarżącemu w 1993 r. na kwotę [...],- zł (przed denominacją), jako zobowiązanemu do jego uiszczenia, przy czym jedynie w dwóch ostatnich z wymienionych wyżej decyzji ustalono opłatę prolongacyjną. Opłaty prolongacyjnej w łącznej kwocie [...] zł naliczonej do dnia [...] 2002 r. decyzją ostatnią z w/wymienionych skarżący nie uiścił, występując z wnioskiem z dnia [...] 12.2001 r. skierowanym do Prezydenta Miasta o umorzenie tej opłaty prolongacyjnej.
Decyzją Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] umorzono postępowanie, uznając za bezprzedmiotowe rozpatrzenie wniosku, ponieważ art. 67 § 1 Ordynacji podatkowej nie przewiduje umorzenia opłaty prolongacyjnej.
Od powyższej decyzji skarżący złożył odwołanie, w którym wniósł o ponowne rozpatrzenie przedstawionych argumentów i okoliczności, w szczególności uwzględnienie, że skarżącego nie poinformowano o konsekwencjach finansowych, jakie wynikają z ustalonej opłaty prolongacyjnej pod koniec ratalnej spłaty podatku spadkowego.
Izba Skarbowa decyzją z dnia [...] utrzymała w mocy decyzję organu I instancji, powołując się na przepisy art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej.
W uzasadnieniu decyzji, poza argumentacją przytoczoną przez organ I instancji, Izba Skarbowa wskazała, że brak jest norm prawnych dających organom podatkowym prawo umarzania opłat prolongacyjnych ustalonych w decyzjach ratalnych. Okoliczność natomiast uiszczenia zaległości podatkowej przed upływem terminu płatności ustalonych rat nie stanowi podstawy obniżenia wysokości naliczonej opłaty prolongacyjnej, o czym skarżącego poinformował w decyzji ratalnej z dnia [...] Urząd Skarbowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że rozpoznając skargę na decyzje administracyjne Sąd bada, czy decyzje te zostały wydane na podstawie prawidłowo zastosowanego w sprawie prawa materialnego oraz przepisów postępowania, tak w zakresie ustalenia stanu faktycznego, jak i jego prawnej oceny.
Do kompetencji sądu administracyjnego nie należy załatwienie sprawy w przedmiocie w jakim została ona poddana rozstrzygnięciu organom administracji publicznej i rozstrzygniecie to obejmuje zaskarżona decyzja. Z tego względu o żądaniu zarówno zwrotu na rzecz skarżącego opłaty prolongacyjnej zapłaconej do dnia [...]2002 r. w kwocie [...] zł jak również o jej umorzeniu nie jest władny rozstrzygać Sąd w niniejszej sprawie.
Natomiast należało zbadać, czy wydanie przez Urząd Skarbowy dnia [...] decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie z wniosku skarżącego o umorzenie opłaty prolongacyjnej, na podstawie art. 208 Ordynacji podatkowej, utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją Izby Skarbowej z dnia [...] nastąpiło zgodnie z prawem. W szczególności chodzi o to, czy powyższe decyzje stanowią rozstrzygnięcie sprawy w przedmiocie wniosku skarżącego z dnia [...]12.2001 r. o umorzenie opłaty prolongacyjnej w kwocie [...] zł naliczonej do dnia [...]2002 r. w decyzjach Urzędu Skarbowego z dnia [...] oraz z dnia [...].
Zgodnie z powołanym w decyzjach organów obu instancji, jako ich podstawa prawna, przepisem art. 208 Ordynacji podatkowej organ podatkowy umarza postępowanie, gdy z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe. Na gruncie rozpoznawanej sprawy nie można mówić ani o braku przedmiotu rozstrzygnięcia, ani też o braku podstaw faktycznych i prawnych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy, a zasadniczo takie przesłanki uzasadniają bezprzedmiotowość postępowania. Jeżeli organ podatkowy stwierdza brak podstaw prawnych do uwzględnienia żądania strony, a taka sytuacja i argumentacja organu podatkowego została przyjęta za podstawę wydania decyzji, wówczas dokonuje oceny zasadności wniosku strony, a więc merytorycznie rozpoznaje sprawę decyzją, nie zaś uznaje postępowanie za bezprzedmiotowe i z tego powodu umarza postępowanie.
Skoro zatem z naruszeniem art. 208 Ordynacji podatkowej zaskarżona decyzja została wydana, co spowodowało nierozstrzygnięcie merytoryczne istoty sprawy, poddanej rozpoznaniu organowi podatkowemu we wniosku podatnika, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "c" i art. 200 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) należało orzec, jak w sentencji wyroku.
Jak ustalono na rozprawie, w chwili wydania decyzji przez organ I instancji objęta wnioskiem o umorzenie oplata prolongacyjna nie była jeszcze zapłacona przez skarżącego, więc nawet przesłanka wygaśnięcia zobowiązania którą w pewnych okolicznościach przyjmuje się za przesłankę bezprzedmiotowości postępowania, nie mogła stanowić podstawy umorzenia postępowania.
/-/G.Gorzan /-/J.Ruszyński /-/S.Zapalska
LF

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI