I SA/Op 498/24

I SA/Op 498/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2024-08-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Beata Kozicka /przewodniczący sprawozdawca/
Elżbieta Kmiecik
Tomasz Judecki
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne
Przywrócenie terminu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 par. 2 pkt 2,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2021 poz 2095
art. 15zzzzzn2 ust. 1-3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych  chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 1047
art. 78 ust. 2 pkt 1
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 775
art. 58 par. 1 i par.2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Kozicka (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Judecki Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 sierpnia 2024 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24 listopada 2023 r., nr SKO.40.3174.2023.dr w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do dokonania zawiadomienia o zbyciu pojazdu oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi J. W. (dalej: skarżący, strona), wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu pismem z 14 maja 2024 r., jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 24.11.2023 r., nr SKO.40.3174.2023.dr, utrzymujące w mocy postanowienie Starosty Nyskiego z 10 lipca 2023 r., nr KT.II.5410.6.1202.2022.PS, odmawiające przywrócenia stronie terminu do dokonania zawiadomienia o zbyciu pojazdu.
Wniesienie skargi poprzedził następujący stan prawny i faktyczny: Zawiadomieniem z dnia 26 sierpnia 2022 r. Starosta Nyski (dalej także Starosta) wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w przedmiocie nałożenia na stronę kary pieniężnej z tytułu naruszenia obowiązku zawiadomienia o zbyciu pojazdu zarejestrowanego na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej w terminie nieprzekraczającym 180 dni od dnia zbycia.
Organ pierwszej instancji ustalił, iż J. W. dokonał zbycia samochodu osobowego marki [...], nr VIN: [...], nr rej. [...] na podstawie umowy sprzedaży zawartej w dniu 9 grudnia 2020 r., zaś do Starostwa Powiatowego w Nysie nie wpłynęło zawiadomienie o zbyciu przedmiotowego pojazdu.
W piśmie z dnia 2 września 2022 r. strona wyjaśniła, iż w zakreślonym prawem terminie dopełniła obowiązku powiadomienia organu o zbyciu ww. samochodu, na dowód czego przedłożyła potwierdzoną za zgodność z oryginałem kopię zawiadomienia skierowanego do Starosty z dnia 14 grudnia 2020 r., kopie umowy sprzedaży z dnia 9 grudnia 2020 r. oraz kopię wypowiedzenia umowy ubezpieczenia OC posiadacza pojazdu z dnia 14 grudnia 2020 r.
Decyzją z dnia 14 września 2022 r., nr [...], organ I instancji nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 400,00 zł (czterystu złotych), podnosząc, iż termin zgłoszenia zbycia pojazdu wynoszący 180 dnia upłynął w dniu 7 czerwca 2021 r. i do tej daty strona nie wywiązała się z ciążącej na niej powinności. Odnosząc się do wyjaśnień strony organ wskazał, iż w sprawie przeprowadzona została dogłębna analiza dokumentacji pojazdu oraz danych systemu CEPiK, z której wynika, że do organu nie wpłynęło w terminie zawiadomienie o zbyciu pojazdu. Dodatkowo w umowie sprzedaży przesłanej przez stronę widnieje błąd w jej numerze PESEL, a gdyby strona złożyła błędnie sporządzony dokument na podstawie którego nastąpiło zbycie pojazdu, organ wezwałby ją do skorygowania błędu. Starosta zaznaczył, iż omawiany obowiązek dotyczy zarówno zbywcy, jak i nabywcy pojazdu, wypełniony może być nie tylko przez osobiste stawiennictwo w urzędzie, ale także drogą pocztową, internetową lub przez e-Puap. Dalej Starosta wskazał, iż na przeszkodzie realizacji obowiązku nie stały ograniczenia w funkcjonowaniu urzędu związane z pandemią COVID-19, bowiem zapewnił warunki do dokonywania zawiadomień – wprowadzono system indywidualnej obsługi klienta, istniała także możliwość pozostawienia skompletowanych dokumentów w specjalnej skrzynce na dokumenty. Jednocześnie Starosta zaznaczył, że rozważył zastosowanie art. 189f ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm.), dalej Kpa, jednakże w jego ocenie przesłanki odstąpienia od wymierzenia kary wymienione w tym przepisie nie zachodzą, bowiem strona nie zaprzestała naruszenia prawa. Ustalenie wysokości kary nastąpiło z uwzględnieniem przesłanek, o których mowa w art. 140n ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym, tj. zakresu naruszenia, powtarzalności naruszeń oraz korzyści finansowych uzyskanych z tytułu naruszenia ustawy. W wyniku analizy okoliczności sprawy organ przyjął, iż strona do dnia wydania decyzji nie zawiadomiła o zbyciu pojazdu i nadal pozostaje w stanie niezgodności z przepisami oraz, że było to pierwsze naruszenie ukaranego, co uzasadniało wymierzenie kary w wysokości 400,00 zł.
Od tej decyzji, z zachowaniem ustawowo przewidzianego terminu odwołanie złożył J. W. Podtrzymał w nim swoje dotychczasowe stanowisko wskazując, że wypełnił ciążący na nim obowiązek poprzez przesłanie na adres organu listem zwykłym stosownego zawiadomienia. Wyjaśnił, że nie uzyskał potwierdzenia wniesienia na kopii tego pisma, ani na dowodzie rejestracyjnym, bowiem dowód został przekazany kupującemu wraz z pojazdem, a pismo złożone przesyłką pocztową. W związku z zagrożeniem wynikającym z epidemii COVID odwołujący zdecydował się na formę powiadomienia z wykorzystaniem Poczty Polskiej. Zaznaczył, że ustawodawca nie przewidział wymogu składania pisma przesyłką poleconą. Strona nie zgodziła się z organem, iż do daty wydania decyzji organ nie został poinformowany o zbyciu pojazdu, bowiem w jej uzasadnieniu powołuje się na umowę sprzedaży przesłaną wraz z kserokopiami pisma. Zdaniem strony z chwilą otrzymania tych kserokopii dokumentów Starosta po raz drugi poinformowany został o zbyciu pojazdu lecz informacji tej z nieznanych jej przyczyn nie przyjmuje, stawiając zarzut niedopełnienia w dalszym ciągu obowiązku wynikającego z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Dodatkowo – na co zwrócił uwagę – Urząd Miasta [...] W. dokonał rejestracji pojazdu zbytego przez stronę na rzecz kupującego, co wskazuje, że na to, iż samochód we właściwym czasie został zapisany w ewidencji CEPiK i tam figuruje. W ocenie strony organ nie rozpoznał wnikliwie sprawy twierdząc "uporczywie", że nie zaprzestała naruszenia prawa i nałożył "niesłusznie" karę w kwocie 400 zł, nie znajdując podstaw do zastosowania art. 189f Kpa. Być może, zdaniem strony, do zaistniałej sytuacji przyczyniły się ograniczenia w funkcjonowaniu urzędu, na które wskazuje sam organ. Strona zaznaczyła, że w tych okolicznościach niezasadnie ostateczną winę przypisano jej bezpodstawnie nakładając karę mimo braku ku temu przesłanek. Końcowo strona wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
Decyzją z dnia 10 listopada 2022 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że organ powinien zawiadomić stronę o uchybieniu terminu i wyznaczyć termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Zawiadomieniem z dnia 12 grudnia 2022 r. Starosta, na podstawie art. 15 zzzzzn² ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2095 ze zm.), zwanej dalej również ustawą COVID-19, zawiadomił stronę o uchybieniu terminu na zawiadomienie o zbyciu pojazdu oraz wyznaczył 30-dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Pismem z dnia 11 stycznia 2023 r., nadanym w Urzędzie Pocztowym w K. w dniu 11 stycznia 2023 r. strona wskazała, że zawiadomienie "tworzy swoistą fikcję prawną", podnosząc, że naruszenie prawa było znikome, a strona zaprzestała jego naruszania.
W tych okolicznościach postanowieniem z dnia 17 stycznia 2023 r. organ I instancji odmówił stronie przywrócenia terminu. W ocenie organu strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Wskazał przy tym na nie podjęcie wszelkich możliwych działań zmierzających do wykonania obowiązku w terminie przy zachowaniu najwyższej staranności i dbałości o własny interes.
Zażaleniem z dnia 25 stycznia 2023 r., wniesionym w ustawowym terminie, tj. w dniu 26 stycznia 2023 r. strona zaskarżyła to postanowienie, wskazując w uzasadnieniu, iż wykonała ciążący na niej obowiązek.
Postanowieniem z dnia 11 maja 2023 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu uchyliło zaskarżone postanowienie w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że koniecznym jest zbadanie prawdziwości twierdzeń strony, która powołuje się na wysłaną korespondencję i ustalenie zarejestrowanej korespondencji przychodzącej do Starostwa oraz przesłuchanie właściwych pracowników organu.
W dalszej kolejności kolejnym postanowieniem z dnia 10 lipca 2023 r. organ I instancji ponownie odmówił przywrócenia terminu. W ocenie organu strona nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu i podjęcie wszelkich możliwych działań zmierzających do wykonania obowiązku w terminie ustawowym, przy zachowaniu najwyższej staranności i dbałości o własny interes. Zaznaczył, że w okresie, kiedy sprawa miała zostać załatwiona, nie wpłynęła żadna korespondencja od strony, a jej stanowisko oparte wyłącznie o nieuprawdopodobnione twierdzenia.
Zażaleniem z dnia 31 lipca 2023 r., wniesionym w ustawowym terminie strona ponownie zaskarżyła postanowienie pierwszoinstancyjne, wskazując w uzasadnieniu, że obowiązek zgłoszenia zbycia pojazdu został spełniony, a także zarzucając niezastosowanie przez organ I instancji przepisów umożliwiających przywrócenie terminu.
Postanowieniem z dnia 24 listopada 2023 r., nr SKO.40.3174.2023.dr, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu utrzymało zaskarżone postanowienie w mocy. Zdaniem organu odwoławczego Starosta właściwie zastosował przepisy dotyczące przywrócenia terminu, tj. art. 15 zzzzzn² ust. 1 pkt 4 i ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych. Kolegium podkreśliło, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że mimo zachowania należytej staranności nie mógł on dokonać w terminie czynności z powodu istnienia przeszkody od niego niezależnej, trudnej w danych warunkach do przezwyciężenia. Organ odwoławczy uznał ponadto, że twierdzenia strony o wysłaniu zawiadomienia o zbyciu pojazdu w terminie, wobec jednoznacznych ustaleń organu I instancji, pozostają nieuprawdopodobnione i świadczą jedynie o negowaniu faktów, z uwagi na niekorzystne rozstrzygnięcie sprawy. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wskazał, że mimo, iż treść art. 58 § 1 Kpa przewiduje zaledwie uprawdopodobnienie, które to z założenia jest mniej sformalizowane niż udowodnienie, to nie oznacza, że strona zwolniona jest z obowiązku przedstawienia i konkretyzowania swoich twierdzeń, jeśli wnosi o przywrócenie terminu. Organ wskazał, że przepisy tzw. "ustawy covidowej" co prawda stanowią pewne rozwinięcie dla instytucji przywrócenia terminu, jednakże nie zmieniają jej istoty i zasad rozpatrywania wniosku strony, w myśl przepisów Kpa. Kolegium wskazało, iż nawet jeśli wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ramach wyznaczonego stronie terminu 30 dni, nie oznacza to, że nie ma w tej sytuacji konieczności uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez winy, a tym samym można wywodzić, że organ I instancji w ramach tego trybu z założenia powinien bezrefleksyjnie przywrócić termin. Zdaniem organu odwoławczego tzw. "przepisy covidowe" nie regulują szczegółowo tego zagadnienia, dlatego należy w tym zakresie posiłkować się przepisami Kpa.
Na powyższe postanowienie, w ustawowo przewidzianym terminie (data nadania w placówce pocztowej: 14 maja 2024 r.), skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego złożyła strona wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającej go decyzji Starosty Nyskiego z dnia 14 września 2022 r., nr [...]. Skarżący nie sformułował samodzielnych zarzutów, zawierając je w uzasadnieniu. Wskazał, że w toku postępowania przed Starostą zaprzeczał twierdzeniom organu, przedkładając stosowne kopie pism przesłane listem poleconym z dnia 2 września 2022 r., z których wynika, iż w stosownym czasie informował organ o zbyciu pojazdu zgodnie z obowiązującymi przepisami i uczynił to po raz wtóry w dniu doręczenia przesyłki organowi, jednak z przyczyn nieznanych mu organ dowodów tych nie przyjął i uznał, że obowiązek powiadomienia o zbyciu pojazdu nie został spełniony. Skarżący wskazał ponadto, że w sprawie wystąpiła bezczynność Starosty, która według niego trwała nieprzerwanie od 14 grudnia 2020 r. do 26 sierpnia 2022 r., w której to dacie zawiadomieniem z dnia 26 sierpnia 2022 r., nr [...], zostało wszczęte postępowanie.
Jednocześnie skarżący wskazał, że organ świadomie w pierwszej kolejności wydał decyzję nakładającą karę pieniężną, a następnie wszystkie argumenty i tłumaczenia skarżącego konsekwentnie odrzucał, czyniąc je w własnej ocenie niewiarygodnymi, co jest oczywistą nieprawdą. Wskazał również, że w pełni świadomy zagrożeń wynikających z epidemii COVID panującej w owym czasie zdecydował o formie powiadomienia organu z wykorzystaniem Poczty Polskiej, wysyłając zawiadomienie listem zwykłym w dniu 14 grudnia 2020 r. Ponowił przy tym wcześniejsze argumenty, odnośnie do sposobu nadania przesyłki zwykłym listem.
Ponadto podkreślił, że trudno mu stwierdzić z jakiego powodu organ na podstawie pisma nie dokonał stosownych zmian w prowadzonej ewidencji pojazdów, a te zostały dokonane przez organ właściwy dla kupującego pojazd. Zdaniem skarżącego, podejmowane działania w tym przez organ rejestrujący pojazd wskazują, że pojazd we właściwym, zgodnym z przepisami czasie został wpisany do prowadzonej ewidencji CEPiK i nadal tam figuruje.
Na zakończenie podniósł, że organ mało wnikliwie rozpoznał sprawę, uporczywie twierdząc, iż nie zaprzestał naruszeń prawa, co jest oczywistą nieprawdą.
Kara pieniężna, zdaniem skarżącego, została nałożona niesłusznie, z pominięciem zastosowania art. 189f § 1 Kpa. W jego ocenie waga naruszenia prawa jest znikoma i nie powoduje dla organu żadnych ujemnych skutków finansowych. Zdaniem skarżącego "idzie jedynie o pozyskanie do budżetu organu dodatkowych środków finansowych z tytułu nakładania kar porządkowych".
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, jednocześnie podtrzymując swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu powtórzył zasadnicze motywy w nim zawarte.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje.
Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 935), dalej także jako P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. Zgodnie zaś z art. 134 P.p.s.a. rozstrzygając w granicach danej sprawy sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na podstawie art. 145 §1 pkt 1 P.p.s.a. sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie i uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, sąd stwierdzając podstawę do umorzenia postępowania administracyjnego, umarza jednocześnie to postępowanie. W przypadku braku zajścia wskazanych wyżej przesłanek sąd, na podstawie art. 151 P.p.s.a. oddala skargę.
Jednocześnie wskazania wymaga, że sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw merytorycznie, lecz ocenia zgodność zaskarżonego aktu z przepisami prawa.
Zaskarżone postanowienie zdaniem Sądu odpowiada prawu.
Przechodząc do motywów rozstrzygnięcia zaznaczenia wymaga, że ustalając istotny dla sprawy stan faktyczny Sąd stwierdza, że – co do meritum – nie jest on sporny i został nakreślony powyżej przy omawianiu stanowiska organów pierwszej oraz drugiej instancji, jak i strony skarżącej. W ocenie Sądu nie ma zatem konieczności jego ponownego powielania.
Wyrażona przez Sąd ocenę prawidłowości działania organów należy poprzedzić dostrzeżeniem, że zgodnie z art. 15zzzzzn² ust. 1 cyt. już wcześniej ustawy COVID-19 w przypadku stwierdzenia uchybienia przez stronę w okresie obowiązywania stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 przewidzianych przepisami prawa administracyjnego terminów: 1) od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed organem administracji publicznej, 2) do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki, 3) przedawnienia, 4) których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych oraz roszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie, 5) zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony, 6) do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi do właściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju - organ administracji publicznej zawiadamia stronę o uchybieniu terminu. W zawiadomieniu, o którym mowa w ust. 1, o czym mowa już w ust. 2 cytowanego artykułu, organ administracji publicznej wyznacza stronie termin 30 dni na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Stosownie zaś do ust. 3 w przypadku, o którym mowa w art. 58 § 2 Kpa, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w terminie 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienie terminu.
Z przytoczonych przepisów wynika, że stanowią one szczególną regulację obowiązującą w stanie epidemii dotyczącą uchybienia terminów przewidzianych przepisami prawa materialnego i w ust. 1 określony został zakres jej stosowania poprzez wskazanie jakich terminów dotyczy. Nadto, w odniesieniu do tych terminów, w sytuacji gdy doszło do ich uchybienia, nałożono na organ administracji publicznej obowiązek zawiadomienia o tym strony i wprowadzono 30 dniowy termin na złożenie wniosku o przywrócenie terminu.
Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela wykładnię prezentowaną przez Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z którą rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu w postępowaniu administracyjnym, poprzedzone zawiadomieniem organu w trybie art. 15zzzzzn² ust. 2 ustawy COVID-19, powinno być prowadzone przez organ w trybie art. 58 i nast. Kpa z uwzględnieniem modyfikacji wprowadzonej przez art. 15zzzzzn² ustawy COVID-19, jedynie w zakresie terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu (zob. np. wyroki NSA: z 20 stycznia 2023 r. sygn. II GSK 907/22, z 28 lutego 2024 r. I GSK 177/23, z 10 lipca 2024 r., II GSK 247/24, wszystkie orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są na stronie internetowej Centralnej Bazy Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jak trafnie wskazywał Naczelny Sąd Administracyjny, zwrócić tu należy uwagę na treść art. 15zzzzzn² ust. 3 ustawy COVID-19, która reguluje sytuacje, w których strona, pouczona przez organ, złoży wniosek o przywrócenie uchybionego termin. W przepisie tym ustawodawca wskazał, że termin, o którym mowa w art. 58 § 2 Kpa (a zatem termin do złożenia prośby o przywrócenie terminu) wynosi 30 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Odesłanie w art. 15zzzzzn² ust. 3 ustawy COVID-19 do art. 58 § 2 Kpa jednoznacznie przesądza, że przepis ten nie ma samodzielnego bytu, odrębnego od przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i jako taki nie może stanowić wyłącznej podstawy do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu. Na podstawie tej regulacji organ jedynie informuje o uchybieniu i możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu, jednak samo jego rozpatrywanie odbywa się w oparciu o przesłanki stanowiące podstawę przywrócenia terminu określone w art. 58 Kpa. Nadzwyczajne i epizodyczne są (były) bowiem jedynie okoliczności w jakich ustawodawca dopuścił zastosowanie instytucji przywrócenia tego terminu, jednak już przesłanki jego przywrócenia i tryb postępowania wynikają z art. 58 Kpa, i w oparciu o ten przepis odbywa się ocena ich spełnienia.
Zdaniem Sądu, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyczerpująco i trafnie wskazano motywy, którymi kierował się organ, a których strona skarżąca nie uznaje. Wadliwie przy tym nie dostrzegając, że brak dowodów, na które się powołuje odnośnie do przekazania korespondencji o zbyciu pojazdu nie może być uznane przez organ za istniejące. Nie ma ich strona i nie ma ich organ.
Zatem trudno zarzucić organom, że nie przyjmują wynikających z nich okoliczności. Zasadnie wyjaśniło Kolegium, że zgodnie z art. 78 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1047 z późn. zm.), dalej: p.r.d. właściciel pojazdu zarejestrowanego jest obowiązany zawiadomić w terminie nieprzekraczającym 30 dni starostę o nabyciu lub zbyciu pojazdu.
Zawiadomienie stanowi o obowiązku strony. Rację ma Kolegium w zaistniałym w sprawie sporze strony z organem, że to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, iż mimo zachowania należytej staranności nie mógł dokonać czynności w terminie z powodu istnienia przeszkody od niego niezależnej, trudnej w danych warunkach do przezwyciężenia. W uzasadnieniu prośby o przywrócenie terminu skarżący wskazał, że obowiązek został przez niego wykonany w terminie, przez wysłanie pisma przesyłką pocztową. Nie ma przy tym potwierdzenia wysłania kluczowych dla sprawy dokumentów. Uwaga ta jest istotna albowiem organ dokonując kwerendy będących w jego zasobie materiałów nie ujawnił ich. Organ jednoznacznie ustalił, że w ramach korespondencji przychodzącej nie odnotowano wpływu pisma, na które powołuje się skarżący, które miałoby świadczyć o terminowym załatwieniu sprawy, przedstawiając jednocześnie sposób przyjmowania korespondencji. Zatem nie można zarzucić organom, że wadliwie oceniły materiał, skoro twierdzenia strony pozostają nieuprawdopodobnione, i świadczą jedynie - jak zasadnie uznało Kolegium - "o negowaniu faktów, z uwagi na niekorzystne rozstrzygnięcie sprawy". Organ odwoławczy bardzo szczegółowo i wnikliwie wyjaśnił stronie, że uprawdopodobnienie okoliczności na które się powołuje i wywodzi z nich korzystny dla siebie skutek, nie oznacza to, że zwolniona jest z obowiązku przedstawienia i konkretyzowania swoich twierdzeń, zwłaszcza jeśli wnosi o przywrócenie terminu.
W ocenie Sądu organy prawidłowo zastosowały w sprawie przepis art. 58 § 1 Kpa, który uzależnia przywrócenie terminu od uprawdopodobnienia przez zainteresowanego, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Zważyć przy tym należy, że brak winy zachodzi wówczas, gdy zaistnieje rzeczywista przyczyna, która spowodowała uchybienie terminu, a strona nawet przy dołożeniu najwyższej staranności nie mogła tej przyczyny przezwyciężyć. Strona musi wykazać, a nie tylko powołać się, że taka przyczyna uniemożliwiająca terminowe dokonanie czynności istotnie zaszła, i że przyczyna ta była niezależna od niej. Należy kategorycznie podnieść i podkreślić, czego nie dostrzega strona skarżąca, że w przypadku przywrócenia terminu organ nie może posłużyć się uznaniem administracyjnym. Konieczne jest spełnienie przez stronę ustawowej przesłanki, tj. uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. O ile uprawdopodobnienie jest zwolnione od ścisłych formalności w celu przyspieszenia postępowania w sprawie i polega na przekonaniu organu administracji o zgodności danych faktów z rzeczywistością w oparciu o wiarygodne środki dowodowe, to jest jednak środkiem zastępczym dowodu w ścisłym znaczeniu, niedającym pewności, ale wyłącznie prawdopodobieństwo twierdzenia o jakimś fakcie. W sprawie przywrócenia terminu postępowanie przebiega w oparciu o argumenty przedstawione przez stronę, na której spoczywa ciężar wykazania braku winy w uchybieniu terminu (por. wyrok NSA z 15 lipca 2023 r., sygn. akt I OSK 1385/21). Zdaniem Sądu, w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia wyczerpująco i trafnie wskazano dlaczego uznano, że strona nie uprawdopodobniała braku winy w uchybieniu terminu.
Zdaniem Sądu w tych okolicznościach organy orzekające w sprawie słusznie uznały, że brak było podstaw do przywrócenia terminu. Rozpoznając sprawę Sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.