I SA/Po 1386/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2004-12-01
NSApodatkoweWysokawsa
cłotranzytpełnomocnictwoKodeks celnydług celnyorgan celnyskarżącyprzewoźnikfałszerstwo dokumentu

WSA w Poznaniu uchylił decyzję organów celnych o wymierzeniu cła, uznając, że skarżący nie był głównym zobowiązanym do zapłaty ze względu na użycie przez przewoźnika przerobionego pełnomocnictwa.

Skarżący J. K. został uznany przez organy celne za dłużnika cła w związku z niezakończeniem procedury tranzytu samochodu osobowego Opel Vectra. Organy celne oparły się na pełnomocnictwie udzielonym przez J. K. przewoźnikowi C. S., które miało upoważniać do sprowadzenia pojazdu i dokonania formalności celnych. Sąd uchylił decyzję, stwierdzając, że J. K. nie był głównym zobowiązanym, ponieważ C. S. posłużył się przerobionym pełnomocnictwem, a skarżący nie miał związku ze sprowadzeniem konkretnego pojazdu.

Sprawa dotyczyła wymiaru cła wobec J. K. w związku z niezakończeniem procedury tranzytu samochodu osobowego Opel Vectra. Organy celne uznały J. K. za dłużnika celnego na podstawie pełnomocnictwa udzielonego C. S., które miało upoważniać do sprowadzenia pojazdu i dokonania formalności celnych. J. K. odwołał się, zarzucając m.in. wydanie decyzji na podstawie nieobowiązujących przepisów i niewłaściwą interpretację pełnomocnictwa. Twierdził, że C. S. posłużył się przerobionym pełnomocnictwem, które pierwotnie dotyczyło sprowadzenia samochodu marki Mazda 121D, a nie Opla Vectry. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Kluczową kwestią była ocena zakresu pełnomocnictwa. Sąd stwierdził, że C. S. użył przerobionego dokumentu, a J. K. nie miał związku ze sprowadzeniem Opla Vectry. Potwierdzeniem tego był wyrok skazujący C. S. za użycie podrobionego pełnomocnictwa. Sąd uznał, że J. K. nie był głównym zobowiązanym w rozumieniu Kodeksu celnego i uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, osoba taka nie może być uznana za dłużnika cła, jeśli nie miała związku ze sprowadzeniem pojazdu i nie wiedziała o użyciu przerobionego pełnomocnictwa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe jest ustalenie, czy pełnomocnik działał w granicach udzielonego mu upoważnienia. W sytuacji, gdy pełnomocnictwo zostało przerobione, a skarżący nie miał związku ze sprowadzeniem pojazdu, nie można go obciążać skutkami działań pełnomocnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (26)

Główne

k.c. art. 211 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 211 § § 3

Kodeks celny

k.c. art. 211 § § 3

Kodeks celny

Zamknięty katalog osób, które mogą być uznane za dłużników długu celnego.

k.c. art. 254 § § 4

Kodeks celny

Czynności dokonane przez przedstawiciela w granicach upoważnienia pociągają za sobą skutki bezpośrednio dla osoby, która ustanowiła przedstawiciela.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Pomocnicze

k.c. art. 13 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 23 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 35 § § 3

Kodeks celny

k.c. art. 84

Kodeks celny

k.c. art. 98

Kodeks celny

k.c. art. 101 § § 2

Kodeks celny

k.c. art. 222 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 223 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 223 § § 3

Kodeks celny

k.c. art. 226 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 230 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 231 § § 1

Kodeks celny

k.c. art. 262

Kodeks celny

Dz. U. Nr 104 poz. 1193 ze zm. art. 207 § pkt. 1

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10.11.1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21.12.1999 r. w sprawie Taryfy celnej

Ordynacja podatkowa art. 120

Ordynacja podatkowa art. 121

Ordynacja podatkowa art. 187

k.k. art. 270 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pełnomocnictwo użyte przez przewoźnika zostało przerobione i nie upoważniało do sprowadzenia konkretnego pojazdu (Opel Vectra). Skarżący nie miał związku ze sprowadzeniem pojazdu i nie wiedział o użyciu przerobionego pełnomocnictwa. Organ celny nieprawidłowo przyjął przerobione pełnomocnictwo za autentyczne. W dokumencie SAD jako główny zobowiązany wskazany był przewoźnik, a nie skarżący. Istniały dowody (postępowanie karne, wyrok skazujący przewoźnika) potwierdzające użycie fałszywego pełnomocnictwa.

Godne uwagi sformułowania

Przerobienie tego dokumentu polegało, zatem na usunięciu zapisu "marki Mazda 121 D"i w rezultacie C.S. dysponował dokumentem upoważniającym go do sprowadzenia do kraju dowolnego samochodu osobowego oraz do dokonania związanych z tym formalnosci celnych. Dokument ten został skserowany i nie posiadał autentycznego podpisu mocodawcy oraz notariusza, zawierał również niewłaściwy kolor pieczęci notarialnej, mimo to organy celne przyjęły to pełnomocnictwo jako autentyczne i na tej podstawie określiły obowiązki celne skarżącego. Powyższy fakt, w ocenie sądu jednoznacznie wyjaśnia kwestie pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego C. S., przesądzając o tym, że nie może ono rodzić skutków prawnych dla skarżącego, bowiem C. S. nie działał faktycznie w jego imieniu, zaś skarżący praktycznie nie miał nic wspólnego z sprowadzeniem przedmiotowego samochodu do kraju a zatem nie powinien być strona tego postępowania.

Skład orzekający

Tadeusz M. Geremek

przewodniczący sprawozdawca

Ryszard Słupczyński

sędzia

Marzenna Kosewska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za dług celny w przypadku użycia przez pełnomocnika przerobionego pełnomocnictwa, a także ocena autentyczności i zakresu pełnomocnictwa przez organy celne."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z procedurą tranzytu i użyciem fałszywego dokumentu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne sprawdzanie dokumentów przez organy celne i jak daleko idące mogą być konsekwencje użycia fałszywych pełnomocnictw, nawet jeśli dotyczy to osoby trzeciej.

Przerobione pełnomocnictwo kosztowało fortunę: sąd chroni obywatela przed cłem za cudzy błąd.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 1386/02 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2004-12-01
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-05-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Marzenna Kosewska
Ryszard Słupczyński
Tadeusz Geremek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ
Prezes Głównego Urzędu Ceł
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz M. Geremek ( spr.) Sędziowie NSA Ryszard Słupczyński WSA Marzenna Kosewska Protokolant: ref. sąd. Barbara Dropek po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2004r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiaru cła I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Celnego z dnia [...] nr [...] II. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę [...] tytułem zwrotu kosztów postępowania, III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana. /-/ M. Kosewska /-/ T. M. Geremek /-/ R. Słupczyński AR
Uzasadnienie
Dyrektor Urzędu Celnego w dniu [...] objął procedurą tranzytu wg SAD nr [...] towar - samochód osobowy marki Opel Vectra wyznaczając termin do przedstawienia tego towaru w urzędzie celnym przeznaczenia tj. w O. do dnia [...] października 2000 r.
Zgłoszenie towaru do procedury tranzytu w imieniu J. K. dokonał przewoźnik towaru C. S. na podstawie pełnomocnictwa z dnia [...] 09.2000 r.
Towar nie został przedstawiony w urzędzie celnym przeznaczenia w związku z czym Dyrektor Urzędu Celnego , postanowieniem z dnia [...] postępowanie w sprawie niezakończenia procedury tranzytu przedmiotowego towaru.
Następnie organ celny I instancji, decyzją nr [...] z dnia [...] skierowaną do J. K., na podstawie przepisów art. 13 § 1, art. 23 § 1, art. 35 § 3, art. 84, art. 98,art. 211 § 1 i 3, art. 222 § 1, art. 223 § 1 pkt. 1, art. 226 § 1, art. 230 § 1, art. 231 § 1 pkt. 1 i art. 262 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 r. Kodeks celny /Dz. U. Nr 75 z 2001r. poz. 802/ oraz § 207 pkt. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10.11.1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych /Dz. U. Nr 104 poz. 1193 ze zm./ a także na podstawie przepisów taryfy celnej importowej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21.12.1999 r. w sprawie Taryfy celnej - określił kwotę długu celnego poprzez wymiar dla J. K. cła oraz odsetek za sprowadzony przez niego samochód osobowy Opel Vectra.
W uzasadnieniu tej decyzji podano, że w przedmiotowej sprawie główny zobowiązany nie dostarczył towaru do urzędu celnego przeznaczenia w O. ani dokumentów potwierdzających zabezpieczenie procedury tranzytu jak też innych, z których mogłoby wynikać, że towar objęto inna dopuszczalną procedurą celną.
W tej sytuacji organ celny I instancji uznał, że towar został usunięty spod dozoru celnego i z dniem [...] 10.2000 r. powstał dług celny w rozumieniu art. 223 § 3 pkt. 1 tej ustawy w związku z czym był on uprawniony do wydania decyzji określającej kwotę wynikająca z długu celnego.
Organ celny wyjaśnił również, że w niniejszej sprawie nie mógł być przyjęty dowód pochodzenia towaru z Unii Europejskiej, ponieważ termin jego ważności jest określony na 4 miesiące, zaś dowód przedstawiono po tym terminie.
J. K. odwołał się od tej decyzji zarzucając jej wydanie na podstawie nieobowiązujących przepisów prawa i przeciwko osobie niebędącej stroną postępowania a nadto nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy zwłaszcza w zakresie woli mocodawcy oraz treści pełnomocnictwa.
Zdaniem odwołującego się organ celny powołał nieobowiązujące już rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10.11.1999 r. w sprawie deklaracji skróconych i zgłoszeń celnych oraz nieaktualne rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie Taryfy celnej.
Odwołujący się kwestionuje zasadniczo interpretacje treści udzielonego C. S. pełnomocnictwa przez organ celny.
Na podstawie tego pełnomocnictwa C. S. został upoważniony jedynie do sprowadzenia z zagranicy samochodu osobowego marki Mazda 121 a nie innego pojazdu oraz do dokonania wszelkich czynności celnych.
Odwołujący się podkreślił, że nie posiada ani tez nigdy nie posiadał samochodu osobowego, który wprowadził do kraju C. S. na podstawie przerobionego pełnomocnictwa, o czym jednoznacznie świadczą cechy tego dokumenty.
Prezes Głównego Urzędu Ceł, decyzją nr [...] z dnia [...] - utrzymał \w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu tego rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i stanowisko prawne organu celnego I instancji, podkreślając m.in. ze nie jest sporne, że skarżący udzielił C. S. pełnomocnictwa a z jego treści wynika jednoznacznie, że upoważnienie obejmowało nie tylko sprowadzenie samochodu z zagranicy a także dokonanie wszelkich formalności celnych.
Z treści art. 254 § 4 Kodeksu celnego wynika, iż czynności dokonane przez przedstawiciela w granicach upoważnienia, pociągają za sobą skutki bezpośrednio dla osoby, która ustanowiła przedstawiciela.
Zdaniem organu odwoławczego, w niniejszej sprawie naruszenie przepisów polegało na usunięciu towaru spod dozoru celnego, co na podstawie art. 211 § 1 Kodeksu celnego powstaje powstanie długu celnego w przywozie.
Krąg dłużników, czyli osób zobowiązanych do zapłacenia kwoty wynikającej z długu celnego określa art. 211 § 1 Kodeksu celnego, co stosownie do art. 3 § 1 pkt. 3 tej ustawy oznacza każdą osobę zobowiązaną do zapłacenia kwoty długu celnego.
Zgodnie z art. 211 § 3 pkt. 4 ustawy dłużnikami są osoby zobowiązane do wykonania obowiązków wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty w procedurze tranzytu. Jest nim główny zobowiązany /art. 101 § 1 Kodeksu celnego/
J. K. wniósł skargę do Sadu administracyjnego na powyższą decyzję zarzucając jej:
- naruszenie art.211 Kodeksu celnego oraz przepisów postępowania poprzez powołanie w zaskarżonej decyzji nieobowiązującej podstawy prawnej,
- wydanie zaskarżonej decyzji pomimo nie rozpatrzenia zarzutów związanych z decyzja organu I instancji,
- niewłaściwą ocenę stanu faktycznego i sprzeczność dokonanych ustaleń z treścią materiału dowodowego w sprawie.
W uzasadnieniu skargi J. K. podniósł okoliczności i argumenty podobne jak w toku dotychczasowego postępowania i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymują swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga J. K. zasługuje na uwzględnienie.
Sporny problem w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny czy skarżący zasadnie został uznany przez organy celne za dłużnika długu celnego powstałego na skutek usunięcia towaru spod dozoru celnego w rozumieniu art. 211 § 1 Kodeksu celnego.
Stosownie do treści art. 211 § 3 tej ustawy, dłużnikami są: 1/ osoba, która usunęła towar spod dozoru celnego 2/ osoby, które uczestniczyły w usunięciu towaru i które wiedziały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że towar został usunięty spod dozoru celnego 3/ osoby, które nabyły, posiadały lub przy zachowaniu należytej staranności mogły się dowiedzieć, że był to towar usunięty spod dozoru celnego 4/ osoby zobowiązane do wykonania obowiązków wynikających z czasowego składowania towarów lub wynikających ze stosowania procedury celnej, którą towar został objęty.
Cytowany wyżej przepis stanowi zamknięty katalog osób, które mogą być uznane za dłużników powstałego w taki sposób długu celnego, w związku, z czym należy ocenić czy wskazane tam sytuacje można odnieść do skarżącego.
Organy celne uznały, że J. K. jest dłużnikiem długu celnego na podstawie art. 211 § 3 pkt. 4 Kodeksu celnego jako główny zobowiązany do wykonania obowiązków w procedurze tranzytu /art. 101§ 2 Kodeksu celnego/.
Stanowisko organów celnych nie jest zasadne.
Z niespornych okoliczności sprawy wynika, że samochód osobowy Opel Vectra wprowadził do kraju C. S. wskazując jako odbiorcę przedmiotowego towaru J. K..
C. S. przedłożył organom celnym notarialne pełnomocnictwo J. K., z którego wynika, że jest on upoważniony do sprowadzenia z zagranicy samochodu osobowego oraz do dokonania wszelkich formalności celnych.
Właśnie zakres tego pełnomocnictwa jest kwestia sporną mającą zasadniczy wpływ na prawidłowe rozstrzygnięcie sprawy, bowiem organy celne przyjęły-stosownie do treści art. 254 § 4 Kodeksu celnego - że C. S. działał w imieniu i na rzecz skarżącego i jego też obciążają bezpośrednio skutki działania pełnomocnika.
W myśl powołanego wyżej przepisu, czynności dokonane przez przedstawiciela w granicach upoważnienia pociągają za osoba skutki bezpośrednio dla osoby, która ustanowiła przedstawiciela.
Istotnym jest, zatem zakres /granice/ upoważnienia udzielonego przez skarżącego C. S..
W toku postępowania skarżący wielokrotnie wyjaśniał, że nie upoważniał C. S. do sprowadzenia z zagranicy samochodu Opla Vectry i ze posłużył się on przerobionym pełnomocnictwem i przedłożył jako dowód inne pełnomocnictwo, z którego wynika, że upoważnił on C. S. do sprowadzenia z zagranicy samochodu osobowego marki Mazda 121 D oraz do dokonania wszelkich formalności celnych, ale odnoszących się do sprowadzenia samochodu tej konkretnej marki.
Przerobienie tego dokumentu polegało, zatem na usunięciu zapisu "marki Mazda 121 D"i w rezultacie C.S. dysponował dokumentem upoważniającym go do sprowadzenia do kraju dowolnego samochodu osobowego oraz do dokonania związanych z tym formalnosci celnych.
Dokument ten został skserowany i nie posiadał autentycznego podpisu mocodawcy oraz notariusza, zawierał również niewłaściwy kolor pieczęci notarialnej, mimo to organy celne przyjęły to pełnomocnictwo jako autentyczne i na tej podstawie określiły obowiązki celne skarżącego.
Z niespornych okoliczności sprawy wynika, że skarżący nigdy nie miał kontaktu z przedmiotowym samochodem, nie podpisywał zmienionej treści pełnomocnictwa i nie wiedział również o pozostawaniu w obrocie prawnym fałszywego pełnomocnictwa.
Podkreślić należy dodatkowo ze skarżący pismem z dnia 20.11.2000 r. skierowanym do C. S. odstąpił od umowy kupna samochodu marki Mazda 121 D z powodu niezachowania warunków tej umowy i zażądał zwrotu pobranych przez C. S. pieniędzy przekazanych na ten cel. Okoliczność ta potwierdza również wyjaśnienia skarżącego, które są spójne, konsekwentne i odpowiadają ujawnionym w niniejszej sprawie okolicznościom.
Ponadto już w toku postępowania organy celne dysponowały informacjami, że p-ko C. S. prowadzone jest postępowanie karne obejmujące równie sprowadzenie samochodu Opla Vectry na podstawie przerobionego pełnomocnictwa użytego jako autentyczne.
Okoliczność powyższa znajduje pełne potwierdzenie w przedłożonym przez skarżącego /już po w niesieniu skargi/ odpisu wyroku Sadu Rejonowego w sprawie o sygn. akt [...] z dnia [...], z którego wynika, że C. S. został skazany za to, że w dniu [...] na przejściu granicznym w S. oraz w Oddziale Celnym użył jako autentyczne podrobione uprzednio pełnomocnictwo udzielone przez J. K. do sprowadzenia z Niemiec samochodu osobowego marki Mazda 121D poprzez usunięcie z jego treści zapisu dotyczącego marki sprowadzonego pojazdu a następnie na tak przerobiony dokument sprowadził samochód marki Opel Vectra tj za przestępstwo z art. 270 § 1 kk.
Powyższy fakt, w ocenie sądu jednoznacznie wyjaśnia kwestie pełnomocnictwa udzielonego przez skarżącego C. S., przesądzając o tym, że nie może ono rodzić skutków prawnych dla skarżącego, bowiem C. S. nie działał faktycznie w jego imieniu, zaś skarżący praktycznie nie miał nic wspólnego z sprowadzeniem przedmiotowego samochodu do kraju a zatem nie powinien być strona tego postępowania.
Niezależnie od powyższego, wbrew twierdzeniom organów celnych w dokumencie SAD /pole 50/ jako główny zobowiązany wskazany został C. S..
W tych warunkach skoro organy celne naruszyły wskazane wyżej przepisy prawne a także przepisy art. 120,121,187 Ordynacji podatkowej należało uwzględnić skargę i w oparciu o art. 145§ 1 pkt. 1 lit. a i c, art. 200 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym /Dz. U. Nr 153, poz. 1270/ i orzec jak w sentencji wyroku.
/-/ M. Kosewska /-/ T. M. Geremek /-/ R. Słupczyński
AR

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI