I SA/Op 339/18Niedopuszczalność zażalenia wykluczenie dokumentów z akt sprawy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu, która stwierdziła niedopuszczalność zażalenia spółki A Sp. z o.o. na postanowienie Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Opolu z dnia 12 lipca 2018 r. Postanowienie organu pierwszej instancji dotyczyło wyłączenia z akt sprawy dokumentów ze względu na interes publiczny, zgodnie z art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej (op). Spółka wniosła zażalenie, powołując się na błędne pouczenie o możliwości jego wniesienia. Dyrektor Izby uznał jednak, że na postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 1 op zażalenie nie przysługuje, zgodnie z art. 179 § 3 op, który przewiduje możliwość zażalenia jedynie na postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 2 op (odmowa wglądu do wyłączonych dokumentów). WSA w Opolu oddalił skargę spółki. Sąd potwierdził, że prawo do wniesienia środka zaskarżenia wynika wyłącznie z przepisów prawa, a błędne pouczenie organu nie może kreować takiego prawa. Sąd podkreślił, że postanowienie o wyłączeniu dokumentów z akt sprawy ze względu na interes publiczny nie jest zaskarżalne zażaleniem, a jego niedopuszczalność stwierdzona przez organ odwoławczy jest prawidłowa. Sąd wskazał również, że mimo braku możliwości odrębnego zaskarżenia, postanowienie to może być kwestionowane w odwołaniu od decyzji kończącej postępowanie lub w skardze do sądu administracyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaPotwierdzenie zasady, że prawo do zaskarżenia wynika z przepisów prawa, a nie z pouczenia organu, oraz że na postanowienie o wyłączeniu dokumentów z akt sprawy ze względu na interes publiczny nie przysługuje zażalenie.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu podatkowym, ale ogólna zasada ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy na postanowienie organu podatkowego o wyłączeniu z akt sprawy dokumentów ze względu na interes publiczny (art. 179 § 1 op) przysługuje zażalenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, na postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 1 Ordynacji podatkowej zażalenie nie przysługuje. Zażalenie służy jedynie na postanowienie o odmowie wglądu do wyłączonych dokumentów (art. 179 § 2 op).
Uzasadnienie
Przepisy Ordynacji podatkowej (art. 179 § 1, § 2 i § 3 w zw. z art. 236 § 1) jasno rozróżniają postanowienie o wyłączeniu dokumentów od postanowienia o odmowie wglądu do nich. Tylko na to drugie postanowienie przewidziano możliwość wniesienia zażalenia. Błędne pouczenie organu o możliwości wniesienia zażalenia nie tworzy takiego prawa.
Czy błędne pouczenie organu podatkowego o możliwości wniesienia zażalenia może kreować prawo do jego wniesienia i nakazywać merytoryczne rozpatrzenie zażalenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, błędne pouczenie organu o przysługującym prawie do wniesienia zażalenia nie może kreować takiego prawa ani nakazywać merytorycznego rozpatrzenia zażalenia, jeśli przepisy prawa takiego środka zaskarżenia nie przewidują.
Uzasadnienie
Dopuszczalność środka zaskarżenia zależy wyłącznie od przepisów prawa, a nie od uznania organu czy błędnego pouczenia. Błędne pouczenie nie może prowadzić do naruszenia zasady równości stron i sprawiedliwości proceduralnej poprzez przyznanie stronie uprawnień, których nie przewiduje ustawa.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (16)
Główne
op art. 179 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy wyłącza z akt sprawy dokumenty zawierające informacje niejawne lub inne dokumenty ze względu na interes publiczny.
op art. 179 § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organ odmawia stronie zapoznania się z wyłączonymi dokumentami, sporządzania z nich notatek, kopii, odpisów lub uwierzytelniania.
op art. 179 § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zażalenie służy na postanowienie wydane na podstawie art. 179 § 2 op.
op art. 236 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Na wydane w toku postępowania postanowienie służy zażalenie, jeśli ustawa tak stanowi.
op art. 228 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia niedopuszczalność zażalenia.
Pomocnicze
op art. 239
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań.
op art. 214
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Błędne pouczenie nie może powodować dla strony negatywnych konsekwencji, ale też nie nadaje jej szczególnych uprawnień.
op art. 217 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Postanowienie powinno zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne.
op art. 217 § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Uzasadnienie faktyczne i prawne sporządza się w przypadkach, gdy na postanowienie służy zażalenie lub skarga do sądu administracyjnego.
op art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe powinno budzić zaufanie do organów.
op art. 124
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Organy podatkowe powinny dbać o przekonywanie stron.
ppsa art. 145 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 119
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 120
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Na postanowienie o wyłączeniu dokumentów z akt sprawy ze względu na interes publiczny nie przysługuje zażalenie. • Błędne pouczenie organu o możliwości wniesienia zażalenia nie tworzy prawa do jego wniesienia.
Odrzucone argumenty
Postanowienie o wyłączeniu dokumentów z akt sprawy powinno być merytorycznie rozpatrzone, ponieważ organ pierwszej instancji błędnie pouczył o możliwości wniesienia zażalenia. • Stwierdzenie niedopuszczalności zażalenia narusza zasady postępowania podatkowego, w tym zasadę budowania zaufania.
Godne uwagi sformułowania
błędne pouczenie nie nadaje jej szczególnych uprawnień, innych niż te które wynikają z ustalonych prawem zasad postępowania • Dopuszczalność wniesienia środka odwoławczego zależy bowiem nie od uznania organu administracji publicznej, a tylko i wyłącznie od przepisów prawa. • nie może to stanowić podstawy do uznania, iż poprzez mylne pouczenie strona takie prawo do wniesienia zażalenia uzyskała.
Skład orzekający
Marta Wojciechowska
przewodniczący-sprawozdawca
Grzegorz Gocki
sędzia
Anna Wójcik
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że prawo do zaskarżenia wynika z przepisów prawa, a nie z pouczenia organu, oraz że na postanowienie o wyłączeniu dokumentów z akt sprawy ze względu na interes publiczny nie przysługuje zażalenie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w postępowaniu podatkowym, ale ogólna zasada ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu podatkowym – prawa do zaskarżenia postanowień organów i skutków błędnych pouczeń. Jest to interesujące dla prawników procesowych i doradców podatkowych.
“Błędne pouczenie organu nie dało prawa do zażalenia – WSA wyjaśnia granice zaskarżania.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.