Orzeczenie · 2026-02-27

I SA/Op 725/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Miejsce
Opole
Data
2026-02-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
pomoc publicznaCOVID-19sądy administracyjnesądy powszechnewłaściwość sąduumowa cywilnoprawnazwrot środkówFundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych

Spółka O. Sp. z o.o. wniosła skargę na informację Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy w Opolu z dnia 31 lipca 2025 r., w której organ odmówił dokonania zwrotu środków pomocowych przyznanych na podstawie art. 15g ustawy COVID-19. Spółka argumentowała, że odmowa ta stanowi władczą czynność z zakresu administracji publicznej, podlegającą kontroli sądu administracyjnego, zwłaszcza po prawomocnym wyroku sądu powszechnego oddalającym powództwo organu o zwrot tych środków. Sąd Wojewódzki w Opolu uznał jednak skargę za niedopuszczalną, odrzucając ją na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że choć początkowy etap przyznawania pomocy może mieć charakter administracyjnoprawny, to po zawarciu umowy cywilnoprawnej dotyczącej wypłaty i rozliczenia środków, wszelkie spory wynikające z jej realizacji należą do właściwości sądów powszechnych. Podkreślono, że umowa zawierała klauzulę prorogacyjną, wskazującą na sądy powszechne jako właściwe do rozstrzygania sporów. W związku z tym, pismo organu z 31 lipca 2025 r. zostało zakwalifikowane jako czynność w ramach stosunku cywilnoprawnego, a nie administracyjnoprawnego, co wyklucza kognicję sądu administracyjnego. Sąd zwrócił również uiszczony przez skarżącą wpis od skargi.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie granicy między kognicją sądów administracyjnych a sądów powszechnych w sprawach dotyczących pomocy publicznej udzielanej na podstawie umów cywilnoprawnych, zwłaszcza w kontekście przepisów specustaw (np. COVID-19).

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której doszło do zawarcia umowy cywilnoprawnej. W przypadkach braku takiej umowy lub gdy czynność organu ma charakter czysto administracyjny, właściwość sądu administracyjnego może być inna.

Zagadnienia prawne (2)

Czy czynność organu administracji publicznej polegająca na odmowie zwrotu środków pomocowych, po zawarciu umowy cywilnoprawnej dotyczącej tych środków, podlega kontroli sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, czynność ta nie podlega kontroli sądu administracyjnego, ponieważ spory wynikające z realizacji umowy cywilnoprawnej należą do właściwości sądów powszechnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że po zawarciu umowy cywilnoprawnej, która reguluje zasady wypłaty i zwrotu środków, wszelkie spory z nią związane mają charakter cywilnoprawny i powinny być rozstrzygane przez sądy powszechne, nawet jeśli umowa dotyczy środków publicznych. Klauzula prorogacyjna w umowie dodatkowo wskazuje na właściwość sądów powszechnych.

Czy odmowa zwrotu środków pomocowych przez organ administracji publicznej, która następuje po prawomocnym wyroku sądu powszechnego oddalającym powództwo organu o zwrot tych środków, może być uznana za władczą czynność administracyjną podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nawet w takiej sytuacji, jeśli czynność organu wynika z realizacji umowy cywilnoprawnej, nie podlega ona kontroli sądu administracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że właściwość sądu administracyjnego jest określona ustawowo i nie może być modyfikowana umową cywilnoprawną. Nawet jeśli poprzednie postępowanie dotyczyło kwestii administracyjnoprawnych, zawarcie umowy cywilnoprawnej zmienia charakter sporu na cywilnoprawny.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Skarga odrzucona z powodu braku właściwości sądu administracyjnego.

Przepisy (11)

Główne

ustawa COVID-19 art. 15g

Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Konstytucja RP art. 184

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomocnicze

k.p.a. art. 8 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 232 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 45

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 177

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.c.

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny

k.p.c. art. 46

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spór wynikający z realizacji umowy cywilnoprawnej należy do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych.

Odrzucone argumenty

Odmowa zwrotu środków pomocowych jest władczą czynnością administracyjną podlegającą kontroli sądu administracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Spór między stronami umowy powstał na etapie jej realizacji i związany jest z wykonaniem i rozliczeniem zawartej, dlatego uznać należało, że pismo Dyrektora Wojewódzkiego Urzędu Pracy z 31 lipca 2025 r. nie mieści się w kategorii czynności z zakresu administracji publicznej, a jedynie jest pismem strony stosunku cywilnoprawnego.

Skład orzekający

Anna Komorowska-Kaczkowska

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Gocki

sędzia

Aleksandra Sędkowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie granicy między kognicją sądów administracyjnych a sądów powszechnych w sprawach dotyczących pomocy publicznej udzielanej na podstawie umów cywilnoprawnych, zwłaszcza w kontekście przepisów specustaw (np. COVID-19)."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której doszło do zawarcia umowy cywilnoprawnej. W przypadkach braku takiej umowy lub gdy czynność organu ma charakter czysto administracyjny, właściwość sądu administracyjnego może być inna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii rozgraniczenia właściwości sądów administracyjnych i cywilnych, co jest kluczowe dla prawników procesowych. Pokazuje, jak zawarcie umowy cywilnoprawnej może zmienić charakter sporu.

Umowa cywilna zamiast skargi do WSA? Sąd wyjaśnia, gdzie szukać sprawiedliwości w sporach o pomoc publiczną.

Dane finansowe

WPS: 175 180,47 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst