I SA/PO 1314/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w PoznaniuPoznań2005-02-07
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówpodróże służbowedietykierowcykontrola podatkowaIzba SkarbowaWSArozliczenie podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatników na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą nieprawidłowego rozliczenia kosztów zagranicznych podróży służbowych.

Podatnicy zakwestionowali decyzję Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego o określeniu wyższego podatku dochodowego. Spór dotyczył zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z zagranicznymi podróżami służbowymi kierowców, w szczególności sposobu rozliczania czasu pobytu za granicą i wysokości diet. Sąd uznał działania organów skarbowych za prawidłowe, opierając się na przepisach dotyczących podróży służbowych i dowodach z dokumentów celnych, co doprowadziło do oddalenia skargi.

Sprawa dotyczyła skargi podatników, I. i B. S., na decyzję Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego o określeniu podatku dochodowego za 1998 rok. Głównym zarzutem organów było zawyżenie przez podatnika kosztów uzyskania przychodów z tytułu zagranicznych podróży służbowych kierowców. Organy ustaliły, że podatnik nieprawidłowo rozliczał czas pobytu kierowców za granicą, zawyżając ilość przysługujących im diet. Podatnik w odwołaniu i skardze argumentował, że organy bezzasadnie nie uznały kosztów, nie przeprowadziły dowodu z zeznań świadków (kierowców) i dowolnie skorygowały czas przejazdu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę, uznając działania organów za zgodne z prawem. Sąd powołał się na przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej dotyczące podróży służbowych, które precyzowały sposób liczenia czasu pobytu za granicą i wysokość diet. Sąd stwierdził, że zebrane dowody, w tym wykaz Urzędu Celnego, były wystarczające do ustalenia momentu przekroczenia granicy, a przesłuchanie kierowców nie wniosłoby nic nowego do sprawy, gdyż istotny był czas podróży służbowej zgodnie z przepisami, a nie subiektywne wyliczenia kierowców.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, nie mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w części przekraczającej wysokość diet przysługujących pracownikom, określoną w odrębnych przepisach.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 23 ust. 1 pkt 52 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, który wyłącza z kosztów uzyskania przychodów wartości diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą i osób z nimi współpracujących w części przekraczającej wysokość diet przysługujących pracownikom, określoną w przepisach wykonawczych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wartości diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą i osób z nimi współpracujących - w części przekraczającej wysokość diet przysługujących pracownikom, określoną w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra.

p.u.s.a. art. 1 § 2

Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 3 lipca 1998 r. w sprawie zasad ustalania oraz wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju art. 2 § 1

Czas pobytu pracownika poza granicami kraju liczy się - przy podróży odbywanej środkami komunikacji lądowej - od chwili przekroczenia granicy polskiej w drodze za granicę do chwili przekroczenia granicy polskiej w drodze powrotnej do kraju.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 22 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 188

Ordynacja podatkowa

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy skarbowe prawidłowo ustaliły moment przekroczenia granicy na podstawie dokumentów celnych. Zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów diet z tytułu zagranicznych podróży służbowych jest ograniczone do wysokości diet przysługujących pracownikom zgodnie z przepisami wykonawczymi. Czas podróży służbowej poza granicami kraju należy liczyć od przekroczenia granicy w drodze za granicę do przekroczenia granicy w drodze powrotnej.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe bezzasadnie nie uznały za koszt uzyskania przychodu kosztu diet wypłacanych pracownikom w oparciu o nieznaną podatnikowi kalkulację. Organ powinien przeprowadzić dowód z zeznań świadków (kierowców) w celu wyjaśnienia czasu przejazdu. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera zakazu zaliczenia w poczet kosztów uzyskania przychodu diet wypłacanych pracownikom z tytułu wykonywania pracy poza granicami kraju w kwotach wyższych niż ustalone przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej jako minimalne. Organy wykazały się całkowitą dowolnością przy korekcie czasu rozliczonego przez podatnika na przejazd pojazdów na odcinku miejsce za/wyładunku - granica.

Godne uwagi sformułowania

nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wartości diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą i osób z nimi współpracujących - w części przekraczającej wysokość diet przysługujących pracownikom, określoną w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra. Czas ten liczy się - przy podróży odbywanej środkami komunikacji lądowej - od chwili przekroczenia granicy polskiej w drodze za granicę do chwili przekroczenia granicy polskiej w drodze powrotnej do kraju.

Skład orzekający

Janusz Ruszyński

przewodniczący

Karol Pawlicki

sprawozdawca

Sylwia Zapalska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wydatków na diety z tytułu zagranicznych podróży służbowych przedsiębiorców oraz prawidłowego ustalania czasu trwania takiej podróży."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 1998 roku, choć zasady dotyczące diet i kosztów podróży służbowych mają charakter ponadczasowy. Konkretne przepisy wykonawcze mogły ulec zmianie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia w działalności gospodarczej, jakim jest rozliczanie kosztów podróży służbowych, zwłaszcza w kontekście międzynarodowym. Interpretacja przepisów jest kluczowa dla wielu przedsiębiorców.

Jak prawidłowo rozliczyć diety kierowców w zagranicznych podróżach służbowych? Kluczowa interpretacja WSA.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Po 1314/03 - Wyrok WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2005-02-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Gabriela Gorzan
Janusz Ruszyński /przewodniczący/
Karol Pawlicki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Ruszyński Sędziowie NSA Sylwia Zapalska as.sąd. WSA Karol Pawlicki /spr./ Protokolant: sekr. sąd. Magdalena Rossa po rozpoznaniu w dniu 07 lutego 2005 r. sprawy ze skargi B. i I. S. na decyzję Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1998 r. oddala skargę. /-/ K. Pawlicki /-/ J. Ruszyński /-/ S. Zapalska
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Urząd Skarbowy określił I. i B. małż. S. należny podatek dochodowy za 1998 rok w kwocie [...] zł z tytułu prowadzonej przez I.S. działalności gospodarczej oraz osiąganych przychodów w spółce cywilnej "A", zaległość podatkową w kwocie [...] zł oraz należne odsetki w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu decyzji podano m.in., że w trakcie przeprowadzonej kontroli ustalono, iż podatnik I.S. uwzględnił w kosztach uzyskania przychodów wydatki w kwocie [...] zł z tytułu rozliczenia kosztów zagranicznych podróży służbowych.
Podczas weryfikacji poleceń wyjazdów służbowych, pod względem prawidłowości rozliczonego czasookresu przebywania kierowców za granicą, a także ilości i wartości przysługujących diet, ustalono, iż podatnik podczas rozliczenia ilości diet, często zawyżał ilość przysługujących kierowcom diet zarówno w pełnej wysokości jak w mniejszym zakresie tj. w 1/2 diety oraz 1/3, a tym samym niesłusznie zawyżał koszty uzyskania przychodów z tytułu podróży służbowych zagranicznych.
Datę wyprowadzenia towaru z polskiego obszaru celnego transportem drogowym, a także wyjazd pustego pojazdu z kraju, ustalono na podstawie wykazu sporządzonego przez Urząd Celny w Ś. w dniu [...] 2000 r. Ponadto datę przekroczenia granicy polskiej ustalono na podstawie rozliczonych wydatków z tytułu opłaty granicznej.
W trakcie kontroli ustalono ponadto, iż podatnik do kosztów uzyskania przychodów uwzględnił również koszty podróży służbowych, na których brak było potwierdzenia pokwitowania odbioru gotówki przez pracowników.
W wyniku ponownego rozliczenia kosztów podróży służbowych w roku 1998 ustalono, iż podatnik zawyżył koszty z tego tytułu o kwotę [...] zł.
W odwołaniu wniesionym przez I.S. do Izby Skarbowej Ośrodek Zamiejscowy podatnik zarzucił jej naruszenie art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 120 Ordynacji podatkowej.
Zdaniem odwołującego się organ podatkowy bezzasadnie nie uznał za koszt uzyskania przychodu kosztu diet wypłacanych pracownikom w oparciu o nieznaną podatnikowi kalkulację prowadzącą do zmniejszenia czasu przejazdu na odcinkach pomiędzy miejsce za lub wyładunku , a granicą.
W przypadku wątpliwości organ powinien przeprowadzić dowód z zeznań świadków tj. kierowców, gdyż podatnik obliczał należne im diety w oparciu o przedstawiane przez nich wyliczenia.
Decyzją z dnia [...] organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu powtórzono argumenty dotyczące rozliczenia czasu podróży zagranicznych. Odnośnie zarzutu niedokonania przesłuchania pracowników - kierowców Izba wyjaśniła, iż fakt ten jest uzasadniony treścią art. 188 Ordynacji podatkowej, bowiem zebrane w sprawie dowody wskazują jednoznacznie na stwierdzone przez Urząd Skarbowy nieprawidłowości tj. zawyżenie kosztów z tytułu rozliczenia zagranicznych podróży służbowych.
W skardze wniesionej do Ośrodka Zamiejscowego Naczelnego Sądu Administracyjnego w Poznaniu przez pełnomocnika skarżących zarzucono decyzji Izby Skarbowej naruszenie art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz art. 122 Ordynacji podatkowej.
Zdaniem strony skarżącej organy podatkowe bezpodstawnie stwierdziły, że podatnik zawyżył koszty uzyskania przychodu, gdyż ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie zawiera zakazu zaliczenia w poczet kosztów uzyskania przychodu diet wypłacanych pracownikom z tytułu wykonywania pracy poza granicami kraju w kwotach wyższych niż ustalone przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej jako minimalne.
Ponadto zarzucono organom całkowitą dowolność przy korekcie czasu rozliczonego przez podatnika na przejazd pojazdów na odcinku miejsce za/wyładunku - granica.
Izba Skarbowa w odpowiedzi na skargę podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ sąd sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
W niniejszej sprawie skarga okazała się bezzasadna.
Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz. U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 ze zm./, kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.
Z kolei art. 23 ust. 1 pkt 52 ustawy stanowi, że nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wartości diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących działalność gospodarczą i osób z nimi współpracujących - w części przekraczającej wysokość diet przysługujących pracownikom, określoną w odrębnych przepisach wydanych przez właściwego ministra.
W roku 1998 sprawę diet z tytułu zagranicznych podróży służbowych regulowały przepisy wydane przez Ministra Pracy i Polityki Socjalnej: zarządzenie z dnia 29 maja 1996 r. /M.P. Nr 34, poz. 346 ze zm./ i rozporządzenie z dnia 3 lipca 1998 r. w sprawie zasad ustalania oraz wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju /Dz. U. Nr 89, poz. 568 ze zm./.
To ostatnie weszło w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 lipca 1998 r. i uchyliło zarządzenie z dnia 29 maja 1996 r.
W § 1 rozporządzenia zawarta została definicja "podróży służbowej", przez którą rozumie się wykonywanie zadania w terminie i w państwie określonym przez pracodawcę.
Z kolei § 2 pkt 1 precyzuje, jak należy liczyć czas pobytu pracownika poza granicami kraju. Czas ten liczy się - przy podróży odbywanej środkami komunikacji lądowej - od chwili przekroczenia granicy polskiej w drodze za granicę do chwili przekroczenia granicy polskiej w drodze powrotnej do kraju.
Dalsze przepisy rozporządzenia podają zasady obliczania diet /§§ 4-7/.
Wobec takiego brzmienia powyższych przepisów za prawidłowe należy uznać działania organu skarbowego zmierzające do dokładnego określenia momentu przekroczenia granicy przy wyjeździe i wjeździe do kraju.
W aktach administracyjnych znajduje się wykaz sporządzony przez Urząd Celny w Ś. w dniu [...] 2000 r., stanowiący załącznik nr [...] do protokołu z kontroli przeprowadzonej u podatnika I. S. W wykazie tym podano dokładny czas przekraczania granicy przez pracowników - kierowców udających się z towarem w zagraniczne podróże służbowe zgodnie z poleceniami wyjazdu wpisanymi w delegacjach służbowych, których zestawienie stanowi załącznik nr [...] do w/w protokołu.
W odwołaniu jak i w skardze powyższe ustalenia nie były poddawane w wątpliwość. Strona skarżąca domagała się jedynie przesłuchania w charakterze świadków kierowców zatrudnionych w firmie I.S. Przy czym mieli oni wyjaśnić, dlaczego w rozliczeniu delegacji składanej pracodawcy podali taki, a nie inny czas przejazdu.
Zdaniem Sądu zebrane w sprawie dowody były wystarczające, aby dokładnie określić moment przekraczania granicy przy wyjeździe i wjeździe do kraju.
Ewentualne przesłuchania pracowników podatnika nie wniosłoby nic nowego do sprawy, ponieważ zadaniem organu podatkowego nie było ustalenie, jak długo kierowcy byli w ogóle w podróży, ale jak długo trwała podróż służbowa poza granicami kraju zgodnie z treścią powołanych wyżej przepisów.
W tych okolicznościach, uznając, że zaskarżona decyzja organu odwoławczego oraz poprzedzająca ją decyzja organu podatkowego są zgodne z prawem, Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm./ w związku z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm./.
/-/ K.Pawlicki /-/ J.Ruszyński /-/ S.Zapalska
uk

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI