I SA/Op 998/25

I SA/Op 998/25 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2026-02-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-12-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Tomasz Judecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6036 Inne sprawy dotyczące dróg publicznych
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Koszty sądowe
Skarżony organ
Rada Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 1465
art. 18 ust. 2 pkt 13, art. 101 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 320
art. 8 ust. 1a
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t. j.)
Dz.U. 2026 poz 143
art. 3 par. 1, par. 2 pkt 5, art. 50, art. 58 par. 1 pkt 5a, art. 232 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. B. na uchwałę Rady Gminy Izbicko z dnia 1 września 2025 r., Nr XVII.96.2025 w przedmiocie zmiany i nadania nazwy ulicy postanawia: 1) odrzucić skargę. 2) zwrócić skarżącemu A. B. ze środków Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu kwotę 300 (trzysta) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
A. B. (dalej jako: "skarżący") zaskarżył uchwałę Nr XVII.96.2025 Rady Gminy Izbicko z dnia 1 września 2025 r. w sprawie zmiany i nadania nazwy ulicy w miejscowości Poznowice (dalej jako: "uchwała").
W § 1 uchwały zmieniono dotychczasową nazwę ulicy, będącej drogą gminną, o nazwie ulica Dworcowa, położonej w miejscowości Poznowice, o numerze działki ewidencyjnej nr 249 obręb Poznowice na ulicę "Słoneczną". W § 2 uchwały drodze wewnętrznej, stanowiącej własność Gminy Izbicko, położonej w miejscowości Poznowice, oznaczonej w ewidencji gruntów i budynków, jako działka o numerze 256/3 obręb Poznowice nadano nazwę ulicy "Słoneczna".
Zarządzeniem z dnia 14 stycznia 2026 r. wezwano skarżącego do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, braków skargi. Skarżącemu wyjaśniono, że nie przedstawił dowodów, iż jest właścicielem terenu, po którym biegnie droga objęta uchwałą. Obie działki, na których zlokalizowana jest droga, stanowią własność gminy Izbicko. Skarżącego pouczono, że niezastosowanie się do wezwania spowoduje odrzucenie skargi.
Skarżący odpowiedział na wezwanie, w wyznaczonym terminie, pismem z dnia 26 stycznia 2026 r. Wyjaśnił m.in., że jego interes prawny do zaskarżenia przedmiotowej uchwały wynika przede wszystkim z przysługującego mu ograniczonego prawa rzeczowego obejmującego dożywotnią, niepodzielną i nieodpłatną [...] na warunkach wynikających z § 4 pkt 1 aktu notarialnego z dnia 23 stycznia 2020 r., którego wydruk przesłał w załączeniu, obciążającego nieruchomość, bliżej opisaną w księdze wieczystej nr [...], której to - jak wskazał - zaskarżona uchwała bezpośrednio dotyczy. Wywiódł, że trwale zamieszkuje wyżej określoną nieruchomość, a zmiana nazwy ulicy bezpośrednio ingeruje w jego prawa i majątek. Spowoduje konieczność wymiany szeregu dokumentów i poinformowania licznych podmiotów i organów w kraju i za granicą, co generuje koszty. W kwestii dotyczącej prawa własności drogi objętej zaskarżoną uchwałą skarżący oświadczył, że nie jest co prawda jej właścicielem, ani współwłaścicielem, jednak istotę jego skargi stanowi głęboki sprzeciw wobec nierównego traktowania przez organy publiczne lokalnych mieszkańców i procesowania uchwał, pomimo sprzeciwu większości zainteresowanych, wbrew obowiązującemu porządkowi prawnemu.
W odpowiedzi na skargę gmina Izbicko (dalej zwana: "organem"), wniosła o jej odrzucenie, z uwagi na brak legitymacji skarżącego do jej wywiedzenia, ewentualnie o oddalenie skargi całości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, zważył co następuje.
Skargę należało odrzucić.
Jak stanowi art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 - dalej jako: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Według art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5). Zaskarżona uchwała jest aktem prawa miejscowego organu stanowiącego gminy Izbicko i jest to okoliczność niesporna. Jako taka podlega ona kontroli sądu administracyjnego na zasadzie art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a.
Na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1465, z późn. zm. - dalej jako: "u.s.g.") każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem, podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego.
Sąd przyjął, że każdy, kto składa skargę w trybie art. 101 ust. 1 u.s.g., musi wykazać, iż w tym konkretnym przypadku istnieje związek pomiędzy jego własną, prawnie gwarantowaną, tj. opartą na konkretnym przepisie prawa (a nie wyłącznie faktyczną) sytuacją, a zaskarżoną przez niego uchwałą, polegający na tym, że uchwała bezpośrednio ingeruje w sferę jego własnych praw lub obowiązków. Legitymacja do wniesienia skargi na uchwałę jest legitymacją szczególną w stosunku do tej, która wynika z art. 50 p.p.s.a.
Interes prawny lub uprawnienie muszą wynikać z przepisów prawa materialnego i rekonstruowanych z nich konkretnych norm prawnych. To one są źródłem uprawnień i interesów prawnych, co oznacza, że kryterium "interesu prawnego" ma charakter materialnoprawny i wymaga stwierdzenia istnienia związku między sferą indywidualnych praw i obowiązków skarżącego, a kwestionowanym w skardze aktem. Co więcej, wymaga również - jak w pełni zasadnie należałoby przyjąć - wykazania przez wnoszącego skargę istnienia tego rodzaju relacji, a mianowicie, wymaga wykazania istnienia wynikającego ze ściśle określonego przepisu prawa materialnego konkretnego interesu prawnego (w postaci konkretnego prawa podmiotowego o charakterze prywatnoprawnym, czy też publicznoprawym), który miałby podlegać ochronie w związku z jego naruszeniem (por. wyrok NSA z dnia 12 sierpnia 2025 r., sygn. akt II GSK 1155/25).
Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot swojego zainteresowania sprawą nie może poprzeć przepisami prawa.
Przenosząc dotychczasowe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd stwierdził, że skarżący nie wykazał, iż zaskarżoną uchwałą został naruszony jego interes prawny.
Zaskarżoną uchwałą zmieniono i nadana nazwę drodze położonej w miejscowości Poznowice, zlokalizowanej na działkach oznaczonych numerami geodezyjnymi nr 249 i nr 256/3, obie stanowiące własność gminy Izbicko. Skarżący - w reakcji na wezwanie - wykazał, że przysługuje mu ograniczone prawo rzeczowe - dożywotnia [...] w budynku mieszkalnym położonym w P. przy ul [...] (obecnie ul. [...]) na nieruchomości oznaczonej ewidencyjnie jako działki o nr.: a, b, c i d (k. 72 - 85 akt sądowych). Wskazywane przez skarżącego okoliczności, w tym posiadanie ww. [...] w budynku położonym w P. przy ul. [...], która zmieni adres na ul. [...] (o czym skarżący został powiadomiony pismem z dnia 25 września 2025 r.), czy też brak możliwości wcześniejszego wypowiedzenia się w sprawie zmiany nazwy tej ulicy, skorelować należy jedynie z interesem faktycznym przejawiającym się w sprzeciwie wobec obowiązków administracyjnych powstających dla niego w związku z potrzebą uaktualnienia adresu w instytucjach i dokumentach.
Sąd dostrzega przy tym, że wprowadzenia nowej nazwy drogi w sposób faktyczny będzie miało wpływ na zmianę adresu budynku, w którym skarżący zamieszkuje na zasadzie przysługującego mu prawa rzeczowego ograniczonego, jakim jest [...]. Skarżący nie może jednak, jak wskazał to w piśmie z dnia 26 stycznia 2026 r., wywodzić swojego interesu prawnego w zaskarżeniu uchwały z nałożonych obowiązków administracyjnych związanych ze zmianą adresu zamieszkania, polegających na wymianie dokumentów i poinformowania licznych podmiotów, co generuje koszty, ponieważ zaskarżona uchwała nie nakłada na niego tych obowiązków.
Zgodnie z przepisem art. 18 ust. 2 pkt 13 u.s.g. podejmowanie uchwał w sprawie nazw dróg wewnętrznych w rozumieniu ustawy o drogach publicznych, należy do wyłącznej właściwości rady gminy. Z art. 8 ust. 1a ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985 r. (Dz. U. z 2025 r. poz. 889 - zwanej dalej: "u.d.p.") wynika, że podjęcie uchwały w sprawie nadania nazw drogom wewnętrznym wymaga uzyskania pisemnej zgody właścicieli terenów, na których są one zlokalizowane. W oparciu o ten przepis skarżący mógłby wywodzić własny interes prawny tylko w sytuacji, gdyby był właścicielem terenu, na którym droga wewnętrzna, której zmieniono nazwę jest zlokalizowana.
Skoro uchwała dotyczyła nazwy ulicy biegnącej wyłącznie po terenie działek niebędących własnością skarżącego, brak było interesu prawnego po jego stronie w zaskarżeniu uchwały (zob. postanowienie NSA z dnia 18 marca 2020 r., sygn. akt II OSK 671/20).
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a. sąd administracyjny odrzuca skargę, jeżeli interes prawny lub uprawnienie wnoszącego skargę na uchwałę będącą aktem prawa miejscowego nie zostały naruszone stosownie do wymagań przepisu szczególnego.
Mając powyższe na uwadze Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5a p.p.s.a., o czym orzeczono jak w punkcie 1 sentencji postanowienia.
Orzeczenie o zwrocie kosztów sądowych w postaci wpisu sądowego od skargi wynoszącego w sprawie 300 (trzysta) złotych uzasadnia art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a., o czym orzeczono w punkcie 2 sentencji postanowienia, na podstawie którego sąd z urzędu zwraca stronie cały uiszczony wpis od pisma odrzuconego lub cofniętego do dnia rozpoczęcia rozprawy.
Powołane w uzasadnieniu orzeczenia są dostępne na stronie Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych: orzeczenia.nsa.gov.pl.