I SA/Op 295/22

I SA/Op 295/22 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2022-12-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Aleksandra Sędkowska
Grzegorz Gocki /sprawozdawca/
Marzena Łozowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6099 Inne o symbolu podstawowym 609
6391 Skargi na uchwały rady gminy w przedmiocie ... (art. 100 i 101a ustawy o samorządzie gminnym)
Hasła tematyczne
Prawo miejscowe
Sygn. powiązane
III OSK 466/23 - Wyrok NSA z 2024-10-03
Skarżony organ
Burmistrz Miasta i Gminy
Treść wyniku
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 559
art. 101 ust. 1
Ustawa z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j.)
Dz.U. 2021 poz 679
art. 4 ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 20 grudnia 1996 r. o gospodarce komunalnej - t.j.
Dz.U. 2022 poz 329
art. 147 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska Protokolant Starszy inspektor sądowy Maria Żymańczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi Wojewody Opolskiego na uchwałę Rady Miejskiej w Ozimku z dnia 30 maja 2022 r., nr XLVII/439/22 w przedmiocie ustalenia wysokości ceny za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej w zakresie odprowadzania wód opadowych lub roztopowych stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały.
Uzasadnienie
Uchwałą z dnia z dnia 30 maja 2022 r. Nr XLVII/439/22 w sprawie ustalenia wysokości ceny za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej w zakresie odprowadzania wód opadowych lub roztopowych, podjętą na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2022r. poz. 559 zwanej dalej w skrócie: "u.s.g.") oraz art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996r. o gospodarce komunalnej (Dz.U. z 2021r. poz. 679 zwanej dalej w skrócie: "u.g.k.") Rada Miejska w Ozimku ustaliła w § 1 cenę za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej w zakresie odprowadzania wód opadowych lub roztopowych na terenie miasta i gminy Ozimek, świadczoną przez P. Sp. z o.o. w A. w wysokości: 3,35 zł/m3 + 8% VAT = 3,62 zł/m3. (opublikowana została w Dzienniku Urzędowym Województwa Opolskiego z dnia 7 lipca 2022 r. pod pozycją 2027).
Uchwała ta stała się przedmiotem skargi Wojewody Opolskiego (dalej jak skarżący), który to działając na podstawie art. 93 ust. 1 u.s.g. wniósł o stwierdzenie jej nieważności z powodu istotnego naruszenia prawa oraz o przyznanie należnych kosztów według norm przepisanych.
W skardze wskazano, że w uzasadnieniu do przedmiotowej uchwały Rada Miejska w Ozimku ( dalej jako organ) wskazała, że w związku z wprowadzeniem ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. prawo wodne wystąpiła konieczność naliczania opłat odpowiadających ilości wód odprowadzonych do rzek zgodnie z pozwoleniami wodnoprawnymi z terenów utwardzonych i z zadaszonych obiektów budowlanych. Dalej wyjaśniono, że środki uzyskane z opłaty przeznaczone będą m in. na pokrycie opłat za usługi wodne do Wód Polskich, jak również na utrzymanie sieci kanalizacji deszczowej. Wskazano jednocześnie, że jedną ze zmiennych jest współczynnik średniej rocznej sumy opadów z wielolecia, która służy do obliczenia wartości ceny za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej w zakresie odbierania wód opadowych lub roztopowych na terenie miasta i gminy Ozimek świadczonych przez P. sp. z o.o. W związku z faktem obniżenia wskaźnika średniej rocznej sumy opadów z wielolecia dla rejonu miejscowości Ozimek przekazywanego przez Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej PIB z Warszawy o 15%, a także z uwagi na konieczność zwaloryzowania przychodów na pokrycie kosztów o wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych o 5,1 %, konieczne było zaktualizowanie stawki za usługę komunalną odprowadzania wód opadowych lub roztopowych na terenie Gminy Ozimek. Rada Miejska wyjaśniła również, że stawkę ustalono na podstawie kalkulacji P. sp. z o.o.
Zdaniem skarżącego zaskarżona uchwała Nr XLVII/439/22 Rady Miejskiej w Ozimku z dnia 30 maja 2022 r. istotnie narusza prawo z uwagi na wykroczenie poza zakres upoważnienia ustawowego wyznaczającego radzie gminy granice kompetencji prawotwórczych. Ponadto wskazana w treści uchwały cena nie wskazuje w sposób transparentny i klarowny dla jej adresatów sposobu jej obliczenia, co powoduje zbyt dużą dowolność dla organu stanowiącego w ustalaniu wysokości tej ceny z uwagi na brak algorytmu jej ustalenia.
Następnie skarżący wskazał, że orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że opierając się na konstrukcji wad skutkujących stwierdzeniem nieważności uchwały organu stanowiącego, do wad istotnych uchwały, których wystąpienie będzie prowadziło do wyeliminowania jej z obrotu prawnego, należy zaliczyć naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organu jednostek samorządu terytorialnego do podejmowania uchwał, brak podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich wykładnię i przepisów regulujących procedurę podejmowania uchwał (tak: Naczelny Sąd Administracyjny oz. We Wrocławiu w wyroku z dnia 14 kwietnia 2000 r., sygn. akt I SA/Wr 1798/99, publ. Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
Tym samym w ocenie skarżącego uchwałą Nr XLVII/439/22 Rady Miejskiej w Ozimku z dnia 30 maja 2022 r. w sprawie ustalenia wysokości ceny za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej w zakresie odprowadzania wód opadowych lub roztopowych naruszono art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. oraz art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g.
Powołane w podstawie prawnej zaskarżonej uchwały przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. i art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. nie stanowią wystarczającego upoważnienia do wydania aktu prawa miejscowego ustalającego wysokość stawek opłaty za odprowadzanie wód opadowych lub roztopowych. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k.. jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego postanawiają o wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Z kolei w myśl zaś art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. do wyłącznej właściwości rady gminy należy stanowienie w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy. Przepis ten ma charakter ogólny i zawiera normę odsyłającą do ustaw szczególnych zawierających normę kompetencyjną do podejmowania rozstrzygnięć w zakresie konkretnych zagadnień.
Zdaniem skarżącego przepis ten zawsze należy łączyć z inną normą prawną o randze ustawowej by mógł on stanowić podstawę prawną do wydawania rozstrzygnięć w określonych kwestiach. Skarżący stoi na stanowisku, że ani w ustawie o samorządzie gminnym, ani w ustawie o gospodarce komunalnej, ani w żadnym innym obowiązującym w dacie podjęcia kwestionowanej uchwały, przepisie powszechnie obwiązującego prawa nie ma normy legitymującej Radę Miejską w Ozimku do ustanowienia w akcie prawa miejscowego wysokości ceny za usługę odprowadzenia wód opadowych lub roztopowych. Stanowisko to jest zgodne z aktualnym orzecznictwem sądowoadministracyjnym, które wyraża się tym, że art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. nie może stanowić podstawy do podjęcia uchwały o charakterze aktu prawa miejscowego {por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 14 stycznia 2021 r. - nieprawomocny, sygn. akt III SA/Gd 716/20, LEX nr 3115178, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 27 maja 2021 r., sygn. akt I SA/Op 72/21, LEX nr 3183438 - nieprawomocny, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 marca 2022 r., sygn. akt III SA/Po 1608/21, LEX nr 3339617 - nieprawomocny).
Dodatkowo jak dalej zauważono, kwestionowana uchwała Rady Miejskiej w Ozimku nie ustala wysokości cen i opłat, ale wprowadza powszechny obowiązek ponoszenia opłat za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej, wprowadzając obowiązek dotyczący wszystkich właścicieli nieruchomości położonych na terenie miasta i gminy Ozimek. Omawiana w kontekście tego przepisu usługa winna polegać na udostępnianiu osobom zainteresowanym wskazanych w tym przepisie obiektów i urządzeń i nie może być utożsamiana z przymusem, bowiem po myśli art. 1 ust. 2 u.g.k., gospodarka komunalna obejmuje w szczególności zadania o charakterze użyteczności publicznej, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych.
Niezależnie od powyższego, skarżący odwołując się do uzasadnienie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2021 r. sygn. akt I GSK 639/21, z którego wynika, że tym różni się akt prawa miejscowego regulujący ceny i opłaty za określone usługi komunalne od aktu prawa miejscowego ustalającego opłatę będącą daniną publiczną, że w tym pierwszym przypadku akt ten musi regulować sposób ustalenia ceny i opłaty jeżeli sposób ich ustalenia nie wynika z innych regulacji, podniósł, że zaskarżona Uchwała nie zawiera algorytmu ustalenia ostatecznej należności w oparciu o cenę usługi, jedynie regulując samą wysokość ceny, która odnosi się do objętości wód opadowych lub roztopowych. Brak jest zatem w niej uregulowań dotyczących sposobu jej ustalenia, a także nie wynika z niej, w jaki sposób cena ta została skalkulowana ani w jaki sposób należy ustalić objętość wód opadowych lub roztopowych. Natomiast weryfikowalność ceny - na co wskazano w przywołanym wyżej wyroku NSA - można zapewnić tylko wtedy, gdy w danym akcie prawa miejscowego ureguluje się sposób ustalenia ceny, a ma to miejsce wtedy, gdy jest ona efektem określonej kalkulacji, dzięki czemu adresaci aktu będą mieli możliwość sprawdzenia, czy ustalona cena jest rynkowa i ekwiwalentna.
W odpowiedzi na skargę organ wnosząc o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania, nie podzielając zarzutu dotyczącego braku podstawy prawnej do podjęcia zaskarżonej uchwały w sprawie ustalenia wysokości ceny za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej w zakresie odprowadzania wód opadowych lub roztopowych, odwołał się do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 listopada 2022 r. sygn. akt III OSK 5837/21, wskazującego na możliwość podejmowania przez organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego, takowych uchwał na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k.
Jednocześnie zauważono, iż zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g., zaspokajanie potrzeb zbiorowych wspólnoty należy do zadań własnych gminy, w tym zadania własne obejmujące sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych. Wykładnia języka wspomnianego przepisu ustawy o samorządzie gminnym potwierdza, iż odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do kanalizacji deszczowej mieści się w zakresie zadań własnych gminy, do których w świetle ww. regulacji należą sprawy m.in. kanalizacji (przy czym ustawodawca nie precyzuje o jaką kanalizację chodzi, więc należy przyjąć, że racjonalny ustawodawca miał na uwadze kanalizację każdego rodzaju, w tym kanalizację deszczową). Ponadto, dodatkowo zauważono, że zgodnie z art. 9 ust. 4 tej ustawy, zadaniami użyteczności publicznej, w jej rozumieniu, są zadania własne gminy, określone w art. 7 ust. 1, których celem jest bieżące i nieprzerwane zaspokajanie zbiorowych potrzeb ludności w drodze świadczenia usług powszechnie dostępnych.
Tym samym należy wręcz stwierdzić, iż odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do systemów kanalizacji deszczowej stanowi zadanie własne gminy o charakterze użyteczności publicznej, a więc usługi zaspokajającej potrzeby o charakterze zbiorowym, świadczonej u sposób oparty na majątku publicznym, w sposób ciągły i w celu zaspokojenia potrzeb zbiorowości, bez możliwości wyboru dostawcy tej usługi.
Ustawodawca przyjął dwa komplementarne modele kształtowania cen za usługi z zakresu użyteczności publicznej. Większość usług świadczonych w ramach zadań o charakterze użyteczności publicznej jest realizowanych w zamian za wynagrodzenie ustalane zgodnie z regułami określonymi w odrębnych ustawach szczególnych w formie zatwierdzenia taryfy (przez inne podmioty bądź też organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego). Przewidują to np. art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 roku - Prawo energetyczne, czy też art. 24b ust. 1 i 2 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i odprowadzeniu ścieków, a w przypadku braku takich uregulowań zastosowanie znajduje ogólna reguła wynikająca z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k, na której to podstawie została podjęta zaskarżona obecnie uchwała Rady Miejskiej nr XLVII/439/22 z dnia 30 maja 2022 r.
Na możliwości podjęcia przez jednostkę samorządu terytorialnego, na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k., uchwały w przedmiocie ustalenia stawek opłat za odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do systemów kanalizacyjnych, będących własnością jednostek samorządu terytorialnego, wskazuje także przywołane i omówione przez organ orzecznictwo sądów administracyjnych.
Mając na uwadze powyższe, należy przyjąć, że skoro odprowadzanie wód opadowych i roztopowych do systemów zamkniętej lub otwartej kanalizacji deszczowej będącej we władaniu Gminy Ozimek mieści się w granicach wytyczonych przez pojęcie usługi komunalnej o charakterze użyteczności publicznej, to organy Gminy Ozimek chcąc wprowadzić opłaty za świadczenie tej konkretnej usługi, zasadnie oparły się na regulacji art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy.
Końcowo odwołując się do wyroku NSA z dnia 3 listopada 2021 r. sygn. akt I GSK 639/21. wskazano, że wprowadzając opłatę za usługę odprowadzania wód opadowych lub roztopowych ujętych w otwarte lub zamknięte systemy kanalizacji organ stanowiący gminy konstruując zasady ustalania tej opłaty może uwzględnić powierzchnię dachów, z których są odprowadzane wody opadowe i roztopowe do kanalizacji deszczowej w ramach usługi komunalnej odprowadzania wód opadowych i roztopowych .
Ponadto w doktrynie zasadnie wskazuje się przy tym, że art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. , jest przepisem lex specialis względem przepisów zawartych w ustawach ustrojowych (w tym również w stosunku do art. 40 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy o samorządzie gminnym, M. Szydło [w:] Ustawa o gospodarce komunalnej. Komentarz, Warszawa 2008. art. 4.). Wskazuje się też na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których jednoznacznie stwierdzono, że przepis art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. zawiera wszystkie elementy delegacji ustawowej do wydania aktu prawa miejscowego oraz podkreśla, iż kompetencje organów przewidziane w art. 4 u.g.k. mają charakter subsydiarny w stosunku do tych, które zostały ukształtowane samorządowymi ustawami ustrojowymi (R. Hauser, M. Szustkiewicz, Orzecznictwo sądów administracyjnych w sprawach niektórych uchwal samorządu terytorialnego regulaminu usług cmentarnych. Skutki dla konkurencji, ZNSA 2018, nr 2, s. 10-12; wyroki NSA z 26 listopada 2013 r., I OSK 1901/13; z 7 września 2017 r., 11 OSK 27/16).
Mając na uwadze powyższe rozważania, organ stwierdził, że uchwala nr XLVI1/439/22 Rady Miejskiej w Ozimku, nie tylko legitymuje się statusem aktu prawa miejscowego, ale także wprowadza "ceny i opłaty" za usługi (§ 1 uchwały), które mieszczą się w pojęciu "usług komunalnych o charakterze użyteczności publicznej i są przy tym świadczone za pomocą "obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W myśl art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 – zwanej dalej "p.p.s.a.), sądy administracyjne właściwe są w sprawach kontroli zgodności z prawem uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego oraz aktów organów administracji rządowej stanowiących przepisy prawa miejscowego. Sąd administracyjny dokonuje wskazanej kontroli według stanu prawnego istniejącego w dacie podejmowania przez organ aktu stanowiącego przedmiot zaskarżenia, a zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. wskazana kontrola sądowa dokonywana jest w granicach sprawy, zaś sąd administracyjny orzekając w jej granicach, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Uwzględniając skargę na uchwałę, o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 5 p.p.s.a, na zasadzie przedstawionej w art. 147 § 1, sąd stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w całości lub w części albo stwierdza, że uchwała została wydana z naruszeniem prawa, jeżeli przepis szczególny wyłącza stwierdzenie jej nieważności. Przepis art. 147 § 1 p.p.s.a. pozostaje w związku z art. 91 ust. 1 u.s.g., zgodnie z którym nieważna jest uchwała organu gminy sprzeczna z prawem.
Przeprowadzając ocenę prawidłowości realizacji przyznanych gminie kompetencji prawotwórczych, Sąd miał także na uwadze zasadę legalizmu (art. 7 Konstytucji RP), w myśl której w państwie praworządnym wszelka działalność władcza wymaga podstaw prawnych. Sposób wykorzystywania kompetencji przez organy publiczne nie jest wyrazem arbitralności ich działania, lecz wynikiem realizacji przekazanych im uprawnień. Działania wykraczające poza ramy tych uprawnień pozbawione są legitymacji. Oznacza to, że rada gminy nie ma prawa do samoistnego, czyli nie znajdującego podstawy w normie ustawowej, kształtowania prawa na obszarze gminy. Każda norma kompetencyjna musi być interpretowana i realizowana tak, aby nie naruszała innych przepisów aktów prawnych wyższego rzędu. Zakres upoważnienia musi być zawsze ustalany przez pryzmat zasad demokratycznego państwa prawnego, działania w granicach i na podstawie prawa, z uwzględnieniem przepisów regulujących daną dziedzinę (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 30 kwietnia 2019 r., sygn. akt II SA/Ol 161/19 – orzeczenie, jak i dalej powołane dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej w skrócie jako CBOSA).
Zgodnie z art. 91 ust. 1 u.s.g., uchwała organu gminy sprzeczna z prawem jest nieważna. W przypadku nieistotnego naruszenia prawa organ nadzoru nie stwierdza nieważności uchwały ograniczając się wyłącznie do wskazania, że uchwałę wydano z naruszeniem prawa (art. 91 ust. 4 u.s.g.). Do istotnych wad uchwały, skutkujących stwierdzeniem jej nieważności, zalicza się naruszenie przepisów wyznaczających kompetencję organów samorządu do ich podejmowania, naruszenie podstawy prawnej podjętej uchwały, naruszenie przepisów prawa ustrojowego oraz prawa materialnego poprzez wadliwą ich interpretację oraz przepisów regulujących procedury podejmowania uchwał (vide Z. Kmieciak, M. Stahl, Akty nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego, Samorząd Terytorialny 2001/1-2, s. 102).
W rozpoznawanej sprawie spór pomiędzy organem a skarżącym koncentruje się w pierwszej kolejności na istnieniu podstaw prawnych pozwalających organowi stanowiącemu jednostki samorządu terytorialnego, tj. Radzie Miasta Ozimek na ustanowienie regulacji prawnej dotyczącej ustalenia ceny za usługę odprowadzania wód opadowych lub roztopowych na terenie miasta i gminy Ozimek, świadczoną przez P. Sp. z o.o. w A.
Jako podstawę podjęcia zaskarżonej uchwały wskazywane były przez uchwałodawcę art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym oraz art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 grudnia 1996r. o gospodarce komunalnej.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym mamy do czynienia z niejednolitymi poglądami co do charakteru prawnego cen i opłat ustalanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. Z jednej strony wykształcił się nurt orzeczniczy przyjmujący, że uchwały wydawane na podstawie wymienionego przepisu stanowią akty kierownictwa wewnętrznego, zawierające wytyczne dla podmiotów wykonujących na rzecz jednostki samorządu terytorialnego określone usługi, przy czym konkretna wysokość cen i opłat miała być bieżąco ustalona w zawieranych umowach cywilnoprawnych (por. wyrok NSA z dnia 10 czerwca 2021 r., sygn. I GSK 1810/18, LEX nr 3218740).
Drugi nurt orzeczniczy przyjmuje, że przepis art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. zawiera normę prawną upoważniającą organ stanowiący samorządu terytorialnego do podjęcia aktu prawa miejscowego. Zawiera bowiem wszystkie elementy delegacji ustawowej do wydania aktu prawa miejscowego. Wynika to z konstrukcji normy prawnej, która na równi z umocowaniem zawartym w przepisach szczególnych stawia umocowanie zawartej w tej normie (por. wyrok NSA z dnia 26 listopada 2013 r., sygn. I OSK 1901/13, LEX nr 1418773).
Omawiana problematyka dotycząca podstawy prawnej co do charakteru prawnego cen i opłat ustalanych przez organy jednostek samorządu terytorialnego była też przedmiotem wyroku tut. Sądu z dnia 27 maja 2021 r. o sygn. akt I SA/Op 72/21, na który to wskazuje się również w niniejszej sprawie.
Należy zatem przypomnieć, że w wyroku tym, Sąd stwierdzając nieważność zaskarżonej wówczas uchwały w sprawie ustalenia wysokości ceny za usługę odprowadzania wód opadowych i roztopowych, w której to jako podstawę jej podjęcia organ uchwałodawczy wskazał przepisy art. 18 ust. 2 pkt 15, art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 i art. 41 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym oraz art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o gospodarce komunalnej, stwierdził, że art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. nie może stanowić podstawy do podjęcia uchwały o charakterze aktu prawa miejscowego (por. wyroki NSA: z dnia 29 listopada 2001 r., sygn. akt SA/Wr 1415/01; z dnia 25 listopada 2004 r., sygn. akt OSK 821/04; z dnia 20 października 2005 r., sygn. akt II OSK 138/05; z dnia 6 kwietnia 2006 r., sygn. akt II OSK 19/06; z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 1103/08; z dnia 24 sierpnia 2011 r., sygn. akt II GSK 758/10). Nie jest to bowiem generalne upoważnienie do wprowadzania opłat o charakterze publicznoprawnym. Mimo, że mówi się w tym przepisie o cenach i opłatach, nie wydaje się uprawnione wyprowadzenie z tego wniosku, że opłaty te mogą być czymś więcej niż ustalonymi "urzędowo" należnościami, stanowiącymi jedynie ekwiwalent za "usługę" ze strony gminy w postaci umożliwienia korzystania z jej obiektów i urządzeń, świadczoną w warunkach braku jakiegokolwiek przymusu po stronie świadczeniobiorcy. Pojawienie się przymusu czyni bowiem tę opłatę daniną publiczną, narzuconą jednostronnie wraz z ową usługą.
Zdaniem Sądu opłata wprowadzona zaskarżoną uchwałą ma taki właśnie charakter. Co prawda opłata ta nie nosi charakteru opłaty przymusowej, skoro dany podmiot może z omawianej usługi komunalnej nie korzystać, zagospodarowując na terenie nieruchomości wody opadowe i roztopowe, to jednak pomimo tego należy uznać, że dotyczy ona sytuacji stwarzającej pewien "przymus życiowy", biorąc pod uwagę brak możliwości natychmiastowego, (a w niektórych przypadkach możliwość taka w ogóle nie może zaistnieć) stworzenia warunków do zagospodarowania na własnym gruncie wód opadowych i roztopowych, i tym samym posiadania faktycznego wyboru w zakresie korzystania z systemu gminnej kanalizacji. Według Sądu w tych okolicznościach nie można twierdzić o rzeczywistej dobrowolności przedmiotowej opłaty wprowadzonej za korzystanie z kanalizacji deszczowej, a tym samym opłata ta ma cechy narzuconej właścicielom położonych na danym terenie nieruchomości daniny publicznej ustanowionej przez gminę.
Jak dalej zauważono w tym wyroku nakładanie obowiązków na mieszkańców, czy też inne podmioty obrotu prawnego (gospodarczego) musi zawsze znajdować podstawę prawną w wyraźnym upoważnieniu ustawowym. Zgodnie z art. 2 Konstytucji RP, Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej, zgodnie zaś z art. 7 Konstytucji RP organy władzy publicznej działają w granicach i na podstawie prawa. Oznacza to, że każde działanie organu władzy, w tym także rady gminy, musi mieć oparcie w obowiązującym prawie. Potwierdza to dodatkowo w odniesieniu do aktów prawa miejscowego art. 94 Konstytucji RP, przewidując ich wydawanie "na podstawie i w granicach upoważnień zawartych w ustawie". Przepis ten oznacza, że podstawą aktu normatywnego o zewnętrznym oddziaływaniu jest wyraźne upoważnienie ustawowe zawarte w normie, co najmniej rangi ustawowej. W tej sytuacji przywołanie, jako podstawy prawnej zaskarżonej uchwały, przepisu art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. jest, w ocenie Sądu meriti, całkowicie chybione. Zaznaczono przy tym, że art. 18 u.s.g. nie może w żadnym przypadku stanowić podstawy prawnej do nakładania na mieszkańców gminy jakichkolwiek obowiązków, bowiem zawiera jedynie domniemanie kompetencji rady gminy we wszystkich sprawach, w których ustawa o samorządzie gminnym nie stanowi inaczej. Artykuł 18 u.s.g. określa jedynie ogólną właściwość przedmiotową rady gminy we wszystkich sprawach pozostających w zakresie jej działania, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, a powołany jako podstawa prawna zaskarżonej uchwały art. 18 ust. 2 pkt 15 u.s.g. wskazuje, że do rady gminy należy stanowienie prawa "w innych sprawach zastrzeżonych ustawami do kompetencji rady gminy". Przepis ten nie przyznaje jednak radzie gminy samoistnej kompetencji do stanowienia aktów prawa miejscowego, dlatego też – tak jak art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. – nie mógł stanowić podstawy do podjęcia przedmiotowej uchwały.
Sąd jednocześnie uznał również, że podstawą prawną do nakładania obowiązków na mieszkańców gminy nie mogą być również art. 40 ust. 1 i ust. 2 pkt 4 oraz art. 41 u.s.g., które także zostały powołane w podstawie zaskarżonej uchwały. Pierwszy z nich stanowi, że na podstawie niniejszej ustawy organy gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie zasad i trybu korzystania z gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że użyte w art. 40 ust. 2 pkt 4 u.s.g. pojęcie "zasady i tryb korzystania", zawiera w sobie kompetencję organu stanowiącego gminy do formułowania w stosunku do terenów i urządzeń użyteczności publicznej, norm i zasad prawidłowego postępowania, ustalania obowiązujących reguł zachowania się, określenia ustalonego porządku zachowania się. Oznacza to w konsekwencji uprawnienie rady gminy, do wprowadzenia reguł dotyczących obowiązującego sposobu zachowania się podmiotów, które przebywają na terenach lub w obiektach o jakich mowa w art. 40 ust. 2 pkt 4 u.s.g. Ustanawiając na podstawie cytowanego przepisu akt prawa miejscowego, organ stanowiący gminy jest ograniczony obowiązującym porządkiem prawnym, którego nie może w sposób dowolny naruszać lub modyfikować. Ugruntowany jest też w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, według którego organy gminy mogą wydawać akty prawa miejscowego w zakresie zasad i trybu korzystania z gminnych obiektów i urządzeń, ale w zakresie tego upoważnienia nie mieści się wprowadzanie za pomocą uchwały opłat za korzystanie z tych urządzeń. W ocenie Sądu meriti ani wskazana regulacja prawna, ani powołany też art. 41 ust. 1 u.s.g. przyznający radzie gminy do stanowienia przepisów prawa miejscowego w formie uchwały, nie mogły stanowić podstawy do konkretyzacji wobec określonych podmiotów uprawnień, czy też obowiązków, w tym do określania wysokości opłat za korzystanie z gminnych obiektów i urządzeń użyteczności publicznej, czyli – jak to ma miejsce w niniejszej sprawie – ustanowienia opłat za korzystanie z systemów zamkniętej bądź otwartej kanalizacji deszczowej.
Wyrok ten został poddany kontroli instancyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny, który to prawomocnym wyrokiem z dnia 22 listopada 2022 r. sygn. akt III OSK 5837/21 uwzględniając skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu do ponownego rozpoznania.
W wyroku tym skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego podzielił pogląd, że uchwały podejmowane na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. stanowią akty prawa miejscowego. Mają one charakter normatywny, w związku z czym wynikające z nich ceny i opłaty obowiązują na obszarze danej jednostki samorządu terytorialnego, wiążąc wszystkie podmioty wykonujące gospodarkę komunalną w zakresie usług użyteczności publicznej, jak i odbiorców tych usług lub osoby korzystające z obiektów użyteczności publicznej. Przepis ten, stanowiący lex specialis wobec regulacji ustrojowych, tworzy samoistną podstawę prawną do stanowienia aktów prawa miejscowego w zakresie ustalania wysokości cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego (por. wyroki NSA: z dnia 16 stycznia 2018 r., sygn. II OSK 2990/17, LEX nr 2455184; z dnia 7 września 2017 r., sygn. II OSK 27/16, LEX nr 2374152).
Zaznaczono też, że zgodnie z art. 16 pkt 69 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 2233) ilekroć w ustawie jest mowa o wodach opadowych lub roztopowych - rozumie się przez to wody będące skutkiem opadów atmosferycznych. Natomiast z postanowień art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. wynika, że jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego postanawiają o wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Z tego ostatniego przepisu wynika zatem, że z tytułu świadczenia określonych usług komunalnych o charakterze użyteczności publicznej gminy mogą pobierać opłaty.
Z kolei jak dalej zauważono przepis art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g. stanowi, że zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy wodociągów i zaopatrzenia w wodę, kanalizacji, usuwania i oczyszczania ścieków komunalnych, utrzymania czystości i porządku oraz urządzeń sanitarnych, wysypisk i unieszkodliwiania odpadów komunalnych, zaopatrzenia w energię elektryczną i cieplną oraz gaz.
W świetle tych regulacji, zdaniem NSA trafna jest, więc konstatacja skarżącej kasacyjnie, że nie można zaprzeczyć, aby odprowadzanie wód opadowych i roztopowych nie stanowiło zadania własnego gminy o charakterze użyteczności publicznej, a więc usługi zaspokajającej potrzeby o charakterze zbiorowym, świadczonej w sposób oparty na majątku publicznym, w sposób ciągły i celem zaspokojenia potrzeb zbiorowości bez możliwości wyboru dostawcy tej usługi. Wskazano również , że trzeba mieć też na uwadze, że zgodnie z art. 2 pkt 10 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2028) – dalej: "u.z.z.w.", użyte w ustawie określenia oznaczają: ścieki komunalne - ścieki bytowe lub mieszaninę ścieków bytowych ze ściekami przemysłowymi albo wodami opadowymi lub roztopowymi będącymi skutkiem opadów atmosferycznych, odprowadzane urządzeniami służącymi do realizacji zadań własnych gminy w zakresie kanalizacji i oczyszczania ścieków komunalnych. Z zestawienia art. 7 ust. 1 pkt 3 u.s.g. oraz art. 2 pkt 10 u.z.z.w. wynika, że usuwanie i oczyszczania ścieków komunalnych stanowi zadanie własne gminy. Natomiast do katalogu ścieków komunalnych zalicza się mieszaninę ścieków bytowych ze ściekami przemysłowymi albo wodami opadowymi lub roztopowymi będącymi skutkiem opadów atmosferycznych, jeżeli są one odprowadzane urządzeniami służącymi do realizacji zadań własnych gminy.
Jak dalej zauważono, przepis art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. upoważnia organy stanowiące j.s.t. do regulowania odpłatności za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Regulacja tej odpłatności wiąże się z postanowieniem o wysokości cen i opłat, albo o sposobie ustalania cen i opłat za określone usługi. Prawodawca lokalny został zatem upoważniony do wprowadzenia opłaty, która – wbrew stanowisku Sądu I instancji - nie stanowi daniny publicznej, ale jest formą odpłatności za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Podkreślono jednocześnie, że w analizowanym przepisie zawarto alternatywne rozwiązania, a mianowicie postanowienie o wysokości cen i opłat albo postanowienie o sposobie ustalania cen i opłat. Lokalny prawodawca: "może postanowić o cenach i opłatach wyłącznie w przypadku, gdy cena wynika z innych regulacji i nie jest efektem ustaleń oraz kalkulacji jednostki samorządu terytorialnego, natomiast opłata jest bezpośrednią pochodną ceny, którą można ustalić na podstawie prostej kalkulacji. W każdym przypadku wysokość opłaty jest pochodną ceny. [...] Z tego też powodu zasadne jest w akcie prawnym nie tyle uregulowanie wysokości opłaty, co raczej sposobu jej ustalenia. Ostateczna opłata jest bowiem wypadkową ceny oraz najczęściej ilościowego ujęcia świadczonej usługi." (wyrok NSA z dnia 3 listopada 2021 r., sygn. I GSK 639/21, LEX nr 3291678).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może przy tym mieć zastosowania jakakolwiek kalkulacja poza aktem prawa miejscowego, czyli na etapie podpisywania umowy cywilnoprawnej. Zarówno opłata (sposób jej ustalenia) oraz cena (sposób jej ustalenia) muszą być kompleksowo uregulowane w akcie prawa miejscowego. Dopiero na podstawie tak skonstruowanego aktu prawa miejscowego wyznaczającego cenę za usługę oraz sposób obliczenia opłaty, można rozważać podpisanie umowy cywilnoprawnej będącej podstawą prawną świadczenia usług komunalnych konkretnemu podmiotowi (por. wyrok NSA z dnia 3 listopada 2021 r., sygn. I GSK 639/21)
Równocześnie zauważono, że tym różni się akt prawa miejscowego regulujący ceny i opłaty za określone usługi komunalne od aktu prawa miejscowego ustalającego opłatę będącą daniną publiczną, że w tym pierwszym przypadku akt ten musi regulować sposób ustalenia ceny i opłaty jeżeli sposób ich ustalenia nie wynika z innych regulacji. A w przypadku daniny publicznej prawodawca nie musi uzasadniać sposobu jej ustalenia. Uwaga ta dotyczy również opłat publicznych, które mają charakter odpłatny, czyli są wprowadzane za określone świadczenia o charakterze publicznoprawnym, jednakże - co należy podkreślić - nie muszą być ekwiwalentne.
Końcowo Naczelny Sąd Administracyjny wskazał , że będąc związany zarzutami skargi kasacyjnej, wypowiedział się wiążąco jedynie odnośnie charakteru prawnego zaskarżonej uchwały. Natomiast pozostaje merytoryczna ocena jej zgodności z prawem, której dokona Sąd Wojewódzki ponownie rozpoznający sprawę.
Wprawdzie omówiony powyższej wyrok NSA z dnia 22 listopada 2022 r. sygn. akt III OSK 5837/21, jako wydany w innej sprawie nie ma mocy wiążącej o której mowa w art. 170 p,p,s,a,, to jednakże jest on kolejnym orzeczeniem sądowym wpisującym się i kontynuującym tę linię orzeczniczą, która przyjmuje, że przepis art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. zawiera normę prawną upoważniającą organ stanowiący samorządu terytorialnego do podjęcia aktu prawa miejscowego. Zawiera bowiem wszystkie elementy delegacji ustawowej do wydania aktu prawa miejscowego, co wynika z konstrukcji tej normy prawnej, która na równi z umocowaniem zawartym w przepisach szczególnych stanowi umocowanie zawartej w tej normie.
Podzielając zatem stanowisko zaprezentowane w powyższym wyroku NSA i przyjmując je jako własne, skład orzekający w niniejszej sprawie nie podzielił tych zarzutów skargi, które dotyczyły braku podstawy prawnej do podjęcia przez organ stanowiący gminy zaskarżonej uchwały.
Skoro zatem w świetle obowiązujących regulacji prawnych istniała stosowana podstawa prawna, przewidziana w art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k., do podjęcia zaskarżonej uchwały w przedmiocie odpłatności za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego, Sąd był zobligowany do dokonania dalszej oceny zgodności z prawem regulacji samej zaskarżonej uchwały.
W tym też zakresie istotnym jest przypomnienia, że w ramach wyroku NSA z dnia 22 listopada 2022 r. sygn. akt III OSK 5837/21, Sąd ten wypowiadając się w kwestii samego istnienia podstawy prawnej dla ustalenia odpłatności za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego, jednocześnie zauważył, że tym różni się akt prawa miejscowego regulujący ceny i opłaty za określone usługi komunalne od aktu prawa miejscowego ustalającego opłatę będącą daniną publiczną, że w tym pierwszym przypadku akt ten musi regulować sposób ustalenia ceny i opłaty jeżeli sposób ich ustalenia nie wynika z innych regulacji. W tym też względzie NSA odwołał się do swojego wcześniejszego wyroku z dnia 3 listopada 2021 r., sygn. akt I GSK 639/21.
W wyroku tym wskazano między innymi, że prawodawca lokalny może postanowić o cenach i opłatach wyłącznie w przypadku, gdy cena wynika z innych regulacji i nie jest efektem ustaleń oraz kalkulacji jednostki samorządu terytorialnego, natomiast opłata jest bezpośrednią pochodną ceny, którą można ustalić na podstawie prostej kalkulacji. Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej, organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego postanawiają o wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Dokładna analiza art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. prowadzi do wniosku, że przepis ten upoważnia organy stanowiące j.s.t. do regulowania odpłatności za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. Regulacja tej odpłatności wiąże się z - jak wyraził to art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k. – postanowieniem o wysokości cen i opłat albo o sposobie ustalania cen i opłat za określone usługi.
Na podstawie tego upoważnienia ustawowego prawodawca lokalny został upoważniony do wprowadzenia opłaty, która - co należy podkreślić - nie stanowi daniny publicznej ale jest formą odpłatności za usługi komunalne o charakterze użyteczności publicznej oraz za korzystanie z obiektów i urządzeń użyteczności publicznej jednostek samorządu terytorialnego. W związku z powyższym upoważnienie nie ogranicza się tylko do wskazania końcowej opłaty, ale wiąże się również z wyznaczeniem ceny. W analizowanym przepisie ustawodawca wskazał na alternatywne rozwiązania, a mianowicie postanowienie o wysokości cen i opłat albo postanowienie o sposobie ustalania cen i opłat.
W tym stanie rzeczy, według Naczelnego Sądu Administracyjnego prawodawca lokalny może postanowić o cenach i opłatach wyłącznie w przypadku, gdy cena wynika z innych regulacji i nie jest efektem ustaleń oraz kalkulacji jednostki samorządu terytorialnego, natomiast opłata jest bezpośrednią pochodną ceny, którą można ustalić na podstawie prostej kalkulacji. Ponieważ w każdym przypadku opłata (jej wysokość) jest pochodną ceny, z tego też powodu zasadne jest w akcie prawnym nie tyle uregulowanie wysokości opłaty, co raczej sposobu jej ustalenia. Ostateczna opłata jest bowiem wypadkową ceny oraz najczęściej ilościowego ujęcia świadczonej usługi. W związku z powyższym w przypadku, gdy cena jest ustalana samodzielnie przez jednostkę samorządu terytorialnego, a ustalenie wysokości opłaty oraz ceny nie wiąże się z prostą kalkulacją prawodawca lokalny powinien wprowadzić regulację o sposobie ustalania cen i o sposobie ustalania opłat.
W dalszej kolejności NSA zauważył, iż w kontrolowanym w tej sprawie akcie prawa miejscowego – analogicznie jak w uchwale zaskarżonej w rozpoznawanej obecnie sprawie - określono wysokość cen za określone usługi odprowadzania wód opadowych lub roztopowych, jednak nie wiadomo, w jaki sposób ceny te zostały skalkulowane. Brak jest tu bowiem regulacji o sposobie ustalania cen.
Po drugie zarówno w sprawie objętej omawianym wyrokiem NSA, jak i w niniejszej sprawie, w zaskarżony akcie prawa miejscowego w ogóle nie uregulowano samej opłaty, nie mówiąc już o sposobie jej ustalenia. W takiej sytuacji jak dalej zauważył NSA ustalenie opłaty będącej, jak już wskazano, pochodną ceny może się okazać skomplikowane, gdyż przewidziano wyłącznie cenę, która odnosi się do objętości wód opadowych i roztopowych. Nie uregulowano natomiast, w jaki sposób należy ustalić objętość tych wód opadowych i roztopowych. W tym też zakresie Naczelny Sąd Administracyjny zdecydowanie nie dopuszcza tu zastosowania jakichkolwiek kalkulacji poza aktem prawa miejscowego, czyli na etapie podpisywania umowy cywilnoprawnej. Zarówno opłata (sposób jej ustalenia) oraz cena (sposób jej ustalenia) muszą być kompleksowo uregulowane w akcie prawa miejscowego. Dopiero na podstawie tak skonstruowanego aktu prawa miejscowego wyznaczającego cenę za usługę oraz sposób obliczenia opłaty, co wynika z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k., można rozważać podpisanie umowy cywilnoprawnej będącej podstawą prawną świadczenia usług komunalnych konkretnemu podmiotowi.
Naczelny Sąd Administracyjny stoi zatem na stanowisku, że zagwarantowanie weryfikowalności przyjętej przez organ stanowiący ceny za przedmiotowe usługi jest możliwe wyłącznie jeżeli w akcie prawa miejscowego zostanie uregulowany sposób ustalenia tej ceny, co ma miejsce w sytuacji, gdy jest ona efektem określonej kalkulacji. Tylko w takim przypadku można zapewnić weryfikowalność ceny i sprawdzić, czy jest ona rynkowa i ekwiwalentna.
Odnosząc zatem zaprezentowane powyższej stanowisko NSA, iż zagwarantowanie weryfikowalności przyjętej przez organ stanowiący ceny za przedmiotowe usługi jest możliwe wyłącznie jeżeli w akcie prawa miejscowego zostanie uregulowany sposób ustalenia tej ceny, co ma miejsce w sytuacji, gdy jest ona efektem określonej kalkulacji należy zauważyć, iż w ramach zaskarżonej uchwały brak jest jakiejkolwiek kalkulacji ustalonej w jej § 1 ceny za usługę komunalną o charakterze użyteczności publicznej w zakresie odprowadzania wód opadowych lub roztopowych na terenie miasta i gminy Ozimek, świadczoną przez P. sp. z o.o. w A., w wysokości 3,35 zł/m3 powiększoną o należny podatek VAT, co dało kwotę 3,62 zł/m3. Jedynie w uzasadnieniu do projektu tej uchwały podano, iż stawkę ustalono na podstawie kalkulacji P. sp. z o.o.
Mając powyższe na uwadze, Sąd stwierdził, że aczkolwiek Rada Miasta była umocowana do podjęcia stosownej uchwały w przedmiocie określenia wysokość cen za określone usługi odprowadzania wód opadowych lub roztopowych, to jednakże same jej zapisy nie stanowią wypełnienia wynikającego z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.g.k obowiązku kompleksowego uregulowania w akcie prawa miejscowego zarówno opłaty (sposobu jej ustalenia) oraz sposób ustalenia ceny gwarantującej jej weryfikowalność. Wymogu tego w żądnej mierze ni spełnia odwołanie się w projekcie uchwały do kalkulacji P. sp. z o.o.
To z kolei ponieważ stanowi istotne naruszenie prawa, musiało skutkować stwierdzeniem nieważności zaskarżonej uchwały na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a.
Sąd nie orzekł o kosztach postępowania, gdyż w niniejszej sprawie koszty takowe nie zostały poniesione przez skarżącego.