I SA/OP 165/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę syndyka masy upadłości spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT z powodu nieuregulowania należności z faktur w terminie.
Sprawa dotyczyła skargi syndyka masy upadłości A Sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu, która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i ustaliła dodatkowe zobowiązanie podatkowe w VAT za czerwiec 2018 r. w kwocie 5 321,00 zł. Skarżący kwestionował nałożenie sankcji VAT, argumentując m.in. naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania oraz niezgodność przepisów krajowych z prawem UE. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że spółka nie spełniła warunków do zastosowania niższej stawki sankcji, ponieważ mimo złożenia korekty deklaracji, nie wpłaciła należnego zobowiązania podatkowego.
Przedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu, która uchyliła decyzję Naczelnika Opolskiego Urzędu Skarbowego i ustaliła Syndykowi Masy Upadłości A Sp. z o.o. dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2018 r. w kwocie 5 321,00 zł. Spółka w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r. wykazała podatek naliczony z faktur objętych procedurą odwrotnego obciążenia oraz nie dokonała korekty podatku naliczonego w związku z nieuregulowaniem w terminie 150 dni należności z faktur zakupu. Po kontroli spółka złożyła korektę deklaracji, ale nie wpłaciła wynikającego z niej zobowiązania. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu I instancji, wskazując na pominięcie przez niego art. 112b ust. 3 ustawy o VAT, który zawiera przesłanki wyłączające stosowanie sankcji. Dyrektor uznał, że jedna z przesłanek (nieujęcie podatku należnego lub naliczonego w niewłaściwym okresie rozliczeniowym) mogła mieć zastosowanie, co skutkowało obniżeniem kwoty dodatkowego zobowiązania. Jednakże, w odniesieniu do naruszenia art. 89b ust. 1 ustawy o VAT (nieuregulowanie należności), Dyrektor uznał ustalenia za prawidłowe. Skarżący zarzucił naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, w tym niezgodność art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy VAT z prawem UE oraz stosowanie zasady "in dubio pro fisco". Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że spółka nie spełniła warunków do zastosowania niższej stawki sankcji (20%), ponieważ mimo złożenia korekty deklaracji, nie wpłaciła należnego zobowiązania podatkowego. Sąd uznał, że prewencyjny charakter sankcji jest uzasadniony, a działania spółki miały charakter celowy. Wniosek o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia pytania prejudycjalnego przez TSUE został oddalony z uwagi na odmienny stan faktyczny i prawny.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy jest uprawniony do ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 30%, ponieważ podatnik nie spełnił warunków do zastosowania niższej stawki (20%), które obejmują zarówno złożenie korekty deklaracji, jak i wpłatę zobowiązania podatkowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nieuregulowanie należności z faktury w terminie 150 dni od upływu terminu płatności, a następnie złożenie korekty deklaracji bez wpłaty zobowiązania, nie pozwala na zastosowanie niższej stawki sankcji VAT (20%). Warunki te muszą być spełnione łącznie. Brak wpłaty zobowiązania po złożeniu korekty uniemożliwia skorzystanie z niższej stawki, co uzasadnia zastosowanie stawki 30%.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (24)
Główne
u.p.t.u. art. 112b § ust. 1 pkt 1 lit. b
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 112b § ust. 2 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 112b § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 89b § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 112b § ust. 3 pkt 2 lit. b
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 103 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
op art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a
Ordynacja podatkowa
op art. 51 § § 1
Ordynacja podatkowa
op art. 53 § § 1
Ordynacja podatkowa
op art. 121 § § 1 i § 2
Ordynacja podatkowa
op art. 124
Ordynacja podatkowa
op art. 67a § § 1
Ordynacja podatkowa
op art. 67b § § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
ppsa art. 145 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 134
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 125 § § 1 pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.t.u. art. 86 § ust. 10b pkt 3
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 86 § ust. 10i
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 86 § ust. 2 pkt 4 lit. b
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 112b § ust. 3
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 112c
Ustawa o podatku od towarów i usług
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niespełnienie przez podatnika warunków do zastosowania niższej stawki sankcji VAT (20%) z uwagi na brak wpłaty zobowiązania podatkowego po złożeniu korekty deklaracji. Prewencyjny charakter sankcji VAT jako uzasadnienie jej stosowania. Zgodność krajowych przepisów o dodatkowym zobowiązaniu podatkowym z prawem UE, w tym z zasadą proporcjonalności.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego (art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy VAT) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Naruszenie przepisów postępowania poprzez zastosowanie zasady "in dubio pro fisco". Niezgodność art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy VAT z prawem UE (Dyrektywa VAT, zasada proporcjonalności). Obowiązek organu do wezwania podatnika do zapłaty zaległości przed wszczęciem postępowania o dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Wniosek o zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia pytania prejudycjalnego przez TSUE.
Godne uwagi sformułowania
nie spełniła warunków wskazanych w art.112b ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, które muszą być spełnione łącznie tj. musi nastąpić korekta deklaracji uwzględniająca stwierdzone nieprawidłowości i wpłata kwoty zobowiązania podatkowego lub zwrot nienależnej kwoty zwrotu. Złożenie tylko korekty deklaracji, bez dokonania wpłaty nie pozwala na zastosowanie stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego, o której mowa w art. 112b ust. 2. Prewencyjny charakter sankcji ma na celu uświadomienie podatnikom znaczenia rzetelnego i starannego wypełniania deklaracji i jednocześnie ma zapewnić prawidłowy pobór podatku. W odniesieniu do naruszenia zasady proporcjonalności zgodzić należy się z organem, że po pierwsze argumenty strony dotyczące uszczuplenia zobowiązania podatkowego, które miało powstać w następstwie błędu interpretacyjnego przepisów materialnych prawa podatkowego są na gruncie tej sprawy całkowicie chybione.
Skład orzekający
Grzegorz Gocki
przewodniczący
Gerard Czech
sędzia
Marta Wojciechowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących dodatkowego zobowiązania podatkowego w VAT, w szczególności warunków zastosowania niższej stawki sankcji (20%) oraz znaczenia wpłaty zobowiązania po złożeniu korekty deklaracji. Potwierdzenie prewencyjnego charakteru sankcji VAT."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w określonym czasie. Interpretacja przepisów dotyczących prawa UE i zasady proporcjonalności może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy sankcji VAT i interpretacji przepisów, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego. Podnosi kwestie zgodności prawa krajowego z prawem UE oraz zasady proporcjonalności, co może być interesujące dla szerszego grona prawników.
“Czy złożenie korekty VAT bez zapłaty chroni przed sankcją? Sąd wyjaśnia kluczowe warunki uniknięcia 30% kary.”
Dane finansowe
WPS: 17 735,98 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Op 165/20 - Wyrok WSA w Opolu Data orzeczenia 2020-09-30 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-06-03 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu Sędziowie Gerard Czech Grzegorz Gocki /przewodniczący/ Marta Wojciechowska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Sygn. powiązane I FSK 172/21 - Wyrok NSA z 2024-09-17 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 2174 art. 89b ust. 1 i art. 112b ust. 1 pkt 1 i ust. 3 pkt 2 lit. b Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki Sędziowie Sędzia NSA Gerard Czech Sędzia WSA Marta Wojciechowska (spr.) Protokolant Starszy inspektor sądowy Iwona Dąbrowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 września 2020 r. sprawy ze skargi Syndyka masy upadłości A Spółki z o.o. w upadłości w [...] na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 9 marca 2020 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia w podatku od towarów i usług dodatkowego zobowiązania podatkowego za czerwiec 2018 r. oddala skargę. Uzasadnienie Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 9 marca 2020 r., wydana na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U.2019.900 ze zm.- dalej op), uchylająca decyzję Naczelnika Opolskiego Urzędu Skarbowego w Opolu z dnia 30 sierpnia 2019 r. ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2018 r. w kwocie 17 745,00 zł i ustalająca Syndykowi Masy Upadłości A Sp. z o.o. w upadłości w [...] dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2018 r. w kwocie 5.321,00 zł. Powyższą decyzję wydano w następującym stanie faktycznym i prawnym: w wyniku kontroli wszczętej wobec Spółki, na podstawie upoważnienia z 21 lutego 2019 r. ustalono, że Spółka w deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r. złożonej w dniu 13 lutego 2019 r., dokonała rozliczenia nabycia towarów w procedurze odwrotnego obciążenia, wykazując podatek należny zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 7 ustawy o VAT oraz zwiększając podatek naliczony o kwotę tego podatku, na podstawie faktur VAT: 1) [...] z dnia 01.06.2018 r. wystawiona przez B Sp. z o.o., Sp. k., [...]-[...] [...], ul. [...], NIP: [...], nazwa towaru: [...], PKWiU 24.42.11.0 na wartość netto: 178 066,75 zł (podatek VAT 40 955,35 zł); 2) Faktura nr [...] z dnia 26.06.2018 r. wystawiona przez C Sp. z o.o., [...]-[...] [...], ul. [...], NIP: [...], artykuł: [...] (...), PKWiU 24.10.14.0 na wartość netto: 1 989,14 zł (podatek VAT457,50 zł). Kontrolujący na podstawie art. 86 ust. 10b pkt 3 ustawy o VAT zakwestionowali uwzględnioną przez Spółkę kwotę podatku naliczonego w wysokości 41 412,85 zł, stanowiącą równowartość podatku należnego wynikającego z ww. faktur wystawionych w procedurze odwrotnego obciążenia. W kontroli przywołano również art. 86 ust. 10i ustawy o VAT. Ponadto w toku kontroli stwierdzono, że Spółka w deklaracji podatkowej VAT-7 za czerwiec 2018 r. nie dokonała korekty podatku naliczonego, zgodnie z art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, w związku z nieuregulowaniem w terminie 150 dni od dnia upływu terminów płatności określonych na fakturach należności w łącznej kwocie 17 735,98 zł, wynikających z faktur VAT: 1) nr [...] z dnia 21.12.2017 r. na wartość netto: 285,44 zł, podatek VAT: 38,65 zł (termin płatności 20.01.2018 r.); 2) [...] z dnia 31.12.2017 r. na wartość netto: 4 135,08 zł, podatek VAT: 951,07 zł (termin płatności 21.01.2018 r.); 3) [...] z dnia 31.12.2017 r. na wartość netto: 72 809,84 zł, podatek VAT: 16 746,26 zł (termin płatności 21.01.2018 r.). Protokół kontroli doręczono Spółce w dniu 22.03.2019 r. W następstwie ww. kontroli podatkowej dniu 25 marca 2019 r. Spółka złożyła skuteczną korektę deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r., uwzględniającą ustalenia kontroli. W złożonej korekcie Spółka w miejsce nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy w wysokości 28 894,00 zł, wykazała kwotę podatku podlegającą wpłacie do urzędu skarbowego w wysokości 30 255,00 zł, której to kwoty do dnia wydania decyzji nie uregulowała. W konsekwencji z rozliczenia podatku VAT za czerwiec 2018 r. wynika, że Spółka zawyżyła wykazaną w deklaracji pierwotnej kwotę zwrotu w wysokości 28 894,00 zł i zaniżyła kwotę zobowiązania podatkowego w wysokości 30 255.00 zł. Łączna kwota ustaleń wyniosła 59 149,00 zł. Wobec powyższego Naczelnik Opolskiego Urzędu Skarbowego w Opolu postanowieniem z dnia 17.07.2019 r., doręczonym Spółce w dniu 23.07.2019 r., wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za czerwiec 2018 r. W następstwie przeprowadzonego postępowania podatkowego, Naczelnik Opolskiego Urzędu Skarbowego w Opolu, na podstawie art. 112b ust.1 pkt 1 lit. a) i lit. b) oraz ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, decyzją z dnia 30 sierpnia 2019 r. ustalił Spółce w podatku od towarów i usług dodatkowe zobowiązanie podatkowe za czerwiec 2018 r. w wysokości stanowiącej 30% kwoty ustaleń – 17.745,00 zł. Nie godząc się z tą decyzją strona wniosła odwołanie, w którym zarzuciła naruszenie: 1) prawa materialnego : art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy VAT przez błędne zastosowanie art. 112b ust. 2 pkt 1 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 września 2019 r. przez pryzmat brzmienia tego przepisu od 1 września 2019 r.; 2) przepisów postępowania: art. 121 § 1 i § 2 oraz art. 124 op, na skutek ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego bez wyznaczenia terminu, do którego należało uregulować wynikającą z korekty deklaracji kwotę podatku. Wskazaną na wstępie decyzją Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu uchylił w całości decyzję organu podatkowego I instancji i ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe za ww. miesiąc w wysokości 5 321,00 zł. Dyrektor nie podzielił podniesionych w odwołaniu zarzutów, a jako podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał pominięcie przez organ I instancji regulacji zawartej w art. 112 b ust. 3 ustawy o VAT. W pierwszej kolejności Dyrektor przytoczył przepisy mające zastosowanie sprawie, w tym art. 112b ust. 1 i 2 pkt 1 ustawy o VAT w brzmieniu do 1 września 2019 r. Podkreślił przy tym, że od 1 września 2019 r. ustawodawca doprecyzował wskazany w ww. przepisie termin zapłaty. W ocenie Dyrektora, zarówno w stanie prawnym obowiązującym przed 1 września 2019 r., jak i po 1 września 2019 r. ustawodawca ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 20% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego albo kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, uzależnił od złożenia korekty deklaracji uwzględniającej stwierdzone nieprawidłowości i wpłaty kwoty zobowiązania podatkowego lub zwrotu nienależnej kwoty zwrotu. Dyrektor nie podzielił przy tym stanowiska Spółki, że skoro do 30 września 2019 r. ustawodawca nie wskazał, kiedy ta wpłata miałaby nastąpić, to organ przed wszczęciem postępowania w sprawie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego powinien wezwać stronę, ze względu na zasady wynikające z art. 121 § 1 i § 2 oraz art. 124 op, do zapłaty zaległości podatkowej oraz wpłaty nienależnie otrzymanego zwrotu, wskazując jednocześnie termin dokonania tych czynności i dopiero po bezskutecznym upływie tego terminu wszcząć postępowanie w sprawie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego. Odnosząc się do tych argumentów Dyrektor wskazał, że termin zapłaty podatku wynika wprost z art. 103 ust. 1 ustawy o VAT, zgodnie którym podatnicy oraz podmioty wymienione w art. 108 są obowiązani, bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego, do obliczania i wpłacania podatku za okresy miesięczne w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, na rachunek urzędu skarbowego, z zastrzeżeniem ust.1 a - 4 oraz art. 33 i art. 33b. Strona znała zatem termin zapłaty kwoty zobowiązania wykazanej w złożonej korekcie deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r., dla której obowiązywał termin ustawowy, tj. do 25 lipca 2018 r. Niezapłacona w tym terminie kwota podatku stała się zaległością podatkową, od której zgodnie z art. 51 § 1 oraz art. 53 § 1 op naliczane są odsetki za zwłokę, co miało miejsce w niniejszej sprawie. Do dnia wydania decyzji przez organ I instancji strona nie uregulowała zobowiązania podatkowego wynikającego ze złożonej po kontroli korekty deklaracji VAT-7, pomimo otrzymanego w dniu 18 kwietnia 2019 r. upomnienia nr [...] z dnia 15.04.2019 r., wzywającego do uregulowania należności w podatku VAT za czerwiec 2018 r. wraz z należnymi odsetkami. Dyrektor zaznaczył przy tym, że żadne przepisy prawa nie zobowiązują organu podatkowego do wyznaczania podatnikowi terminu płatności innego, niż to wynika z powołanego wyżej przepisu art. 103 ust. 1 ustawy o VAT, a jedynie na podstawie przepisów art. 67a § 1 i art. 67b § 1 pkt 1 op podatnik może skorzystać z instytucji m.in. odroczenia terminu zapłaty zaległości podatkowej poprzez złożenie odpowiedniego wniosku do organu podatkowego. W konsekwencji za nieuzasadnione uznał Dyrektor stanowisko strony, że organ podatkowy przed wszczęciem postępowania winien był ją wezwać do zapłaty zobowiązania podatkowego wynikającego z korekty deklaracji VAT-7. Dyrektor nie podzielił także zarzutu naruszenia przepisów art. 121 § 1 i § 2 oraz art. 124 op i wskazał, że organ podatkowy I instancji przywołując przepis art. 121 § 2 op poinformował stronę o możliwości uzyskania niezbędnych informacji i wyjaśnień o przepisach prawa podatkowego w związku z przedmiotem postępowania. W toku prowadzonego postępowania z możliwości takiej strona nie skorzystała, jak również nie skorzystała z możliwości wypowiedzenia się co do zebranego w toku postępowania materiału dowodowego, o której to możliwości została poinformowana postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2019 r., doręczonym w dniu 22 sierpnia 2019 r. Natomiast w ocenie Dyrektora, organ I instancji dokonując subsumcji stanu faktycznego pod regulacje art. 112b ustawy o VAT nie wziął pod uwagę treści ust. 3 tego przepisu, zawierającego przesłanki wyłączające stosowanie sankcji. W opinii organu odwoławczego, zamieszczenie w art. 112b ustawy o VAT regulacji dotyczącej zarówno podstaw ustalenia dodatkowego zobowiązania, jak i wyjątków kiedy takiego zobowiązania się nie ustala oznacza, że organ podatkowy stosując ten przepis miał obowiązek rozważyć zarówno przesłanki pozytywne ustalenia dodatkowego zobowiązania, jak i przesłanki negatywne (wyłączające możliwość ustalenia dodatkowego zobowiązania). Organ podatkowy prowadząc postępowanie podatkowe w sprawie ustalenia dodatkowego zobowiązania jest zobligowany do wyjaśnienia, czy zachodzą podstawy do zastosowania przepisów wyłączających stosowanie tej sankcji. Jest to szczególnie istotne, przede wszystkim ze względu na zasadę praworządności wyrażoną w art. 120 op. W zaskarżonej decyzji organ w ogóle nie odniósł się do przesłanek wyłączających stosowanie sankcji określonych w art. 112b ust. 3 ustawy o VAT, mimo powołania w decyzji w/w przepisu. Organ zastosował przepisy art. 112b ustawy o VAT jedynie w części, pomijając natomiast w swoich rozważaniach te przepisy, które mogły uwolnić stronę od sankcji finansowej. W konsekwencji, zdaniem Dyrektora, ustalony przez Naczelnika Opolskiego Urzędu Skarbowego w Opolu stan faktyczny sprawy został oceniony bez uwzględnienia wszystkich przepisów prawa mogących mieć zastosowanie w sprawie. Następnie po przytoczeniu treści przepisu art. 112b ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o VAT, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu dokonał oceny ustalonego przez organ I instancji stanu faktycznego sprawy również w kontekście ww. przepisu i stwierdził, że strona w złożonej w dniu 13 lutego 2019 r., tj. przed wszczęciem kontroli podatkowej, deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r. uwzględniła w podatku naliczonym, kwotę podatku naliczonego stanowiącą kwotę podatku należnego, o której mowa w art. 86 ust. 2 pkt 4 lit. b ustawy o VAT w wysokości 41 412,85 zł. W związku z tym naruszyła przepis art. 86 ust. l0i ustawy o VAT, zgodnie z którym strona mogła odpowiednio zwiększyć kwotę podatku naliczonego w rozliczeniu za okres rozliczeniowy, w odniesieniu do którego nie upłynął jeszcze termin do złożenia deklaracji podatkowej, tj. "na bieżąco" (czyli za styczeń 2019 r. skoro pierwotna deklaracja została złożona 13.02.2019 r.), podczas gdy podatek naliczony został ujęty za czerwiec 2018 r., tj. wcześniejszy okres rozliczeniowy. W kontekście powołanych przepisów Dyrektor wskazał, że sankcje VAT są nakładane w przypadku stwierdzenia nierzetelnego deklarowania wysokości zobowiązania podatkowego albo też w przypadku niezadeklarowania zobowiązania w ogóle. Konsekwencją takiego stanu rzeczy jest określenie prawidłowej wysokości zobowiązania podatkowego. Ten skutek ma charakter normalny, właściwy wszelkim podatkom, w których stosuje się technikę samoobliczenia. Ustalenie sankcji VAT jest możliwe natomiast w ściśle określonych w ustawie przypadkach. Przepisy dotyczące tej problematyki mają charakter wyjątkowy i jako takie powinny być wykładane ściśle. Nałożenie sankcji możliwe jest tylko wówczas, gdy jest to wyraźnie przewidziane w przepisach ustawy. Zaistnienie określonych nieprawidłowości w deklaracjach podatkowych, czy też brak ich złożenia, połączony z brakiem wpłaty należnego podatku, co do zasady stanowi przesłankę ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego. Przepisy przewidują jednak, że określone działania podatnika podjęte po zaistnieniu nieprawidłowości, będą skutkować niemożnością ustalenia sankcji VAT. Jednym z takich przypadków jest sytuacja, o której mowa w art. 112b ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o VAT. Przepis ten dotyczy sytuacji, gdy faktura była co prawda ujęta przez podatnika, lecz w niewłaściwym okresie rozliczeniowym. Organ podatkowy miał bowiem wiedzę o zadeklarowanej, a nie utajnionej transakcji gospodarczej podatnika. Argumentów do uznania takiej wykładni przepisu art. 112 b ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o VAT, za prawidłową dostarcza uzasadnienie do ustawy wprowadzającej regulację dotyczącą dodatkowego zobowiązania do ustawy o podatku od towarów i usług. W stanie faktycznym sprawy nic nie wskazuje na to, że nieprawidłowości w rozliczeniu to celowe działania zmierzające do wyłudzenia zwrotu podatku. Strona złożyła korektę deklaracji, uwzględniającą ustalenia w tym zakresie. Nie jest też sporne, że rozliczyła zawarte transakcje, jeszcze przed wszczęciem kontroli podatkowej i wykazała od nich zarówno podatek należny jak i naliczony. Zatem, w ocenie organu odwoławczego, niewłaściwe przypisanie do danego okresu rozliczeniowego podatku należnego czy naliczonego, co miało miejsce w tej sprawie, jak najbardziej wpisuje się w intencję ustawodawcy wyrażoną w przepisie art. 112b ust. 3 pkt 2 lit. b ustawy o VAT, skutkującą wyeliminowaniem z sankcji przypadków, o których mowa w art. 112b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT. Jednocześnie co do ustaleń dotyczących naruszenia przepisu art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, skutkujących zawyżeniem podatku naliczonego za miesiąc czerwiec 2018 r. poprzez niedokonanie korekty podatku naliczonego wynikającego z faktur zakupu, z których należności nie zostały przez stronę uregulowane w terminie 150 dni od dnia upływu terminów ich płatności wskazanych na fakturach na ogólną kwotę 17 736,00 zł, Dyrektor uznał je za prawidłowe i skutkujące ustaleniem dodatkowego zobowiązania podatkowego w tym zakresie. W konsekwencji w ocenie Dyrektora, brak było podstaw do ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego przez organ I instancji w wysokości 41.413,00 zł z tytułu nabyć towarów w procedurze odwrotnego obciążenia, a w odniesieniu do ustaleń dotyczących "złych długów", skutkujących zawyżeniem kwoty podatku naliczonego o 17 736,00 zł ustalenie kwoty dodatkowego zobowiązania podatkowego jest uzasadnione. Zatem kwotę dodatkowego zobowiązania podatkowego za czerwiec 2018 r. ustalono w wysokości 5 321,00 zł (po zaokrągleniu do pełnych złotych) w ten sposób, że kwotę 59 149,00 zł stanowiącą podstawę ustalenia 30% sankcji przez organ I instancji pomniejszono o kwotę 41 413,00 zł = 17 736,00 zł x 30% = 5 320,80 zł. Wysokość dodatkowego zobowiązania podatkowego wg stawki 30% ustalono biorąc pod uwagę fakt, że mimo złożonej po zakończeniu kontroli podatkowej korekty deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r., uwzględniającej stwierdzone nieprawidłowości, strona nie dokonała wpłaty zobowiązania podatkowego wynikającego z przedmiotowej korekty, w związku z czym nie spełniła warunku określonego w art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT uprawniającego do naliczenia sankcji w wysokości 20%. Nie godząc się z tą decyzją strona wniosła skargę do tut. Sądu, w której domagała się uchylenia decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu w części ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2018 r. w kwocie 5 321,00 zł i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez ten organ oraz zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. zgodnie z art. 200 oraz art. 205 § 1 i § 4 ppsa. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: • naruszenie prawa materialnego wyrażonego w art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy VAT poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i nieprawidłowe przyjęcie, że złożenie w sposób skuteczny przez skarżącą korekty deklaracji na formularzu VAT-7 za czerwiec 2018 r., korygującej na zmniejszenie kwotę podatku naliczonego zawartego w cenie towarów i usług, której skarżąca nie zapłaciła, uprawnia organ podatkowy do pominięcia tego przepisu i ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego o charakterze sankcji podatkowej w wysokości 30% kwoty podatku naliczonego VAT, w taki sposób, jakby korekta deklaracji w ogóle nie wystąpiła, i w tym zakresie stanowi to również naruszenie art. 2, art. 250 i art. 273 Dyrektywy 2006/112, art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej, art. 325 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej, • naruszenie przepisów postępowania poprzez zastosowanie niezgodnej z pojęciem demokratycznego państwa prawa zasady "in dubio pro fisco" i rozstrzygnięcie na niekorzyść skarżącej wszelkich wątpliwości związanych z wykładnią art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT na tle prawa pierwotnego i wtórnego Unii Europejskiej (organ pominął nakaz rozstrzygnięcia na korzyść podatnika wątpliwości co do zgodności z prawem unijnym przepisu art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, w sytuacji kiedy w orzecznictwie, w zakresie stosowania tego przepisu, podaje się w wątpliwość zgodność z przepisami z art. 273 Dyrektywy VAT dodatkowego zobowiązania podatkowego w sytuacji, kiedy nie doszło do oszustwa podatkowego) i stanowi to również naruszenie art. 2 Konstytucji RP (doprowadzono do nadrzędności fiskalizmu nad regułami praworządności w demokratycznym państwie prawnym). W uzasadnieniu skargi strona podniosła, że organ odwoławczy dokonał rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o treść art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, zakładając, iż jest on zgodny z prawem Unii Europejskiej, w szczególności z art. 2, art. 250 i art. 273 Dyrektywy 2006/112 oraz z art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej oraz art. 325 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz zasadą proporcjonalności wynikającą z zasad ogólnych prawa pierwotnego UE. Podczas gdy w orzecznictwie sądów administracyjnych zwraca się uwagę, że przepis art. 112b ust. 2 ustawy VAT zakłóca zasadę proporcjonalności wyrażoną m.in. w art. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej i z tego też względu nie powinien być stosowany. Nadto wskazała, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Opolu nie zastosował się do nakazu stosowania reguły in dubio pro tributario, wynikającej z art. 2 i art. 84 Konstytucji RP poprzez przyjęcie błędnego założenia, że art. 112 b ust. 2 ustawy VAT jest zgodny z prawem unijnym, pomimo odmiennego poglądu orzeczniczego wyrażonego m.in. przez WSA w Szczecinie oraz WSA we Wrocławiu. Dalej, powołując się na wyroki Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13.09.2011 r. sygn. akt P 33/09, z dnia 13.12.2017 r. sygn. SK 48/15, wyrok NSA z dnia 13.04.2018 r. sygn. II FSK 951/16 oraz WSA we Wrocławiu z dnia 06.03.2018 r. sygn. I SA/Wr/1/18 strona stwierdziła, iż reguła in dubio pro tributario nakazuje wszelkie wątpliwości co do oceny stanu faktycznego, czy prawnego rozstrzygać na korzyść podatnika. Zaakcentowała również, że niezgodność art.112b, ust.2 pkt 1 ustawy o VAT z prawem unijnym dostrzegł Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, który postanowieniem z dnia 3 października 2019 r. sygn. akt I SA/Wr 448/19 postanowił skierować do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej następujące pytanie prejudycjalne dotyczące wykładni przepisów prawa unijnego: "Czy dodatkowe zobowiązanie podatkowe takie jak przewidziane w treści art. 112b ust. 2 ustawy o VAT jest zgodne z przepisami dyrektywy 2006/112/WE Rady z 28.11.2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej (Dz. Urz. UE z 2006 r. Nr L 347 s.1 ze zm.; dalej: dyrektywa 112) (a w szczególności art. 2, art. 250, art. 273 ), art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej, art. 325 TFUE i zasadą proporcjonalności ?" TSUE przyjął sprawę do rozpoznania pod sygn. C-935/19. Podzielając te wątpliwości skarżąca na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa wniosła także o zawieszenie postępowania w sprawie do czasu rozstrzygnięcia przez TSUE pytania prejudycjalnego, które w ocenie skarżącej ma wpływ na wynik sprawy będącej przedmiotem skargi. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasową argumentację i wniósł o jej oddalenie, podkreślając, że stany faktyczne spraw przywołanych przez skarżącą (także sprawy WSA we Wrocławiu), są odmienne od niniejszej sprawy. Na rozprawie strony podtrzymały swoje stanowiska, przy czym pełnomocnik organu oponował wnioskowi o zawieszenie postępowania w związku z zadanym przez WSA we Wrocławiu pytaniem prejudycjalnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu, zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 - dalej wskazywanej jako "ppsa"), rozstrzygnięcie organu podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Podkreślić przy tym należy, że stosownie do art. 134 ppsa, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (z zastrzeżeniem niemającym tu zastosowania). Badając zaskarżoną decyzję według przedstawionych kryteriów Sąd stwierdził, że nie narusza ona prawa, a zatem skarga podlega oddaleniu. Przedmiotem sporu w rozpatrywanej jest kwestia ustalenia skarżącej dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 30% w związku z naruszeniem przez Spółkę przepisu art. 89 b ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz.U.2018. 2174 ze zm. – wskazywanej także jako ustawa o VAT) i zawyżeniem podatku naliczonego za miesiąc czerwiec 2018 r. Jak stwierdzono w toku kontroli skarżąca w deklaracji podatkowej VAT-7 za czerwiec 2018 r. nie dokonała korekty podatku naliczonego, zgodnie z art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, w związku z nieuregulowaniem w terminie 150 dni od dnia upływu terminów płatności wynikających z faktur zakupu [...], [...] [...] należności w łącznej kwocie 17 735,98 zł. Wprawdzie w następstwie kontroli podatkowej dniu 25 marca 2019 r. Spółka złożyła skuteczną korektę deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r., uwzględniającą ustalenia kontroli, jednak nie dokonała wpłaty zobowiązania podatkowego wynikającego z przedmiotowej korekty. Ustalenia te nie budzą wątpliwości i znajdują potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. W art. 89b ust. 1 ustawy o VAT (wg stanu prawnego z czerwca 2018 r.) zawarto regulację dotyczącą korekty deklaracji zgodnie z którą, w przypadku nieuregulowania należności wynikającej z faktury dokumentującej dostawę towarów lub świadczenie usług na terytorium kraju w terminie 150 dni od dnia upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze, dłużnik jest obowiązany do korekty odliczonej kwoty podatku wynikającej z tej faktury, w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu płatności określonego w umowie lub na fakturze. Zgodnie z art. 112b ust.1 ustawy o VAT (wg stanu prawnego obowiązującego do 1 września 2019 r.), w razie stwierdzenia, że podatnik: 1) w złożonej deklaracji podatkowej wykazał: a) kwotę zobowiązania podatkowego niższą od kwoty należnej, b) kwotę zwrotu różnicy podatku lub kwotę zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej, c) kwotę różnicy podatku do obniżenia kwoty podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe wyższą od kwoty należnej, d) kwotę zwrotu różnicy podatku, kwotę zwrotu podatku naliczonego lub kwotę różnicy podatku do obniżenia kwoty podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, zamiast wykazania kwoty zobowiązania podatkowego podlegającej wpłacie do urzędu skarbowego, 2) nie złożył deklaracji podatkowej oraz nie wpłacił kwoty zobowiązania podatkowego - naczelnik urzędu skarbowego lub naczelnik urzędu celno-skarbowego określa odpowiednio wysokość tych kwot w prawidłowej wysokości oraz ustala dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego albo kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe (ust. 1). W myśl ust. 2 art. 112b, jeżeli po zakończeniu kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej w przypadkach, o których mowa w: 1) ust. 1 pkt 1, podatnik złożył korektę deklaracji uwzględniającą stwierdzone nieprawidłowości i wpłacił kwotę zobowiązania podatkowego lub zwrócił nienależną kwotę zwrotu, 2) ust. 1 pkt 2, podatnik złożył deklarację podatkową i wpłacił kwotę zobowiązania podatkowego - wysokość dodatkowego zobowiązania podatkowego wynosi 20% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego albo kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe. Zgodnie z ust.3, przepisów ust. 1 nie stosuje się: 1) jeżeli przed dniem wszczęcia kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej podatnik: a) złożył odpowiednią korektę deklaracji podatkowej albo b) złożył deklarację podatkową z wykazanymi kwotami podatku – oraz wpłacił na rachunek urzędu skarbowego kwotę wynikającą ze złożonej deklaracji albo korekty deklaracji podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę; 2) w zakresie ustalania dodatkowego zobowiązania podatkowego, w przypadku gdy zaniżenie kwoty zobowiązania podatkowego lub zawyżenie kwoty zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, wiąże się z: a) popełnionymi w deklaracji błędami rachunkowymi lub oczywistymi omyłkami, b) nieujęciem podatku należnego lub podatku naliczonego w rozliczeniu za dany okres rozliczeniowy, a podatek należny lub podatek naliczony został ujęty w poprzednich okresach rozliczeniowych lub w okresach następnych po właściwym okresie rozliczeniowym, jeżeli nastąpiło to przed dniem wszczęcia kontroli podatkowej lub kontroli celno-skarbowej; 3) w zakresie ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w stosunku do osób fizycznych, które za ten sam czyn ponoszą odpowiedzialność za wykroczenie skarbowe albo za przestępstwo skarbowe. Nadmienić przy tym należy, że w stanie prawnym obowiązującym od 1 września 2019 r. treść art.,112b ust. 2 uległa zamianie poprzez dodanie w pkt 1 i 2 zapisów wskazujących na konieczność wpłaty kwot zobowiązania podatkowego lub zwrotu nienależnej kwoty zwrotu najpóźniej w dniu złożenia korekty deklaracji. Powyższą zmianę wprowadzono ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz niektórych innych ustaw (Dz.U.2019.1520 z dnia 2019.08.13) i zaczęła ona obowiązywać od 1 września 2019 r., a więc już po wydaniu decyzji przez organ I instancji. Zgodzić należy się przy tym z organem odwoławczym, że wprowadzona od 1 września 2019 r. zmiana doprecyzowała wskazany w ww. przepisie termin zapłaty uzależniając możliwość skorzystania z 20% stawki od wpłacenia kwot zobowiązania podatkowego lub zwrotu nienależnej kwoty zwrotu najpóźniej w dniu złożenia korekty deklaracji. Nie oznacza to jednak, jak sugeruje strona, że dopiero od 1 września 2019 r. ustawodawca wyznaczył termin zapłaty zobowiązania podatkowego i zwrotu nienależnie otrzymanej nadwyżki podatku naliczonego, a strona w związku z tym miała prawo domagać się niższej stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego, składając korektę deklaracji z uwzględnieniem stwierdzonych nieprawidłowości w dniu 25 marca 2019 r. Trafnie w tej kwestii wskazuje Dyrektor, że zarówno przed jak i po 1 września 2019 r. ustawodawca ustalenie dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 20% kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego albo kwoty zawyżenia zwrotu różnicy podatku, zwrotu podatku naliczonego lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy rozliczeniowe, uzależnił od złożenia korekty deklaracji uwzględniającej stwierdzone nieprawidłowości i wpłaty kwoty zobowiązania podatkowego lub zwrotu nienależnej kwoty zwrotu. Na akceptację zasługuje również stanowisko organu, że termin zapłaty podatku wynika wprost z art. 103 ust. 1 ustawy o VAT i zgodnie z nim, podatnicy oraz podmioty wymienione w art. 108 są obowiązani, bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego, do obliczania i wpłacania podatku za okresy miesięczne w terminie do 25 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstał obowiązek podatkowy, na rachunek urzędu skarbowego, z zastrzeżeniem ust. oraz art. 33 i art. 33b. Zatem co do zasady, termin zapłaty kwoty zobowiązania wykazanej w złożonej korekcie deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r. należy odnosić do terminu termin ustawowego, tj. do 25 lipca 2018 r., a niezapłacona w tym terminie kwota podatku stała się zaległością podatkową, od której zgodnie z art. 51 § 1 oraz art. 53 § 1 op naliczane są odsetki za zwłokę, przy czym, na co słusznie również zwrócił uwagę Dyrektor, żadne przepisy prawa w takiej sytuacji nie zobowiązują organu podatkowego do wyznaczania podatnikowi terminu płatności innego, niż to wynika z powołanego wyżej przepisu art. 103 ust. 1 ustawy o VAT. Jak wynika z akt sprawy strona do dnia wydania decyzji przez organ I instancji nie uregulowała zobowiązania podatkowego wynikającego ze złożonej po kontroli korekty deklaracji VAT-7, pomimo otrzymanego w dniu 18 kwietnia 2019 r. upomnienia wzywającego do uregulowania należności w podatku VAT za czerwiec 2018 r. wraz z należnymi odsetkami. Nie zostały zatem spełnione warunki wskazane w art.112b ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT, które muszą być spełnione łącznie tj. musi nastąpić korekta deklaracji uwzględniająca stwierdzone nieprawidłowości i wpłata kwoty zobowiązania podatkowego lub zwrot nienależnej kwoty zwrotu. Złożenie tylko korekty deklaracji, bez dokonania wpłaty nie pozwala na zastosowanie stawki dodatkowego zobowiązania podatkowego, o której mowa w art. 112b ust. 2. W konsekwencji organ podatkowy uprawniony był do ustalenia dodatkowego zobowiązania podatkowego w wysokości 30% kwoty podatku naliczonego VAT skoro skarżąca nie dopełniła warunków uzasadniających zastosowanie niższej 20% stawki do naliczenia dodatkowego zobowiązania podatkowego. W kwestii zastosowania swoistej sankcji jaką jest dodatkowe zobowiązanie podatkowe i przyjętych w tym zakresie regulacji przez ustawodawcę wskazać należy na treść uzasadnienia do projektu ustawy (Sejm RP VIII kadencji, nr druku 965). Jak wynika z uzasadnienia do projektu ustawy, regulacje zawarte w art. 112b i art. 112c ustawy o VAT wprowadzające dodatkowe zobowiązanie podatkowe, mają przede wszystkim znaczenie prewencyjne. Zmierzają do przekonania podatników, iż rzetelne i staranne wypełnienie deklaracji podatkowej leży w ich interesie. W art. 112c wymienia się szczególne przypadki, w których zastosowanie ma mieć podwyższona stawka dodatkowego zobowiązania podatkowego wynosząca 100% (zamiast 30%) kwoty zaniżenia zobowiązania podatkowego lub zawyżenia kwoty zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego, ewentualnie kwoty zawyżenia różnicy podatku do rozliczenia w następnych okresach rozliczeniowych. Brak bowiem uzasadnienia do "premiowania" nieuczciwych podatników, którzy ujmują w rozliczeniach podatkowych ww. faktury, narażając tym samym budżet państwa na utratę dochodów i dopiero po wszczętej kontroli podatkowej lub postępowania kontrolnego dokonają korekty takich rozliczeń. Nie budzi zatem wątpliwości, w świetle przywołanych założeń projektu ustawy, że istotny jest cel, który przyświecał ustawodawcy przy wprowadzeniu przepisu art. 112b. Celem tym była prewencja. W uzasadnieniu projektu wyraźnie wskazano, że ustanowienie sankcji miało zmierzać do przekonania podatników, iż rzetelne i staranne wypełnienie deklaracji podatkowej leży w ich interesie. Pojęcie prewencja definiuje się jako: zapobieganie, prawo jeden z celów stosowania kar, mających zapobiec popełnianiu przestępstw w przyszłości ( internetowa Encyklopedia PWN), czy też zapobieganie naruszaniu norm prawnych ( internetowy Słownik JP PWN). Stosownie do art. 273 Dyrektywy 2006/112/WE Rady z dnia 28 listopada 2006 r. w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, państwa członkowskie mogą nałożyć inne obowiązki, jakie uznają za niezbędne dla zapewnienia prawidłowego poboru VAT i zapobieżenia oszustwom podatkowym, pod warunkiem równego traktowania transakcji krajowych i transakcji dokonywanych między państwami członkowskim przez podatników oraz pod warunkiem, że obowiązki te, w wymianie handlowej między państwami członkowskimi, nie będą prowadzić do powstania formalności związanych z przekraczaniem granic. Możliwość przewidziana w akapicie pierwszym nie może zostać wykorzystana do nałożenia dodatkowych obowiązków związanych z fakturowaniem poza obowiązkami, które zostały określone w rozdziale 3. Co do zasady więc państwa członkowskie mogą nakładać sankcje związane z naruszeniem zasada wspólnego systemu podatku VAT. Środki krajowe realizujące cele przewidziane w art. 273 dyrektywy 112 muszą być zgodne z zasadą proporcjonalności. Zastosowanie sankcji należy ocenić nie tylko pod tym kątem, czy mogą one służyć założonym celom, ale czy nie wykraczają poza to, co jest konieczne do ich osiągnięcia (por. wyroki TSUE z dnia 19 października 2017 r., C-101/16, z dnia 20 czerwca 2013 r., C-259/12). Trybunał w wyrokach tych podkreślił, że zasada neutralności podatkowej nie stoi na przeszkodzie temu, aby organ podatkowy państwa członkowskiego nałożył na podatnika, który nie wywiązał się w przewidzianym przez przepisy krajowe terminie z obowiązku zaksięgowania i zadeklarowania okoliczności mających znaczenie dla ustalenia należnego od niego podatku od wartości dodanej, kary pieniężnej w wysokości niezapłaconego we wskazanym terminie podatku, jeżeli podatnik ten naprawił następnie to uchybienie i zapłacił należny podatek w pełnej wysokości wraz z odsetkami. Obowiązkiem sądu krajowego jest dokonanie oceny, przy uwzględnieniu art. 242 i 273 dyrektywy 112 w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej, czy w świetle okoliczności występujących w postępowaniu głównym, w szczególności terminu skorygowania nieprawidłowości, wagi tej nieprawidłowości i ewentualnego występowania oszustwa po stronie podatnika lub obejścia przez niego obowiązujących przepisów, kwota nałożonej sankcji nie wykracza poza to co konieczne do osiągnięcia celów polegających na zapewnieniu prawidłowego poboru podatku i zapobieganiu oszustwom podatkowym (por. wyrok WSA w Gliwicach z 3 marca 2020 r., I SA/Gl 911/19 i przywołane tam orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej publ. na stronie: www.curia.europa.eu). W ocenie Sądu, strona w sposób zamierzony zaniechała skorygowania deklaracji podatkowej na podstawie art. 89b ust. 1 ustawy o VAT, zatem nie wywiązała się w przewidzianym przez przepisy krajowe terminie z obowiązku zaksięgowania i zadeklarowania okoliczności mających znaczenie dla ustalenia należnego od niej podatku od wartości dodanej. Przepis art. 89b ust. 1 ustawy VAT jest jasny i czytelny, nie pozostawia wątpliwości interpretacyjnych. Nie regulując należności wynikających z wskazanych wyżej faktur, zobowiązana była w terminie 150 dni od dnia upływu terminu ich płatności określonego na fakturze, do korekty odliczonej kwoty podatku wynikającej z ww. faktur w rozliczeniu za okres, w którym upłynął 150 dzień od dnia upływu terminu płatności określonego w umowie lub na fakturze. Powyższe zaniechanie było wynikiem świadomego działania i wskazuje, pomimo długiego okresu czasu jakim dysponowała skarżąca, na celowe działanie i obejście tego przepisu. Dopiero w następstwie kontroli podatkowej strona w dniu 25 marca 2019 r. złożyła skuteczną korektę deklaracji VAT-7 za czerwiec 2018 r., uwzględniającą ustalenia kontroli. Nie uregulowała jednak kwoty zobowiązania podatkowego wynikającego ze złożonej po kontroli korekty deklaracji VAT-7. Nadto, jak trafnie wskazał Dyrektor w odpowiedzi na skargę, istotny jest w tym przypadku także czas utrzymywania się stanu tej nieprawidłowości, tj. od czerwca 2018 r. do 25.03.2019 r. W konsekwencji chybiona jest argumentacja skarżącej, że uszczuplenie zobowiązania podatkowego było następstwem błędu interpretacyjnego przepisów prawa materialnego, a nie działaniem oszukańczym mającym na celu uzyskanie nienależnej korzyści podatkowej. Podkreślić raz jeszcze należy, że prewencyjny charakter sankcji ma na celu uświadomienie podatnikom znaczenia rzetelnego i starannego wypełniania deklaracji i jednocześnie ma zapewnić prawidłowy pobór podatku. W odniesieniu do naruszenia zasady proporcjonalności zgodzić należy się z organem, że po pierwsze argumenty strony dotyczące uszczuplenia zobowiązania podatkowego, które miało powstać w następstwie błędu interpretacyjnego przepisów materialnych prawa podatkowego są na gruncie tej sprawy całkowicie chybione. Skarżąca nie wskazała przy tym w czym upatruje naruszenie zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 2, art. 250 oraz art. 273 Dyrektywy VAT. Trudno też mówić o skutecznej próbie naprawy błędu, skoro jak wykazano wyżej było to świadome zaniechanie skarżącej, a do skutecznego naprawienia "błędu" nie doszło, skoro skarżąca poprzestała tylko na złożeniu korekty deklaracji, bez dokonania wpłaty, co doprowadziło do uszczuplenia należności podatkowych. Sąd nie podzielił również zarzutów naruszenia przepisów postępowania poprzez zastosowanie niezgodnej z pojęciem demokratycznego państwa prawa zasady "in dubio pro fisco" i rozstrzygnięcie na niekorzyść skarżącej wszelkich wątpliwości związanych z wykładnią art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy VAT. Wykładnia tego przepisu została przez organ przeprowadzono prawidłowo i brak jest, w ocenie Sądu, na gruncie tej sprawy istotnych wątpliwości oznaczających możliwość przyjęcia alternatywnego rozumienia treści normy prawnej zawartej w tym przepisie, a tylko wówczas nie można byłoby przypisać jej znaczenia niekorzystnego dla podatnika. Jak trafnie wskazał Dyrektor w odpowiedzi na skargę, powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych, chodzi o rzeczywiste, uzasadnione wątpliwości organu podatkowego, a nie wątpliwości podatnika. Podatnik nie może oczekiwać, aby art. 2a op był stosowany w każdej sytuacji, gdy wynik wykładni przedstawiony przez organ podatkowy oznacza dla podatnika konsekwencje mniej korzystne niż zakładał (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 16 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Go 327/17; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 29 czerwca 2017 r., sygn. akt i SA/Sz 386/17 i z 21 czerwca 2017 r., sygn. akt I SA/Sz 420/17). W konsekwencji zgodzić należy się z Dyrektorem, że naruszenia zasady in dubio pro tributario nie można upatrywać w wydaniu rozstrzygnięcia w oparciu o przepisy, które zostały niewadliwie zinterpretowane przez organy podatkowe, choć niezgodnie z oczekiwaniami podatnika. Z tych względów Sąd nie podzielił zarzutów naruszenia prawa materialnego tj. art. 112b ust. 2 pkt 1, jak również naruszenia art. 2, art. 250 i art. 273 Dyrektywy 2006/112, art. 4 ust. 3 Traktatu o Unii Europejskiej, art. 325 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej oraz zasady proporcjonalności wyrażonej w art. 5 ust. 4 Traktatu o Unii Europejskiej oraz naruszenia przepisów postępowania poprzez zastosowanie niezgodnej z pojęciem demokratycznego państwa prawa zasady "in dubio pro fisco" i rozstrzygnięcie na niekorzyść skarżącej wszelkich wątpliwości związanych z wykładnią art. 112b ust. 2 pkt 1 ustawy o VAT na tle prawa pierwotnego i wtórnego Unii Europejskiej, jak również naruszenia art. 2 Konstytucji RP. W kwestii pytania prejudycjalnego zadanego przez WSA we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 448/ 19, Sąd nie znalazł podstaw do zawieszenia niniejszego postępowania na podstawie art. 125 § pkt 1 ppsa. W ocenie Sądu, zadane pytanie dotyczy odmiennej sytuacji faktycznej i prawnej podmiotu, niż sytuacja strony tego postępowania. Przede wszystkim źródłem wątpliwości w sprawie wrocławskiej była niejasność przepisów (art. 43 ust. 10 ustawy o VAT) w zakresie opodatkowania transakcji podobnych do transakcji dokonanych przez podatnika w tamtej sprawie. W orzecznictwie przyjmowano, że transakcje podobne do transakcji dokonanej przez podatnika są opodatkowane, a nabywcy przysługuje prawo odliczenia podatku naliczonego. Podatnik jednak zaakceptował ustalenia kontroli i zrezygnował z odliczenia podatku naliczonego, uznając, że transakcja jest zwolniona z VAT. Jednak zapłacił sprzedawcy całą kwotę wynikającą z faktury i w istocie poniósł pełny ciężar ekonomiczny tego podatku, co zdaniem Sądu zadającego pytanie, sprzeciwia się zasadzie neutralności (przyjmując pogląd wyrażony w orzecznictwie, że transakcja jest opodatkowana). W takim stanie faktycznym Sąd uznał, że w istocie doszło do naruszenia zasady neutralności podatku VAT. W niniejszej sprawie sytuacja jest niewątpliwie odmienna, co opisano i rozważono wyżej, zatem brak jest podstaw do przyjęcia, że rozstrzygnięcie TSUE będzie miało wpływ na wynik tej sprawy. W konsekwencji Sąd, na podstawie art. 151 ppsa, skargę oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI