I SA/Op 468/09

I SA/Op 468/09 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2010-01-29
Data wpływu
2009-10-27
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Krzysztof Błasiak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Ustanowiono radcę prawnego
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 246 par. 1,  art. 258 par. 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Opolu - Krzysztof Błasiak, po rozpoznaniu w dniu 29 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi S. M.j na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 4 września 2009 r. Nr PO/8251-0018/09/2/IN w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia zażalenia na postanowienie w sprawie zaliczenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych na poczet zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych, p o s t a n a w i a przyznać prawo pomocy poprzez ustanowienie radcy prawnego.
Uzasadnienie
Postanowieniem z 11 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę kasacyjną S. M. na postanowienie tegoż Sądu z 27 listopada 2009 r. o odrzuceniu skargi na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Opolu z dnia 4 września 2009 r. Nr PO/8251-0018/09/2/IN w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia zażalenia na postanowienie w sprawie zaliczenia nadpłaty z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych na poczet zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów ewidencjonowanych.
Następnie 22 stycznia 2010 r. S. M. urzędowym formularzu, o którym mowa w art. 257 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) -zwanej dalej ustawą, zwróciła się o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości oraz ustanowienia radcy prawnego.
W części wniosku o przyznanie prawa pomocy dotyczącej stanu rodzinnego, majątku i dochodów wnioskodawczyni oświadczyła, że gospodarstwo domowe prowadzi wspólnie z mężem, nie posiada żadnych nieruchomości ani zasobów pieniężnych czy też przedmiotów wartościowych, zaś łączne dochody jej i męża z tytułu emerytury stanowią kwotę 1239,06 zł ( skarżącej – 510 zł, męża – 729,06 zł ).
Rozpatrując na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 ustawy wniosek o przyznanie prawa pomocy referendarz sądowy zważył , co następuje:
Stosownie do art. 220 ustawy zażalenie m. in. na postanowienie sądu o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest wolne od wpisu. Zatem wnioskodawczyni na mocy tego przepisu zwolniona jest z wymaganych kosztów sądowych i w tym zakresie jej wniosek o przyznanie prawa pomocy jest bezprzedmiotowy.
W związku z tym jedynymi kosztami jakie mogłaby ponieść wnioskodawczyni w przedmiotowej sprawie są koszty ustanowienia zawodowego pełnomocnika.
Stosownie do art. 245 ustawy prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym, które obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego, a także w zakresie częściowym, obejmującym m.in. zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków.
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 1 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania.
Natomiast przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym, zgodnie z art. 246 § 1, pkt 2 ustawy, następuje gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zatem wniosek skarżącego, który w niniejszej sprawie winien być traktowany jako przedmiotowy, należy rozpatrywać w kontekście przesłanki zawartej w art. 246 § 1, pkt 2 ustawy.
Treść powołanego wyżej przepisu art. 246 § 1, pkt 2 ustawy wskazuje, iż prawo pomocy w tym zakresie stanowi instytucję wyjątkową i dlatego udzielenie tego prawa może nastąpić jedynie w sytuacjach szczególnych. Do takich sytuacji zliczyć należy przypadek osób charakteryzujących się ubóstwem w takim stopniu, że zapłata kosztów sądowych w określonej wysokości mogłaby spowodować utratę możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb egzystencji tych osób oraz ich rodzin. Oznacza to, że przy rozpatrywaniu wniosku o prawo pomocy winno się uwzględniać, z jednej strony wysokość obciążeń finansowych jakie strona jest zobowiązana ponieść w konkretnym postępowaniu, z drugiej zaś strony jej możliwości finansowe. Jak bowiem zostało stwierdzone w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2004 r. ( GZ 71/04, ONSA i WSA 2005, nr 1, poz. 8 ) ,, udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe ".
Mając na względzie informacje zwarte we wniosku o prawo pomocy odnośnie dochodów wnioskodawczyni i jej męża należało stwierdzić, że, nawet przy ograniczeniu się do niezbędnych wydatków na bieżące utrzymanie, poniesienie kosztów ustanowienia zawodowego pełnomocnika przekracza jej możliwości finansowe.
W jej przypadku uznano bowiem, iż uzyskując wspólnie z mężem dochody w wysokości 1239,06 zł nie jest w stanie, po zaspokojeniu podstawowych potrzeb egzystencji dwuosobowej rodziny, wygenerować dodatkowe środki pieniężne związane z postępowaniem sądowym.
Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 258 § 2, pkt 7 w/w ustawy, orzeczono o przyznaniu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.