I SA/Op 9/26

I SA/Op 9/26 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2026-02-26
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2026-01-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Anna Komorowska-Kaczkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6539 Inne o symbolu podstawowym 653
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 58 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Komorowska-Kaczkowska po rozpoznaniu w dniu 26 lutego 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. P. na czynność Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 24 lipca 2025 r., nr 1601-IWW.051.5.2025.5 w przedmiocie pobrania kwoty zwrotu podatku na poczet mandatów karnych, postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
M. P. (dalej jako: skarżący, strona) wniósł do tut. Sądu pismo zatytułowane "Skarga. Brak zwrotu pobranej całej kwoty w wysokości 898 zł z nadpłaty podatku z rozliczenia PIT za 2024 r. za 3 mandaty karne".
W uzasadnieniu skarżący wskazał, iż zgłasza skargę na Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu (dalej jako: DIAS) w sprawie pobrania kwoty 898 zł bez jego pozwolenia i brak jej zwrotu z nadpłaty podatku z rozliczenia PIT za 2024 r. za 3 mandaty karne, jak również skrytykował nieprawidłowe działanie Komendy Miejskiej Policji w R. w czasie wystawiania mandatów karnych, gdyż skarżący nie jest osobą, która popełniła owe wykroczenia. Powyższa skarga została przekazana do Sądu.
Skarga na DIAS została wniesiona w następstwie pierwotnego złożenia przez skarżącego pismem z 25 czerwca 2025 r. skargi na działanie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu, który jej nie rozpoznał, lecz przekazał do DIAS. W piśmie z 25 czerwca 2025 r. Skarżący nie zgadzał się z zaksięgowaniem przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu nadpłaty z podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2024 na zaspokojenie zaległości mandatowych.
Zawiadomieniem z 24 lipca 2025 r. DIAS poinformował Skarżącego o sposobie załatwienia skargi.
Pismem z 28 lipca 2025 r. Skarżący ponowił skargę. W odpowiedzi DIAS w piśmie z 26 sierpnia 2025 r. potrzymał swoje wcześniejsze stanowisko.
Pismem z 28 października 2025 r. Skarżący złożył ponownie do Dyrektora Izby skargę na działanie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu w sprawie pobrania kwoty 898 zł bez jego pozwolenia na zapłatę 3 mandatów karnych, przez co Skarżący nie otrzymał pełnej kwoty zwrotu nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2024. W skardze opisał również okoliczności i zdarzenia związane z nałożeniem na Skarżącego mandatów przez Komendę Miejską Policji w R. Końcowo i poprosił o umorzenie i zwolnienie z konieczności zapłaty mandatów karnych oraz o zwrot pobranej kwoty w wysokości 898 zł.
Pismem z 3 listopada 2025 r. Dyrektor Izby poinformował Skarżącego o podtrzymaniu stanowiska zawartego w zawiadomieniu o sposobie załatwienia skargi z 24 lipca 2025 r. Nadto pismem z 3 listopada 2025 r. Dyrektor Izby przekazał Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu do załatwienia zgodnie z właściwością wniosek o umorzenie należności z mandatów karnych, jednocześnie powiadamiając o tym Skarżącego.
Pismem z 4 listopada 2025 r. Skarżący złożył do Dyrektora Izby kolejną skargę na działanie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu w sprawie pobrania kwoty 898 zł bez jego pozwolenia na zapłatę 3 mandatów karnych, przez co Skarżący nie otrzymał pełnej kwoty zwrotu nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2024. W skardze opisał również okoliczności i zdarzenia związane z nałożeniem na Skarżącego mandatów przez Komendę Miejską Policji w R. Końcowo poprosił o umorzenie i zwolnienie z konieczności zapłaty mandatów karnych oraz o zwrot pobranej kwoty w wysokości 898 zł
Pismem z 7 listopada 2025 r. Dyrektor Izby przekazał Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu do załatwienia zgodnie z właściwością wniosek o umorzenie należności z mandatów karnych, jednocześnie powiadamiając o tym Skarżącego. Zaś pismem z 13 listopada 2025 r. Dyrektor Izby zgodnie z art. 239 § 1 k.p.a. podtrzymał swoje poprzednie stanowisko bez zawiadamiania skarżącego.
Pismem z 3 grudnia 2025 r. Skarżący skierował adresowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na Dyrektora Izby. Skarżący w treści pisma poprosił o umorzenie i zwolnienie z konieczności zapłaty mandatów karnych oraz o zwrot pobranej kwoty w wysokości 898 zł. Dyrektor Izby pismem z 9 grudnia 2025 r. przekazał wniosek Skarżącego z 3 grudnia 2025 r. do załatwienia zgodnie z właściwością Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu, jednocześnie powiadamiając o tym Skarżącego. W pozostałym zakresie skarga wraz z odpowiedzią na skargę została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu.
W odpowiedzi na skargę DIAS wskazał, że przedmiotem skargi jest pobranie kwoty 898 zł bez pozwolenia Skarżącego i brak jej zwrotu z nadpłaty podatku z rozliczenia PIT za 2024 r. za 3 mandaty karne oraz wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2025 poz.1882), dalej p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn jej wniesienie jest niedopuszczalne.
Na podstawie art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 i 2760), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Zgodnie z art. 76a § 1 O.p. w sprawach zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych oraz bieżących zobowiązań podatkowych i należności, o których mowa w art. 76 § 1a, organ podatkowy, na wniosek podatnika, wydaje postanowienie, na które służy zażalenie. W przypadku zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych zobowiązań podatkowych i należności, o których mowa w art. 76 § 1a, przepisy art. 55 § 2 i art. 62 § 1 stosuje się odpowiednio.
W konsekwencji wskazać należy, że formalna kontrola prawidłowości zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych zobowiązań podatkowych i należności, co do zasady możliwa jest po uprzednim wniosku o wydanie postanowienia o stwierdzeniu zaliczenia nadpłaty, zaś takie postanowienie podlega kontroli instancyjnej w wyniku wniesienia zażalenia i dalej kontroli sądowoadministaracyjnej.
Jednocześnie Sąd podkreśla, iż nie jest organem nadzoru nad DIAS, lecz sprawuje kontrolę legalności działań administracji publicznej, z tych też względów nie może w sposób władczy wpłynąć na rozstrzygnięcia organu. Sąd administracyjny nie jest też właściwy do rozpoznania kwestii związanych ze sposobem załatwienia skarg na działanie organów w zakresie w jakim podlegają one rozpatrzeniu w trybie art. 227 i nast. k.p.a. Przedmiotem skargi powszechnej może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw (art. 227 k.p.a.). W konsekwencji, działania administracji publicznej będące przedmiotem tego typu skarg nie podlegają kontroli sądów administracyjnych z uwagi na to, że nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych nadzorowi sądowemu w świetle art. 3 § 2 p.p.s.a. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym jednolicie wskazuje się, że w sprawach skarg i wniosków, o których mowa w Dziale VIII k.p.a., nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego.
Dostrzec przy tym należy, że w tym trybie była procedowana skarga wniesiona przez Skarżącego do organów na pobranie kwoty zwrotu podatku na poczet mandatów karnych. Właściwość sądu administracyjnego nie obejmuje spraw zainicjowanych skargami na działalność organów, a więc takich, których przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skarg zawierających zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażających niezadowolenie z jego pracy, wytykających zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli skarg tzw. "powszechnych" (obywatelskich), o których mowa w art. 227 k.p.a. Prawo wniesienia takiej skargi stanowi realizację zagwarantowanego każdemu w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, prawa składania petycji, skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych. Do rozpatrywania tego rodzaju skarg, właściwe są organy państwowe, działające w trybie określonym w Dziale VIII k.p.a. "Skargi i wnioski".
Skargi na takie czynności nie mieszczą się w katalogu czynności i aktów poddawanych nadzorowi sądowemu w świetle art. 3 § 2 p.p.s.a., ani jako forma kontroli sposobu załatwienia sprawy przez organy, ani jako skarga na odrębną czynność tych organów.
Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeśli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, a odrzucenie to następuje postanowieniem i może nastąpić na posiedzeniu niejawnym. Wobec powyższego Sąd dostrzegając przeszkody w merytorycznym rozpoznaniu skargi odstąpił od wezwania strony skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego (art. 222 p.p.s.a.)
Reasumując, w świetle przywołanych przepisów prawa, uznać należy, że sprawa nie podlega kognicji sądu administracyjnego, co w konsekwencji czyni skargę niedopuszczalną i podlegającą odrzuceniu.
Mając powyższe na uwadze, Sąd działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.