Orzeczenie · 2025-07-29

I SA/Op 338/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Miejsce
Opole
Data
2025-07-29
NSAAdministracyjneWysokawsa
mandat karnyumorzenie należnościpostępowanie administracyjnedecyzja kasacyjnaKodeks postępowania administracyjnegoPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymisytuacja materialnasytuacja zdrowotnadwuinstancyjność

Przedmiotem sprawy był sprzeciw wniesiony przez P. K. od decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu (DIAS), która uchyliła w całości decyzję Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia. Skarżący domagał się częściowego umorzenia należności z tytułu mandatu karnego, powołując się na trudną sytuację zdrowotną i materialną. Organ pierwszej instancji umorzył postępowanie w części dotyczącej 40 zł z uwagi na brak przedmiotu sprawy i odmówił umorzenia pozostałej kwoty 500 zł. DIAS uchylił tę decyzję, wskazując na naruszenie przepisów postępowania przez organ pierwszej instancji, który nie wezwał do złożenia wyjaśnień w sprawie sytuacji materialnej i nie ustalił dochodów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu uznał sprzeciw za zasadny. Sąd podkreślił, że decyzja kasacyjna organu odwoławczego (art. 138 § 2 kpa) jest wyjątkiem od zasady merytorycznego orzekania i może być wydana tylko wtedy, gdy naruszono przepisy postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a także gdy nie jest możliwe uzupełnienie postępowania dowodowego na podstawie art. 136 kpa. Sąd stwierdził, że DIAS nie wykazał, dlaczego nie skorzystał z możliwości uzupełnienia postępowania dowodowego, a jego uzasadnienie było niewystarczające. W związku z tym, Sąd uchylił decyzję DIAS i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących decyzji kasacyjnych organu odwoławczego (art. 138 § 2 kpa) i zakresu kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu sprzeciwowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego trybu postępowania w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania (wydać decyzję kasacyjną) na podstawie art. 138 § 2 kpa, jeśli nie wykazał, że nie mógł uzupełnić postępowania dowodowego na podstawie art. 136 kpa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ odwoławczy nie może wydać decyzji kasacyjnej, jeśli nie wykaże, że nie mógł uzupełnić postępowania dowodowego na podstawie art. 136 kpa, a jego uzasadnienie nie wyjaśnia, dlaczego nie skorzystał z tej możliwości.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organ odwoławczy nie wykazał, dlaczego nie skorzystał z możliwości uzupełnienia postępowania dowodowego na podstawie art. 136 kpa, co jest warunkiem wydania decyzji kasacyjnej na podstawie art. 138 § 2 kpa. Uzasadnienie decyzji kasacyjnej było niewystarczające, co narusza zasadę przekonywania i wymogi formalne.

Jaki jest zakres kontroli sądu administracyjnego w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego wydanej na podstawie art. 138 § 2 kpa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Zakres kontroli sądu jest ograniczony do oceny zaistnienia przesłanek do wydania decyzji kasacyjnej, a sąd nie jest władny odnosić się do meritum sprawy.

Uzasadnienie

Sąd bada jedynie, czy organ odwoławczy miał podstawy do wydania decyzji kasacyjnej, czyli czy naruszono przepisy postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na rozstrzygnięcie, oraz czy nie było możliwości uzupełnienia postępowania dowodowego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 18 kwietnia 2025 r. nr 1601-IEW.4269.8.2025 w całości.

Przepisy (6)

Główne

k.p.a. art. 138 § § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Wymaga to również braku możliwości uzupełnienia postępowania dowodowego na podstawie art. 136 kpa.

p.p.s.a. art. 64a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego, o której mowa w art. 138 § 2 kpa, skarga nie przysługuje, jednakże strona niezadowolona z treści decyzji może wnieść od niej sprzeciw.

p.p.s.a. art. 64e

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd, rozpoznając sprzeciw od decyzji, ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 kpa.

p.p.s.a. art. 151a § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uwzględniając sprzeciw od decyzji, sąd uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 kpa.

Pomocnicze

k.p.a. art. 136

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może przeprowadzić na żądanie strony lub z urzędu dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia dowodów i materiałów w sprawie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi, który wydał decyzję.

p.u.s.a. art. 1 § § 1-2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie wykazał, dlaczego nie skorzystał z możliwości uzupełnienia postępowania dowodowego na podstawie art. 136 kpa. • Uzasadnienie decyzji kasacyjnej organu odwoławczego było niewystarczające i nie spełniało wymogów formalnych. • Zakres kontroli sądu w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej jest ograniczony do oceny przesłanek wydania tej decyzji.

Godne uwagi sformułowania

decyzja kasacyjna jest wyjątkiem od zasady merytorycznego orzekania • nie można uwalniać się od obowiązku orzekania, przekazując sprawę organowi pierwszej instancji • konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w niewielkim zakresie mieści się w kompetencjach organu odwoławczego, wyłączając dopuszczalność decyzji kasacyjnej

Skład orzekający

Anna Komorowska-Kaczkowska

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących decyzji kasacyjnych organu odwoławczego (art. 138 § 2 kpa) i zakresu kontroli sądu administracyjnego w postępowaniu sprzeciwowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego trybu postępowania w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w postępowaniu administracyjnym, jakim jest prawidłowe stosowanie decyzji kasacyjnych przez organy odwoławcze i kontrola sądowa nad tymi decyzjami. Jest to istotne dla prawników procesualistów.

Kiedy organ odwoławczy może uchylić decyzję pierwszej instancji? Sąd wyjaśnia granice decyzji kasacyjnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst