I SA/OP 479/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2025-09-11
NSAAdministracyjneWysokawsa
planowanie przestrzenneelektrownie wiatrowezintegrowany plan inwestycyjnyuchwała rady gminyrozstrzygnięcie nadzorczewojewodagminaprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę Gminy Korfantów na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Opolskiego, uznając, że uchwała o przystąpieniu do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego dla elektrowni wiatrowych naruszała prawo, ponieważ wykraczała poza dopuszczalny zakres inwestycji głównej i uzupełniającej.

Gmina Korfantów zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Opolskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Miejskiej w sprawie zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego dla elektrowni wiatrowych. Wojewoda zarzucił istotne naruszenie prawa, wskazując na przekroczenie zakresu dopuszczalnego dla zintegrowanego planu inwestycyjnego. Sąd administracyjny, oddalając skargę, podzielił stanowisko Wojewody, podkreślając, że lokalizacja elektrowni wiatrowych może nastąpić wyłącznie na podstawie planu miejscowego, a nie zintegrowanego planu inwestycyjnego, który obejmował tereny wykraczające poza inwestycję główną i uzupełniającą.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu rozpoznał skargę Gminy Korfantów na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Opolskiego, które stwierdziło nieważność uchwały Rady Miejskiej w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego dla realizacji elektrowni wiatrowych. Wojewoda uznał, że uchwała naruszała prawo, ponieważ projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego, stanowiący jej załącznik, nie spełniał wymogów prawnych, w szczególności poprzez określenie przeznaczeń terenów niezwiązanych z realizacją inwestycji głównej lub uzupełniającej. Sąd, oddalając skargę Gminy, podzielił zasadniczo stanowisko Wojewody. Podkreślił, że zintegrowany plan inwestycyjny może obejmować jedynie obszar inwestycji głównej i uzupełniającej, a projekt przedłożony przez inwestora zawierał ustalenia dla terenów o innym przeznaczeniu, co stanowiło istotne naruszenie prawa. Dodatkowo, Sąd zwrócił uwagę, że lokalizacja elektrowni wiatrowych może nastąpić wyłącznie na podstawie planu miejscowego, a nie zintegrowanego planu inwestycyjnego, zgodnie z ustawą o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, która ma charakter lex specialis w stosunku do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Sąd uzupełnił również uzasadnienie Wojewody, wskazując na przedwczesne załączenie projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego do uchwały Rady Miejskiej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, taka uchwała narusza prawo, ponieważ zintegrowany plan inwestycyjny może obejmować jedynie obszar inwestycji głównej i uzupełniającej.

Uzasadnienie

Zintegrowany plan inwestycyjny jest szczególną formą planu miejscowego i może być uchwalany tylko dla terenu inwestycji głównej oraz inwestycji uzupełniającej. Projekt planu obejmujący tereny o innym przeznaczeniu wykracza poza dopuszczalny zakres.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

u.s.g. art. 91 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Uchwała sprzeczna z prawem jest nieważna, sankcja nieważności zastrzeżona dla istotnych naruszeń prawa.

u.p.z.p. art. 37ea § 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Zintegrowany plan inwestycyjny obejmuje obszar inwestycji głównej oraz inwestycji uzupełniającej.

u.i.e.w. art. 3

Ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych

Lokalizacja elektrowni wiatrowej następuje wyłącznie na podstawie planu miejscowego.

Pomocnicze

u.p.z.p. art. 2 § 5a

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Definicja inwestycji uzupełniającej.

u.i.e.w. art. 1a

Ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych

W sprawach nieuregulowanych w u.i.e.w. stosuje się przepisy u.p.z.p.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zintegrowany plan inwestycyjny może obejmować jedynie obszar inwestycji głównej i uzupełniającej. Lokalizacja elektrowni wiatrowych wymaga planu miejscowego, a nie zintegrowanego planu inwestycyjnego. Rada gminy nie ma kompetencji do uchwalania projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego na etapie wyrażania zgody na jego sporządzenie.

Odrzucone argumenty

Uchwała o zgodzie na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego nie powinna podlegać badaniu przez organ nadzoru na tym etapie. Projekt ZPI nie zawiera wady braku oznaczenia linią rozgraniczających tereny dróg wewnętrznych. Do lokalizacji elektrowni wiatrowych winny być zastosowane przepisy ustawy o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych, a zintegrowany plan inwestycyjny jest formą planu miejscowego.

Godne uwagi sformułowania

Lokalizacja elektrowni wiatrowej następuje wyłącznie na podstawie planu miejscowego. Zintegrowany plan inwestycyjny nie może obejmować terenów innych niż tereny inwestycji głównej i uzupełniającej. Ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych stanowi regulację lex specialis w stosunku do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Skład orzekający

Elżbieta Kmiecik

przewodniczący

Tomasz Judecki

sprawozdawca

Remigiusz Mazur

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia przepisów dotyczących zintegrowanych planów inwestycyjnych, dopuszczalności lokalizacji elektrowni wiatrowych oraz zakresu kompetencji organów gminy w procesie planistycznym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji lokalizacji elektrowni wiatrowych na podstawie zintegrowanego planu inwestycyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego tematu planowania przestrzennego dla inwestycji OZE, jakim są elektrownie wiatrowe, oraz interpretacji przepisów dotyczących zintegrowanych planów inwestycyjnych, co jest istotne dla prawników i samorządowców.

Elektrownie wiatrowe nie mogą być lokalizowane na podstawie zintegrowanego planu inwestycyjnego – kluczowa interpretacja WSA.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Op 479/25 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2025-09-11
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-06-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Elżbieta Kmiecik /przewodniczący/
Remigiusz Mazur
Tomasz Judecki /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6150 Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
6411 Rozstrzygnięcia nadzorcze dotyczące gminy; skargi organów gminy na czynności nadzorcze
Hasła tematyczne
Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 609
art. 18 ust. 2 pkt 5, art. 31, art. 91 ust. 1, ust. 3, ust. 4, ust. 5, art. 98 ust. 1, ust. 3
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j.)
Dz.U. 2024 poz 1130
art. 2 pkt 5a, art. 15 ust. 2 pkt 1, art. 37ae ust. 2, art. 37ea, art. 37eb ust. 1, ust. 2, art. 37ec ust. 1, ust. 2, pkt 1, pkt 2, pkt 9, art. 37ee, art. 37ef ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 317
art. 1 ust. 1 pkt 1, art.  1a, art. 3, art. 4, art. 6a, art. 7 ust. 1 pkt 2, ust. 2
Ustawa z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (t.j.)
Dz.U. 2024 poz 935
art. 3 par. 2 pkt 7, art. 148, art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Elżbieta Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Judecki (spr.) Asesor sądowy WSA Remigiusz Mazur Protokolant Sekretarz sądowy Marta Gajowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2025 r. sprawy ze skargi Gminy Korfantów na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody Opolskiego z dnia 29 kwietnia 2025 r., nr IN.VII.743.2.1.2025.MZ w przedmiocie stwierdzenia nieważności uchwały w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego oddala skargę.
Uzasadnienie
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 29 kwietnia 2025 r. Wojewoda Opolski (dalej jako: "Wojewoda") stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej w Korfantowie Nr XIII/84/2025 z dnia 26 marca 2025 r. w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego dla realizacji elektrowni wiatrowych na części obszaru gminy Korfantów - z powodu istotnego naruszenia prawa.
Rozstrzygnięcie nadzorcze zostało wydane w następującym stanie sprawy.
Rada Miejska w Korfantowie na sesji w dniu 26 marca 2025 r. podjęła uchwałę Nr XIII/84/2025 w sprawie wyrażenia zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego dla realizacji elektrowni wiatrowych na części obszaru gminy Korfantów (dalej jako: "Uchwała").
Uchwała stanowi kolejno, że:
"§ 1. Wyraża się zgodę na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego, będącego szczególną formą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla realizacji elektrowni wiatrowych na części obszaru gminy Korfantów, będącego załącznikiem do wniosku z dnia 08.01.2025 r.
§ 2. 1. Granice obszaru opracowania zintegrowanego planu inwestycyjnego, o którym mowa w § 1 określono w projekcie zintegrowanego planu inwestycyjnego dla realizacji elektrowni wiatrowych na części obszaru gminy Korfantów.
2. Projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego stanowi załącznik nr 1 do niniejszej uchwały.
3. Dane przestrzenne do projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego stanowią załącznik nr 2 do niniejszej uchwały.
§ 3. Do negocjacji poprzedzających zawarcie umowy urbanistycznej, o których mowa w art. 37ec ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w związku z art. 37ee ww. ustawy, w zakresie projektu umowy urbanistycznej oraz projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego z ramienia Rady Miejskiej w Korfantowie wyznacza się Pana D. D.
§ 4. Wykonanie uchwały powierza się Burmistrzowi Korfantowa.
§ 5. Uchwała wchodzi w życie z dniem podjęcia.".
Załącznikiem nr 1 do Uchwały jest przedłożony przez inwestora projekt uchwały Rady Miejskiej w Korfantowie w sprawie zintegrowanego planu inwestycyjnego dla realizacji elektrowni wiatrowych na części obszaru gminy Korfantów składający się z części tekstowej i graficznej (arkusze: 1A, 1B i 1C). Na każdym arkuszu zamieszczono m.in. wyrys ze Studium Gminy Korfantów, na którym zaznaczono niebieską linią granice opracowania zintegrowanego planu inwestycyjnego. Widać, że obejmuje on południowo - wschodnią część Gminy Korfanów, przy granicy z gminą sąsiednią. Na każdym arkuszu zaznaczono m.in.: granice obszaru opracowania zintegrowanego planu inwestycyjnego (wg. legendy linia czarna przerywana), jako oznaczenie informacyjne linię wyznaczająca odległość 700 m od linii rozgraniczającej teren, którego sposób zagospodarowania określony w planie dopuszcza budowę elektrowni wiatrowych (wg. legendy linia fioletowa przerywana), granice inwestycji głównej (wg. legendy linia zielona przerywana) i granice inwestycji powiązanej (wg. legendy linia różowa przerywana). Widać, że granice inwestycji głównej obejmują tereny oznaczone planistyczne: 1PEW - 6PEW oraz 1KR - 6KR a granice inwestycji powiązanej obejmują tereny oznaczone planistyczne: 1KDD- 2 KDD. Widać, że obszar opracowania zintegrowanego planu inwestycyjnego jest dużo większy niż ww. tereny inwestycji głównej i inwestycji powiązanej oraz obszar w odległość 700 m od elektrowni wiatrowych. Obejmuje nie tylko ww. tereny inwestycji głównej oraz powiązanej ale także tereny o innym przeznaczeniu.
Działając na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2024 r. poz. 609 z późn. zm. - dalej jako: "u.s.g.") oraz art. 27 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm. - dalej jako: "u.p.z.p.") Wojewoda zarzucił, że Uchwała w sposób istotny narusza art. 15 ust. 2 pkt 1 i art. 37ea ust. 2 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm. - dalej jako: "u.p.z.p."). Stwierdził jej nieważność kwestionując treść załącznika nr 1 do Uchwały, tj. projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego przedłożony przez inwestora. Wyjaśnił, że projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego, stanowiący załącznik nr 1 do Uchwały, nie spełnia wymagań określonych przepisami, tj.
- art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. poprzez brak określenia linii rozgraniczających dla terenów komunikacji drogowej wewnętrznej 1KR, 2KR, 3KR, 4KR, 5KR, 6KR oraz;
- art. 37ae ust. 2 u.p.z.p. poprzez ustalenie przeznaczeń terenu, które nie są związane z realizacją inwestycji głównej lub uzupełniającej. W ocenie Wojewody zintegrowany plan inwestycyjny może być uchwalany dla terenu, na którym planowana jest inwestycja główna, a więc ta, którą będzie chciał zrealizować inwestor, a dodatkowo także terenu inwestycji uzupełniającej. Powołując się na art. 2 pkt 5a u.p.z.p. stwierdził, że projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego nie może obejmować ustaleń dla innych terenów niż tereny inwestycji głównej i uzupełniającej podczas gdy załącznik nr 1 do Uchwały takie ustalenia zawiera.
W skardze do tut. Sądu z dnia 28 maja 2025 r., wysłaną w tym samym dniu drogą elektroniczną przez ePUAP za pośrednictwem Wojewody, strona skarżąca rozstrzygnięciu nadzorczemu zarzuciła:
- naruszenie art. 91 ust. 1 u.s.g. w zw. z art. 37eb ust. 1, 2 i 3 oraz art. 37ec ust. 1, 2 pkt 1 i 2 u.p.z.p., bo przedmiotem Uchwały było wyłącznie wyrażenie przez Radę Miejską w Korfantowie zgody na procedowanie w trybie przepisów o zintegrowanym planie inwestycyjnym. Zgoda ta umożliwia prowadzenie przez Burmistrza negocjacji w zakresie projektu umowy urbanistycznej oraz projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego oraz wprowadzenie przez Burmistrza zmian do tego projektu. Na etapie wyrażenia zgody przez Radę Miejską w Korfantowie projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego nie powinien w ogóle podlegać badaniu przez organ nadzoru;
- naruszenie art. 91 ust. 1 u.s.g., w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p., bo przedłożony przez inwestora projekt ZPI nie zawiera wady braku oznaczenia linią rozgraniczających tereny dróg wewnętrznych: 1KR - 6KR;
- naruszenie art. 91 ust. 1 u.s.g., art. 4 ust. 1 i art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych (Dz. U. z 2024 r. poz. 317 - dalej jako: "u.i.e.w."), art. 37ea ust. 2 u.p.z.p., bo do zintegrowanego planu miejscowego dla elektrowni wiatrowych winny być zastosowane także przepisy u.i.e.w. jako "przepisy o najwyższym stopniu szczegółowości". Obszar zintegrowanego planu miejscowego dla elektrowni wiatrowych powinien obejmować nie tylko tereny inwestycji głównej lub uzupełniającej, ale także obszar wskazany w art. 7 ust. 1 pkt 2 u.i.e.w. ["Plan miejscowy, na podstawie którego ma być lokalizowana elektrownia wiatrowa: (...) 2) sporządza się co najmniej dla obszaru położonego w granicach gminy, w której jest lokalizowana elektrownia wiatrowa, znajdującego się w odległości, o której mowa w art. 4 ust. 1."]. Zgodnie zaś z art. 4 ust. 1 u.i.e.w. "W przypadku lokalizowania, budowy lub przebudowy elektrowni wiatrowej odległość tej elektrowni od budynku mieszkalnego albo budynku o funkcji mieszanej jest równa lub większa od dziesięciokrotności całkowitej wysokości elektrowni wiatrowej, chyba że plan miejscowy określa inną odległość, wyrażoną w metrach, jednak nie mniejszą niż 700 metrów.". Projekt zintegrowanego planu miejscowego przewiduje właśnie odległość 700 m.
Końcowo skarżąca powołała się na stanowisko Ministerstwa Rozwoju i Technologii z 19 sierpnia 2024 r. dopuszczające sporządzenie zintegrowanych planów miejscowych dla lokalizacji elektrowni wiatrowych z uwzględnieniem przepisów u.i.e.w., w szczególności art. 6a - art. 6f i art. 7 u.i.e.w.
Mając powyższe na uwadze Gmina zaskarżyła rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody w całości, wniosła o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego wedle norm przepisanych.
W odpowiedzi Wojewoda argumentację rozstrzygnięcia nadzorczego podtrzymał w całości i wniósł o oddalenie skargi.
Na rozprawie pełnomocnicy podtrzymali stanowiska stron.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zaskarżone rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, co do stwierdzenia nieważności Uchwały, odpowiada prawu. Sąd dostrzegł jednak, że sformułowane w jego uzasadnieniu prawnym zarzuty, w zasadniczej części prawidłowe, wymagają jednak pewnego uzupełnienia. Nadto jeden z zarzutów jest niezasadny, co jednak nie miało w ocenie Sądu wpływu na wynik postępowania w sprawie nadzorczej.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 7 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego. Dokonując oceny legalności w tym zakresie, sąd bada, czy akt nadzoru, z uwagi na jego formę, treść rozstrzygnięcia, argumentację uzasadnienia i tryb wydania, odpowiada przepisom prawa.
Na zasadzie art. 148 p.p.s.a., uwzględniając skargę jednostki samorządu terytorialnego na akt nadzoru, sąd uchyla ten akt.
Zgodnie z art. 91 ust. 1 u.s.g., uchwała lub zarządzenie organu gminy sprzeczne z prawem są nieważne. O nieważności uchwały lub zarządzenia w całości lub w części orzeka organ nadzoru w terminie nie dłuższym niż 30 dni od dnia doręczenia uchwały lub zarządzenia, w trybie określonym w art. 90. Stosownie do art. 98 ust. 1 u.s.g. rozstrzygnięcia organu nadzorczego dotyczące gminy podlegają zaskarżeniu do sądu administracyjnego z powodu niezgodności z prawem w terminie 30 dni od dnia ich doręczenia. Wedle ust. 3 tego przepisu do złożenia skargi uprawniona jest gmina lub związek międzygminny, których interes prawny, uprawnienie albo kompetencja zostały naruszone. Podstawą do wniesienia skargi jest uchwała lub zarządzenie organu, który podjął uchwałę lub zarządzenie albo którego dotyczy rozstrzygnięcie nadzorcze.
Podkreślić także należy, iż mocą art. 91 ust. 1 zd. 1 w związku z ust. 4 u.s.g. uznać należy, że sankcja nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy została zastrzeżona wyłącznie dla istotnych naruszeń prawa. Do kategorii istotnych naruszeń prawa orzecznictwo zalicza naruszenia znaczące, jak np. naruszenie przepisów wyznaczających kompetencje do podejmowania uchwał, przepisów podstawy prawnej podejmowanych uchwał, przepisów ustrojowych, przepisów prawa materialnego przez ich wadliwą wykładnię oraz przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał lub inne tego typu kwalifikowane naruszenia prawa (por. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. akt II FSK 3595/13).
Podkreślić w tym miejscu należy, że rada gminy obowiązana jest przestrzegać zakresu upoważnienia ustawowego udzielonego jej przez ustawę w zakresie podejmowanych uchwał oraz respektować unormowania zawarte w aktach wyższego rzędu, co wynika z przepisów Konstytucji RP.
Stosownie do treści art. 91 ust. 5 u.s.g. przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) stosuje się odpowiednio.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażono słuszne zapatrywanie, że stosowanie odpowiednio przepisów k.p.a. należy rozumieć jako unormowanie pomocnicze wszędzie tam, gdzie u.s.g. nie normuje cech rozstrzygnięcia nadzorczego oraz zasad i trybu postępowania nadzorczego (por. wyrok NSA z dnia 27 czerwca 2006 r., sygn. akt II OSK 447/06).
Przepis art. 91 ust. 3 u.s.g. określa natomiast jakie elementy treści (składniki) powinno zawierać każde rozstrzygnięcie nadzorcze.
W stanie faktycznym akta administracyjne sprawy nadzorczej są prowadzone w postaci elektronicznej jako zbiór dokumentów obejmujących akta sprawy, zwany paczką eAMD (paczka eADM – [...] przekazana do Sądu przy piśmie elektronicznym organu nadzoru z dnia 27 czerwca 2025 r., k. 29 akt sądowych). W toku postępowania nadzorczego pisma strony sporządzały w formie elektronicznej i doręczały sobie nawzajem przez ePUAP.
Nie jest sporne, że spełnione zostały wymogi dopuszczalności kontroli sądowoadministracyjnej. Skarga dotyczy bowiem aktu, o jakim mowa w art. 3 § 2 pkt 7 p.p.s.a. Z kolei na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, sporządzone i doręczone Gminie w formie dokumentu elektronicznego przez ePUAP w dniu 29 kwietnia 2025 r. skargę do tut. Sądu, w formie dokumentu elektronicznego przez ePUAP, za pośrednictwem Wojewody, wniósł, w dniu 28 maja 2025 r., Burmistrz Korfantowa. Skarga wniesiona została w przepisanym prawem terminie przez uprawniony podmiot. Legitymację do złożenia skargi ma wyłącznie gmina, którą - zgodnie z art. 31 u.s.g. - także przed sądem reprezentuje wójt (burmistrz, prezydent miasta). Prawidłowo zatem w niniejszej sprawie skargę wniósł Burmistrz Korfantowa. Zachowano również wymogi proceduralne wynikające z art. 98 ust. 3 u.s.g., gdyż na wezwanie Sądu strona skarżąca przedłożyła uchwałę Rady Miejskiej w Korfantowie Nr XVIII/108/2025 z dnia 2 lipca 2025 r. stanowiącą podstawę do wniesienia skargi.
Przechodząc do oceny zarzutów naruszenia prawa materialnego, trzeba na wstępie zaznaczyć, że rozpoznając skargę na rozstrzygnięcie nadzorcze, obowiązkiem sądu jest najpierw zbadanie zgodności z prawem samej uchwały organu samorządu terytorialnego, oceniając między innymi to, czy stwierdzenie nieważności zostało podjęte zgodnie z przepisem ustanawiającym kryteria tego stwierdzenia, a dopiero w następnej kolejności badanie legalności rozstrzygnięcia nadzorczego, mocą którego stwierdzono nieważność tej uchwały. Przedmiotem oceny sądu musi być, więc również ustalenie, czy rzeczywiście uchwała w sposób istotny narusza prawo (zob. wyroki NSA: z dnia 26 listopada 2024 r., sygn. akt III OSK 1939/24 i z dnia 26 września 2024 r., sygn. akt III OSK 3180/23 oraz wyroki WSA: w Warszawie z dnia 26 marca 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 2843/24; w Gdańsku z dnia 13 listopada 2024 r., sygn. akt I SA/Gd 735/24; we Wrocławiu z dnia 29 sierpnia 2024 r., sygn. akt IV SA/Wr 137/24; w Łodzi z dnia 18 lipca 2024 r., sygn. akt III SA/Łd 430/24). Jest tak, bo w sprawach ze skarg na rozstrzygnięcie nadzorcze, gdy przedmiotem tego rozstrzygnięcia jest akt organu jednostki samorządu, chodzi w istocie o to samo, o co chodzi w sprawie ze skargi na taki akt wniesionej na podstawie art. 101 ust. 1 u.s.g. - o ocenę legalności danego aktu (por. wyrok NSA z dnia 4 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OSK 168/11).
Wbrew zarzutom skargi należy podzielić stanowisko i ocenę Wojewody, że w niniejszej sprawie mamy do czynienia z istotnym naruszeniem przez Radę Miejską w Korfantowie regulacji prawnych art. 2 pkt 5a i art. 37ae ust. 2 u.p.z.p. ale także (czego nie dostrzegł organ nadzoru) art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 1a i art. 3 u.i.e.w., albowiem lokalizacja inwestycji opisanej w załączniku nr 1 do Uchwały, ze względu na jej zakres (tj. obejmujący tereny o przeznaczeniu innym niż główne i uzupełniające) i rodzaj (tj. elektrownię wiatrową) nie może nastąpić na podstawie i w trybie zintegrowanego planu miejscowego.
Sąd przeanalizował podstawy prawne wskazane w Uchwale.
Część z nich nie miała w sprawie w ogóle zastosowania jak art. 18 ust. 2 pkt 5 u.s.g. i art. 7 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 u.i.e.w. Pierwszy z nich stanowi, że: "Do wyłącznej właściwości rady gminy należy: (...) uchwalanie planu ogólnego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego". Drugi, że: "1. Plan miejscowy, na podstawie, którego ma być lokalizowana elektrownia wiatrowa: (...) 2) sporządza się co najmniej dla obszaru położonego w granicach gminy, w której jest lokalizowana elektrownia wiatrowa, znajdującego się w odległości, o której mowa w art. 4 ust. 1. 2. W uzasadnieniu dołączanym do projektu uchwały w sprawie przystąpienia do sporządzania planu miejscowego przewidującego lokalizację elektrowni wiatrowej zamieszcza się w szczególności maksymalną całkowitą wysokość elektrowni wiatrowej, maksymalną średnicę wirnika wraz z łopatami oraz maksymalną liczbę elektrowni wiatrowych, które zostaną określone w tym planie." Przepisy te nie miały w sprawie zastosowania, bo Uchwałą nie przyjęto ani planu ogólnego gminy, ani miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zatem wadliwie powołano te regulacje.
Rada powołała też przepisy, które - co do zasady - upoważniają organ stanowiący gminy do podejmowania uchwał w sprawach dotyczących zintegrowanych planów inwestycyjnych.
Zgodnie z art. 37ec ust. 1 u.p.z.p. "Rada gminy może wyrazić zgodę na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego". Zgodnie zaś z art. 37ee u.p.z.p.: "W negocjacjach poprzedzających zawarcie umowy urbanistycznej bierze udział osoba wyznaczona przez radę gminy, a w przypadku gdy rada gminy nie wyznaczy takiej osoby - przewodniczący rady gminy".
Problem w tym, w ocenie Sądu, że przepisy te nie mogły stanowić podstawy do pojęcia tej konkretnej Uchwały, albowiem zakres i rodzaj inwestycji objętej przedłożonym przez inwestora projektem zintegrowanego planu inwestycyjnego wyklucza jej lokalizowanie na podstawie i w trybie takiego planu.
Zaznaczyć w tym miejscu należy, że Rada Miejska w Korfantowie, przedłożony przez inwestora projekt uchwały w sprawie zintegrowanego planu inwestycyjnego dla realizacji elektrowni wiatrowych na części obszaru gminy Korfantów, składający się z części tekstowej i graficznej (arkuszy: 1A, 1B i 1C), uczyniła załącznikiem nr 1 do Uchwały. Jest on jej integralną częścią i jako taki podlega on kontroli nadzorczej Wojewody.
Zgodnie z art. 37ea u.p.z.p. na wniosek inwestora złożony za pośrednictwem wójta, burmistrza albo prezydenta miasta rada gminy może uchwalić zintegrowany plan inwestycyjny (ust. 1). Zintegrowany plan inwestycyjny obejmuje obszar inwestycji głównej oraz inwestycji uzupełniającej (ust. 2). Zintegrowany plan inwestycyjny jest szczególną formą planu miejscowego (ust. 3). Wejście w życie zintegrowanego planu inwestycyjnego powoduje utratę mocy obowiązującej planów miejscowych lub ich części odnoszących się do terenu objętego tym zintegrowanym planem inwestycyjnym (ust. 4). Zgodnie z art. 2 pkt 5a u.p.z.p. pod pojęciem "inwestycji uzupełniającej" - należy rozumieć inwestycję w zakresie budowy, zmiany sposobu użytkowania lub przebudowy sieci uzbrojenia terenu w rozumieniu art. 2 pkt 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2023 r. poz. 1752, 1615, 1688 i 1762), dróg publicznych, linii kolejowych, obiektów infrastruktury publicznego transportu zbiorowego, obiektów działalności kulturalnej, obiektów opieki nad dziećmi do lat 3, przedszkoli, szkół, placówek wsparcia dziennego, placówek opieki zdrowotnej, obiektów, w których prowadzona jest działalność z zakresu pomocy społecznej, obiektów służących działalności pożytku publicznego, obiektów sportu i rekreacji, obszarów zieleni publicznej, obiektów budowlanych przeznaczonych na działalność handlową lub usługową - o ile służą obsłudze inwestycji głównej.
Organ nadzoru prawidłowo stwierdził, że wykraczają poza obowiązkowy i dopuszczalny zakres ustaleń zintegrowanego planu inwestycyjnego (tj. obszar inwestycji głównej i uzupełniającej) te ustalenia, które nie obejmują terenu planowanej inwestycji głównej lub uzupełniającej. Są to, opisane w części tekstowej projektu zintegrowanego planu miejscowego, zaznaczone na arkuszach 1A, 1B i 1C, ustalenia planistyczne: RN - tereny rolnictwa z zakazem zabudowy; PEF- IE - teren produkcji energii, teren elektrowni słonecznej lub teren elektroenergetyki; P - teren produkcji; L - lasy; ZN - tereny zieleni naturalnej; WS - tereny wód powierzchniowych śródlądowych; KDG - tereny komunikacji drogowej publicznej, tereny dróg głównych; KDZ - tereny komunikacji drogowej publicznej, tereny dróg zbiorczych oraz ustalenia w zakresie: sieci gazowej, linii elektroenergetycznej 110 kV, strefy kontrolowanej sieci gazowych wysokiego ciśnienia, pasa technologicznego linii elektroenergetycznej 110 kV oraz zewidencjonowanego stanowiska archeologicznego ujętego w ewidencji zabytków.
Prawidłowo Wojewoda uznał, że zintegrowany plan inwestycyjny może być uchwalany tylko dla terenu, na którym planowana jest inwestycja główna, a więc ta, którą będzie chciał zrealizować inwestor, a dodatkowo także dla terenu inwestycji uzupełniającej. Zintegrowany plan inwestycyjny nie może obejmować terenów innych niż tereny inwestycji głównej i uzupełniającej, podczas gdy załącznik nr 1 do Uchwały takie ustalenia zawiera. Obejmuje inne tereny.
Sąd uzupełniając uzasadnienie rozstrzygnięcia nadzorczego nadmienia, że Rada Miejska w Korfantowie w ramach upoważnienia do wyrażenia zgody w trybie art. 37ec ust. 1 u.p.z.p. nie została upoważniona do uchwalenia projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego. Kompetencje w zakresie opracowania zintegrowanego planu inwestycyjnego ustawodawca zastrzegł dla inwestora i organu wykonawczego gminy. Inwestor przedkłada projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego (por. art. 37eb ust. 1 u.i.e.w.), uzupełnia jego braki na wezwanie organu wykonawczego gminy (por. art. 37eb ust. 2 u.i.e.w.) i negocjuje jego treść z organem wykonawczym gminy (art. 37ec ust. 2 pkt 1 u.i.e.w.). Z kolei organ wykonawczy gminy wprowadza zmiany do projektu zintegrowanego planu inwestycyjnego (art. 37ec ust. 2 pkt 2 u.i.e.w.) i przedstawia go radzie gminy (art. 37ec ust. 2 pkt 9 u.i.e.w.), która nie może wprowadzić do niego poprawek (art. 37ef ust. 1 u.i.e.w.). Rada gminy nie może wkraczać w kompetencje ww. podmiotów i przyjmować projekt zintegrowanego planu inwestycyjnego przedłożony przez inwestora na etapie wyrażenia zgody na przystąpienie do sporządzenia zintegrowanego planu inwestycyjnego przed przeprowadzeniem całej procedury (art. 37ec ust. 2 u.p.z.p.). Załączając projekt do Uchwały jako jej załącznik nr 1 Rada Miejska w Korfantowie uczyniła to przedwcześnie i bez podstawy prawnej.
Ważne jest, co umknęło uwadze Wojewodzie, że dla inwestycji takich jak elektrownie wiatrowe warunki i tryb ich lokalizowania, budowy i przebudowy określa u.i.e.w. (por. art. 1 ust. 1 pkt 1 u.i.e.w.). Zgodnie z art. 3 u.i.e.w. lokalizacja elektrowni wiatrowej następuje wyłącznie na podstawie planu miejscowego.
Znaczenie zwrotu "wyłącznie" zawartego w art. 3 u.i.e.w. oznacza, że w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie jest możliwa lokalizacja elektrowni wiatrowej w oparciu zintegrowany plan inwestycyjny.
Ma to swoje uzasadnienie systemowe i celowościowe. W u.i.e.w. przewidziano bowiem daleko bardziej restrykcyjne uregulowania (proceduralne i materialne) wobec lokalizacji inwestycji w elektrownie wiatrowe (por. art. 4 i nast. u.o.e.w.), niż w przypadku lokalizacji innych inwestycji, w tym inwestycji w inne odnawialne źródła energii.
W świetle argumentów gminy Korfantów skupiających się wokół tego, że do lokalizacji elektrowni wiatrowych stosuje się zintegrowany plan inwestycyjny, bo jest on szczególnym rodzajem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Sąd zauważa, że u.i.e.w. nakazuje lokalizację elektrowni wiatrowych na podstawie planu miejscowego a nie na podstawie jego szczególnej formy. Takiej wykładni prawa stoją na przeszkodzie dalsze przepisy u.i.e.w.
W u.i.e.w. zawarto regułę rozstrzygającą wprost kolizje pomiędzy u.i.e.w. i u.p.z.p. Zgodnie z art. 1a u.i.e.w. w sprawach nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się przepisy ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2023 r. poz. 977, z późn. zm.), ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2023 r. poz. 682, z późn. zm.) oraz ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. z 2023 r. poz. 1094, z późn. zm.).
To oznacza, że u.i.e.w. stanowi regulację lex specialis w stosunku do innych przepisów, w szczególności do u.p.z.p. Przepisy u.i.e.w. dotyczą wyłącznie elektrowni wiatrowych, natomiast przepisy u.p.z.p. zawierają regulacje dotyczące lokalizacji wszelkich rodzajów urządzeń wytwarzających energię z odnawialnych źródeł energii (podobnie M. Makowski, Ustawa o inwestycjach w zakresie elektrowni wiatrowych. Komentarz, wyd. III, kom. do art. 8, opublikowano w LEX/el. 2024).
Z powyższego wynika, że rada gminy, lokalizując elektrownie wiatrowe, jest upoważniona do uregulowania tej kwestii wyłącznie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. W trakcie jego uchwalania znajdą zatem zastosowanie ogólne procedury przewidziane w u.p.z.p. z modyfikacjami wynikającymi z u.i.e.w. (por. Rozdział 2 u.i.e.w.) w szczególności: że lokalizacja elektrowni wiatrowej następuje wyłącznie na podstawie planu miejscowego (por. art. 3 u.i.e.w.), że obszar objęty takim planem miejscowym jest szczegółowo regulowany w art. 4 i nast. u.i.e.w., że w ustawie zmodyfikowano tryb planistyczny (art. 6a i nast. u.i.e.w.). Gmina lokalizując elektrownie wiatrowe nie może więc zatem tego dokonać korzystając z trybu zintegrowanego planu inwestycyjnego.
Nie potwierdził się natomiast zarzut Wojewody naruszenia art. 15 ust. 2 pkt 1 u.p.z.p. W projekcie zintegrowanego planu inwestycyjnego, w części graficznej, linie rozgraniczające dla terenów komunikacji drogowej wewnętrznej 1KR - 6KR. Tereny o tym przeznaczeniu zostały obwiedzione linią czarną ciągłą z opisem w legendzie: linie rozgraniczające tereny o różnym przeznaczeniu i różnych zasadach zagospodarowania, na którą nałożono linię zieloną przerywaną. Nie miało te jednak wpływu na wynik postępowania w sprawie nadzorczej.
W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę w całości.
Orzeczenia powołane w uzasadnieniu dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych (https://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI