I SA/Op 576/24

I SA/Op 576/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2024-10-30
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Aleksandra Sędkowska
Anna Komorowska-Kaczkowska
Grzegorz Gocki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
I FSK 2191/24 - Wyrok NSA z 2025-05-29
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 249 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska Asesor sądowy WSA Anna Komorowska-Kaczkowska Protokolant Starszy inspektor sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2024 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 8 maja 2024 r., nr 1601-IOV-2.613.2.2024 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez R. L. (dalej w skrócie określany jako Skarżący, Podatnik) jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z 8 maja 2024 r. nr 1601-IOV-2.613.2.2024, którą organ ten, działając na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2023 r., poz. 2383 ze zm.) [dalej: Op] – utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu z dnia 7.02.2024 r. nr 388OOO-COP.613.2.2024 odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16.11.2015 r. nr [...] określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011r.
Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym.
Decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu (dalej jako: DUKS w Opolu) 16 listopada 2015 r. nr [...] określono R. L. zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011r.
Podatnik nie zgadzając się z tym rozstrzygnięciem, działając poprzez ustanowionego w sprawie pełnomocnika, złożył odwołanie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie, który następnie postanowieniem z 29 stycznia 2016 r. nr [...], stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od ww. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu, uznając , że do skutecznego doręczenia decyzji organu I instancji pełnomocnikowi Strony doszło w dniu 17 listopada 2015 r.
Pismem z 10 października 2016r., Skarżący, za pośrednictwem nowego pełnomocnika, zawnioskował o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji DUKS w Opolu z 16 listopada 2015r. składając jednocześnie kolejne odwołanie od tej decyzji.
Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie postanowieniem z 24 listopada 2016 r., nr [...], odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz postanowieniem z 24 listopada 2016r. nr [...] stwierdził niedopuszczalność odwołania od decyzji nr [...].
Na postanowienia te z 24 listopada 2016 r. Skarżący wniósł skargi, które Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił wyrokami z 6 grudnia 2017r. sygn. akt III SA/Wa 400/17 (niedopuszczalność odwołania - akta UCS, k.185) i sygn. akt III SA/Wa 401/17 (odmowa przywrócenia terminu - akta UCS, k. 187).
Pismami z dnia 22 sierpnia 2023r. i 14 września 2023r. skierowanymi do Ministra Finansów, a przekazanymi następnie organowi właściwemu - Naczelnikowi Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu – Strona zwróciła się o interwencję wskazując na nieprawidłowości zaistniałe według niej w toku postępowania podatkowego zakończonego między innymi wydatnieniem decyzji określającej jej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011r.
W dniu 12 grudnia 2023r. do Naczelnika Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu wpłynęło pismo Skarżącego, w którym sprecyzował on swoje żądanie jako wniosek o stwierdzenie nieważności m.in. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015r. nr [...] określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 r. , zarzucając jej wydanie z rażącym naruszeniem prawa, tj. art. 122 Op, gdyż w toku tego postępowania doszło do naruszenia zasady neutralności podatku VAT i jednolitego stosowania systemu VAT. Skarżący podniósł dodatkowo, że decyzja ta nie została doręczona jego pełnomocnikowi, doradcy podatkowemu K. I., który reprezentował go przed UKS w Opolu, a tym samym nie weszła ona do obrotu prawnego i nie wywołuje skutków prawnych.
Naczelnik Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu stwierdzając , że w niniejszej sprawie zachodzi przesłanka wyłączająca możliwość wszczęcia postępowania, gdyż wniesienie żądania stwierdzenia nieważności decyzji nastąpiło po upływie 5 lat od dnia jej doręczenia (art. 249 § 1 pkt 1Op), decyzją z 7 lutego 2024r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015r. nr [...] określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 r.
W uzasadnieniu organ podkreślił, że ponieważ decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015r. [...] została doręczona stronie 17 listopada 2015 r., a fakt ten wynika zarówno z adnotacji naniesionej na zwrotnym potwierdzeniu jej odbioru jak i z postanowień Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 29 stycznia 2016 r. nr [...], stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od tej decyzji, jak i kolejnych postanowień z dnia 24 listopada 2016 r., nr [...], odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz nr [...] stwierdzającego niedopuszczalność kolejnego odwołania od decyzji nr UKS [...] w stosunku do których prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 grudnia 2017r. ( sygn. akt III SA/Wa 400/17 - niedopuszczalność odwołania i sygn. akt III SA/Wa 401/17 - odmowa przywrócenia terminu ) doszło do oddalenia skarg, w momencie zgłoszenia żądania stwierdzenia nieważności upłyną już pięcioletni termin, o którym mowa w art. 249 § 1 pkt 1 Op, który jest terminem prawa materialnego, zawitym. A zatem jego upływ skutkuje wygaśnięciem uprawnienia do żądania stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej i liczony zgodnie z art. 12 § 4 Op upłynął z dniem 17 listopada 2020 r.
Nie zgadzając się z powyższym stanowiskiem organu, Skarżący wniósł odwołanie do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu.
Rozpatrując odwołanie Skarżącego, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu wskazaną na wstępie decyzją utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu z 7 lutego 2024 r. odmawiającą wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015r. nr [...] określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 r.
Odnosząc się do zarzutów sformułowanych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, że podziela stanowisko organu I instancji wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że żądanie Strony o stwierdzenie nieważności zostało złożone już po upływie pięcioletni termin, o którym mowa w art. 249 § 1 pkt 1 Op.
Organ odwoławczy wskazał, że w świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego – w tym wydanych w sprawie postanowień Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 29 stycznia 2016 r. nr [...], stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, jak i kolejnych postanowień z dnia 24 listopada 2016 r., nr [...], odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz nr [...] stwierdzającego niedopuszczalność kolejnego odwołania od decyzji nr UKS [...] w stosunku do których prawomocnymi wyrokami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 6 grudnia 2017r. ( sygn. akt III SA/Wa 400/17 - niedopuszczalność odwołania i sygn. akt III SA/Wa 401/17 - odmowa przywrócenia terminu ) doszło do oddalenia skarg , nie budzi wątpliwości, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015r. , wbrew twierdzeniom Strony , została skutecznie doręczona 17 listopada 2015r., a zatem weszła do obrotu prawnego i jest obecnie decyzją ostateczną.
Organ podnosił również, że w przedmiotowej sprawie stwierdzenie o skutecznym doręczeniu decyzji korzysta z zasady powagi rzeczy osądzonej (res iudicata), przez co brak podstaw ku temu, aby w związku z wnioskiem Podatnika o stwierdzeniu nieważności decyzji inaczej oceniać tę okoliczność.
Następnie organ wskazał, że zgodnie z art. 249 § 1 Op, organ podatkowy wydaje decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli w szczególności:
1) żądanie zostało wniesione po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji lub
2) sąd administracyjny oddalił skargę na tę decyzję, chyba że żądanie oparte jest na przepisie art. 247 § 1 pkt 4.
Według organu odwoławczego, w sprawie nie budzi tym samym wątpliwości, że skoro decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu nr [...] określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011r. została prawidłowo doręczona 17 listopada 2015 r. i weszła w tym dniu skutecznie do obrotu, to tym samym wniosek o jej stwierdzenie nieważności tej decyzji został złożony już po upływie 5 lat od dnia doręczenia jej decyzji. Zasadna zatem stała się odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie jej nieważności
Jednocześnie organ wskazywał, że termin ten jest terminem prawa materialnego. Pięcioletni termin rozpoczyna swój bieg od dnia doręczenia decyzji, a jego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia do zgłoszenia żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Ponadto termin ten jest terminem nieprzywracalnym. Nadto organ wskazał, że do biegu tego terminu, co znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przywołanym w uzasadnieniu, nie mają zastosowania instytucje przerwania i zawieszenia biegu terminu przedawnienia. Zatem bez wpływu na ten 5-letni termin, ma przywołana w odwołaniu okoliczność rozpatrywania przez Niemieckie Ministerstwo Finansów - z wniosku Podatnika, podania o wzajemnym porozumieniu w celu uniknięcia podwójnego opodatkowania.
Nie zgadzając się ze stanowiskiem organów podatkowych, Skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu.
W skardze zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie art. 145 § 2 oraz art. 247 § 1 pkt 3 i 4 Op polegające na błędnej interpretacji ww. przepisów, które finalnie korzystnie wpływały na podjęte wcześniej przez organ decyzje, wniesiona także o uchylenie decyzji wydanej przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015 r. oraz kasacje wszystkich później wydanych decyzji ( postanowień) w tej sprawie. Zdaniem Skarżącego decyzja z dnia 16 listopada 2015 r. została bowiem wydana z rażącym naruszeniem prawa i nie powinna trafić do obrotu prawnego.
W uzasadnieniu skargi Skarżący podkreślał także, że nie zgadza się ze stanowiskiem o skutecznym doręczeniu w dniu 17 listopada 2015 r. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015 r. określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011r. Zarzucał, że odbiór tej decyzji pokwitował bowiem własnoręcznym podpisem pełnoletni domownik pełnomocnika (żona pełnomocnika), a nie pełnomocnik osobiście, którego Strona ustanowiła do reprezentowania i przyjmowania korespondencji. Natomiast Ordynacja podatkowa w art. 145 § 2 wyraźnie precyzuje, komu należy doręczyć wszelką korespondencję do strony. Dostarczenie ww. decyzji nastąpiło co prawda pełnoletniemu domownikowi, ale był to domownik pełnomocnika, a domownik ten na żadnym etapie postępowania nie był upoważniony do reprezentowania Skarżącego wobec organu. Skarżący zwracał uwagę, że w treści art. 147 Op nie ma żadnego zapisu o tym, że pisma organu mogą być doręczane również pełnoletniemu domownikowi pełnomocnika. Zatem doręczenie ww. decyzji należy uznać za bezskuteczne.
Zdaniem Skarżącego organ I instancji naruszył również art. 247 § 1 pkt 3 i pkt 4 Op, gdyż nie uwzględnił znanego mu faktu, iż za kontrolowany okres 2011 r. zostały wydane wcześniej tj. w dniu 26 kwietnia 2013 r., przez niemiecki urząd skarbowy z siedzibą w V., stosowne, ostateczne i prawomocne decyzje.
Mając powyższe na uwadze Skarżący podnosił, że zgodnie z art. 282a Op w zakresie spraw rozstrzygniętych decyzją ostateczną organu podatkowego kontrola podatkowa nie może być ponownie wszczęta. Podnosił, że jest obywatelem niemieckim, ze stałym miejscem zamieszkania w Niemczech, a w przytoczonym okresie prowadził legalną i zarejestrowaną w Niemczech działalność gospodarczą i podlegał nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu wobec niemieckich organów podatkowych. Tym samym wydana przez Dyrektora UKS w Opolu decyzja podatkowa z 16 listopada 2015 r. narusza zasadę neutralności i jednokrotności podatku VAT. Skarżący zarzucił, że organ nie podjął działań w celu uniknięcia podwójnego opodatkowania czynności już raz opodatkowanych (Dyrektywa unijna 2006/112/WE wskazuje na wzajemne porozumienie państw członkowskich w tym zakresie), rażąco tym samym naruszając prawo.
Podatnik w skardze zarzucił również, że organ dla własnych celów przywołuje art. 249 § 1Op, nieprawidłowo wywodząc, iż ostateczny 5-letni termin na jakiekolwiek skargi, czy odwołania strony upłynął w listopadzie 2020 r. Skarżący przywołał przy tym zapisy ustawy z 2 marca 2020 r., której rozwiązania miały na celu złagodzenie społeczno-gospodarczych skutków pandemii COVlD-19. Podniósł, że ustawa nowelizująca z 31 marca 2020 r. wstrzymała i zawiesiła na czas obowiązywania stanu zagrożenia i stanu epidemii z powodu COVID-19, bieg przewidzianych przepisami prawa terminów procesowych i sądowych w wielu sprawach, w tym w kontrolach podatkowych, kontrolach celno-skarbowych, postępowaniach podatkowych oraz postępowaniach sądowo-administracyjnych. Skarżący podnosił, że na mocy postanowień ustawy, w okresie stanu pandemii lub zagrożenia epidemiologicznego bieg terminów procesowych i sądowych w wymienionych rodzajach postępowań nie rozpoczynał się, a rozpoczęty ulegał zawieszeniu na ten okres. Zatem według Skarżącego, jak wynika z powyższej ustawy, ów 5-cioletni termin uległ wtedy ustawowemu zawieszeniu i nie upłynął w listopadzie 2020 r. Skarżący podnosił, że dopiero z dniem 1 lipca 2023 r. ustawodawca uchylił ww. ustawę, a tym samym wszelkim zawieszonym terminom przywrócił dalszy bieg. Mając na uwadze działanie ww. ustawy, dla strony 5-cioletni termin na odwołanie mógł minąć najwcześniej w roku 2024, a Skarżący proces skarżenia rozpoczął we wrześniu 2023 r.
Do skargi Skarżący załączył:
1. wyciąg z Ordynacji podatkowej art. 145 § 1;
2. kopię dokumentu pocztowego potwierdzającego doręczenie i przyjęcie decyzji skarbowych przez pełnoletniego domownika;
3. tłumaczenie prawomocnej i ostatecznej decyzji skarbowej niemieckiego organu podatkowego.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Jednocześnie organ szczegółowo ustosunkował się do zarzutów skargi dotyczących wpływu ustawy z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych na bieg terminu, o którym mowa art. 249 § 1 pkt 1 Op.
Na rozprawie strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej jako: [p.p.s.a.], zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym tu zastosowania).
Badając prawidłowość zaskarżonej decyzji według powyższych kryteriów, Sąd nie stwierdził, by została ona podjęta z naruszeniem przepisów prawa.
Kontroli Sądu podlega decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 8 maja 2024 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopad 2015 r. określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011 r.
Oceniając zaskarżoną decyzję z punktu widzenia jej zgodności z prawem stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzającą ją decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich wyeliminowanie z obrotu prawnego.
Zgodnie z art. 249 § 1 Op organ podatkowy wydaje decyzję o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli w szczególności:
1) żądanie zostało wniesione po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji lub
2) sąd administracyjny oddalił skargę na tę decyzję, chyba że żądanie oparte jest na przepisie art. 247 § 1 pkt 4.
Na wstępie niniejszych rozważań, należy wyjaśnić, że tryb stwierdzenia nieważności decyzji jest nadzwyczajnym trybem wzruszania decyzji, stanowiącym odstępstwo od określonej w art. 128 Op zasady trwałości decyzji. Stwierdzenie ich nieważności może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w rozdziale 18 Działu IV Op. Z uwagi na szczególny charakter instytucji stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej niedopuszczalne jest stosowanie rozszerzającej wykładni przepisów określających zastosowanie tego nadzwyczajnego środka (por. wyrok NSA z 7 grudnia 2011 r., II FSK 1051/10). Należy podkreślić, że tryb stwierdzenia nieważności decyzji, jako tryb nadzwyczajny, może być uruchomiony tylko w sytuacji, gdy istnieje już decyzja ostateczna i obejmuje jedynie ustalenie, czy zachodzą lub nie, wyszczególnione w art. 247 § 1 Op. wady tej decyzji. Zatem celem tego postępowania jest ustalenie, czy decyzja ta nie została dotknięta jedną z wad wymienionych w powyższym przepisie.
Aby jednak decyzję ostateczną poddać takiej ocenie, niezbędne jest zbadanie sprawy pod kątem ewentualnego wystąpienia jakiejkolwiek przesłanki obligującej organ podatkowy do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej. Przesłanki te zostały przykładowo wymienione w art. 249 § 1 Op., o czym świadczy użyty, w tym przepisie zwrot "w szczególności" (por. wyrok WSA w Poznaniu z 7 listopada, sygn. akt I SA/Po 211/18; wyrok WSA w Białymstoku, sygn. akt I SA/Bk 583/18).
W art. 249 § 1 pkt 1 Op ustawodawca jako przesłankę wspomnianej odmowy wskazał wniesienie żądania stwierdzenia nieważności po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji. Pięcioletni termin, o którym mowa powyżej jest terminem prawa materialnego, a zatem terminem zawitym, którego upływ skutkuje wygaśnięciem uprawnienia do żądania stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej (por. wyrok: NSA z 4 sierpnia 2017 r., II FSK 905/17). Jest to termin, który nie podlega przywróceniu. Nie można zatem skutecznie domagać się wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej, jeżeli żądanie zostało wniesione po upływie 5 lat od dnia doręczenia decyzji. Organ podatkowy zobligowany jest wtedy do wydania formalnego orzeczenia odmawiającego wszczęcia postępowania, przy czym orzeczenie to musi mieć formę decyzji.
W konsekwencji w takiej sytuacji, zarzuty związane z wadliwością decyzji ostatecznej nie mogą zostać merytorycznie rozpatrzone. Co istotne, postępowanie dotyczące stwierdzenia nieważności nie może prowadzić do ponownego merytorycznego rozpoznania sprawy, co do jej istoty, tak jak w postępowaniu odwoławczym. Postępowanie to ogranicza się do zbadania, czy kwestionowane ostateczne rozstrzygnięcie jest dotknięte jedną z kwalifikowanych wad, wymienionych enumeratywnie w art. 247 § 1 Op uzasadniających stwierdzenie nieważności.
Zdaniem Sądu podniesione w skardze zarzuty, mające przemawiać za istnieniem podstaw do stwierdzenia nieważności ww. decyzji ostatecznej nie mogą przesądzać o niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji. Należy podkreślić, że zapadłe na tym etapie rozstrzygnięcie ma wyłącznie charakter procesowy, czyli ze względu na przeszkody formalne, organ nie mógł dokonać merytorycznej analizy podnoszonych przez Skarżącego zarzutów. Działanie organów w tym zakresie Sąd uznał za prawidłowe. Organ podatkowy, sprawdzając wniosek pod względem formalnym, w pierwszej kolejności bada, czy zachodzą przesłanki negatywne, a te – wymienione expressis verbis – w art. 249 § 1 pkt 1 i 2 Op. powodują, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie może być wszczęte. Organ podatkowy wydaje więc decyzję o odmowie wszczęcia postępowania, nie przechodząc do merytorycznej fazy rozpoznania wniosku. Podstawą wydania tej decyzji jest art. 249 § 1 Op, a rozstrzygnięcie zapadłe na tym etapie ma wyłącznie charakter formalny – procesowy, tzn. że nie jest przeprowadzana analiza merytoryczna czy rzeczywiście decyzja, stwierdzenia nieważności której domaga się podatnik, jest obarczona zarzucanymi jej wadami i nieprawidłowościami.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdza, że organy prawidłowo uznały, że w rozpatrywanej sprawie wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015 r. został po upływie 5 lat od dnia doręczenia tej decyzji, która została skutecznie doręczona do rąk pełnoletniego domownika pełnomocnika skarżącego w dniu 17 listopada 2015 r. (kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru).
Zaznaczyć przy tym należy, że okoliczność skutecznego doręczenia wskazanej decyzji z 16 listopada 2015 r. nie może podlegać badaniu w niniejszym postępowaniu.
Jak wskazano już powyżej, ze stanu sprawy wynika, iż Skarżący inicjował postępowania dotyczące odwołania od ww. decyzji z dnia 16 listopada 2015 r. i przywrócenia terminu do wniesienia tego odwołania, które zostały prawomocne zakończone wyrokami WSA w Warszawie z 6 grudnia 2017r. sygn. akt III SA/Wa 400/17 ( niedopuszczalność odwołania i sygn. akt III SA/Wa 401/17 ( odmowa przywrócenia terminu ) którymi oddalono skargi strony stwierdzając , że doręczenie decyzji z dnia 16 listopada 2015 r. zostało uznane za skuteczne i prawidłowe.
Skarżący nie wniósł skarg kasacyjnych od ww. wyroków.
Nadto w obrocie prawnym pozostaje także ostateczne postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 29 stycznia 2016 r. nr [...] (akta UCS, k.103-107) stwierdzające uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 r.
Wyjaśnić również należy, że istota mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu wyraża się bowiem w tym, że także inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach przewidzianych w ustawie także inne osoby muszą brać pod uwagę fakt istnienia i treść prawomocnego orzeczenia sądu (por. wyr. NSA z 12 maja 2022 r., sygn.. akt II OSK 1580/19). Subiektywne przekonanie strony, że prawomocny wyrok sądu nie jest wiążący i nie wywiera skutków prawnych wynikających z art. 170 p.p.s.a. z tego powodu, że sąd naruszył przepisy postępowania, czy też przepisy prawa materialnego, godziłoby w pewność obrotu prawnego i stabilność prawa (por. wyr. NSA z 12.9.2014 r., I FSK 1016/13).
Tym samym na gruncie rozpatrywanej sprawy organy prawidłowo przyjęły, że okoliczność skutecznego doręczenia wskazanej decyzji z 16 listopada 2015 r. nie może podlegać badaniu w niniejszym postępowaniu. W świetle przedstawionych powyżej okoliczności, organy prawidłowo przyjęły, że decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015 r. została skutecznie doręczona stronie (reprezentowanej przez pełnomocnika) w dniu 17 listopada 2015 r. (kserokopia zwrotnego potwierdzenia odbioru.). Natomiast wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015 r. został złożony po ok. 8 latach , albowiem jak wynika z akt sprawy dopiero pismami z dnia 22 sierpnia 2023r. i 14 września 2023r. skierowanymi do Ministra Finansów, a przekazanymi następnie organowi właściwemu - Naczelnikowi Opolskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Opolu – Strona zwróciła się o interwencję wskazując na nieprawidłowości zaistniałe według niej w toku postępowania podatkowego zakończonego między innymi wydatnieniem decyzji określającej jej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011r. , precyzując w dniu 11 grudnia 2023 r. - na wezwanie organu z dnia 29 listopada 2023r. o uzupełnienie braków formalnych powyższych pism- swoje żądanie jako wniosek o stwierdzenie nieważności m.in. decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015r. nr [...] określającej zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług za okres od stycznia do grudnia 2011 r.
Z tego względu w sprawie wystąpiły podstawy do wydania decyzji z art. 249 § 1 pkt 1 Op o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Opolu z 16 listopada 2015 r. określającej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2011 r. Jednocześnie wobec wydania ww. formalnego rozstrzygnięcia organ nie był uprawniony do badania zarzutów strony dotyczących merytorycznej prawidłowości decyzji z dnia 16 listopada 2015 r., związanych m.in. z tym, że Niemieckie Ministerstwo Finansów, na wniosek podatnika rozpatrywało podanie o wzajemnym porozumieniu w celu uniknięcia podwójnego opodatkowania.
Mając na uwadze zarzuty Skarżącego co do zawieszenie biegu 5-letniego terminu, o którym mowa w art. 249 § 1 pkt 1 Op, Sąd wyjaśnia, iż do biegu wskazanego terminu nie mają zastosowania instytucje przerwania i zawieszenia biegu terminu przedawnienia (por. wyr: WSA w Łodzi z 10 listopada 2015 r., sygn. akt I SA/Łd 1221/14). Termin ten, nie jest bowiem terminem przedawnienia zobowiązania podatkowego, czyli przedawnienia w rozumieniu art. 59 § 1 pkt 9 Op, gdyż nie wywołuje skutku w postaci wygaśnięcia zobowiązania. Nie jest również terminem prawa procesowego, a zatem uległ zawieszeniu na mocy wskazanych przez Skarżącego przepisów ustawy o COVD-19.
Termin, o którym mowa w art. 249 § 1 pkt 1 Op, jest terminem prawa materialnego, gdyż jego upływ powoduje wygaśnięcie uprawnienia do zgłoszenia żądania wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Jest to termin nieprzywracany (B. Gruszczyński, Ordynacja podatkowa komentarz, s. 956-957 Warszawa 2011Lexis Nexis oraz wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 22 listopada 2011r., sygn. akt I SA/Bd 617/11).
Nadto zauważ, że uchybienie przez Skarżącego 5 –letniemu terminowi, o którym mowa w art. 249 § 1 pkt 1 Op, nie wykazuje bezpośredniego związku z epidemią COVID – 19. W ocenie Sądu, złożenie przez Skarżącego wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji podatkowej, nie wykazuje korelacji czasowej z ogłoszeniem i zniesieniem stanu epidemii, czy zagrożenia epidemią.
Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że organy podatkowe - zarówno organ I instancji, jak i organ odwoławczy prawidłowo uznał, że w sprawie zaistniała negatywna przesłanki zawarte w art. 249 § 1 pkt 1 Op, która obligowała organy podatkowe do odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wywołanej wnioskiem Skarżącego. Tym samym niezasadne okazały się zarzuty skargi. Organ podatkowy działał bowiem w oparciu o przyznane przepisami prawa kompetencje, a sprawa została rozstrzygnięta w oparciu o właściwe przepisy prawa.
W związku z powyższym, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.