I SA/Po 1187/08

I SA/Po 1187/08 - Postanowienie WSA w Poznaniu
Data orzeczenia
2010-06-29
Data wpływu
2008-09-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Sędziowie
Violetta Mielcarek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Sygn. powiązane
I FZ 79/09 - Postanowienie NSA z 2009-05-12
I FZ 76/11 - Postanowienie NSA z 2011-06-22
I FZ 387/10 - Postanowienie NSA z 2010-10-29
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono wniosek o przyznanie prawa pomocy
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.199, art. 245 par. 1, art. 246 par.1 pkt 1, art. 258 par. 1 i par. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1964 nr 9 poz 59
art. 23
Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy.
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu – Violetta Mielcarek po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku T. G. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej członka zarządu za zaległości podatkowe Spółki w podatku od towarów i usług za miesiące grudzień 2001r., styczeń i maj 2002r. postanawia: oddalić wniosek. /-/V.Mielcarek
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 15 lutego 2010r., sygn. akt I SA/Po 1187/08 odrzucił wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi kasacyjnej, odrzucił zażalenie, zwrócił z urzędu skarżącemu od Skarbu Państwa kwotę [...] tytułem uiszczonego wpisu sądowego od skargi kasacyjnej.
T. G. złożył zażalenie na w.w postanowienie.
Następnie złożył sporządzony w dniu 12 maja 2010r. na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, ustanowienie radcy prawnego, ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu podał, że jest na rencie inwalidzkiej. Przewlekle choruje na cukrzycę, ma problemy z układem krążenia. Ponosi koszty leczenia i zakupu lekarstw w wysokości [...] miesięcznie. Koszty utrzymania wynoszą [...], ma zajętą rentę na kwotę [...]. Partycypuje w kosztach utrzymania mieszkania w wysokości [...]. Oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Nie posiada nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych i wartościowych przedmiotów. Małżonka posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2. Skarżący uzyskuje dochód z tytułu renty w wysokości [...] brutto.
Na wezwanie z dnia 17 maja 2010r. do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy T. G. oświadczył, że nie wie jakie dochody uzyskuje jego żona, gdyż od 21 października 2009r. wyrokiem Sądu Rejonowego w P. została zniesiona wspólnota majątkowa małżeńska i od tego dnia utrzymuje się sam i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z żoną. Podał, że nie posiada rachunków bankowych. Osiąga dochód netto z tytułu renty w wysokości [...], przy czym zajęciu administracyjnemu podlega kwota [...], na leki wydaje [...], wyżywienie [...], opłaty [...]. Wskazał, że posiada z żoną samochód osobowy marki [...], rok prod. 2003, wartość rynkowa około [...], zajęty administracyjnie. Oświadczył, że nie uzyskuje dodatkowych dochodów, nie korzysta z pomocy opieki społecznej. Do pisma załączył kserokopie informacji o dochodach uzyskanych od organu rentowego za rok podatkowy 2008 i 2009.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Zatem obowiązującą zasadą w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest, że strony ponoszą koszty tego postępowania, w tym również uiszczają wpis od zażalenia oraz ponoszą koszty zastępstwa procesowego. Od tej zasady ustawa przewiduje wyjątek – możliwość przydzielenia stronie skarżącej prawa pomocy. Przepis art. 245 § 1 cyt. ustawy stanowi, iż prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Określenie "gdy wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z tego prawa. Należy jednak podkreślić, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu sądowym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem prawo pomocy powinno być udzielane przede wszystkim osobom bezrobotnym, samotnym, bez źródeł dochodów i bez majątku. Nie można, stosując prawo pomocy, chronić czy też wzbogacać majątku osób prywatnych, gdyż celem instytucji prawa pomocy jest zapewnienie dostępu do sądu osobom, którym brak środków finansowych ten dostęp uniemożliwia. Zauważyć nadto należy, że osoba ubiegająca się o przyznanie prawa pomocy powinna w każdym wypadku poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania siebie i rodziny.
Biorąc pod uwagę powyższe zauważa się, że argumentacja skarżącego odnosząca się co do braku środków finansowych na pokrycie kosztów sądowych w rozpatrywanej sprawie nie jest wiarygodna. Skarżący osiąga bowiem dochód z tytułu renty. Wnioskodawca wprawdzie nie posiada majątku nieruchomego, jednakże z oświadczenia jego wynika, że małżonka posiada mieszkanie. Nadto skarżący razem z żoną posiada samochód osobowy marki [...], którego wartość skarżący szacuje na kwotę około [...].
Skarżący w piśmie uzupełniającym wniosek o przyznanie prawa pomocy podał, że Sąd Rejonowy w P. wyrokiem z dnia 21 października 2009r. zniósł wspólnotę majątkową małżeńską. Od tego też czasu – jak oświadczył - utrzymuje się sam i nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego. Zauważyć jednak należy, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy sporządzonym w dniu 12 maja 2010r. skarżący podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Dopiero po doręczeniu pisma z dnia 17 maja 2010r., w którym wezwano skarżącego do udzielenia informacji dotyczących sytuacji majątkowej i finansowej żony podał, że z uwagi na rozdzielność majątkową małżeńską nie wie jakie dochody uzyskuje jego małżonka.
Zauważyć należy, że zgodnie z art. 23 ustawy z dnia 25 lutego 1964r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz.U. Nr 9, poz. 59 ze zm.) małżonkowie obowiązani są m.in. do wzajemnej pomocy. Natomiast fakt, że pomiędzy małżonkami istnieje rozdzielność majątkowa małżeńska lub, że pozostają w separacji nie stanowi okoliczności, w której to żona skarżącego nie może pomóc swojemu mężowi w opłaceniu kosztów sądowych.
Wobec powyższego na podstawie art. 245 § 1, art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 cyt. ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.
/-/V.Mielcarek