I SA/OP 619/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy był sprzeciw A. i I. B. od decyzji Wojewody Opolskiego z dnia 23 lipca 2025 r., która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Opola z dnia 25 kwietnia 2025 r. odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej "Rozbudowa drogi gminnej nr [...] - ul. [...] w O.". Wojewoda, działając na podstawie art. 138 § 2 Kpa, uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący zarzucili Wojewodzie naruszenie przepisów Kpa, w tym art. 138 § 2 i art. 149 § 1 Kpa, poprzez bezpodstawne uchylenie postanowienia o wznowieniu postępowania i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uznał sprzeciw za zasadny i uchylił decyzję Wojewody. Sąd stwierdził, że Wojewoda nie wykazał, iż zaszły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 Kpa. W szczególności organ odwoławczy nie wykazał, na czym polegało naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji, jaki był wpływ tego naruszenia na niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych, oraz że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy przekracza możliwości organu odwoławczego, w tym możliwości wynikające z art. 136 Kpa. Sąd podkreślił, że decyzja kasatoryjna jest wyjątkiem od zasady dwuinstancyjności i wymaga wykazania, że organ I instancji rażąco naruszył przepisy postępowania, a wyjaśnienie sprawy przekracza kompetencje organu odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie art. 138 § 2 Kpa przez organy administracji publicznej, w szczególności w kontekście decyzji kasacyjnych.
Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego i kontroli sądowej decyzji kasacyjnych, a jego bezpośrednie zastosowanie w innych obszarach prawa może być ograniczone.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 Kpa, uchylając decyzję organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, nie wykazując jednocześnie, że naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji miało istotny wpływ na konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, który przekracza możliwości organu odwoławczego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie wykazał, że zaszły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 Kpa. Nie wykazał, na czym polegało naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji, jaki był wpływ tego naruszenia na niewyjaśnienie istotnych okoliczności faktycznych, oraz że konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy przekracza możliwości organu odwoławczego.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie wykazał, iż naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji miało istotny wpływ na konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, który przekraczałby możliwości organu odwoławczego, w tym możliwości wynikające z art. 136 Kpa. Decyzja kasatoryjna jest wyjątkiem i wymaga wykazania tych przesłanek.
Czy doręczenie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej w formie obwieszczenia, zgodnie z art. 11f ust. 3 ustawy ZRID i art. 49 Kpa, jest skuteczne wobec dotychczasowego właściciela nieruchomości, nawet jeśli nie otrzymał on indywidualnego zawiadomienia?
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie w formie obwieszczenia jest skuteczne, a strona, która brała udział w postępowaniu, nie może twierdzić, że o decyzji nie wiedziała. Skuteczność doręczenia nie jest uzależniona od faktycznego dotarcia decyzji do adresata.
Uzasadnienie
Sąd przywołał orzecznictwo NSA (wyrok II OSK 86/22 i uchwała II OPS 2/16), które potwierdza skuteczność doręczenia decyzji ZRID w formie obwieszczenia, nawet jeśli dotychczasowy właściciel nie otrzymał indywidualnego zawiadomienia. Doręczenie na adres wskazany w katastrze nieruchomości również jest skuteczne.
Czy organ pierwszej instancji prawidłowo odmówił uchylenia swojej ostatecznej decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej w postępowaniu wznowionym, uznając, że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej?
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy nie mógł zgodzić się z rozstrzygnięciem organu I instancji, ponieważ organ I instancji nie dokonał ponownego rozstrzygnięcia merytorycznego sprawy po wznowieniu postępowania, a jedynie przeprowadził postępowanie co do przyczyn wznowienia.
Uzasadnienie
Wojewoda stwierdził, że organ I instancji, po wznowieniu postępowania, miał obowiązek przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 149 § 2 Kpa). Organ I instancji tego nie uczynił, co uniemożliwiło Wojewodzie ocenę, czy mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Przepisy (32)
Główne
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa ZRID art. 11f § 3
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
p.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 145 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 148 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
ustawa ZRID art. 11c
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
ustawa ZRID art. 11f § 3
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
ustawa ZRID art. 11f § 3
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
k.p.a. art. 49a
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 49
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 64a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64d § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64b § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 64e
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151a § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 21
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo budowlane art. 82 § 3
Ustawa Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy nie wykazał, że zaszły przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 Kpa, w tym naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji miało istotny wpływ na konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy, który przekraczałby możliwości organu odwoławczego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu I instancji, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, została uznana za przedwczesną, ponieważ organ I instancji nie przeprowadził ponownego rozstrzygnięcia merytorycznego. • Argumentacja Wojewody dotycząca skuteczności doręczenia decyzji ZRID w formie obwieszczenia, choć zgodna z orzecznictwem, nie stanowiła podstawy do zastosowania art. 138 § 2 Kpa w okolicznościach sprawy.
Godne uwagi sformułowania
decyzja kasatoryjna jest wyjątkiem od zasady dwuinstancyjności • nie można sprowadzać kontroli legalności decyzji kasacyjnej do fikcji • organ odwoławczy nie wykazał, aby zaktualizowały się przesłanki do zastosowania art. 138 § 2 Kpa
Skład orzekający
Beata Kozicka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 138 § 2 Kpa przez organy administracji publicznej, w szczególności w kontekście decyzji kasacyjnych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyfiki postępowania administracyjnego i kontroli sądowej decyzji kasacyjnych, a jego bezpośrednie zastosowanie w innych obszarach prawa może być ograniczone.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące stosowania art. 138 § 2 Kpa, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej w sprawach administracyjnych. Pokazuje, jak sądy kontrolują decyzje organów odwoławczych uchylające decyzje organów pierwszej instancji.
“Kiedy sąd uchyla decyzję o uchyleniu decyzji? Kluczowa lekcja o art. 138 § 2 Kpa.”
Dane finansowe
WPS: 100 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.