I SA/Op 823/24

I SA/Op 823/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2025-02-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-09-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Anna Komorowska-Kaczkowska
Grzegorz Gocki /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Judecki
Symbol z opisem
6550
Hasła tematyczne
Środki unijne
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U.UE.L 2014 nr 227 poz 69 art. 7 ust. 1-3
Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu  Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich  oraz zasady wzajemnej zgodności.
Dz.U.UE.L 2013 nr 347 poz 549 art. 54 ust. 3a pkt 1
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013z dnia 17 grudnia 2013 w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej,  zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylające rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr  814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008(1)
Dz.U. 2023 poz 1199
art. 29 ust. 1
Ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki Asesor sądowy WSA Anna Komorowska-Kaczkowska Protokolant Starszy inspektor sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2025 r. sprawy ze skargi K. J. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu z dnia 10 lipca 2024 r., nr 162/2024 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności ekologicznych (PROW 2014-2020) oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez K. J. (dalej jako: "Skarżąca", "Strona", "Wnioskodawczyni") jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu (dalej jako: "organ II instancji", "Dyrektor ARiMR w Opolu") z dnia 10 lipca 2024 r. , którą – na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 roku poz. 572 – dalej jako: "k.p.a."), w związku z art. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (t.j. Dz. U. z 2023 roku poz. 1199 - dalej jako: "ustawa o ARiMR"), utrzymano w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Namysłowie z dnia 28 maja 2024 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności ekologicznych PROW 2014-2020.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu 27 maja 2022 r. Skarżąca, za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus, zwróciła się do Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie o przyznanie: jednolitej płatności obszarowej, uzupełniającej płatności podstawowej, płatności ONW oraz płatności ekologicznej (PROW 2014 – 2020). Strona zadeklarowała grunty rolne o łącznym areale 37,41 ha.
W dniu 22 grudnia 2022 r. gospodarstwo rolne Skarżącej zostało wytypowane do kontroli w ramach rolnictwa ekologicznego z inicjatywy Biura Powiatowego ARiMR.
Decyzją z dnia 31 stycznia 2023 r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie . odmówił Skarżącej przyznania płatności ekologicznej PROW 2014-2020 na rok 2022. , wskazując w jej uzasadnieniu, że przyczyną opisanego rozstrzygnięcia jest uniemożliwienie wykonania czynności kontrolnych.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor ARiMR w Opolu decyzją z dnia 17 marca 2023 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji , odwołując się w jej uzasadnieniu art. 59 ust. 7 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie finansowania wspólnej polityki rolnej, zarządzania nią i monitorowania jej oraz uchylającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 352/78, (WE) nr 165/94, (WE) nr 2799/98, (WE) nr 814/2000, (WE) nr 1290/2005 i (WE) nr 485/2008 (Dz. Urz. UE. L.2013.347.549 ze zm. - dalej jako: "Rozporządzenie nr 1306/2013"). Zgodnie z tą regulacją wniosek o przyznanie pomocy lub wniosek o płatność jest odrzucany, jeżeli beneficjent lub jego przedstawiciel uniemożliwia przeprowadzenie kontroli na miejscu, z wyjątkiem przypadków siły wyższej lub nadzwyczajnych okoliczności.
Wyrokiem z dnia 2 sierpnia 2023 roku, sygn. akt I SA/Op 161/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu Sąd nakazał organom Agencji przeprowadzenie pogłębionego postępowania wyjaśniającego, w tym w szczególności wyjaśnienie statusu osoby, która była obecna przy podjęciu przez kontrolerów Biura Kontroli na Miejscu Opolskiego Oddziału ARiMR próby wykonania czynności sprawdzających oraz zapewnienie Stronie możliwości realnego skorzystania z instytucji zastrzeżeń do czynności kontrolnych.
W wyniku ponownego rozpoznania sprawy kolejną decyzją z dnia 28.11.2023 Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie odmówił Skarżącej przyznania płatności ekologicznej PROW 2014-2020 na rok 2022 , wskazując w jej uzasadnieniu, że poczynione czynności uzupełniającego postępowania dowodowego potwierdziły, że w sprawie miało miejsce uniemożliwienie wykonania czynności kontrolnych. Decyzja ta została następnie utrzymana w mocy przez Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu decyzją z dnia 1 lutego 2024 r. nr [...].
W tym stanie rzeczy w związku z ostateczną decyzją odmawiającą Stronie przyznania płatności ekologicznej PROW 2014-2020 na rok 2022, kolejną decyzją Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie z dnia 28 maja 2024 r. ustalono K. J. kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 58 108,28 zł ( w tym z tytułu podstawowych upraw sadowniczych w okresie konwersji w kwocie 50 899,67 zł oraz z tytułu upraw warzywnych w okresie konwersji w kwocie 7 208,61 zł).
W złożonym odwołaniu do Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu, Wnioskodawczyni nie zgadzając się z twierdzeniami o mających mieć rzekomo miejsce nieprawidłowościach podczas próby przeprowadzenia kontroli w jej gospodarstwie przez pracowników Agencji, wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, wywodząc, że brak jest podstaw do odebrania jej uprawnienia do otrzymania przedmiotowej płatności ekologicznej.
Wskazaną na wstępie decyzją z dnia 10 lipca 2024 r. Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu nie podzielając zarzutów odwołania utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W jej uzasadnieniu odwołując się do regulacji art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2008 roku o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wskazał, że środki publiczne:
1) pochodzące z funduszy Unii Europejskiej,
2) krajowe, przeznaczone na:
a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej,
b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej
- podlegają zwrotowi, jeżeli płatność lub pomoc finansowa wypłacone z tych środków zostały pobrane nienależnie lub w nadmiernej wysokości w wyniku naruszenia prawa albo regulaminu naboru wniosków o przyznanie pomocy finansowej lub w przypadkach określonych w przepisach odrębnych dotyczących przyznawania lub wypłaty płatności lub pomocy finansowej lub zwrotu tych środków lub w postanowieniach umów o przyznaniu pomocy finansowej.
Z kolei art. 54 ust. 3 lit. b rozporządzenia nr 1306/2013 przewiduje, że w należycie uzasadnionych przypadkach państwa członkowskie mogą zadecydować o zaprzestaniu odzyskiwania. Taka decyzja może zostać podjęta jedynie w następujących przypadkach:
a) w przypadku gdy łączna kwota już dokonanych oraz przewidywanych kosztów odzyskiwania przewyższa kwotę do odzyskania; warunek ten uznaje się za spełniony
(i) jeżeli kwota do odzyskania od beneficjenta w kontekście płatności indywidualnej w ramach programu pomocy lub środka wsparcia nie przekracza 100 EUR, nie licząc odsetek; lub
(ii) jeżeli kwota do odzyskania od beneficjenta w kontekście płatności indywidualnej w ramach programu pomocy lub środka wsparcia wynosi między 100 a 150 EUR, nie licząc odsetek, a dane państwo członkowskie stosuje próg równy lub wyższy niż kwota, która ma zostać odzyskana zgodnie z jego prawem krajowym w odniesieniu do niedochodzenia należności krajowych.
Stosownie do art. 7 ust. 1-3 rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) nr 809/2014 z dnia 17 lipca 2014 roku ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1306/2013 w odniesieniu do zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli, środków rozwoju obszarów wiejskich oraz zasady wzajemnej zgodności (Dz. U. UE z dnia 31.07.2014 roku, L 227, s. 69) w przypadku dokonania nienależnej płatności beneficjent zwraca odnośną kwotę powiększoną, w stosownych przypadkach, o odsetki obliczone zgodnie z ust. 2.
Jednocześnie obowiązek zwrotu, o którym mowa w ust. 1, nie ma zastosowania, jeżeli dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz jeśli błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach. Jednak w przypadku gdy błąd dotyczy elementów stanu faktycznego istotnych dla obliczania przedmiotowej płatności, akapit pierwszy stosuje się jedynie, jeśli decyzja o odzyskaniu nie została przekazana w terminie 12 miesięcy od dokonania płatności.
W przypadku płatności finansowanych w całości lub w części ze środków unijnych, przedawnienie obowiązku zwrotu płatności zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95, następuje po 4 latach od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości lub najpóźniej 8 lat od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości uwzględniając przerwanie okresu przedawnienia.
W świetle powyższych regulacji, jak zauważył organ odwoławczy istotne jest, że w niniejszej sprawie ostateczną decyzją odmówiono Wnioskodawczyni przyznania płatności ekologicznych PROW 2014-2020, przy czy nie było sporne , że jeszcze przed wydatnieniem tej decyzji doszło do wypłaty kwoty objętej obecnie skarżoną decyzją w formie zaliczki, a która to możliwość przewidziana jest w § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 września 2022 roku w sprawie zaliczek na poczet płatności bezpośrednich za 2022 rok. ( w dniu dokonania płatności zaliczkowej - 17.10.2022 r,- organ nie wydał jeszcze decyzji w sprawie płatności).
Mając powyższe na uwadze organ odwoławczy, podzielił stanowisko organu I instancji, że wypłacona zaliczkowo kwota płatności ekologicznej stanowi nienależnie pobraną płatność w rozumieniu art. 29 ustawy o Agencji, gdyż została przekazana bez podstawy prawnej, a wiec powinna podlegać zwrotowi. Zgodnie z art. 7 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Komisji (WE) Nr 809/2014, w przypadku dokonania nienależnej płatności, rolnik zobowiązany jest do jej zwrotu.
Skarżąca w skardze złożonej do tut Sądu wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzuciła organowi wydanie jej z naruszeniem przepisów kodeksu postępowania administracyjnego, mającym istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia, w szczególności naruszenie:
a) art. 77 § 1 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego dla rozstrzygnięcia sprawy, w tym wydania zaskarżanej decyzji pomimo tego, iż na ostateczną decyzję o przyznaniu płatności (odmowa przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego) została złożona skarga do Sądu, która nie została rozpoznania, a zależność tych orzeczeń jest oczywista poprzez wzajemne na siebie oddziaływanie,
b) art. 7 k.p.a. poprzez naruszenie ogólnych zasad postępowania administracyjnego: praworządności, prawdy obiektywnej oraz uwzględnienia słusznego interesu obywateli w ramach prowadzonego postępowania;
c) art. 8 k.p.a. poprzez przeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.
Skarżąca podtrzymała w całości swoje dotychczasowe stanowisko co do wadliwości podjętych wobec niej czynności pracowników Agencji, do których doszło w ramach kontroli w grudniu 2022 r., a to ta właśnie okoliczność, stanowi sedno wydawanych obecnie przez Agencję negatywnych rozstrzygnięć w stosunku do niej zarówno o odmowie przyznania płatności jak i obowiązku ich zwrotu.
W przekonaniu Skarżącej podjęte wobec niej czynności kontrolne były bezprawne i tym samym nie mogą stanowić skutecznej podstawy ani do odmawiania jej przyznawania płatności, która jest forma wsparcia unijnego prowadzonej przez nią działalności, ani też do stwierdzania, że doszło do wypłaty nienależnych zaliczek na poszczególne rodzaje płatności.
Tym samym organ administracji, nie wyjaśniając należycie i definitywnie charakteru tych czynności wydał nieprawidłową decyzję o zwrocie płatności naruszając tym samy między innymi wskazane na wstępie przepisy prawa. Gdyby bowiem zostało przesądzone, że czynności podjęte przez pracowników w dniu 30 grudnia 2022 r., były działaniami bezprawnymi, które nie mogą rodzić żadnych negatywnych konsekwencji dla skarżącej, wszystkie decyzje wydane dotychczas w sprawie byłyby bezprzedmiotowe, gdyż skarżąca uzyskałaby płatności związane ze swoją działalnością i nie zostałaby obciążona koniecznością zwrotu rzekomo nienależnie pobranych świadczeń.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoją dotychczasową argumentację faktyczną oraz prawną.
Odnosząc się dodatkowo do zarzutów sformułowanych w skardze Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu nie podzielając stanowiska skarżącej wyjaśnił, że problematyka poruszona w odwołaniu, jak i w samej skardze została jednoznacznie przesądzona w decyzji administracyjnej kończącej postępowanie w sprawie odmowy przyznania płatności na rok 2022. Jednocześnie zauważył, że podnoszony przez Skarżącą zarzut wydania przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Namysłowie decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności mimo toczącego się wówczas postępowania przed WSA w Opolu ze skargi na decyzję Dyrektora Opolskiego Oddziału Regionalnego ARiMR w Opolu dotyczącej odmowy przyznania płatności nie ma wpływu na możliwość wydania obecnie zaskarżonej decyzji o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności, gdyż zgodnie z art. 61 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi samo wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Zatem do czasu rozpoznania skargi powyższe rozstrzygnięcie nadal korzysta z waloru ostateczności. Co więcej, kwestie odmowy przyznania płatności na rok 2022 nie mogą być przedmiotem rozważania w obecnie prowadzonym postępowaniu administracyjnym, gdyż stanowiłoby to naruszenie zasady "powagi rzeczy osądzonej", czyli byłoby bezpodstawną ingerencją w zakres sprawy rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm. - dalej: ppsa), uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy, gdy sąd stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W myśl przepisu art. 134 § 1 ppsa sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym zastosowania w sprawie).
Oceniając zaskarżoną decyzję przez pryzmat wskazanych przesłanek Sąd nie stwierdził naruszenia prawa skutkującym koniecznością wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Opolu utrzymująca w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Namysłowie z dnia 28 maja 2024 r. o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności ekologicznych PROW 2014-2020.
Zaznaczyć należy, że wprawdzie sama Skarżąca nadal upatruje spór w niniejszej sprawie w rozstrzygnięciu kwestii, czy Dyrektor ARiMR w Opolu zasadnie odmówił jej przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2022 rok (tu: płatności ekologiczne w tym przyznanie kosztów transakcyjnych), to przedmiotem obecnie zaskarżonej decyzji jest wyłącznie zagadnienie, czy w dacie jej wydania zaistniały podstawy prawne do ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności.
Niewątpliwie dla kwestii orzeczenia o ustaleniu kwoty nienależnie pobranych płatności, istotne znaczenie ma uprzednie rozstrzygnięcie w przedmiocie czy płatność taka w ogóle się Skarżącej należała, jednakże jak słusznie zwrócono uwagę w samej decyzji jak i w odpowiedzi na skargę, organ I i II instancji w dacie podejmowania swoich decyzji dysponował już decyzją odmawiającą przyznania płatności ekologicznej PROW 2014-2020 na rok 2022. , która miała walor decyzji ostatecznej
Wprawdzie na co Skarżąca wskazuje w swojej skardze, decyzja ta została zaskarżona do tut. Sądu, jednakże nie pozbawia to, jej waloru ostateczności, a tym samym wykonalności, chyba, że w określonych okolicznościach dojdzie do wstrzymania jej wykonalności przez sam organ, czy też sąd administracyjny. Taka jednakże sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie, a co więcej wywiedziana przez Skarżącą skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na wspomnianą przez nią decyzję ostateczną Dyrektora ARiMR w Opolu o odmowie przyznania płatności ekologicznej PROW 2014-2020 stanowiącą późniejszą podstawę dla ustalenia w ramach obecnie zaskarżonej decyzji kwoty nienależnie pobranych płatności ekologicznych PROW 2014-2020, została prawomocnie oddalona wyrokiem z dnia 30 października 2024 r. sygn. akt I SA/Op 346/24.). O ile zatem Skarżąca, a tak wynika z treści obecnej skargi, miała świadomość o istotnym znaczeniu dla obecnej sprawy, pozytywnego dla niej rozstrzygnięcia postępowania dotyczącego samego nabycia prawa do określonej płatności, to winna skorzystać - nie zgadzając się z treścią ww. wyroku - z prawa do skargi kasacyjnej.( wyrok ten wydany na posiedzeniu niejawnym został doręczony ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi adwokat A. R.).
Równocześnie, z uwagi prawomocny charakter tego wyroku i wnikającą z tego faktu powagi rzeczy osądzonej ( res iudicata) , a tym samym związanie tym wyrokiem składu orzekającego w niniejszej sprawie, koniecznym stało się pominięcie w dalej czynionych rozważaniach, odniesienia się do tych zarzutów skargi, które były już przedmiotem oceny w postępowaniu zawisłym przed tut. Sądem w sprawie o sygn. akt I SA/Op 346/24.
Przechodząc zatem do oceny prawidłowości zaskarżonej obecnie decyzji ustalającej K. J. kwotę nienależnie pobranych płatności w wysokości 58 108,28 zł ( w tym z tytułu podstawowych upraw sadowniczych w okresie konwersji w kwocie 50 899,67 zł oraz z tytułu upraw warzywnych w okresie konwersji w kwocie 7 208,61 zł) Sąd podzielił stanowisko organów, iż spełnione zostały prawne podstawy dla orzeczenia o zwrocie wypłaconych już uprzednio zaliczek na poczet tej płatności, której ostatecznie odmówiono przyznania.
Tryb i warunki ustalania oraz odzyskiwania kwot nienależnie pobranych płatności rolnych reguluje ustawa z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Zgodnie z art. 29 ust. 1 tej ustawy, ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych: 1) pochodzących z funduszy Unii Europejskiej, 2) krajowych, przeznaczonych na: a) współfinansowanie wydatków realizowanych z funduszy Unii Europejskiej, b) finansowanie przez Agencję pomocy przyznawanej w drodze decyzji administracyjnej - następuje w drodze decyzji administracyjnej. Właściwy w sprawie ustalenia kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych w decyzji, o której mowa w ust. 1, jest organ właściwy do rozstrzygnięcia w sprawie przyznania płatności lub pomocy finansowej ze środków publicznych, o których mowa w ust. 1 (art. 29 ust. 2).
Postępowanie w sprawie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, na podstawie którego organ ustala - w drodze decyzji administracyjnej - kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych. Przedmiotem badania w tym postępowaniu jest ustalenie, czy w danej sprawie doszło do nienależnego lub nadmiernego pobrania środków pochodzących z wymienionych w tym przepisie funduszy. Celem postępowania prowadzonego na podstawie powyższego przepisu jest zatem zbadanie: 1) czy doszło do ustalenia i wypłaty rolnikowi środków pochodzących z wymienionych funduszy unijnych lub krajowych nienależnie lub w nadmiernej wysokości, 2) czy istnieje obowiązek ich zwrotu, 3) czy nie wystąpiły przesłanki wykluczające taki zwrot.
W ocenie Sądu, poczynione w sprawie ustalenia dawały organom Agencji wystarczającą podstawę do przyjęcia, że środki otrzymane przez Skarżącą w ramach systemów wsparcia bezpośredniego za 2022 r. z uwagi na ostateczną odmowę przyznania tej płatności podlegają zwrotowi w trybie art. 29 ust 1 i 2 ustawy o Agencji.
Sąd w pełni podziela również stanowisko organów, co do dokonanej przez nie oceny braku przesłanek wyłączających ewentualny obowiązek zwrotu nienależnych płatności.
Z treści powołanego wyżej art. 7 ust 3 rozporządzenia nr 809/2014 wynika, że obowiązek zwrotu nienależnych płatności jest wyłączony w przypadku, gdy dana płatność została dokonana na skutek pomyłki właściwego organu lub innego organu oraz gdy błąd nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach. W ocenie Sądu, organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przedstawił okoliczności faktyczne i prawne, przemawiające za uznaniem, że w/w przepis nie miał w sprawie zastosowania. Zgodzić się należy z organem, że w sprawie nie doszło do pomyłki ze strony organów Agencji. W ocenie Sądu trafnie również organy przyjęły, że nienależnie pobrane płatności nie były konsekwencją błędu, który nie mógł zostać wykryty przez beneficjenta w zwykłych okolicznościach.
W sprawie nie doszło przy tym do przedawnienia prawa do dochodzenia zwrotu nienależnie pobranych płatności. Wskazać należy, iż w zakresie płatności finansowanych w całości lub w części ze środków unijnych przedawnienie obowiązku zwrotu płatności zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE, EURATOM) nr 2988/95, następuje po 4 latach od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości lub najpóźniej 8 lat od czasu dopuszczenia się nieprawidłowości uwzględniając przerwanie okresu przedawnienia. W przypadku nieprawidłowości ciągłych lub powtarzających się okres przedawnienia biegnie od dnia, w którym nieprawidłowość ustała. W przedmiotowej sprawie termin przedawnienia należy liczyć od dnia 30.12.2022 r. ( stwierdzenie nieprawidłowości) , a tym samym w dacie wydania zaskarżonej decyzji nie doszło więc do przedawnienia obowiązku zwrotu kwoty nienależnie pobranych płatności, gdyż nie upłynął okres czterech lat od wskazanego dnia.
W tym stanie sprawy, ponieważ zarzuty skargi okazały się nie zasadne, podlegała ona oddaleniu na podstawie art. 151 ppsa.