I SA/Op 8/24

I SA/Op 8/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2026-05-21
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-01-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Beata Kozicka /przewodniczący/
Tomasz Judecki /sprawozdawca/
Tomasz Porczyński
Symbol z opisem
6145 Sprawy dyrektorów szkół
6401 Skargi organów nadzorczych na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Oświata
Skarżony organ
Zarząd Powiatu
Treść wyniku
Stwierdzono wydanie zaskarżonej uchwały z naruszeniem prawa
Powołane przepisy
Dz.U. 2026 poz 143
art. 3 par. 2 pkt 6, art. 147 par. 1, art. 170
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2021 poz 1082
art. 4 pkt 16, art. 63 ust. 1
Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe - t.j.
Dz.U. 2025 poz 1684
art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 32 ust. 2 pkt 5, art. 48 ust. 2, art. 76 ust. 1, art. 79 ust. 1, ust. 4, art. 81 ust. 1
Ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (t. j.)
Dz.U. 2020 poz 493
par. 11ha ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodwej  z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia  funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Beata Kozicka Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Judecki (spr.) Sędzia del. WSA Tomasz Porczyński Protokolant: St. referent Dagmara Jugo po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 maja 2026 r. sprawy ze skargi Wojewody Opolskiego na uchwałę Zarządu Powiatu w Nysie z dnia 1 września 2021 r., Nr 162/449/21 w przedmiocie powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora szkoły stwierdza wydanie zaskarżonej uchwały z naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Wojewoda Opolski (dalej jako: "Wojewoda") zaskarżył uchwałę Zarządu Powiatu w Nysie (dalej jako: "Zarząd Powiatu") z dnia 1 września 2021 r., Nr 162/449/21, w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora Zespołu Szkół Ekonomicznych w Nysie (dalej jako: "ZSE w Nysie").
W dniu 1 września 2021 r. Zarząd Powiatu podjął dwie uchwały: Nr 161/448/21 i Nr 162/449/21.
Uchwałą Nr 161/448/21, w sprawie wyznaczenia nauczyciela ZSE w Nysie do zastępowania dyrektora szkoły, działając na podstawie art. 68 ust. 9 w związku z art. 29 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz.1082, z późn. zm. - dalej jako: "prawo oświatowe" lub "u.p.o."), Zarząd Powiatu wyznaczył nauczyciela ZSE w Nysie - B. M., do zastępowania dyrektora ZSE w Nysie od dnia 1 września 2021 r. do chwili powierzenia przez Zarząd Powiatu w Nysie pełnienia obowiązków dyrektora wyznaczonej przez Zarząd osobie (§ 1). W § 2 uchwały B. M. zobowiązano do zwołania na dzień 1 września 2021 r. posiedzenia Rady Pedagogicznej w celu wydania opinii przez Radę, na wniosek organu prowadzącego złożony 24 sierpnia 2021 r., w sprawie zamiaru powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora ZSE w Nysie B. S. na okres od 1 września 2021 r. do 31 sierpnia 2022 r. Na podstawie § 3 wykonanie uchwały powierzone zostało Staroście Nyskiemu, a w § 4 wskazano, że uchwała wchodzi w życie z dniem 1 września 2021 r.
Po wykonaniu ww. uchwały Nr 161/448/21, tego samego dnia, działając na podstawie § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 20 marca 2020 r. w sprawie szczególnych rozwiązań w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty w związku z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. z 2020 r. poz. 493, z późn. zm. - dalej jako: "rozporządzenie") oraz art. 4 ust. 1 pkt 1, art. 32 ust. 2 pkt 5, art. 48 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (Dz. U. z 2020 r. poz. 920, z późn. zm. - dalej jako: "u.s.p."), Zarząd Powiatu podjął uchwałę Nr 162/449/21, w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora ZSE w Nysie. W § 1 tego aktu powierzono pełnienie obowiązków dyrektora ZSE w Nysie B. S. na okres od dnia 1 września 2021 r. do dnia 31 sierpnia 2022 r., a w § 2 udzielono B. S. upoważnienia do składania oświadczeń woli związanych z prowadzeniem bieżącej działalności jednostki (zgodnie z załącznikiem). Na podstawie § 3 wykonanie uchwały powierzono Staroście Nyskiemu, a w § 4 postanowiono, że uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.
Wojewoda zaskarżył do tut. Sądu obydwie ww. uchwały z dnia 1 września 2021 r.: Nr 161/448/21 (sprawa zarejestrowana w tut. Sądzie pod sygn. akt II SA/Op 97/22) i Nr 162/449/21 (sprawa zarejestrowana w tut. Sądzie pierwotnie pod sygn. akt II SA/Op 98/22, obecnie pod sygn. akt I SA/Op 8/24). Przedmiotem obecnego postępowania jest skarga Wojewody na uchwałę Zarządu Powiatu z dnia 1 września 2021 r. Nr 162/449/21.
W związku z tym, że kontrola legalności uchwały Nr 162/449/21 zależała od wyniku postępowania ze skargi na uchwałę Nr 161/448/21 tut. Sąd, postanowieniem z dnia 22 sierpnia 2022 r., zawiesił postępowanie w sprawie do czasu prawomocnego orzeczenia przez Sąd w sprawie sygn. akt II SA/Op 97/22.
Wyrokiem z dnia 12 grudnia 2022 r., sygn. akt II SA/Op 97/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu stwierdził nieważność uchwały Zarządu Powiatu z dnia 1 września 2021 r. Nr 162/449/21. Sąd podzielił zarzut sformułowany przez Wojewodę, że uchwała ta rażąco narusza art. 68 ust. 9 prawa oświatowego, albowiem przepis ten znajduje zastosowanie wyłącznie w takich sytuacjach, gdy stanowisko dyrektora szkoły jest obsadzone a jedynie jest on nieobecny w pracy. Tymczasem, dokonane zaskarżoną uchwałą wyznaczenie nauczyciela ZSE do zastępowania dyrektora tej placówki oświatowej nastąpiło w czasie kiedy stanowisko dyrektora nie było obsadzone.
NSA wyrokiem z dnia 10 grudnia 2025 r., sygn. akt III OSK 449/23, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej Zarządu Powiatu, uchylił powyższy wyrok i stwierdził wydanie uchwały z dnia 1 września 2021 r., Nr 161/448/21 z naruszeniem prawa. W uzasadnieniu wyroku Sąd odwoławczy stwierdził prawidłowość dokonania przez Sąd pierwszej instancji wykładni normy prawnej zawartej w art. 68 ust. 9 prawa oświatowego. Jako zasadny Sąd odwoławczy uznał jednak zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 82 ust. 1 u.s.p. poprzez jego niezastosowanie, tj. stwierdzenie nieważności uchwały po upływie roku od dnia jej podjęcia. Wskazał, że jakkolwiek stwierdzone naruszenie powinno prowadzić do unieważnienia uchwały to niemniej jednak, zaskarżona uchwała nie stanowi aktu prawa miejscowego, a od daty jej wydania upłynął okres jednego roku. Nie istniał przy tym obowiązek przekazania jej organowi nadzoru. Uzasadniało to uchylenie zaskarżonego wyroku i stwierdzenie wydania zaskarżonej uchwały z naruszeniem prawa.
Postanowieniem z dnia 6 lutego 2026 r. tut. Sąd podjął zawieszone postępowanie w sprawie sygn. akt II SA/Op 97/22.
W skardze wniesionej na uchwałę Zarządu Powiatu z dnia 1 września 2021 r., Nr 162/449/21, Wojewoda podniósł, że uchwała ta wydana została z istotnym naruszeniem prawa. Wnosząc o stwierdzenie jej nieważności wywodził, że posiedzenie Rady Pedagogicznej, która wydała opinię w przedmiocie powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora ZSE w Nysie osobie wskazanej przez Zarząd Powiatu zostało zwołane przez osobę nieuprawnioną, wskutek czego opinia ta jest nieważna. Stosownie do § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia wskazał, że w dniu 1 września 2021 r. Zarząd Powiatu podjął, na podstawie art. 68 ust. 9 prawa oświatowego, uchwałę nr 161/448/21 w sprawie wyznaczenia nauczyciela Zespołu Szkół Ekonomicznych w Nysie do zastępowania dyrektora szkoły. Brak było jednak podstaw do zastosowania tego przepisu ponieważ w dniu 1 września 2021 r. stanowisko dyrektora Zespołu Szkół Ekonomicznych w Nysie pozostawało nieobsadzone. Przepis art. 68 ust. 9 prawa oświatowego znajduje natomiast zastosowanie wyłącznie w sytuacjach, gdy stanowisko dyrektora szkoły jest obsadzone, jednakże dyrektor nie może wykonywać swoich obowiązków z powodu nieobecności. W konsekwencji, nauczyciel, który mocą uchwały Nr 161/448/21 został wyznaczony do zastępowania dyrektora nie był uprawniony do zwołania na dzień 1 września 2021 r. posiedzenia Rady Pedagogicznej w celu wydania opinii w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora ZSE w Nysie osobie wskazanej przez Zarząd Powiatu. To z kolei wpływa na ważność samej opinii, której zasięgnięcie zgodnie z brzmieniem § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia ma charakter obligatoryjny.
W odpowiedzi na skargę Powiat Nyski wniósł o jej oddalenie. Kwestionując stanowisko Wojewody wskazał, że nie uwzględnia ono okoliczności i uwarunkowań prawnych w jakich zaskarżona uchwała została podjęta. Powołując okoliczności faktyczne związane z działaniami podejmowanymi w związku z zamiarem powierzenia pełnienia obowiązków na stanowisku dyrektora jednostki B. S. (protokół nr [...] z posiedzenia Zarządu Powiatu w Nysie z dnia 8 lipca 2021 r.) w tym w zakresie uzyskania opinii rady pedagogicznej organ wyjaśnił, że w dniu 31 sierpnia 2021 r. dyrektor ZSE w Nysie złożyła podanie o rozwiązanie umowy o pracę w związku z przejściem na emeryturę, a powierzenie funkcji dwóm wicedyrektorom w tym Zespole upłynęło 31 sierpnia 2022 r. Zarząd Powiatu nie mogąc dopuścić do tego by 1 września 2021 r. nie było osoby, która pełniąc funkcję dyrektora zarządzałaby tą jednostką podjął uchwałę, w której wytypował nauczyciela do zastąpienia dyrektora w celu zwołania wymaganego posiedzenia Rady Pedagogicznej. Uchwała została podjęta na podstawie art. 68 ust. 9 prawa oświatowego, który zdaniem organu, był jedyną regulacją, mogącą być w tej konkretnej sytuacji zastosowaną, zakładając, że jeżeli ustawodawca nie ustanowił innego przepisu prawa uwzględniającego przypadek niewykonania spoczywającego na dyrektorze obowiązku zwołania posiedzenia rady pedagogicznej w tak istotnej sprawie, to określone w tym artykule zastępowanie dyrektora przez nauczyciela tej szkoły wyznaczonego przez organ prowadzący nie może odnosić się tylko do okresu, w którym stanowisko dyrektora jest obsadzone. Nauczyciel, którego wyznaczono do zastąpienia dyrektora nie pełnił obowiązków dyrektora, a jedynie zastąpił dyrektora w jednej konkretnie wskazanej przez Zarząd czynności jaką było zwołanie posiedzenia Rady Pedagogicznej, by mogła wyrazić opinię w sprawie kandydatury osoby zaproponowanej przez Zarząd do pełnienia obowiązków dyrektora. W obecnym stanie prawnym na podstawie § 11ha ust. 1 rozporządzenia możliwe było natomiast powierzenie pełnienia obowiązków dyrektora jednostki systemu oświaty wicedyrektorowi po uzyskaniu pozytywnej opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny oraz po zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej i rady szkoły lub placówki na okres nie dłuższy niż do 31 sierpnia 2022 r. W zaistniałym stanie faktycznym "istotnym naruszeniem prawa" byłoby z kolei niepodjęcie działań gwarantujących zapewnienie obsadzenia funkcji pełnienia obowiązków dyrektora w jednostce oświatowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267), sądy administracyjne właściwe są do kontroli zgodności z prawem aktów organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, innych niż określone w pkt. 5., podejmowanych w sprawach z zakresu administracji publicznej.
Na zasadzie art. 147 § 1 p.p.s.a., sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności.
Przepis ten pozostaje w związku z art. 79 i następne cyt. wyżej ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym (aktualnie: Dz. U. z 2025 r. poz. 1684 z późn. zm. - nadal zwanej: "u.s.p.").
Z treści art. 79 ust. 1 zd. 1 w zw. z ust. 4 u.s.p. wynika, że przesłanką stwierdzenia nieważności uchwały organu jednostki samorządu gminnego jest istotna sprzeczność uchwały z prawem.
Do takich istotnych naruszeń, skutkujących nieważnością uchwały, zalicza się naruszenie: przepisów wyznaczających kompetencję do podejmowania uchwał, podstawy prawnej podejmowania uchwał, przepisów prawa ustrojowego, przepisów prawa materialnego przez wadliwą ich wykładnię, a także przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (por. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3595/13).
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest uchwała Zarządu Powiatu z dnia 1 września 2021 r., Nr 162/449/21, w sprawie powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora ZSE w Nysie.
Uchwała ta nie stanowi aktu prawa miejscowego, nie podlegała ogłoszeniu w dzienniku urzędowym i w konsekwencji weszła w życie w sposób określony w jej § 4, tj. z dniem jej podjęcia. Skargę nadzorczą w niniejszej sprawie wniósł Wojewoda, który, na podstawie art. 76 ust. 1 u.s.p., został upoważniony do wykonywania nadzoru nad działalnością powiatu. Zaskarżona uchwała nie została jednak objęta rozstrzygnięciem nadzorczym wydanym w trybie i w terminie określonym w art. 79 u.s.p. Skarga, wniesiona do Sądu w trybie art. 81 ust. 1 u.s.p., jest zatem dopuszczalna i jako taka podlegała merytorycznemu rozpoznaniu.
Stosownie do przedmiotu i podstawy prawnej zaskarżonej uchwały wyjaśnić należy, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 1 u.s.p., powiat wykonuje określone ustawami zadania publiczne o charakterze ponadgminnym w zakresie edukacji publicznej. Stosownie do art. 32 ust. 2 pkt 5 u.s.p., do zadań zarządu powiatu należy zatrudnianie i zwalnianie kierowników jednostek organizacyjnych powiatu, przy czym zgodnie ze stanowiskiem prezentowanym w orzecznictwie powierzenie powiatom zadań z zakresu edukacji publicznej, w tym powoływanie i odwoływanie przez organ prowadzący szkołę ich kierowników, mieści się w ramach powoływania i odwoływania kierowników jednostek organizacyjnych powiatu (por. wyrok NSA z 19 marca 2013 r., sygn. akt I OSK 2475/12). W konsekwencji, stosownie do art. 48 ust. 2 u.s.p., zarząd powiatu może również upoważnić kierownika szkoły do składania oświadczeń woli związanych z prowadzeniem jej bieżącej działalności.
Dostrzec trzeba, że mocą art. 4 pkt 16 u.p.o., ilekroć w dalszych przepisach jest mowa bez bliższego określenia o organie prowadzącym szkołę lub placówkę - należy przez to rozumieć ministra, jednostkę samorządu terytorialnego, inne osoby prawne i fizyczne. Na podstawie art. 29 ust. 1 pkt 2 u.p.o., w przypadku szkół i placówek prowadzonych przez jednostki samorządu terytorialnego zadania i kompetencje organu prowadzącego, określone m.in. w art. 63 ust. 1, 12-14, 18 i 20 oraz art. 68 ust. 7 i 9 tej ustawy, wykonuje odpowiednio: wójt (burmistrz, prezydent miasta), zarząd powiatu, zarząd województwa, a zatem organ wykonawczy jednostki samorządu terytorialnego. Natomiast art. 63 ust. 1 u.p.o. stanowi, że stanowisko dyrektora szkoły lub placówki powierza organ prowadzący szkołę lub placówkę. Na mocy szczególnej regulacji zawartej w § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, stanowiącej podstawę prawną zaskarżonej uchwały zarząd powiatu został natomiast upoważniony do tego, aby w przypadku konieczności obsadzenia stanowiska dyrektora jednostki systemu oświaty przed dniem 2 września 2021 r. powierzyć pełnienie obowiązków dyrektora jednostki systemu oświaty wicedyrektorowi, a w jednostce, w której nie ma wicedyrektora - nauczycielowi tej jednostki, po uzyskaniu pozytywnej opinii organu sprawującego nadzór pedagogiczny oraz po zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej i rady szkoły lub placówki, jednak nie dłużej niż do dnia 31 sierpnia 2022 r.
Zaskarżona uchwała stanowi zatem prawną formą działania zarządu powiatu, który w ten sposób podejmuje władcze rozstrzygnięcie w zakresie swoich ustawowych kompetencji wynikających z ww. regulacji i jako akt z zakresu administracji publicznej.
Istota sporu w niniejszej sprawie skupia się wokół kwestii, czy zaskarżoną uchwałą Zarząd Powiatu prawidłowo powierzył B. S. obowiązki dyrektora szkoły od dnia 1 września 2021 r. do dnia 31 sierpnia 2022 r. i udzielił jej upoważnienia do składania oświadczeń woli związanych z prowadzeniem bieżącej działalności jednostki w sytuacji, gdy wadliwie uchwałą Nr 161/448/21 wyznaczony został nauczyciel do zwołania rady pedagogicznej w celu wydania opinii wymaganej zgodnie z § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia do powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora szkoły. Zarzuty skargi nadzorczej odnoszą się bowiem do zwołania rady pedagogicznej przez nieuprawnioną osobę.
Dla rozstrzygnięcia tego zagadnienia i dokonania oceny legalności zaskarżonej uchwały zasadnicze znaczenie miało zatem dokonana przez Sąd ocena legalności uchwały Nr 161/448/21 o wyznaczeniu nauczyciela do zwołania rady pedagogicznej w celu wydania opinii w sprawie zamiaru powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora B. S. Jak wskazano we wstępnej części uzasadnienia uchwała ta została również zaskarżona przez Wojewodę, a wyrokiem z dnia 10 grudnia 2025 r., sygn. akt III OSK 449/23, Naczelny Sąd Administracyjny, uchylając wydany w tej sprawie wyrok tut. Sądu, stwierdził podjęcie uchwały z dnia 1 września 2021 r., Nr 161/448/21 z naruszeniem prawa.
Nie jest konieczne przytaczanie w tym miejscu szczegółowej oceny dokonanej w powyższym wyroku, która znana jest stronom postępowania i Sądowi. Niemniej jednak podkreślić trzeba, że dokonując w niniejszej sprawie oceny legalności zaskarżonej decyzji, na zasadzie art. 170 p.p.s.a. Sąd był związany tym wyrokiem. Zgodnie bowiem z art. 170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Podzielając poglądy orzecznictwa dostrzec należy, że przepis ten stanowi gwarancję zachowania spójności i logiki działania organów państwowych, zapobiegając funkcjonowaniu w obrocie prawnym rozstrzygnięć nie do pogodzenia w całym systemie sprawowania władzy. Jakkolwiek związanie prawomocnym wyrokiem wiąże tylko w danej sprawie, może odnosić się do innych postępowań w zakresie, w jakim w wyroku tym rozstrzygnięta została określona kwestia prawna, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie jako zagadnienie wstępne, czy też dalszy element kształtujący proces stosowania prawa przez sąd (zob. wyrok NSA z 24 listopada 2020 r., sygn. akt II FSK 1014/19; B. Dauter (w:) A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, B. Dauter, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 170). Wyrażona w art. 170 p.p.s.a. istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu sprowadza się do tego, że organy państwowe i sądy muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu oraz ogół skutków prawnych z niego wynikających. Wprawdzie powaga rzeczy osądzonej obejmuje sentencję orzeczenia, jednak biorąc pod uwagę, że istota sądowej kontroli wyraża się w ocenie prawnej, ta zaś wyrażona jest w uzasadnieniu, to na zakres powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 171 p.p.s.a. wskazują motywy. W sytuacji, gdy zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu i ustaleniami faktycznymi, które legły u jego podstaw, niedopuszczalne jest w innej sprawie o innym przedmiocie dokonywanie ustaleń i ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą. Rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. Sądy rozpoznające między tymi samymi stronami inny spór muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto w prawomocnym, wcześniejszym orzeczeniu (por. wyrok NSA z dnia 5 listopada 2025 r., sygn. akt II OSK 1224/23 i powołane tam orzecznictwo).
Zaznaczyć przy tym należy, że w świetle art. 170 p.p.s.a. nie tyle istotne jest jakich konkretnych aktów administracyjnych dotyczyło postępowanie sądowe zakończone wydaniem prawomocnego orzeczenia, lecz jakiego rodzaju zagadnienia powstałe na tle konkretnego stanu faktycznego zostały nim przesądzone. Wyrażona ocena prawna przez właściwy w danej sprawie sąd winna być respektowana, zaś art. 170 p.p.s.a. jest tego gwarancją procesową. W konsekwencji należy podzielić pogląd, że w sytuacji, gdy zachodzi związanie prawomocnym orzeczeniem sądu i ustaleniami faktycznymi, które legły u jego podstaw, niedopuszczalne jest w innej sprawie o innym przedmiocie dokonywanie ustaleń i ocen prawnych sprzecznych z prawomocnie osądzoną sprawą. Rozstrzygnięcie zawarte w prawomocnym orzeczeniu stwarza stan prawny taki, jaki z niego wynika. Sądy rozpoznające między tymi samymi stronami inny spór muszą przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak przyjęto w prawomocnym, wcześniejszym orzeczeniu (por. wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 833/21 i powołane tam orzecznictwo).
Uwzględniając powyższe Sąd uznał, że w niniejszej sprawie, na podstawie art. 170 p.p.s.a. związanie wyrokiem NSA z dnia 10 grudnia 2025 r., sygn. akt III OSK 449/23 obejmowało zarówno rozstrzygnięcie co do stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa wcześniejszej uchwały Zarządu Powiatu w sprawie wyznaczenia nauczyciela do zastępowania dyrektora szkoły jak i co do oceny w zakresie przesądzenia wadliwości upoważnienia innego nauczyciela do zastępowania dyrektora tej Szkoły i zobowiązania go do zwołania posiedzenie rady pedagogicznej Szkoły, która wyraziłaby opinię co do powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora B. S.
W konsekwencji, w zaistniałych okolicznościach Sąd stwierdził, że uchybienie które miało miejsce przy wyznaczeniu nauczyciela do zastępowania dyrektora szkoły i zobowiązania go do zwołania rady pedagogicznej w celu wydania opinii w sprawie zamiaru powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora, miało wpływ na wydanie kolejnej zaskarżonej uchwały i stanowiło o konieczności stwierdzenia wydania jej z istotnym naruszeniem prawa, tj. § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia stanowiącego podstawę prawną jej wydania.
Stosownie bowiem do § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, powierzenie przez Zarząd Powiatu pełnienie obowiązków dyrektora szkoły mogło nastąpić po zasięgnięciu opinii rady pedagogicznej. Opinia taka mogła być natomiast wydana tylko na skutek zwołania posiedzenia rady pedagogicznej przez uprawnioną do tego osobę, tj. dyrektora szkoły lub osobę prawidłowo umocowaną do zastępowania go. Jeżeli natomiast, jak uznał NSA w wyroku z dnia 10 grudnia 2025 r., sygn. akt III OSK 449/23, wyznaczenie nauczyciela do zastępowania dyrektora szkoły i zobowiązanie go do zwołania posiedzenia rady pedagogicznej w celu wydania opinii w sprawie zamiaru powierzenia pełnienia obowiązków dyrektora B. S. nastąpiło z istotnym naruszeniem prawa, to niemożliwe było podjęcie zaskarżonej obecnie uchwały Nr 162/449/21 w sposób zgodny z prawem.
Zdaniem składu orzekającego, stwierdzona prawomocnie wadliwość uchwały Nr 161/448/21 stanowi podstawę do wyeliminowania aktów stanowiących konsekwencję jej wydania. W świetle przywołanych wyżej przepisów istnieje ścisły związek pomiędzy wydaniem opinii przez radę pedagogiczną, a powierzeniem pełnienia obowiązków dyrektora szkoły (§ 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia). Tym samym, w ocenie Sądu, konsekwencją prawomocnego przesądzenia o wadliwości wydania uchwały Nr 161/448/21, jest stwierdzenie podjęcia zaskarżonej obecnie uchwały Nr 162/449/21 z istotnym naruszeniem § 11ha ust. 1 pkt 2 rozporządzenia, tj. bez zasięgnięcia wymaganej, wydanej zgodnie z prawem, opinii rady pedagogicznej, ponieważ posiedzenie Rady Pedagogicznej, która wydała tę opinię, zostało zwołane przez osobę nieuprawnioną.
Stwierdzone naruszenie powinno prowadzić do unieważnienia uchwały Zarządu Powiatu z dnia 1 września 2021 r. Nr 162/449/21. Tym niemniej skoro zaskarżona uchwała nie stanowi aktu prawa miejscowego, a od daty jej wydania niespornie upłynął okres jednego roku, a przy tym nie istniał obowiązek przekazania jej organowi nadzoru, to uzasadnionym jest, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 82 ust. 2 u.s.p., stwierdzenie wydania zaskarżonej uchwały Zarządu Powiatu z dnia 1 września 2021 r., Nr 162/449/21, z naruszeniem prawa.
Ze względu na powyższe Sąd, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 82 ust. 2 u.s.p. orzekł, jak w sentencji.
Przytaczane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych CBOSA.