I SA/OP 550/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2025-09-26
NSAAdministracyjneŚredniawsa
skargasąd administracyjnywłaściwość sąduskarga powszechnak.p.a.p.p.s.a.odrzucenie skargidziałalność organuWójt Gminy

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę na działalność Wójta Gminy Reńska Wieś, uznając, że zarzuty skarżącego dotyczą skargi powszechnej, a nie sprawy podlegającej kognicji sądu administracyjnego.

Skarżący R. K. złożył skargę na działalność Wójta Gminy Reńska Wieś, zarzucając mu niedopełnienie obowiązków i przekroczenie uprawnień w związku z nieprzekazaniem skargi na Zespół Szkolno-Przedszkolny Radzie Gminy oraz wysłaniem jej do Dyrektora ZSP. Wójt wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na jej charakter jako skargi powszechnej. Sąd administracyjny przychylił się do wniosku organu, odrzucając skargę jako niedopuszczalną, ponieważ jej przedmiot nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Skarżący R. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu na działalność Wójta Gminy Reńska Wieś. Zarzuty skarżącego dotyczyły naruszenia przepisów ustawy o samorządzie gminnym, Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) oraz Kodeksu karnego. Skarżący twierdził, że Wójt jako funkcjonariusz publiczny dopuścił się niedopełnienia obowiązku poprzez nieprzekazanie skargi na Zespół Szkolno-Przedszkolny Radzie Gminy, a także przekroczył uprawnienia, wysyłając tę skargę oraz skargę na czynności Dyrektora ZSP do samego Dyrektora. Dodatkowo, skarżący podniósł zarzuty dotyczące niewypełnienia przez Wójta art. 75 ust. 2a Karty Nauczyciela w związku z informacją o naruszeniu nietykalności cielesnej dziecka oraz braku podjęcia przez Wójta czynności wyjaśniających w sprawie możliwości popełnienia przestępstwa z art. 207 § 1 Kodeksu karnego. Wójt Gminy wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że jej treść wskazuje na skargę powszechną w rozumieniu działu VIII k.p.a. Skarżący w piśmie procesowym podtrzymał swoje stanowisko, że sprawa należy do zakresu kontroli działalności administracji publicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, rozpoznając sprawę na posiedzeniu niejawnym, postanowił odrzucić skargę. Sąd uznał, że sprawa nie należy do zakresu właściwości sądu administracyjnego, powołując się na art. 58 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.). Sąd podkreślił, że kontroli sądów administracyjnych podlegają jedynie akty i czynności enumeratywnie wymienione w art. 3 § 2-3 p.p.s.a. W ocenie Sądu, zarzuty skarżącego dotyczące wadliwego działania Wójta, nienależytego wykonywania zadań czy naruszenia praworządności, stanowią przedmiot skargi powszechnej (obywatelskiej) uregulowanej w art. 227 k.p.a., a nie skargi podlegającej kognicji sądu administracyjnego. W związku z tym, skarga została uznana za niedopuszczalną i odrzucona na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, taka skarga nie mieści się w zakresie kognicji sądu administracyjnego, ponieważ stanowi skargę powszechną (obywatelską) uregulowaną w Kodeksie postępowania administracyjnego, a nie jedną z form działalności wymienionych w art. 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznawania spraw wymienionych w art. 3 § 2-3 p.p.s.a. Skargi na działalność organów, krytykujące nienależyte wykonywanie zadań lub naruszenie praworządności, są skargami powszechnymi (obywatelskimi) rozpatrywanymi na podstawie art. 227 k.p.a., a nie skargami podlegającymi kontroli sądu administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 58 § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 3 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa katalog aktów i czynności poddanych kontroli sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa dodatkowe przypadki właściwości sądów administracyjnych.

k.p.a. art. 227

Kodeks postępowania administracyjnego

Reguluje skargi powszechne (obywatelskie) na działalność organów.

Ustawa o samorządzie gminnym art. 18b

k.p.a. art. 229 § pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 65

Kodeks postępowania administracyjnego

k.k. art. 231

Kodeks karny

Karta Nauczyciela art. 75 § 2a

k.k. art. 207 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga dotyczy kwestii objętych zakresem skargi powszechnej (obywatelskiej) na podstawie art. 227 k.p.a., a nie spraw podlegających kognicji sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 p.p.s.a.

Odrzucone argumenty

Sprawa należy do zakresu kontroli działalności administracji publicznej, o której mowa w art. 1 p.p.s.a. i powinna być rozpoznana przez sąd administracyjny.

Godne uwagi sformułowania

sprawa nie należy do zakresu właściwości sądu administracyjnego skarga podlega odrzuceniu skargi powszechne (obywatelskie) nie w każdej sytuacji, w której podmiot skarżący jest niezadowolony z działalności organów administracji publicznej, dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego

Skład orzekający

Remigiusz Mazur

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie granic właściwości sądu administracyjnego w sprawach dotyczących działalności organów administracji publicznej i odróżnienie ich od skarg powszechnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego przypadku, gdzie zarzuty wobec organu zostały zakwalifikowane jako skarga powszechna, a nie jako naruszenie prawa podlegające kontroli sądu administracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię proceduralną dotyczącą właściwości sądów administracyjnych i odróżnienia skargi sądowej od skargi powszechnej, co jest istotne dla praktyków prawa.

Kiedy skarga na Wójta trafia do złego sądu? Wyjaśniamy granice właściwości sądów administracyjnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Op 550/25 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2025-09-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-07-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Remigiusz Mazur /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
645  Sprawy nieobjęte symbolami podstawowymi 601644 oraz od 646-652
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par.1 pkt 1 i par. 3, art. 3 par. 2, par. 2a i par. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur po rozpoznaniu w dniu 26 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. K. na działalność Wójta Gminy Reńska Wieś postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
R. K. [dalej: skarżący, strona] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu skargę na działalność Wójta Gminy Reńska Wieś [dalej: Wójt, organ] w związku z naruszeniem art. 18b ustawy o samorządzie gminnym, art. 229 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572 ze zm.) [dalej: kpa] oraz art. 65 kpa, co w jego przekonaniu ma znamiona przestępstwa z art. 231 Kodeksu karnego. Zdaniem skarżącego Wójt, jako funkcjonariusz publiczny, dopuścił się niedopełnienia obowiązku, to jest nie przekazał Radzie Gminy Reńska Wieś skargi na Zespół Szkolno-Przedszkolny w Długomiłowicach [dalej: ZSP] z 25 października 2024 r. oraz jednocześnie przekroczył uprawnienia, ponieważ skargę tę oraz skargę na czynności Dyrektora ZSP wysłał do Dyrektora ZSP. Dalej strona podniosła, że organ nie wypełnił art. 75 ust. 2a Karty Nauczyciela w związku z informacją, że została naruszona nietykalność cielesna dziecka w przedszkolu publicznym wchodzącym w skład ZSP. W ocenie skarżącego Wójt, po uzyskaniu informacji o możliwości popełnienia przestępstwa z art. 207 § 1 Kodeksu karnego, nie przeprowadził żadnych czynności wyjaśniających, lecz zlecił je Dyrektorowi ZSP.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o odrzucenie skargi, podnosząc, że jej treść wskazuje jednoznacznie, iż jest to skarga, o której mowa w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego.
W piśmie procesowym z 19 września 2025 r. skarżący podniósł, że sprawa należy do zakresu kontroli działalności administracji publicznej, o której mowa w art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) [dalej: ppsa] i skarga powinna podlegać rozpoznaniu przez sąd administracyjny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje.
Skarga podlega odrzuceniu, ponieważ sprawa nie należy do zakresu właściwości sądu administracyjnego.
Stosownie do art. 58 § 1 pkt 1 ppsa, sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Odrzucenie skargi z tej przyczyny ma miejsce w szczególności wówczas, gdy dotyczy aktu lub czynności nie objętych zakresem właściwości sądu administracyjnego (art. 3 § 2-3 ppsa) albo została wniesiona w sprawie wyłączonej z zakresu właściwości tego sądu (art. 5 ppsa). Z przepisu tego jednoznacznie wynika, że przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi obowiązkiem sądu administracyjnego jest zbadanie w pierwszej kolejności jej dopuszczalności. Jednym z warunków dopuszczalności skargi jest pozostawanie sprawy, której ona dotyczy w zakresie kognicji sądu administracyjnego.
Formy działalności administracji publicznej poddane kontroli sądów administracyjnych wymienione są w art. 3 § 2 ppsa. Zgodnie z tym przepisem, sąd administracyjny jest właściwy do rozpoznawania skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających, opinie w sprawie opodatkowania wyrównawczego, opinie zabezpieczające w sprawie opodatkowania wyrównawczego i odmowy wydania opinii zabezpieczających w sprawie opodatkowania wyrównawczego; 4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (art. 3 § 2a ppsa). Sądy administracyjne orzekają ponadto w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 ppsa).
Z cytowanych wyżej przepisów ppsa wynika, że nie w każdej sytuacji, w której podmiot skarżący jest niezadowolony z działalności organów administracji publicznej, dopuszczalne jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Podkreślić trzeba, że skargę można wnieść tylko w sytuacjach opisanych w powołanych wyżej przepisach. Jeżeli zaś skarga dotyczy przypadku niewymienionego w art. 3 § 2-3 ppsa, sąd administracyjny zobowiązany jest do jej odrzucenia, gdyż rozpatrując taką skargę wykroczyłby poza swoje kompetencje powierzone mu przez ustawodawcę.
Kognicji sądu administracyjnego nie podlegają między innymi skargi na działanie organów, a więc takie, których istotą i przedmiotem jest krytyka nienależytego wykonywania lub organizacji zadań przez organy i ich pracowników, skargi zawierające zarzuty wadliwej działalności organu, wyrażające niezadowolenie z jego pracy, wytykające zaniechania i inne nieprawidłowości, czyli tak zwane skargi powszechne (obywatelskie), o których mowa w art. 227 kpa. Prawo wniesienia takiej skargi stanowi realizację, zagwarantowanego każdemu w Konstytucji RP, prawa składania petycji, skarg i wniosków do organów państwowych, organów jednostek samorządu terytorialnego, organów samorządowych jednostek organizacyjnych oraz do organizacji i instytucji społecznych. Do rozpatrywania tego rodzaju skarg właściwe są organy działające w trybie określonym w dziale VIII kpa "Skargi i wnioski".
Kontroli sądu administracyjnego nie podlega zatem, wadliwe zdaniem skarżącego, działanie Wójta, które może być przedmiotem skargi wniesionej na podstawie art. 227 kpa, zgodnie z którym przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie spraw.
Z taką właśnie skargą, w ocenie Sądu, mamy do czynienia w niniejszej sprawie, ponieważ skarżący zarzuca organowi nienależyte wykonywanie zadań i obowiązków, a skoro tak, to przedmiot zaskarżenia w sprawie niniejszej nie mieści się w katalogu czynności i aktów poddanych kontroli sądowej, który prawodawca zawarł w art. 3 ppsa. W konsekwencji wniesiona skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu.
Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i art. 58 § 3 ppsa, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI