I SA/Op 51/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2024-04-18
NSAAdministracyjneŚredniawsa
samorząd terytorialnyuchwała rady gminynieczystości ciekłezezwoleńochrona środowiskaprawo administracyjnekontrola działalnościprawo miejscowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę przedsiębiorcy na uchwałę Rady Miejskiej w Kietrzu dotyczącą wymagań dla firm odbierających nieczystości ciekłe, uznając, że przepis określający termin odbioru nie wykracza poza upoważnienie ustawowe.

Spółka zaskarżyła uchwałę Rady Miejskiej w Kietrzu, kwestionując przepis § 2 ust. 1 pkt 5, który wymagał od przedsiębiorców zapewnienia odbioru nieczystości ciekłych w ciągu 48 godzin od zgłoszenia. Skarżąca argumentowała, że przepis ten wykracza poza upoważnienie ustawowe i dotyczy sposobu wykonywania działalności, a nie wymagań stawianych przed uzyskaniem zezwolenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę, uznając, że wymóg ten mieści się w granicach delegacji ustawowej i ma na celu zapewnienie ochrony środowiska oraz zdrowia.

Przedmiotem skargi M. Sp. z o.o. w W. była uchwała Rady Miejskiej w Kietrzu z dnia 26 kwietnia 2012 r. w sprawie wymagań dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie na odbiór i transport nieczystości ciekłych. Skarżąca zakwestionowała § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały, który nakładał obowiązek zapewnienia odbioru nieczystości w ciągu 48 godzin od zgłoszenia. Spółka podnosiła zarzuty naruszenia przepisów rozporządzenia Ministra Środowiska, ustawy o samorządzie gminnym oraz zasad techniki prawodawczej, argumentując, że uchwała wykracza poza delegację ustawową, która powinna dotyczyć jedynie wymagań stawianych przed uzyskaniem zezwolenia, a nie sposobu wykonywania działalności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę. Sąd uznał, że przepis § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały jest zgodny z art. 7 ust. 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, który upoważnia radę gminy do określenia wymagań dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie, w tym uwzględniając opis wyposażenia technicznego niezbędnego do realizacji zadań. Sąd podkreślił, że wymóg szybkiego reagowania na zgłoszenia jest technicznym warunkiem brzegowym świadczącym o zdolności przedsiębiorcy do świadczenia usług i mieści się w granicach delegacji ustawowej, a także służy ochronie zdrowia i środowiska. Zarzuty dotyczące naruszenia zasad techniki prawodawczej również uznano za nieuzasadnione.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten mieści się w granicach delegacji ustawowej, ponieważ określa techniczny warunek brzegowy świadczący o zdolności przedsiębiorcy do świadczenia usług, co jest istotne dla ochrony zdrowia i środowiska.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wymóg zapewnienia odbioru nieczystości w ciągu 48 godzin od zgłoszenia jest technicznym warunkiem brzegowym, który przedsiębiorca powinien spełniać jeszcze przed uzyskaniem zezwolenia, a jego ustanowienie mieści się w delegacji ustawowej do określenia wymagań dla ubiegających się o zezwolenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.c.p.g. art. 7 § 1 pkt 2

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 7 § 3a

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

Upoważnia radę gminy do określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o zezwolenie, uwzględniając opis wyposażenia technicznego niezbędnego do realizacji zadań.

Pomocnicze

u.s.g. art. 18 § 2 pkt 15

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 40 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.s.g. art. 41 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.c.p.g. art. 7 § 6

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

u.c.p.g. art. 7 § 7

Ustawa o utrzymaniu czystości i porządku w gminach

p.p.s.a. art. 3 § 2 pkt 5

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 52

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § 1-2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 14 marca 2012 r. art. 1

Określa szczegółowy sposób określania wymagań dla przedsiębiorców ubiegających się o zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych.

Zasady techniki prawodawczej art. 115

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r.

Zasady techniki prawodawczej art. 135

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r.

Zasady techniki prawodawczej art. 143

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 92 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wymóg zapewnienia odbioru nieczystości ciekłych w ciągu 48 godzin od zgłoszenia mieści się w granicach delegacji ustawowej z art. 7 ust. 3a ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Wymóg ten ma charakter techniczny i służy ochronie zdrowia ludzi oraz środowiska. Uchwała została wydana z poszanowaniem zasad techniki prawodawczej i zasady praworządności.

Odrzucone argumenty

Przepis uchwały wykracza poza delegację ustawową, regulując sposób wykonywania działalności, a nie wymagania stawiane przed uzyskaniem zezwolenia. Uchwała narusza przepisy rozporządzenia Ministra Środowiska. Uchwała narusza zasady techniki prawodawczej i zasadę legalizmu.

Godne uwagi sformułowania

wymóg ten wprost ma na celu zapewnienie ochrony zdrowia ludzi oraz zapewnienie ochrony środowiska przed zanieczyszczeniami, które mogłyby powstać wskutek rozlania się zawartości przepełnionego zbiornika na nieczystości ciekłe. Ustanowienie wymogu technicznej zdolności do świadczenia usług z całą pewnością mieści się w granicach delegacji ustawowej.

Skład orzekający

Tomasz Judecki

przewodniczący

Beata Kozicka

członek

Remigiusz Mazur

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu delegacji ustawowej dla rad gmin w zakresie określania wymagań dla przedsiębiorców w obszarze gospodarki odpadami, w szczególności dotyczących terminów realizacji usług."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z odbiorem nieczystości ciekłych i uchwałą konkretnej rady gminy, ale zasady interpretacji delegacji ustawowej mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu działalności samorządów w zakresie regulacji usług komunalnych i interpretacji przepisów prawa, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i samorządowym.

Czy gmina może narzucić przedsiębiorcy termin odbioru nieczystości? WSA w Opolu rozstrzyga spór o zakres uprawnień rady.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Op 51/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2024-04-18
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-01-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Beata Kozicka
Remigiusz Mazur /sprawozdawca/
Tomasz Judecki /przewodniczący/
Symbol z opisem
6138 Utrzymanie czystości i porządku na terenie gminy
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Inne
Samorząd terytorialny
Skarżony organ
Rada Miasta
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 609
art. 101 ust. 1,
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 399
art. 7,
Ustawa z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur (spr.) Protokolant St. inspektor sądowy Mariola Krzywda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi M. Sp. z o.o. w W. na uchwałę Rady Miejskiej w Kietrzu z dnia 26 kwietnia 2012 r., Nr XIX/159/2012 w przedmiocie wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy Kietrz oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały Nr XIX/159/2012 Rady Miejskiej w Kietrzu [dalej: Rada, organ stanowiący] z dnia 26 kwietnia 2012 r. w sprawie wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy Kietrz (Dz. Urz. Województwa Opolskiego z 2012 r. poz. 830) [dalej: uchwała]. Skargę na uchwałę, stanowiącą akt prawa miejscowego, wniosła M. sp. z o.o. w W. [dalej: Spółka, skarżąca, strona].
Opisana wyżej uchwała została zaskarżona w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1 i 41 ust 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 609) [dalej: usg] oraz art. 7 ust. 3a ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz. U. z 2012 r. poz. 391, obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 399) [dalej: ucpg] Rada Miejska w Kietrzu podjęła 26 kwietnia 2012 r. uchwałę Nr XIX/159/2012 określającą wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy Kietrz (§ 1 uchwały). W treści § 2 uchwały zostały ustanowione szczegółowe warunki, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy Kietrz. W § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały ustanowiono warunek, zgodnie z którym przedsiębiorca powinien zapewnić odbiór nieczystości ciekłych systematycznie wg zgłoszonych zleceń, w czasie nie dłuższym niż 48 godzin od daty zgłoszenia.
W piśmie z 25 lipca 2023 r. Spółka wezwała Radę do usunięcia naruszenia prawa i uchylenia § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały. Pismo to zostało wysłane 27 lipca 2023 r. za pośrednictwem Poczty Polskiej i doręczone 1 sierpnia 2023 r. Wezwanie pozostało bez odpowiedzi. W następstwie powyższego Spółka w piśmie z 22 września 2023 r., wysłanym za pośrednictwem Poczty Polskiej 25 września 2023 r., wniosła skargę na uchwałę. Skarga wpłynęła do Urzędu Miejskiego w Kietrzu 2 października 2023 r.
Spółka zaskarżyła § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały, podnosząc zarzuty:
1) naruszenia § 1 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 14 marca 2012 r. w sprawie szczegółowego sposobu określania wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych (Dz. U. poz. 299) [dalej: rozporządzenie], polegające na wydaniu uchwały w zaskarżonym zakresie z wykroczeniem poza zakres umocowania wynikający z rozporządzenia odnośnie do określenia w uchwale wymagań niedotyczących pojazdów asenizacyjnych i bazy transportowej, zabiegów sanitarnych ani porządkowych związanych ze świadczonymi usługami, jak też miejsc przekazywania nieczystości ciekłych;
2) art. 7 ust. 3a ucpg, polegające na wydaniu uchwały w zaskarżonym zakresie z wykroczeniem poza upoważnienie ustawowe udzielone radom gmin, poprzez określenie wymagań prowadzenia działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych, podczas gdy powołany przepis upoważnia powołane organy samorządu gminnego jedynie do określenia wymagań dla przedsiębiorców ubiegających się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie powołanej działalności;
3) naruszenie § 115 i § 135 w związku z § 143 załącznika do rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r. w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz.U. z 2016 r. poz. 283) [dalej: Zasady] w zw. z art. 7 Konstytucji RP, przez odstąpienie od reguł techniki prawodawczej wskazanych w powołanych przepisach Zasad i zamieszczenie w zaskarżonej uchwale przepisu regulującego sprawy nieprzekazane do unormowania w przepisie upoważniającym, co godzi w zasadę legalizmu wyrażoną w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Mając na uwadze powyższe zarzuty, strona wniosła o: 1) dopuszczenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi na okoliczności odpowiednio wskazane w treści jego uzasadnienia; 2) na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 z późn. zm.) [dalej: ppsa], stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w zaskarżonej części; 3) na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 ppsa, zasądzenie na rzecz skarżącej od organu stanowiącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi Spółka podniosła, że sprzeczne z prawem jest określenie w uchwale, jakie obowiązki będzie musiał spełniać przedsiębiorca przy wykonywaniu swojej działalności, a więc już przy realizacji zezwolenia. Uchwała ma stanowić swego rodzaju ofertę skierowaną do przedsiębiorców, określającą i podającą do publicznej wiadomości wymagania - głównie techniczne - jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia. Przepis art. 7 ust. 3a ucpg ogranicza zatem kompetencje organu stanowiącego wyłącznie do ustalenia wymagań w stosunku do przedsiębiorców ubiegających się dopiero o uzyskanie zezwolenia, tym samym nie obejmuje kwestii związanych z obowiązkami tych podmiotów powstającymi w trakcie realizacji wymienionych zadań. Obowiązki, jakie przedsiębiorca powinien spełniać przy wykonywaniu usług objętych zezwoleniem, określa w zezwoleniu organ wykonawczy gminy. Określenie wymagań, które dotyczą obowiązków przedsiębiorcy w czasie wykonywania działalności już po uzyskaniu zezwolenia, wykracza poza delegację ustawową, zawartą w art. 7 ust. 3a ucpg, i świadczy o wadliwości podjętej uchwały. Wymóg określony w § 2 ust. 1 pkt. 5 uchwały nie dotyczy wymagań jakie spełniać ma przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych, lecz w rzeczywistości dotyczy wymagań, jakie ten przedsiębiorca powinien spełnić po uzyskaniu zezwolenia - określa on bowiem sposób świadczenia przez niego usług z zakresu opróżniania zbiorników bezodpływowych. Wobec powyższego, przepis § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały określa wymogi wykraczające poza zakres określonego w art. 7 ust. 3a ucpg upoważnienia i jako taki został wydany bez podstawy prawnej.
Skarżąca podniosła, że posiada interes prawny w zaskarżeniu aktu prawa miejscowego (uchwały), ponieważ jest przedsiębiorcą prowadzącym działalność gospodarczą m.in. w zakresie odprowadzania i oczyszczania ścieków. Na podstawie zaskarżonego przepisu Burmistrz Kietrza odmówił Spółce wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie gminy Kietrz.
W odpowiedzi na skargę Burmistrz Kietrza wniósł o: 1) oddalenie skargi w całości jako złożonej bezzasadnie; 2) zasądzenie od skarżącej na rzecz organu skarżonego zwrotu kosztów postępowania w sprawie według norm przepisanych, w tym ewentualnych kosztów zastępstwa procesowego; 3) w przypadku uwzględnienia skargi, o nieobciążanie Gminy Kietrz - Rady Miejskiej w Kietrzu kosztami postępowania w sprawie. W ocenie Gminy Kietrz i jej organów ww. przepis uchwały nie pozostaje w sprzeczności z treścią przepisów rozporządzenia oraz art. 7 ust. 3a ucpg, a jego treść wskazuje, że stanowi ono dookreślenie wymagań dotyczących zabiegów sanitarnych i porządkowych związanych ze świadczonymi usługami. Przedsiębiorca prowadzący na terenie Gminy Kietrz działalność w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych powinien odbierać nieczystości ciekłe od podmiotów zgłaszających z terenu Gminy Kietrz w sposób systematyczny, według zgłoszonych zleceń, a reakcja przedsiębiorcy na zgłoszenie powinno nastąpić w określonym czasie, tu 48 godzin od zgłoszenia, aby nie dopuścić do przepełnienia zbiorników bezodpływowych i wycieków nieczystości ciekłych do gleby. Wymóg ten, zdaniem organu, należy do sfery zabiegów porządkowych, bowiem w istocie ma zapobiegać skażeniom powierzchni nieczystościami ciekłymi z przepełnionych zbiorników bezodpływowych. Spełnienie tego wymogu świadczy także o ogólnej zdolności przedsiębiorcy do świadczenia tego rodzaju usług na terenie Gminy Kietrz.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w szczególności przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 1-2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, Dz. U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.).
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (art. 3 § 2 pkt 5 ppsa). Sąd uwzględniając skargę na uchwałę lub akt, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 ppsa, stwierdza nieważność tej uchwały lub aktu w całości lub w części albo stwierdza, że zostały wydane z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie ich nieważności (art. 147 § 1 ppsa). W razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 ppsa). Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak, co do zasady, związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa).
Na podstawie art. 101 ust. 1 usg, w brzmieniu obowiązującym w dniu podjęcia uchwały, to jest 26 kwietnia 2012 r., każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę lub zarządzenie do sądu administracyjnego. Jak wynika z akt sprawy Spółka skierowała do Rady wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Do wezwania tego organ stanowiący w żaden sposób się nie odniósł. Jak z tego wynika, skarga została wniesiona po wyczerpaniu środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 ppsa.
Spółka wykazała również istnienie po jej stronie rzeczywistego, aktualnego oraz indywidualnego interesu prawnego. Jak wskazała skarżąca Burmistrz Kietrza decyzją z 21 grudnia 2022 r. nr [...] odmówił jej wydania zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy Kietrz, z powodu niespełnienia warunku z § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały. Sądowi meriti jest wiadome z urzędu, że WSA w Opolu, wyrokiem z 4 kwietnia 2024 r., sygn. akt I SA/Op 26/24, oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z 16 maja 2023 r. nr [...] utrzymującą w mocy ww. decyzję Burmistrza Kietrza.
Na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 2 ucpg, w brzmieniu z dnia podjęcia uchwały, na prowadzenie przez przedsiębiorców działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych - wymagane jest uzyskanie zezwolenia. Rada gminy określi, w drodze uchwały stanowiącej akt prawa miejscowego, wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia, o którym mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ucpg, uwzględniając opis wyposażenia technicznego niezbędnego do realizacji zadań (art. 7 ust. 3a ucpg). Minister właściwy do spraw środowiska, kierując się potrzebą zapewnienia maksymalnego bezpieczeństwa dla środowiska i mieszkańców oraz dążąc do ujednolicenia kryteriów wydawania zezwoleń, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ucpg, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy sposób określania wymagań, o których mowa w art. 7 ust. 3a ucpg (art. 7 ust. 7 ucpg).
W dniu podjęcia uchwały obowiązywało rozporządzenie (wskazane w części historycznej niniejszego uzasadnienia), którego § 1 stanowił, że wymagania, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transport nieczystości ciekłych dotyczące: 1) opisu wyposażenia technicznego zawierającego wymagania odnośnie do: a) pojazdów asenizacyjnych przeznaczonych do świadczenia usług, b) bazy transportowej, 2) zabiegów sanitarnych i porządkowych związanych ze świadczonymi usługami, 3) miejsc przekazywania nieczystości ciekłych - określa się w sposób precyzyjny, zrozumiały, niedyskryminujący, nieograniczający konkurencji oraz nieutrudniający dostępu do rynku przedsiębiorców świadczących usługi w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych oraz zapewniający należytą ochronę zdrowia i życia ludzi oraz środowiska.
Natomiast uchwała w § 2 ust. stanowi, że przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych na terenie Gminy Kietrz powinien:
1) posiadać bazę techniczno-sprzętową, służąca do garażowania pojazdów, wyposażoną w stanowisko do mycia i dezynfekcji pojazdów (jeżeli te czynności dokonywane są poza bazą techniczno-sprzętową, winien załączyć dodatkowo umowę z firmą, która świadczy usługi), spełniającą wymogi techniczne, bezpieczeństwa i higieny pracy, przeciwpożarowe, ochrony środowiska. Przedsiębiorca powinien przedłożyć dokumenty potwierdzające spełnianie tych wymogów.
2) udokumentować prawo do władania bazą (wyciąg z księgi wieczystej, akt notarialny, umowa dzierżawy, umowa najmu, użyczenia, itp.)
3) posiadać odpowiednie środki transportu do przewozu nieczystości ciekłych, a mianowicie pojazdy asenizacyjne spełniające wymagania techniczne określone w przepisach regulujących warunki techniczne pojazdów.
4) czytelnie, obustronnie oznakować nazwą firmy ("logo") tabor samochodowy i specjalistyczny używany do prowadzenia przedmiotowej działalności.
5) zapewnić odbiór nieczystości ciekłych systematycznie wg zgłoszonych zleceń, w czasie nie dłuższym niż 48 godzin od daty zgłoszenia.
Sąd odnosząc się do powyższych przepisów stwierdził przede wszystkim, że delegacja ustawowa do wydania zaskarżonej uchwały znajduje się w art. 7 ust. 3a ucpg. To właśnie ten przepis wyznaczał zakres kompetencji prawodawczych Rady, określając treść przepisów uchwały jako regulujących wymagania, które powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia, z uwzględnieniem opisu wyposażenia technicznego niezbędnego do realizacji zadań. Delegacja ustawowa nakazywała więc Radzie ustalenie, w formie aktu prawa miejscowego, warunków koniecznych, ale o charakterze wstępnym (czy też brzegowym), które muszą być spełnione przez przedsiębiorcę, składającego wniosek o wydanie zezwolenia (decyzji administracyjnej) na prowadzenie reglamentowanej działalności gospodarczej, jeszcze przed wydaniem takiego zezwolenia przez Burmistrza Kietrza (art. 7 ust. 1 w zw. z art. 7 ust. 6 ucpg).
Natomiast przepisy rozporządzenia miały charakter wiążących dyrektyw dotyczących treści aktu prawa miejscowego, ale wyznaczały sposób uregulowania istotnych zagadnień, a nie - szczegółową treść przepisów uchwały, a przede wszystkim - nie wyznaczały dopuszczalnego zakresu regulacji, gdyż ten został zakreślony w delegacji ustawowej z art. 7 ust. 3a ucpg. Ingerencja przepisami aktu rangi rozporządzenia (aktu wykonawczego) w zakres delegacji ustalonej w ustawie byłaby niedopuszczalna ze względu na hierarchię źródeł prawa (art. 92 ust. 1 Konstytucji RP), a także ze względu na naruszenie prawem chronionej samodzielności gminy (art. 2 usg). Przepisy rozporządzenia wskazywały zatem Radzie, że w odniesieniu do opisu wyposażenia technicznego, zabiegów sanitarnych i porządkowych oraz miejsc przekazywania nieczystości ciekłych, przepisy uchwały musiały być precyzyjne, zrozumiałe oraz nie mogły naruszać zasad konkurencji na rynku usług opróżniania zbiorników bezodpływowych i transportu nieczystości ciekłych. Ponadto przepisy uchwały miały służyć zapewnieniu należytej ochrony zdrowia i życia ludzi oraz należytej ochrony środowiska. W ocenie Sądu § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały jest precyzyjny, zrozumiały oraz zgodny z zasadą zachowania konkurencji na rynku usług. Co więcej, przepis ten wprost ma na celu zapewnienie ochrony zdrowia ludzi oraz zapewnienie ochrony środowiska przed zanieczyszczeniami, które mogłyby powstać wskutek rozlania się zawartości przepełnionego zbiornika na nieczystości ciekłe. Zatem zarzut z punktu 1. skargi jest nieuzasadniony.
W kwestii naruszenia przez Radę granic upoważnienia ustawowego do określenia wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia, Sąd stwierdził, że delegacja ustawowa jest jasna. Rada uzyskała kompetencję prawodawczą do uregulowania zagadnień szczegółowych, pominiętych w ustawie, w sposób odpowiadający przepisom prawa powszechnie obowiązującego, a równocześnie w sposób odpowiadający potrzebom i oczekiwaniom społeczności lokalnej. Kwestionowany przepis uchwały, wbrew stanowisku skarżącej, wyznacza jeden z warunków brzegowych ubiegania się o zezwolenie. Dotyczy bowiem zdolności przedsiębiorcy do świadczenia usług, ale w aspekcie technicznym, a dokładnie w aspekcie zdolności do szybkiego reagowania na zgłoszenie posiadacza nieczystości ciekłych - do czego niezbędne jest zaangażowanie odpowiednich sił i środków, którymi przedsiębiorca powinien dysponować jeszcze przed uzyskaniem zezwolenia i przystąpieniem do świadczenia usług, co słusznie - zdaniem Sądu - zastrzegła Rada w zaskarżonej uchwale. Nietrafna jest zatem argumentacja Spółki wskazująca, że jest to element organizacji przedsiębiorstwa, należący do sfery samodzielności przedsiębiorcy i znajdujący się w zakresie sposobu prowadzenia działalności gospodarczej. Kwestionowany przez Spółkę wymóg zawarty w uchwale ma charakter techniczny (przedmiotowy) dotyczący posiadania przez przedsiębiorcę odpowiedniego zaplecza sprzętowego i ludzkiego, umożliwiającego realizację usług, a nie - podmiotowy dotyczący organizacji działalności samego przedsiębiorcy i z tego powodu należący już do fazy realizacji uzyskanego zezwolenia. Ustanowienie wymogu technicznej zdolności do świadczenia usług z całą pewnością, zdaniem Sądu, mieści się w granicach delegacji ustawowej (art. 7 ust. 3a ucpg) uprawniającej Radę do określenia, w drodze aktu prawa miejscowego, wymagań, jakie powinien spełniać przedsiębiorca ubiegający się o uzyskanie zezwolenia z art. 7 ust. 6 ucpg na świadczenie usług, o których mowa w art. 7 ust. 1 pkt 2 ucpg. Stąd zarzut z punktu 2. skargi jest nieuzasadniony.
Z powyższych względów chybione są również zarzuty odnoszące się do naruszenia Zasad techniki prawodawczej. Na mocy § 134 Zasad podstawą wydania uchwały i zarządzenia jest przepis prawny, który: 1) upoważnia dany podmiot do uregulowania określonego zakresu spraw; 2) wyznacza zadania lub kompetencje danego podmiotu. Spółka powołała w skardze § 135 Zasad, zgodnie z którym w uchwale i zarządzeniu zamieszcza się przepisy prawne regulujące wyłącznie sprawy z zakresu przekazanego w przepisie, o którym mowa w § 134 pkt 1, oraz sprawy należące do zadań lub kompetencji podmiotu, o których mowa w § 134 pkt 2. Ponadto skarżąca przywołała § 143 Zasad - do projektów aktów prawa miejscowego stosuje się odpowiednio zasady wyrażone w dziale VI, z wyjątkiem § 141, w dziale V, z wyjątkiem § 132, w dziale I w rozdziałach 1-7 i w dziale II, a do przepisów porządkowych - również w dziale I w rozdziale 9, chyba że odrębne przepisy stanowią inaczej, który odsyła do § 115 Zasad - w rozporządzeniu zamieszcza się tylko przepisy regulujące sprawy przekazane do unormowania w przepisie upoważniającym (upoważnieniu ustawowym).
Zdaniem Sądu § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały został ustanowiony z poszanowaniem Zasad, co wynika z wcześniejszych rozważań odnoszących się do nienaruszenia granic delegacji ustawowej oraz odnoszących się do uregulowania w uchwale kwestii nienormowanych w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W konsekwencji uchwalenie kwestionowanego przez Spółkę przepisu nie naruszyło też zasady praworządności z art. 7 Konstytucji RP, zgodnie z którym organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. W ocenie Sądu - Rada uchwalając zaskarżony przepis działała na podstawie i w granicach prawa, a w szczególności na podstawie i w granicach art. 7 ust. 3a ucpg. Zatem zarzut z punktu 3. skargi również nie był uzasadniony.
Sąd, działając z urzędu w granicach wyznaczonych przez art. 134 § 1 ppsa, również nie znalazł podstaw do stwierdzenia nieważności § 2 ust. 1 pkt 5 uchwały. Z tych powodów Sąd, na podstawie art. 151 ppsa, oddalił skargę.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI