I SA/Op 171/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2024-03-22
NSAAdministracyjneWysokawsa
dotacjeorganizacje pozarządowekonkurs ofertsamorząd terytorialnysportkultura fizycznauzasadnieniepostępowanie administracyjneprawo do sądu

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zarządzenie Wójta Gminy dotyczące wyboru organizacji dofinansowanych z budżetu, uznając jego uzasadnienie za wadliwe i naruszające zasady postępowania.

Skarżąca organizacja pozarządowa zaskarżyła zarządzenie Wójta Gminy odmawiające jej dotacji, mimo pozytywnej oceny formalnej. Sąd uchylił zaskarżone zarządzenie, stwierdzając, że jego uzasadnienie było wadliwe, nie odzwierciedlało zebranego materiału dowodowego i opierało się na przesłankach nieprzewidzianych w ogłoszeniu konkursowym. Dodatkowo, organ nie wykonał w pełni zaleceń z poprzedniego wyroku sądu administracyjnego oraz nie przedstawił kompletnej dokumentacji sprawy.

Przedmiotem skargi była organizacja pozarządowa L. w Z., która zaskarżyła zarządzenie Wójta Gminy Polska Cerekiew odmawiające jej przyznania dotacji z budżetu gminy na realizację zadań z zakresu sportu, kultury fizycznej i rekreacji. Zarządzenie to zostało wydane po tym, jak poprzednie zarządzenie w tej samej sprawie zostało uchylone wyrokiem WSA w Opolu. Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, uchylił zaskarżone zarządzenie. Głównym powodem uchylenia było wadliwe uzasadnienie organu, które zdaniem sądu było zbyt ogólnikowe, nie odzwierciedlało zebranego materiału dowodowego i opierało się na przesłankach nieprzewidzianych w ogłoszeniu konkursowym (np. konieczność organizacji zawodów na terenie gminy). Sąd podkreślił, że organ nie wykonał w pełni zaleceń z poprzedniego wyroku sądu, który nakazywał prawidłowe uzasadnienie decyzji. Dodatkowo, sąd zwrócił uwagę na braki w dokumentacji przekazanej przez organ, co uniemożliwiło pełną ocenę sprawy. Sąd uznał, że odmowa przyznania dotacji skarżącemu była arbitralna i naruszała zasady równego traktowania oraz jawności postępowania. W konsekwencji, sąd uchylił zarządzenie i zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Tak, zarządzenie takie podlega kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny w wyroku SK 12/20 orzekł, że rozstrzygnięcia otwartych konkursów ofert na realizację zadań publicznych stanowią przejaw władczego działania organów administracji i kształtują sytuację prawną oferentów, co uzasadnia kontrolę sądową.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (8)

Główne

u.d.p.p.w. art. 13

Ustawa o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie

Przepis regulujący zasady otwartego konkursu ofert na dotacje.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądów administracyjnych nad aktami i czynnościami z zakresu administracji publicznej.

p.p.s.a. art. 153

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis wiążący organy i sądy oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu.

p.p.s.a. art. 54 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek organu do przekazania skargi wraz z kompletnymi aktami sprawy.

Pomocnicze

u.s.g. art. 30 § ust. 1

Ustawa o samorządzie gminnym

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe uzasadnienie zarządzenia, oparte na przesłankach nieprzewidzianych w ogłoszeniu konkursowym. Niewykonanie przez organ zaleceń sądu z poprzedniego wyroku. Nieprzedłożenie przez organ kompletnych akt sprawy. Naruszenie zasady równego traktowania i jawności postępowania.

Godne uwagi sformułowania

uzasadnienie pozostaje w oderwaniu od zadań wskazanych w punkcie I Ogłoszenia oraz kryteriów merytorycznych wskazanych w punkcie V. 3 Ogłoszenia organ przedstawia całkowicie nowe, nieprzewidziane w ogłoszeniu o konkursie przesłanki przyznania dotacji rozstrzygnięcie w sposób dowolny, arbitralny nie wykonał w całości zaleceń z wyroku tutejszego Sądu brak pełnego odzwierciedlenia i oceny zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek nadesłane przez organ akta administracyjne zawierają braki, jak chociażby w postaci samych ofert, które uniemożliwiają wyjaśnienie nasuwających się wątpliwości

Skład orzekający

Aleksandra Sędkowska

sprawozdawca

Anna Komorowska-Kaczkowska

członek

Marzena Łozowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ważność prawidłowego uzasadniania aktów administracyjnych, obowiązek organów do wykonywania zaleceń sądów, znaczenie kompletności akt sprawy przekazywanych sądowi, kontrola sądowa nad otwartymi konkursami ofert."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowań konkursowych na dotacje dla organizacji pozarządowych oraz interpretacji przepisów P.p.s.a. w kontekście uzasadniania i kompletności akt.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie decyzji administracyjnych i jak sądowa kontrola może korygować błędy organów. Podkreśla również znaczenie transparentności w procesach przyznawania środków publicznych.

Sąd uchyla zarządzenie wójta: kluczowe jest uzasadnienie i kompletne akta sprawy!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Op 171/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2024-03-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-01-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Aleksandra Sędkowska /sprawozdawca/
Anna Komorowska-Kaczkowska
Marzena Łozowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6532 Sprawy budżetowe jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Wójt Gminy
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone zarządzenie
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 571
art. 13
Ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (t. j.)
Dz.U.UE.C 2016 nr 202 poz 389 art. 41 ust. 2 lit. c
Karta praw podstawowych Unii Europejskiej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marzena Łozowska Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (spr.) Asesor sądowy WSA Anna Komorowska-Kaczkowska Protokolant Referent Grażyna Sułkowska-Kosmider po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2024 r. sprawy ze skargi L. w Z. na zarządzenie Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 17 listopada 2023 r., nr 0050/169/2023 w przedmiocie wyboru podmiotów i wysokości dotacji dla organizacji pozarządowych oraz podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego biorących udział w otwartym konkursie ofert na dotację z budżetu Gminy Polska Cerekiew w 2023 r. I. uchyla zaskarżone zarządzenie, II. zasądza od Wójta Gminy Polska Cerekiew na rzecz strony skarżącej kwotę 797,00 zł (słownie złotych: siedemset dziewięćdziesiąt siedem 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez L. w Z. (dalej jako: skarżący, strona) jest zarządzenie Nr 0050/169/2023 Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 17 listopada 2023 roku w sprawie wyboru podmiotów i wysokości udzielonej dotacji dla organizacji pozarządowych oraz podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego biorących udział w otwartym konkursie ofert na dotację z budżetu Gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 roku.
Zaskarżone zarządzenie zostało wydane na skutek wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 11.10.2023 r., sygn. akt I SA/Op 110/23 (dostępny, podobnie jak pozostałe orzeczenia powołane w dalszej części uzasadnienia, na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl), uchylającego poprzednie zarządzenie w przedmiocie wyboru podmiotów i wysokości dotacji dla organizacji pozarządowych oraz podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego biorących udział w otwartym konkursie ofert na dotację z budżetu Gminy Polska Cerekiew w 2023 r.
Szczegółowe przedstawienie przyczyn uchylenia poprzednio wydanego zarządzenia zostanie przytoczone w dalszej części uzasadnienia.
W zaskarżonym zarządzeniu, odwołując się do art. 15 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2023 r. poz. 571) [dalej: u.d.p.p.w.] i art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. 2023 r. poz. 40) [dalej: u.s.g.] oraz regulaminu przyznawania dotacji z budżetu Gminy Polska Cerekiew organizacjom pozarządowym oraz podmiotom prowadzącym działalność pożytku publicznego na realizację zadań publicznych stanowiącego załącznik do Zarządzenia Nr 0050/4/2023 Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 5 stycznia 2023 r. w sprawie przyjęcia regulaminu przyznawania dotacji z budżetu Gminy Polska Cerekiew organizacjom pozarządowym oraz podmiotom prowadzącym działalność pożytku publicznego na realizację zadań publicznych wskazano, iż:
Biorąc pod uwagę opinie Komisji konkursowej oceniającej złożone oferty na otwarty konkurs ofert na dotację z budżetu Gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 roku, organ przyznał:
1. K. w Z. dotację w wysokości 24.000,00 zł.
2. Gminnemu Związkowi "L." w P. dotację w wysokości 19.000,00 zł.
3. L.1 w P. dotację w wysokości 6.000,00 zł.
W § 2 zaskarżonego zarządzenia organ wskazał, że biorąc pod uwagę opinię Komisji konkursowej, o której mowa w § 1, nie przyznaje dotacji na wsparcie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 roku L. w Z.
W § 3 wskazano, że zarządzenie podlega ogłoszeniu na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy Polska Cerekiew, w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na stronie internetowej Urzędu Gminy Polska Cerekiew.
W uzasadnieniu sporządzonym dla ww. zarządzenia wskazano, że zgodnie z treścią art. 11 ust. 2 u.d.p.p.w. organy administracji samorządowej mogą wspierać realizację zadań publicznych przez organizacje pozarządowe oraz wymienione w art. 3 ust. 3, prowadzące działalność statutową w obszarze objętym konkursem, poprzez przeprowadzenie konkursu ofert.
Wskazano również, iż na podstawie art. 13 ust. 1 u.d.p.p.w. w dniu 4 stycznia 2023 r. został ogłoszony otwarty konkurs ofert na dotacje z budżetu Gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 roku.
Na powyższy konkurs wpłynęły cztery oferty, które uzyskały pozytywną ocenę formalną.
Komisja konkursowa, powołana przez Wójta Gminy Polska Cerekiew dokonała w dniu 17 listopada 2023 r. oceny merytorycznej czterech ofert na realizację w/w zadania publicznego. Analizując spełnienie kryteriów merytorycznych, Komisja konkursowa przyznawała ocenę pozytywną albo negatywną spełnienia danego kryterium przez oferentów. Po zapoznaniu się z rekomendacjami komisji opiniującej oferty na wsparcie realizacji zadań publicznych w zakresie wspierania i upowszechniania kultury fizycznej Wójt Gminy, podjął decyzję o przyznaniu dotacji następującym organizacjom pozarządowym:
1. K. w Z. na kwotę 24.000,00 zł,
2. Gminnemu Związkowi "L." w P. na kwotę 19.000,00 zł,
3. L.1 w P. na kwotę 6.000,00 zł.
Przyznanie dotacji powyższym podmiotom, które będą realizowały określone w ogłoszeniu zadanie publiczne wynikało z uzyskania pozytywnych ocen komisji konkursowej w zakresie wszystkich kryteriów oceny merytorycznej ujętych w kartach oceny oferty poszczególnych organizacji mających zastosowanie w całości albo w części co do poszczególnych oferentów. Zgodnie z przedłożonymi ofertami wybranych powyżej podmiotów, zakładane działania podejmowane na rzecz Gminy i jej mieszkańców w 2023 roku, mają polegać na:
1. K. w Z.:
- upowszechnianie jeździectwa wśród mieszkańców gminy poprzez organizację zawodów i pokazów jeździeckich,
- rozpowszechnianie wśród dzieci i młodzieży aktywności ruchowej dla zachowania zdrowia fizycznego i psychicznego,
- mobilizowanie i angażowanie jak największej ilości działaczy i sympatyków do działalności społecznej mającej na celu tworzenie odpowiednich warunków rozwoju sportu na terenie Gminy Polska Cerekiew.
2. Gminny Związek "L." w P.:
- prowadzenie szkoleń i meczy w dyscyplinach sportowych - tenis stołowy we wszystkich kategoriach wiekowych oraz - piłka nożna,
- popularyzacja rozgrywek piłki nożnej oraz turniejów w tenisie stołowym poprzez krzewienie kultury fizycznej wśród młodzieży i dorosłych na terenie gminy,
- mobilizowanie i angażowanie jak największej ilości działaczy i sympatyków do działalności społecznej mającej na celu tworzenie odpowiednich warunków rozwoju sportu na terenie gminy jak i w regionie,
- rozwój sekcji turystyczno-sportowej "Rajdy kolarskie".
3. L.1 w P.:
- rozwijanie zamiłowania do uprawiania sportu a także podnoszenie poziomu sportowego dzieci i młodzieży poprzez systematyczną pracę szkoleniowo - wychowawczą,
- zajęcia piłki nożnej skierowane do dzieci w wieku 8 - 11 lat, zarówno do grupy chłopców jak i dziewcząt,
- organizacja i udział w turniejach piłki nożnej, współzawodnictwo na szczeblu gminnym i powiatowym,
- zajęcia koszykówki skierowane do uczniów w wieku 12-15 lat, zarówno do grupy chłopców jak i dziewcząt,
- organizacja imprezy sportowo - rekreacyjnej.
Jednocześnie Wójt Gminy Polska Cerekiew odmówił przyznania dotacji L. w Z.
Powodem nieprzyznania dotacji L. w Z. na wspieranie realizacji zadania publicznego w 2023 r. jest negatywna ocena kryterium zgodności oferowanego zadania z zadaniami i priorytetowymi działaniami określonymi w ogłoszeniu konkursowym, a które to kryterium spełniły wszystkie wybrane powyżej podmioty.
Zgodnie z przedłożoną ofertą L. w Z., zakładane działania podejmowane przez podmiot na rzecz Gminy i jej mieszkańców w 2023 roku, mają polegać na:
- umożliwieniu członkom klubu uprawiania jeździectwa na poziomie wyczynowym,
- przygotowaniu koni i zawodników do wyczynu sportowego oraz udział w zawodach konnych na terenie kraju i poza jego granicami,
- startowaniu przez zawodników "L." w zawodach organizowanych poza granicami kraju (m. in. Czechy, Francja, Węgry, Niemcy),
Jednocześnie wskazano, iż [...] nie planuje w 2023 roku organizacji zawodów w Z.
Celem zadania jest promowanie zdrowego stylu życia, sportu i kultury fizycznej wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w roku 2023. Już z samej nazwy zadania wynika wprost, iż wszelkie działania podejmowane przez organizacje w ramach zlecenia, winny zmierzać do upowszechniania zdrowego stylu życia wśród mieszkańców gminy. L. w Z. do roku 2022 organizował zawody sportowe w Z., tj. na terenie Gminy Polska Cerekiew. Natomiast zgodnie z przedstawioną ofertą w roku 2023 na terenie gminy Polska Cerekiew L. w Z. nie planuje zorganizować żadnego wydarzenia sportowego, w przeciwieństwie do innych oferentów. Organ uznał, iż takie działania [...] nie promują zdrowego stylu życia wśród mieszkańców gminy Polska Cerekiew ani nie rozwijają wśród ludności gminy zamiłowania do uprawiania sportu. L. w Z. w chwili obecnej ma jedynie swoją siedzibę na terenie gminy, w ofercie nie wskazał żadnych działań mających na celu zaangażowanie mieszkańców w prowadzeniu zdrowego stylu życia. Sam fakt brania udziału w zawodach międzynarodowych, na który powoływał się oferent, nie wpływa na zwiększenie zainteresowania jeździectwem wśród mieszkańców gminy.
We wniesionej skardze strona zarzuciła naruszenie:
1) art. 41 ust. 2 lit. c Karty Praw Podstawowych UE z dnia 7 grudnia 2000 r., a także art. 18 wykonawczego wobec niej Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji z dnia 6 września 2001 r., poprzez nieprawidłowe uzasadnienie zaskarżonego aktu, mianowicie sprzeczne z dokumentacją konkursową, pozbawione pełnego odzwierciedlenia i oceny zebranego materiału dowodowego oraz brak wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym; a przez to w szczególności dokonanie przez organ rozstrzygnięcia w sposób dowolny, arbitralny oraz niedochowanie zasady jawności postępowania; w szczególności podniesiono, że uzasadnienie pozostaje w oderwaniu od zadań wskazanych w punkcie I Ogłoszenia oraz kryteriów merytorycznych wskazanych w punkcie V. 3 Ogłoszenia; w uzasadnieniu odmowy przyznania dotacji skarżącemu organ przedstawia całkowicie nowe, nieprzewidziane w ogłoszeniu o konkursie przesłanki przyznania dotacji: zorganizowanie wydarzenia sportowego na terenie gminy Polska Cerekiew, zorganizowanie zawodów sportowych w Z. oraz zaangażowanie mieszkańców w prowadzenie zdrowego stylu życia; zarzucam nadto, iż uzasadnienie nie jest spójne z oceną dokonaną w Karcie Oceny Oferty;
2) art. 15 ust. 1 u.d.p.p.w. poprzez brak obiektywności i rzetelności weryfikacji ofert pod względem przyjętych kryteriów; dowolność i arbitralność oceny ofert pod względem przyjętych kryteriów; dokonanie oceny ofert arbitralnie, w oderwaniu od zadań wskazanych w punkcie I Ogłoszenia konkursowego oraz od kryteriów merytorycznych wskazanych w punkcie V. 3 Ogłoszenia; brak oceny przez organ potencjału realizacyjnego (zasobów osobowych) pozostałych oferentów; w zakresie przyjęcia przez organ ocen punktowych pozostałych oferentów; w zakresie prawidłowości zastosowania obiektywnego miernika pozwalającego na różnicowanie punktacji; zarzucono arbitralną i dyskryminującą ocenę według kryteriów nr 4 i 7 (karta oceny oferty);
3) art. 13 ust. 2 pkt 6 u.d.p.p.w. przez niedookreślenie w ogłoszeniu konkursowym kryteriów oceny ofert uniemożliwiające obiektywną weryfikację oceny, a przez to dokonanie przez organ oceny dowolnej i arbitralnej;
4) art. 15 ust. 1 pkt 6 u.d.p.p.w. - poprzez jego niezastosowanie, tj. poprzez nieuwzględnienie w ogłoszeniu konkursowym (punkt V.3 ogłoszenia konkursowego) przy rozpatrywaniu ofert analizy i oceny realizacji zleconych zadań publicznych w przypadku organizacji pozarządowej lub podmiotów wymienionych w art. 3 ust. 3, które w latach poprzednich realizowały zlecone zadania publiczne, biorąc pod uwagę rzetelność i terminowość oraz sposób rozliczenia otrzymanych na ten cel środków;
5) zasady równego traktowania przez władze publiczne (art. 32 ust. 1 Konstytucji) oraz art. 11 ust. 4 u.d.p.p.w. przez dokonanie rozstrzygnięcia dyskryminującego skarżącego posiadającego profesjonalne zasoby kadrowe z wieloletnim doświadczeniem na rzecz faworyzowania oferenta nie posiadającego doświadczonych zasobów kadrowych;
6) nadto zarzucono, iż organ nie opublikował skarżonego zarządzenia, w szczególności nie opublikował zarządzenia w taki sam sposób, w jaki został ogłoszony konkurs.
Na podstawie tak postawionych zarzutów, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego zarządzenia w całości i o zasądzenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i ustosunkował się do zarzutów skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: p.p.s.a.) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1 - 3 (decyzje administracyjne, postanowienia) akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa (...). Sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, uchyla ten akt (...) albo stwierdza bezskuteczność czynności.
Należy w tym miejscu dodatkowo podkreślić, iż Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 15 grudnia 2020 r. sygn. akt SK 12/20 orzekł w punkcie 1: "Art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325), rozumiany w ten sposób, że nie obejmuje rozstrzygnięcia organu władzy publicznej w przedmiocie otwartego konkursu ofert na realizację zadania publicznego, rozpisanego w trybie przepisów ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2020 r. poz. 1057), jest niezgodny z art. 45 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej".
W ocenie Trybunału Konstytucyjnego wszczęcie, przeprowadzenie oraz rozstrzygnięcie otwartego konkursu ofert na realizację zadania publicznego, o którym mowa w art. 13 u.d.p.p.w., niewątpliwie stanowi przejaw władczego działania organów administracji publicznej. Końcowy wynik postępowania konkursowego (tj. wybranie konkretnej oferty, niedokonanie wyboru, unieważnienie konkursu) jednostronnie kształtuje sytuację prawną oferentów. Okoliczność, że samo postępowanie konkursowe jest prowadzone na podstawie przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, a nie przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm.), nie odbiera aktom wydanym w przedmiocie rozstrzygnięcia konkursu, charakteru rozstrzygnięcia organów administracji publicznej w rozumieniu art. 184 zdanie pierwsze Konstytucji. Według TK nie sposób bowiem nie zauważyć, że treść przedmiotowych aktów jest adresowana do oferentów. Akty te wydane w następstwie przeprowadzenia konkursu nie mają charakteru aktów wydawanych w sferze wewnętrznej administracji. Już sama redakcja art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. świadczy o tym, że ustawodawca dążył do objęcia kognicją sądów administracyjnych jak najszerszej kategorii aktów i czynności z zakresu administracji publicznej. Procedura wprowadzona w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. ma na celu ochronę praworządności, a środek prawny w postaci skargi do sądu administracyjnego jest jednym z instrumentów gwarantujących jej ochronę. Rozstrzygnięcia konkursów, o których mowa w art. 13 u.d.p.p.w., stanowią akty przesądzające w sposób władczy kwestię rozdysponowania środków publicznych na realizację zadań zleconych, a zatem nie są to akty (zdarzenia) prawnie irrelewantne; przeciwnie - dotyczą sfery finansów publicznych (a więc gospodarowania środkami finansowymi, których źródłem są w szczególności podatki i inne daniny publiczne). Po stronie oferentów tworzą zatem prawo do skutecznego domagania się (z prawem do sądu włącznie), by właściwe organy władzy publicznej przeprowadzające postępowanie konkursowe działały zgodnie z prawem.
Wprawdzie Trybunał zauważył, że w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie brak jest przepisu wyraźnie wyłączającego wniesienie skargi do sądu administracyjnego na rozstrzygnięcie konkursu ofert, a w związku z powyższym stwierdził, że postępowanie konkursowe, o którym mowa w art. 13 u.d.p.p.w., ma charakter "sprawy" w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji. Tym samym interpretacja (wykładnia) art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. wyłączająca kontrolę rozstrzygnięć organów administracji publicznej, wydanych w następstwie przeprowadzenia konkursu, sprawowaną przez niezależny sąd administracyjny, podważa konstytucyjne prawo do sądu.
Bez wątpienia w/w wyrok TK, zasadniczo zmienił dotychczasową linię orzeczniczą prezentowaną przez sądy administracyjne w tego rodzaju sprawach. Dodatkowo orzeczenie to będzie miało kluczowe znaczenie dla organizacji biorących udział w otwartych konkursach ofert na realizację zadania publicznego prowadzonych na mocy przepisów ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. W stanie prawnym ukształtowanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego rozstrzygnięcie organu władzy publicznej, czyli np. zarządzenie prezydenta miasta/ Burmistrza Miasta / Wójta Gminy w przedmiocie zatwierdzenia wyników otwartego konkursu ofert będzie podlegało kontroli sądu administracyjnego, jako mieszczące się w kategorii innych niż określonych w art. 3 § 2 pkt 1–3 p.p.s.a. aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.).
W konsekwencji Sąd przyjął, że skarga strony złożona w obecnej sprawie na Zarządzenie Nr 0050/169/2023 Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 17 listopada 2023 r. w sprawie wyboru podmiotów i wysokości dotacji dla organizacji pozarządowych oraz podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego biorących udział w otwartym konkursie ofert na dotację z budżetu Gminy Polska Cerekiew w 2023 r. powinna podlegać rozpoznaniu na podstawie art. 53 § 2 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., wnosi się w terminie 30 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Po otrzymaniu takiej skargi i sprawdzeniu jej warunków formalnych sąd administracyjny jest zobowiązany przejść do kontroli rozstrzygnięcia organu jednostki samorządu terytorialnego pod względem merytorycznym. Zatem będzie obowiązany sprawdzić, czy postępowanie danego organu było zgodne z przepisami ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Sąd ma przy tym na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie zapadł już uprzednio prawomocny wyrok sądu administracyjnego – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu - z dnia 11 października 2023 r., sygn. akt I SA/Op 110/23.
W związku z tym zarówno organ rozpoznający ponownie sprawę, jak i Sąd w obecnym składzie, pozostają związani oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w tym wyroku – zgodnie z dyspozycją art. 153 p.p.s.a. Zgodnie bowiem z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Natomiast zgodnie z art.170 p.p.s.a. orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
Ocena prawna może dotyczyć stanu faktycznego, wykładni przepisów prawa materialnego i procesowego, prawidłowości korzystania z uznania administracyjnego oraz kwestii zastosowania określonego przepisu prawa jako podstawy do wydania decyzji. Z kolei "wskazania co do dalszego postępowania" stanowią z reguły konsekwencję tak rozumianej oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych i wskazanie kierunku, w którym winno zmierzać przyszłe postępowanie (por.: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, uw. 1 i 2 do art. 153; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz, M. Grzywacz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2015, art. 153, Nb 1–3).
W świetle przywołanego art. 153 p.p.s.a. Sąd w obecnym składzie, z jednej strony, nie był władny poddawać ponownej analizie kwestii rozstrzygniętych już we wspomnianym wyroku, a z drugiej – był zobligowany, w pierwszej kolejności, skontrolować zastosowanie się przez organ wydający rozstrzygnięcie w postępowaniu toczącym się po wyroku sądowym do ocen i wytycznych w nim zawartych.
Istotę obowiązku wynikającego z art. 153 p.p.s.a. i nakaz jego realizacji jasno wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 lipca 2018 r. o sygn. akt II FSK 1957/16 (dostępny, jak i powoływane kolejne wyroki, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/): "Z treści art. 153 p.p.s.a. wynika, że ma on charakter bezwzględnie obowiązujący, co oznacza, że ani organ administracji publicznej, ani sąd, orzekając ponownie w tej samej sprawie, nie mogą nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż są nimi związane. W przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji zapadłej w wyniku uprzedniego wydania przez sąd wyroku kasacyjnego i wyrażeniu w nim wiążącej oceny prawnej, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowowydanej decyzji, czy interpretacji."
Z kolei w wyroku z 28 sierpnia 2018 r. o sygn. akt II FSK 2341/16 Naczelny Sąd Administracyjny dobitnie wyartykułował, że: "Z treści art. 153 p.p.s.a., a także art. 190 p.p.s.a. wyprowadzić należy wniosek, że w przypadku zaskarżenia do sądu administracyjnego decyzji wydanej w wyniku uprzedniego wydania przez sąd wyroku kasacyjnego i wyrażeniu w nim wiążącej oceny prawnej, ponownie rozpoznając sprawę sąd administracyjny obowiązany jest do dokonania kontroli, czy organ administracji prawidłowo uwzględnił wytyczne zawarte w poprzednim wyroku. Podporządkowanie się wytycznym sądu i wyrażonej przezeń ocenie prawnej jest bowiem głównym kryterium poprawności nowo wydanej decyzji (por. wyroki NSA: z dnia 20 czerwca 2017 r., sygn. akt II FSK 1492/15; z dnia 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 614/08)."
Podzielając przedstawione wyżej poglądy i analizując działania organu podjęte w konsekwencji poprzedniego wyroku, Sąd stwierdził, iż organ nie wykonał w całości zaleceń z wyroku tutejszego Sądu o sygn. akt I SA/Op 110/23, co spowodowało naruszenie przez organ art. 153 p.p.s.a. i w konsekwencji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. konieczność uchylenia zaskarżonego aktu (zarządzenia).
Przypomnieć w tym miejscu należy zalecenia zawarte w powyższym wyroku:
"W tym stanie rzeczy tym bardziej istotnym staje się - na co zwrócono już uwagę we wstępnej części rozważań Sądu - prawidłowe uzasadnienie zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, umożliwiające poznanie motywów, którymi kierował się organ podejmując rozstrzygnięcie konkursu ofert w sprawie przyznania/odmowy przyznania dotacji organizacji pozarządowej. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek, jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym. Ponownie rozpoznając sprawę organ podejmie rozstrzygnięcie przedmiotowego konkursu i w zakresie oceny oferty skarżącego z urzędu wyczerpująco je uzasadni."
W tym miejscu raz jeszcze wskazać należy, iż w zaskarżonym zarządzeniu, w którym m.in. Wójt Gminy Polska Cerekiew odmówił przyznania dotacji L. w Z., jako powód wskazał on "negatywną ocenę kryterium zgodności oferowanego zadania z zadaniami i priorytetowymi działaniami określonymi w ogłoszeniu konkursowym."
W uzasadnieniu zarządzenia wskazano, iż: "Zgodnie z przedłożoną ofertą L. w Z., zakładane działania podejmowane przez podmiot na rzecz Gminy i jej mieszkańców w 2023 roku, mają polegać na:
- umożliwieniu członkom klubu uprawiania jeździectwa na poziomie wyczynowym,
- przygotowaniu koni i zawodników do wyczynu sportowego oraz udział w zawodach konnych na terenie kraju i poza jego granicami,
- startowaniu przez zawodników "L." w zawodach organizowanych poza granicami kraju (m. in. Czechy, Francja, Węgry, Niemcy),
- przy czym klub nie planuje w 2023 roku organizacji zawodów w Z."
Wskazano dalej, iż " (...) celem zadania jest promowanie zdrowego stylu życia, sportu i kultury fizycznej wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w roku 2023. Już z samej nazwy zadania wynika wprost, iż wszelkie działania podejmowane przez organizacje w ramach zlecenia, winny zmierzać do upowszechniania zdrowego stylu życia wśród mieszkańców gminy. L. w Z. do roku 2022 organizował zawody sportowe w Z., tj. na terenie Gminy Polska Cerekiew. Natomiast zgodnie z przedstawioną ofertą w roku 2023 na terenie gminy Polska Cerekiew L. w Z. nie planuje zorganizować żadnego wydarzenia sportowego, w przeciwieństwie do innych oferentów. Organ uznał, iż takie działania [...] nie promują zdrowego stylu życia wśród mieszkańców gminy Polska Cerekiew ani nie rozwijają wśród ludności gminy zamiłowania do uprawiania sportu. L. w Z. w chwili obecnej ma jedynie swoją siedzibę na terenie gminy, w ofercie nie wskazał żadnych działań mających na celu zaangażowanie mieszkańców w prowadzeniu zdrowego stylu życia. Sam fakt brania udziału w zawodach międzynarodowych, na który powoływał się oferent, nie wpływa na zwiększenie zainteresowania jeździectwem wśród mieszkańców gminy."
Sąd, z uwagi na tak sformułowane uzasadnienie, uznał za uzasadniony zarzut naruszenia przepisu art. 41 ust. 2 lit. c Karty Praw Podstawowych UE z dnia 7 grudnia 2000 r., a także art. 18 wykonawczego wobec niej Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji z dnia 6 września 2001 r., poprzez nieprawidłowe uzasadnienie zaskarżonego aktu, mianowicie pozbawione pełnego odzwierciedlenia i oceny zebranego materiału dowodowego oraz brak wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym; a przez to w szczególności dokonanie przez organ rozstrzygnięcia w sposób dowolny, arbitralny oraz niedochowanie zasady jawności postępowania.
Słusznie w tym zakresie podniesiono w skardze, iż uzasadnienie odmowy przyznania dotacji skarżącemu pozostaje w oderwaniu od zadań wskazanych w punkcie I Ogłoszenia o konkursie oraz kryteriów merytorycznych wskazanych w punkcie V. 3 tego Ogłoszenia. W uzasadnieniu odmowy przyznania dotacji skarżącemu organ przedstawia bowiem całkowicie nowe, nieprzewidziane w ogłoszeniu o konkursie przesłanki przyznania dotacji: zorganizowanie wydarzenia sportowego na terenie gminy Polska Cerekiew, zorganizowanie zawodów sportowych w Z. oraz zaangażowanie mieszkańców w prowadzenie zdrowego stylu życia.
Należy wskazać w tym miejscu, iż akt będący przedmiotem niniejszej skargi, jest niedecyzyjnym aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego, zatem niezwykle istotne jest prawidłowo sporządzone uzasadnienie do tego aktu (zarządzenia). Obowiązek uzasadniania niedecyzyjnych rozstrzygnięć organów wykonujących administrację publiczną wynika wprost z art. 41 ust. 2 lit. c Karty Praw Podstawowych UE z dnia 7 grudnia 2000 r., a także z wykonawczego wobec niej Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji z dnia 6 września 2001 r., który zasadę uzasadniania rozstrzygnięć sformułuje w art. 18. Zgodnie z zaleceniami Parlamentu Europejskiego, Rady UE i Komisji Europejskiej zasady procesowe sformułowane w Europejskim Kodeksie Dobrej Administracji powinny być bezpośrednio stosowane w postępowaniach przed organami administracji publicznej państw członkowskich wówczas, gdy dają większe gwarancje procesowe niż prawo krajowe.
Uzasadnienie czynności organu administracji publicznej spełnia zasadniczą rolę w procesie kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, umożliwiając poznanie motywów, którymi kierował się organ podejmując rozstrzygnięcie konkursu ofert w sprawie powierzenia organizacji pozarządowej realizacji zadania publicznego. Uzasadnienie stanowiące integralną część każdego aktu jest elementem umożliwiającym sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości podjętych przez organ działań. Jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym. To z uzasadnienia zaskarżonego rozstrzygnięcia musi wynikać określona liczba punktów przyznana poszczególnym uczestnikom konkursu, a przede wszystkim, z jakich powodów poszczególni oferenci uzyskali przyznaną liczbę punków, czym kierowali się oceniający konkurs w odniesieniu do
poszczególnych uczestników konkursu dokonując wskazanej oceny. Kwestia uzyskania określonej punktacji i w efekcie "wygrana" w konkursie musi wynikać z prawidłowo przeprowadzonego konkursu, co musi znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu rozstrzygnięcia takiego konkursu.
Tymczasem, wskutek uchylenia zarządzenia nr 0050/14/2023 mocą wyroku WSA w Opolu z dnia 11.10.2023 r. w sprawie sygn. akt: I SA/Op 110/23, Wójt Gminy Polska Cerekiew sporządził kolejne uzasadnienie, które jest – w ocenie Sądu – w dalszym ciągu zbyt ogólnikowe, pozbawione pełnego odzwierciedlenia i oceny zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpującego wyjaśnienia przesłanek, jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym.
Uniemożliwia to nie tylko stronie skarżącej, ale też Sądowi, poznanie motywów, którymi kierował się organ, powierzając wykonywanie zadania publicznego K. w Z.; Gminnemu Związku "L." w P. oraz L.1 w P., a odmawiając takiego powierzenia skarżącemu.
W kontekście powyższego należy przypomnieć, iż w Ogłoszeniu o konkursie sprecyzowano, że wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 r. ma odbyć się poprzez realizację przynajmniej jednego z zadań wskazanych w punkcie I Ogłoszenia:
1. Rozwój kultury fizycznej i sportu, w tym uczestnictwo: w rozgrywkach piłki nożnej, w rozgrywkach tenisa stołowego, w jeździectwie konnym.
2. Rozwijanie wśród ludności gminy, a w szczególności wśród dzieci i młodzieży zamiłowania do uprawiania sportu.
3. Działania na rzecz ogólnego wzrostu kultury fizycznej oraz zdrowotności społeczeństwa Gminy Polska Cerekiew, a poprzez to zapobieganie patologiom społecznym.
4. Podnoszenie poziomu sportowego dzieci i młodzieży drogą systematycznej pracy szkoleniowo-wychowawczej, szczególnie na wsiach w klubach sportowych.
Przy czym w punkcie I Ogłoszenia nie wskazano, iż oferta ma zmierzać do realizacji łącznie wszystkich zadań wskazanych w punkcie I .
W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych, w ogłoszeniu o konkursie muszą być wyszczególnione kryteria, które będzie brała pod uwagę komisja. Kryteria te powinny być znane wszystkim oferentom zgodnie z zasadą jawności działania władzy publicznej oraz konieczności respektowania konstytucyjnej zasady równego traktowania. Przesłanki oceny merytorycznej, którą będzie dokonywał organ wykonawczy w konkretnym przypadku powinny być więc dookreślone, by nie były uznane za dowolne, czy dyskryminujące wskutek nierównego traktowania (por. Wyrok WSA we Wrocławiu z 8.05.2013 r., III SA/Wr 125/13, LEX nr 1330074; wyrok WSA w Opolu z dnia 11.10.2023 r. w sprawie sygn. akt: I SA/Op 110/23).
Jako kryteria merytoryczne oceny ofert wskazano w punkcie V. 3 Ogłoszenia o konkursie:
- możliwość realizacji zadania publicznego przez organizację pozarządową,
- przedstawiona kalkulacja kosztów realizacji zadania publicznego, w tym w odniesieniu do zakresu rzeczowego zadania,
- proponowana jakość wykonania zadania i kwalifikacji osób, przy których organizacja pozarządowa będzie realizować zadanie publiczne,
- udział środków finansowych własnych lub środków pochodzących z innych źródeł na realizacje zadania publicznego.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia konkursu organ wskazał, iż "powodem nieprzyznania dotacji skarżącemu jest negatywna ocena kryterium zgodności oferowanego zadania z zadaniami i priorytetowymi działaniami określonymi w ogłoszeniu konkursowym, a które to kryterium spełniły wybrane podmioty". Dalej Wójt Gminy wskazał, iż "[...] zgodnie z przedstawioną ofertą w roku 2023 na terenie gminy Polska Cerekiew L. w Z. nie planuje zorganizować żadnego wydarzenia sportowego, w przeciwieństwie do innych oferentów.
Tymczasem – jak słusznie podniesiono w skardze - w ogłoszeniu nie było postawionego koniecznego do spełnienia warunku zorganizowania wydarzenia sportowego na terenie gminy Polska Cerekiew, ani zorganizowania zawodów sportowych w Z. Zauważyć przy tym należy, iż jeden z oferentów, który dostał dotację – K. - również nie zaoferował organizowania zawodów sportowych w Z., zgłosił zaś jedynie zadanie "organizacji zawodów i pokazów jeździeckich", bez wskazania ich lokalizacji.
Taka przyczyna odmowy przyznania dotacji może wskazywać, iż faktycznym uzasadnieniem odmowy przyznania dotacji skarżącemu mogły być nowe, nieprzewidziane w ogłoszeniu o konkursie przesłanki przyznania dotacji: zorganizowanie wydarzenia sportowego na terenie gminy Polska Cerekiew, zorganizowanie zawodów sportowych w Z. oraz zaangażowanie mieszkańców w prowadzenie zdrowego stylu życia.
A w związku z powyższym, rację należało przyznać skarżącemu, iż ocena oferty skarżącego, skutkująca odmową przyznania mu dotacji, odbyła się arbitralnie, w oderwaniu od zadań wskazanych w punkcie I Ogłoszenia oraz nie podlegała ocenie według kryteriów merytorycznych wskazanych w punkcie V. 3 Ogłoszenia.
Sąd zauważa przy tym, iż zaskarżone Zarządzenie zawiera w swoim uzasadnieniu wyłącznie wynik postępowania konkursowego zaś w zakresie uzasadnienia odmowy przyznania dotacji skarżącemu organ ograniczył się jedynie do ogólnikowych stwierdzeń, które są nieweryfikowalne i mogą wskazywać na arbitralność działania organu.
Wskazać również należy, iż z uzasadnienia Zarządzenia nie wynika dlaczego pozostali oferenci otrzymali dotacje we wskazanych wysokościach. K. w Z. wnioskował o 34.000zł zaś otrzymał – 24.000 zł, zaś pozostali oferenci otrzymali kwoty zgodne z wnioskowanymi przez siebie. To również świadczy o braku uzasadnienia dla podjętego rozstrzygnięcia i wyjaśnienia przesłanek, którymi kierował się w tym zakresie organ. Okoliczności te nie wynikają nawet z protokółu komisji konkursowej.
Wynik żadnego z etapów postępowania konkursowego nie powinien być przedmiotem domysłów. Przeciwnie, każdy z etapów postępowania powinien być transparentny dla jego uczestnika, ale także Sądu w razie kontroli sadowo-administracyjnej zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Tymczasem uzasadnienie w niniejszej sprawie jest lakoniczne i zdawkowe, a tym samym nieprzekonujące i w istocie niemożliwe do zweryfikowania.
Wyjaśnić przy tym należy, że ewentualna próba konwalidacji powyższych uchybień dopiero w odpowiedzi na skargę jest spóźniona, bowiem nie może ona wpływać na ocenę Zarządzenia w kształcie w jakim zostało ono wydane i zaskarżone do Sądu. Przedmiotem kontroli Sądu nie jest odpowiedź na skargę. Nie jest przy tym rolą Sądu zastępowanie organów do tego powołanych i przekonywanie strony o zasadności rozstrzygnięcia i to o charakterze uznaniowym, jeżeli organ sam tych motywów w wydanym rozstrzygnięciu nie wyjaśni.
Podsumowując, sporządzone uzasadnienie zaskarżonego Zarządzenia nie spełnia swojej zasadniczej roli, jaką jest wyjaśnienie stronie motywów podjęcia przez organ takiego a nie innego rozstrzygnięcia w sprawie i jest dalekie od realizacji zasad otwartości i konkurencyjności przeprowadzonego konkursu oraz zasady transparentności działań organów, które towarzyszyć winny procedurze wyboru ofert.
Uzasadnienie aktu organu administracji publicznej spełnia zasadniczą rolę w procesie kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia, umożliwiając poznanie motywów, którymi kierował się organ podejmując rozstrzygnięcie konkursu ofert w sprawie powierzenia organizacji pozarządowej realizacji zadania publicznego. Uzasadnienie, stanowiące integralną część każdego aktu, jest elementem umożliwiającym sądową kontrolę w zakresie oceny prawidłowości podjętych przez organ działań. Jego zadaniem jest wyjaśnienie podjętego przez organ rozstrzygnięcia. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek, jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym.
Zwraca Sąd uwagę, że obowiązek uzasadniania niedecyzyjnych rozstrzygnięć organów wykonujących administrację publiczną wynika również wprost z art. 41 ust. 2 lit. c Karty Praw Podstawowych UE z dnia 7 grudnia 2000 r., a także z wykonawczego wobec niej Europejskiego Kodeksu Dobrej Administracji z dnia 6 września 2001 r., który zasadę uzasadniania rozstrzygnięć formułuje w art. 18. Zgodnie z zaleceniami Parlamentu Europejskiego, Rady UE i Komisji Europejskiej zasady procesowe sformułowane w Europejskim Kodeksie Dobrej Administracji powinny być bezpośrednio stosowane w postępowaniach przed organami administracji publicznej państw członkowskich wówczas, gdy dają większe gwarancje procesowe niż prawo krajowe (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z 28 kwietnia 2022 r., sygn. akt II SA/Op 33/22 publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych).
W przywołanym wyroku tut. Sądu, którym i organ i Sąd orzekający są związani, ta kwestia była szeroko opisana. Sąd wprost przy tym nakazał organowi dokonanie prawidłowego, zgodnego z powyżej wskazanymi kryteriami, sporządzenia uzasadnienia. Zadaniu temu jednak organ nie sprostał, co prowadzi do uznania, iż naruszył przywołany już przepis art. 153 p.p.s.a
Ponadto Sąd uznał, iż w sprawie doszło do uchybienia kolejnemu przepisowi procedury sądowo-administracyjnej – a mianowicie art. 54 § 2 p.p.s.a
Ponieważ organ przedłożył Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę dokumentację dotyczącą dokonanej przez powołaną Komisję oceny poszczególnych ofert złożonych w ramach ogłoszonego przez Wójta Gminy w Polskiej Cerekwi otwartego konkursu na dotacje z budżetu gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 r.- w tym ofert skarżącego - Sąd podał ocenie także te dokumenty, stwierdzając istnienie w nich braków, które w istocie uniemożliwiają poznanie rzeczywistych przyczyn nieuwzględnienia w procedurze konkursowej oferty złożonej przez skarżącego.
Organ przesłał wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę "komplet dokumentów ponumerowanych od nr 1 do nr 65, celem służbowego wykorzystania". Wśród tych dokumentów są: Zarządzenie Nr 0050/169/2023 Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 17 listopada 2023 roku w sprawie wyboru podmiotów i wysokości udzielonej dotacji dla organizacji pozarządowych oraz podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego biorących udział w otwartym konkursie ofert na dotację z budżetu Gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 roku; pismo z 17.11.2023 r. stanowiące uzasadnienie Zarządzenia Nr 0050/169/2023 Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 17 listopada 2023 roku w sprawie wyboru podmiotów i wysokości udzielonej dotacji dla organizacji pozarządowych oraz podmiotów prowadzących działalność pożytku publicznego biorących udział w otwartym konkursie ofert na dotację z budżetu Gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców Gminy Polska Cerekiew w 2023 roku; Zarządzenie Nr 0050/4/2023 Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 5 stycznia 2023 roku w sprawie przyjęcia regulaminu przyznawania dotacji z budżetu Gminy Polska Cerekiew organizacjom pozarządowym oraz podmiotom prowadzącym działalność pożytku publicznego na realizację zadań publicznych wraz z załącznikiem – Regulaminem przyznawania dotacji z budżetu Gminy Polska Cerekiew organizacjom pozarządowym oraz podmiotom prowadzącym działalność pożytku publicznego na realizację zadań publicznych; Zarządzenie Nr 0050/8/2023 Wójta Gminy Polska Cerekiew z dnia 18 stycznia 2023 r. w sprawie powołania składu oraz określenia Regulaminu pracy Komisji Konkursowej opiniującej złożone oferty na dotacje przyznawane z budżetu Gminy Polska Cerekiew organizacjom pozarządowym oraz podmiotom prowadzącym działalność pożytku publicznego na realizacje zadań publicznych wraz z Załącznikiem – Regulaminem pracy Komisji Konkursowej opiniującej złożone oferty na dotacje przyznawane z budżetu Gminy Polska Cerekiew organizacjom pozarządowym oraz podmiotom prowadzącym działalność pożytku publicznego na realizacje zadań publicznych; wydruk ze BIP dotyczący otwartych konkursów ofert w 2023 r.; oświadczenie pracownika organu dotyczące sposobu ogłoszenia zaskarżonego Zarządzenia – na tablicy ogłoszeń Urzędu Gminy w Polskiej Cerekwi; Informacja o sposobie rozstrzygnięcia otwartego konkursu ofert na dotacje z budżetu Gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców gminy Polska Cerekiew w 2023 r.; wypełnione 4 Karty Oceny Oferty (dotyczące każdego z oferentów biorących udział w konkursie); Porządek posiedzenia Komisji Konkursowej oceniającej złożone oferty na dotacje w dniu 17.11.2023 r. wraz z Listą obecności członków Komisji; Protokół z posiedzenia Komisji Konkursowej, dotyczącego otwartego konkursu ofert na dotacje z budżetu gminy Polska Cerekiew na wspieranie realizacji zadań z zakresu upowszechniania sportu, kultury fizycznej i rekreacji wśród mieszkańców gminy Polska Cerekiew w 2023 r., które odbyło się w dniu 17 listopada 2023 r. w siedzibie Urzędu Gminy w Polskiej Cerekwi.
Sąd ma jednak wątpliwości co do kompletności przesłanych akt. Wśród przekazanych dokumentów brak jest np. ofert poszczególnych oferentów – w tym skarżącego - co uniemożliwia Sądowi odniesienie się do twierdzeń zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego Zarządzenia odnoszących się do oferty skarżącego. Skoro oferta została oceniona negatywnie w odniesieniu do Kryterium nr 1 – "Zgodność oferowanego zadania z zadaniami i priorytetowymi działaniami określonymi w ogłoszeniu konkursu", to oferta ta powinna być przedłożona Sądowi wraz z pozostałymi dokumentami. Z nieznanych powodów organ dokonał selekcji dokumentacji konkursowej przedkładając Sądowi wybrane przez siebie dokumenty. Należy jednak wskazać na obowiązek organu wynikający z treści art. 54 § 2 p.p.s.a, aby przekazać skargę Sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminu trzydziestu dni. Wywieść zatem należy, że organ powinien przekazać sądowi pełną (podkreślenie Sądu) dokumentację sprawy, na której podstawie ustalił jej stan faktyczny i wydał rozstrzygnięcie będące przedmiotem kontroli Sądu. Powinny być to zatem kompletne akta, którymi dysponował organ, rozpoznając sprawę. Tylko takie akta odzwierciedlają w pełni przebieg postępowania administracyjnego i zasadność działań podejmowanych przez organ w jego toku. W oparciu o tak przedstawione akta sprawy, ułożone chronologiczne, wojewódzki sąd administracyjny dokonuje następnie kontroli zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia. Stosownie bowiem do art. 133 §1 p.p.s.a, sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Aktami sprawy są akta sądowe, jak i przedstawione sądowi akta administracyjne. Pod pojęciem akt sprawy należy rozumieć materiał faktyczny i dowodowy sprawy zgromadzony przez organy administracji publicznej w toku całego postępowania toczącego się przed tymi organami. Orzekanie na podstawie akt sprawy oznacza, że sąd oceniając legalność zaskarżonego aktu bierze pod uwagę okoliczności, które z tych akt wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Przepis ten nie służy zatem do zwalczania wniosków jakie zostały wyprowadzone z materiału dowodowego, lecz nakazuje sądowi konkretne zachowanie przy podejmowaniu orzeczenia. Sąd rozpoznaje bowiem sprawę w zakresie stanu faktycznego, który legł u podstaw wydania zaskarżonej decyzji i znajduje się w nadesłanych aktach sprawy administracyjnej (por. wyrok NSA z 28.08.2008r. sygn. akt OSK 1533/07, dostępny CBOSA).
W niniejszej sprawie zaś nadesłane przez organ akta administracyjne zawierają braki, jak chociażby w postaci samych ofert, które uniemożliwiają wyjaśnienie nasuwających się wątpliwości, o których mowa w niniejszym uzasadnieniu. Należy także wyjaśnić, że zauważone przez Sąd braki w materiale dowodowym nie stanowią takiego rodzaju braków, które na wezwanie sądu w trybie art. 62 pkt 1 p.p.s.a mogłyby zostać uzupełnione.
W ponownym postępowaniu organ winien uwzględnić uwagi zawarte w niniejszym orzeczeniu w zakresie prawidłowego uzasadnienia zaskarżonego aktu organu administracji publicznej, umożliwiając tym samym poznanie motywów, którymi kierował się organ podejmując rozstrzygnięcie konkursu ofert w sprawie przyznania/odmowy przyznania dotacji organizacji pozarządowej. Powinno się w nim znaleźć pełne odzwierciedlenie i ocena zebranego materiału dowodowego oraz wyczerpujące wyjaśnienie przesłanek, jakimi kierował się organ w procesie decyzyjnym.
Ponownie rozpoznając sprawę organ podejmie rozstrzygnięcie przedmiotowego konkursu i w zakresie oceny oferty skarżącego z urzędu wyczerpująco je uzasadni. Organ powinien także uwzględnić uwagi dotyczące przekazywania akt administracyjnych do Sądu z zachowaniem wymogów z art. 54 § 2 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze Sąd uchylił zaskarżony akt na podstawie o art. 146 § 1 p.p.s.a., oraz na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a., orzekł o kosztach postępowania sądowego (wpis od skargi oraz zwrot kosztów zastępstwa procesowego).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI