I SA/Op 129/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OpoluOpole2022-09-14
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od środków transportowychobowiązek podatkowynabycie pojazduprzerejestrowaniewłasnośćdowodyustawa o podatkach i opłatach lokalnychprawo o ruchu drogowym

WSA w Opolu oddalił skargę podatnika na decyzję SKO utrzymującą w mocy decyzję Burmistrza określającą zobowiązanie w podatku od środków transportowych, uznając, że obowiązek podatkowy powstał z dniem nabycia pojazdów, a podatnik nie udowodnił ich zbycia.

Podatnik Z. G. skarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Prószkowa określającą zobowiązanie w podatku od środków transportowych za 2019 r. Podatnik kwestionował obowiązek podatkowy, twierdząc, że sprzedał pojazdy wkrótce po ich nabyciu w 2017 r. i nie przerejestrował ich na siebie. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że obowiązek podatkowy powstaje z dniem nabycia pojazdu, a nie jego przerejestrowania, a podatnik nie przedstawił wystarczających dowodów na zbycie pojazdów.

Sprawa dotyczyła skargi Z. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Prószkowa z dnia 12 sierpnia 2021 r. określającą zobowiązanie w podatku od środków transportowych za 2019 r. w kwocie 4.076,00 zł. Organ I instancji ustalił, że podatnik od 10 marca 2017 r. był właścicielem samochodu ciężarowego i przyczepy ciężarowej, a mimo wezwań nie złożył deklaracji ani nie wpłacił podatku. Podatnik w odwołaniu podniósł, że sprzedał pojazdy w 2017 r. i nie jest ich właścicielem, a rejestracja pojazdów na jego nazwisko nie nastąpiła. Kolegium utrzymało decyzję organu I instancji, wskazując, że dla powstania obowiązku podatkowego kluczowy jest fakt nabycia pojazdu, a nie jego przerejestrowanie. Podkreślono, że podatnik nie przedstawił dowodów na zbycie pojazdów, mimo wielokrotnych wezwań. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd uznał, że obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty, a nie zarejestrowany na nowego właściciela. Podkreślono, że podatnik nie udowodnił skutecznie zbycia pojazdów, a przedłożone na etapie sądowym umowy sprzedaży nie stanowiły podstawy do uchylenia decyzji, gdyż nie można było stwierdzić naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd zaznaczył, że podatnik miał obowiązek współdziałania z organami i przedstawienia dowodów na zbycie pojazdów, czego konsekwentnie unikał.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Obowiązek podatkowy powstaje z dniem nabycia pojazdu, niezależnie od faktu jego przerejestrowania na nowego właściciela.

Uzasadnienie

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych (art. 9 ust. 1 i 4) stanowi, że obowiązek podatkowy ciąży na właścicielach środków transportowych, a w przypadku pojazdów już zarejestrowanych, powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty. Przepisy Prawa o ruchu drogowym dotyczące obowiązku przerejestrowania pojazdu nie mają wpływu na powstanie obowiązku podatkowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

upol art. 9 § ust. 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

upol art. 9 § ust. 3 i 4

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Pomocnicze

upol art. 8 § pkt 2 i 6

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

upol art. 10 § ust. 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

upol art. 11 § ust. 1

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

prd art. 78 § ust. 2

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

prd art. 79 § ust. 1

Ustawa Prawo o ruchu drogowym

ppsa art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ppsa art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i 2

op art. 240 § § 1 pkt 5

Ustawa Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych powstaje z dniem nabycia pojazdu, a nie jego przerejestrowania. Podatnik nie przedstawił wystarczających dowodów na zbycie pojazdów, mimo wielokrotnych wezwań organów. Podatnik ma obowiązek współdziałania z organami podatkowymi i przedstawienia dowodów, z których wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne.

Odrzucone argumenty

Obowiązek podatkowy nie powstał, ponieważ pojazdy nie zostały przerejestrowane na skarżącego. Oświadczenie podatnika o zbyciu pojazdów powinno być wystarczające do potwierdzenia braku obowiązku podatkowego.

Godne uwagi sformułowania

dla powstania i istnienia obowiązku podatkowego po stronie nabywcy zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środka transportowego nie jest istotne, czy osoba ta dokonała "przerejestrowania" pojazdu Istotne jest natomiast, że miał miejsce sam fakt nabycia - przejścia własności pojazdu z dotychczasowego właściciela (zbywcy) na nabywcę, zatem że zaistniała czynność prawna przenosząca własność. Podatnik ma obowiązek współdziałania z organem w ramach prowadzonego postępowania podatkowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy wskazuje on na okoliczności, co do których ewentualnego istnienia jedynie on sam posiada wiedzę, a której pozyskanie pozostaje poza zakresem możliwości dowodowych organu podatkowego.

Skład orzekający

Grzegorz Gocki

przewodniczący sprawozdawca

Marzena Łozowska

sędzia

Anna Komorowska-Kaczkowska

asesor sądowy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych powstaje z dniem nabycia pojazdu, a nie jego przerejestrowania, oraz podkreślenie obowiązku podatnika do udowadniania faktów korzystnych dla siebie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatku od środków transportowych i obowiązku udowodnienia zbycia pojazdu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku i częstego problemu interpretacyjnego związanego z nabyciem pojazdu a jego przerejestrowaniem. Podkreśla znaczenie dowodów w postępowaniu podatkowym.

Czy kupiłeś auto, ale go nie przerejestrowałeś? Zapłacisz podatek!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Op 129/22 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2022-09-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-04-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Anna Komorowska-Kaczkowska
Grzegorz Gocki /przewodniczący sprawozdawca/
Marzena Łozowska
Symbol z opisem
6116 Podatek od czynności cywilnoprawnych, opłata skarbowa oraz inne podatki i opłaty
Hasła tematyczne
Podatek od środków transportowych
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1170
art. 8 pkt 2 i 6, art. 9 ust. 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Grzegorz Gocki (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Marzena Łozowska Asesor sądowy Anna Komorowska-Kaczkowska Protokolant: Referent stażysta Dagmara Jugo po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2022 r. sprawy ze skargi Z. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Opolu z dnia 14 lutego 2022 r., nr SKO.40.2733.2021.po w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od środków transportowych za 2019r., oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z 14 lutego 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, po rozpatrzeniu odwołania Z. G. (dalej jako: strona skarżący, podatnik) utrzymało w mocy decyzję Burmistrza Prószkowa z 12 sierpnia 2021 r., określającą wysokość zobowiązania w podatku od środków transportowych za 2019 r. w kwocie 4.076,00 zł.
Zaskarżone rozstrzygniecie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Decyzją z 12 sierpnia 2021 r. Burmistrz Prószkowa określił Z. G. wysokość zobowiązania w podatku od środków transportowych za 2019 r., w kwocie 4.076,00 zł, przyjmując, na podstawie informacji uzyskanej z Wydziału Komunikacji Starostwa Powiatowego w Opolu, że podatnik od 10 marca 2017 r. był właścicielem:
- samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], liczbie osi 3, dopuszczalnej masie całkowitej 20,50 t, innym systemie zawieszenia osi jezdnych (kwota podatku 2.410,00 zł);
- przyczepy ciężarowej marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], liczbie osi 2, dopuszczalnej masie całkowitej zespołu pojazdów 28,7 t, innym systemie zawieszenia osi jezdnych (kwota podatku 1.666,00 zł).
Organ I instancji podkreślił, że podatnik, pomimo dwukrotnego wezwania, nie złożył deklaracji na podatek od środków transportowych za 2019 rok, jak również nie dokonał wpłaty należnego podatku za w/w okres. Burmistrz Prószkowa wskazał przy tym, iż w przedmiotowej sprawie obowiązek podatkowy powstał 1 kwietnia 2017 r., a w aktach postępowania znajdują się dwie uwierzytelnione kserokopie umowy sprzedaży potwierdzające dokonanie nabycia w/w środków transportowych przez skarżącego z dniem 10 marca 2017 r.
Ponieważ podatnik, jako nabywca pojazdów, nie reagował na wezwania organu podatkowego, jako dowód w przeprowadzonym postępowaniu organ I instancji przyjął dokumenty urzędowe sporządzone przez Wydział Komunikacji Starostwa Powiatowego. Podkreślił przy tym, iż bez znaczenia pozostaje fakt, że Z. G. nie dokonał przerejestrowania na siebie ww. pojazdów, tj. samochodu ciężarowego marki [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...].
W odwołaniu od tej decyzji skarżący podniósł, iż sam starosta wskazał, iż nie można jednoznacznie stwierdzić, kto jest właścicielem w/w pojazdów, a pojazdy o których mowa w decyzji strona sprzedała w 2017 r. Odwołujący wskazał przy tym, iż nie jest w stanie wskazać, kto jest właścicielem tych pojazdów. Wskazał, iż według jego wiedzy pojazdy te nie zostały zarejestrowane na terytorium RP, a informacje te są mu znane z systemu CEPIK oraz Wydziału Komunikacji. Podkreślił ponadto, iż nie ma obowiązku udowadniać, że nie posiada w/w pojazdów.
Z uwagi na podniesiony przez podatnika w odwołaniu fakt sprzedaży samochodu ciężarowego marki [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...], pismem z 23 listopada 2021 r., zwrócono się do strony o przedłożenie dokumentacji potwierdzającej zbycie/sprzedaż opodatkowanych pojazdów, bądź przedłożenie wszelkich innych posiadanych przez niego dokumentów, które potwierdzałyby, że nie jest on już właścicielem wskazanych wyżej pojazdów. Jednocześnie zwrócono się do Burmistrza Prószkowa o uzupełnienie akt sprawy podatkowej o uwierzytelnione kserokopie umów sprzedaży opodatkowanych pojazdów zawartych pomiędzy J. G. i Z. G. oraz o przedłożenie dokumentacji, z której wynikać będzie data pierwszej rejestracji ww. pojazdów. Burmistrz Prószkowa uzupełnił akta sprawy o żądane dokumenty, natomiast podatnik w odpowiedzi na skierowane do niego pismo wskazał jedynie, iż nie jest już właścicielem nabytych pojazdów, które zostały przez niego zbyte siedem dni po ich zakupie. Stwierdził, iż jego oświadczenie powinno być wystarczające dla potwierdzenia powyższego. Do sporządzonej odpowiedzi załączył jedynie pismo Starosty Opolskiego z 11 czerwca 2019 r., którego treść zacytował w przesłanej do Kolegium odpowiedzi.
W tym stanie sprawy, Kolegium wskazaną na wstępie decyzją z 14 lutego 2022 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji .
Odnosząc się do meritum sporu organ odwoławczy, w pierwszej kolejności przytoczył przepisy stanowiące materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia, w brzmieniu obowiązującym w 2019 r. w tym art. 8 pkt 2 i 6, art. 9 ust 3 i 4, art. 10 ust 1 oraz art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1170 ze zm.- zwanej dalej upol), dodatkowo wskazując, że w rozpatrywanej sprawie mają zastosowanie stawki podatku od środków transportowych określone w Uchwale nr XI/79/2015 Rady Miejskiej w Prószkowie z dnia 29 października 2015 r. w sprawie wysokości stawek oraz zwolnień podatku od środków transportowych (Dz. Urz. Woj. Opolskiego z 2015 r., poz. 2478), które to nie przekraczają stawek maksymalnych.
Następnie zważono, że dla powstania i istnienia obowiązku podatkowego po stronie nabywcy zarejestrowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej środka transportowego nie jest istotne, czy osoba ta dokonała "przerejestrowania" pojazdu, tj. zawiadomienia właściwego organu o nabyciu pojazdu oraz złożenia wniosku o jego zarejestrowanie na własne nazwisko (art. 78 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 – zwanej dalej także jako prd). Istotne jest natomiast, że miał miejsce sam fakt nabycia - przejścia własności pojazdu z dotychczasowego właściciela (zbywcy) na nabywcę, zatem że zaistniała czynność prawna przenosząca własność. Wprawdzie sama rejestracja pojazdu także może stanowić sytuację powodującą powstanie obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych, jednakże dotyczy to pierwszej rejestracji środka transportu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a nie "przerejestrowania" pojazdu, już uprzednio zarejestrowanego. W przypadku nabycia pojazdu już zarejestrowanego, obowiązek podatkowy powstaje u nabywcy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty. Pozbawiony znaczenia w aspekcie skutków podatkowych jest wówczas fakt, czy nabywca dokonał przerejestrowania środka transportowego na siebie, czy też nie. Wprawdzie kwestia nabycia pojazdu wiąże się z obowiązkiem jego przerejestrowania wynikającym z przepisów Prawa o ruchu drogowym, to jednak obowiązek ten nie ma znaczenia dla kwestii powstania obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych. Ponieważ przesądzające znaczenie dla statusu podatnika podatku od środków transportowych ma jedynie stosunek prawny własności, dlatego też w niniejszej sprawie istotną okolicznością wymagającą wyjaśnienia jest podnoszona w odwołaniu kwestia własności przedmiotowych pojazdów.
W sprawie nie budzi wątpliwości, iż w ramach umów z 10 marca 2017 r. doszło pomiędzy J. G. (jako sprzedającym) a Z. G. (jako kupującym) do przeniesienia własności samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. Powyższej okoliczności nie kwestionuje również strona. Ponadto, nie ulega wątpliwości, iż zbywca pojazdów, tj. J. G. dokonał skutecznego zawiadomienia właściwych organów o powyższym fakcie zbycia obu pojazdów na rzecz Z. G. W związku ze zbyciem ww. pojazdów doszło też z końcem marca 2017 r. do wygaśnięcia obowiązku podatkowego J. G. Obowiązek ten począwszy od 1 kwietnia 2017 r. z mocy samej ustawy ciążył na nabywcy tych pojazdów, tj. na podatniku, który to bez względu na to, czy dokonał ich przerejestrowania na siebie, jako ich właściciel, miał obowiązek (i to bez wezwania) uiszczenia należnego od nich podatku. Skoro tego nie uczynił, zasadnie organ I instancji dokonał określenia jego wysokości w zaskarżonej decyzji. Kolegium zaznaczyło, że zebrany w sprawie materiał dowodowy w pełni potwierdził fakt przejścia prawa własności obu pojazdów z J. G. na skarżącego, czego strona nie kwestionuje.
Odnosząc się do twierdzeń podatnika, że w 2017 r., siedem dni po zakupie samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], zbył przedmiotowe pojazdy, organ zauważył, że pomimo kierowanych do strony pism, nie przedstawiła ona żadnych dowodów potwierdzających ww. twierdzenia, jakoby nie był już właścicielem pojazdów będących przedmiotem opodatkowania. Ponadto, nie przedstawia żadnych innych dowodów, które wskazywałyby na bezpodstawne określenie jej zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych za 2019 r., w drodze decyzji administracyjnej.
W toku postępowania odwoławczego, w związku z twierdzeniami podatnika zawartymi w treści złożonego odwołania, pismem z 23 listopada 2021 r. zwrócono się do strony o przedłożenie dokumentacji potwierdzającej zbycie lub sprzedaż ww. pojazdów, bądź do przedłożenia wszelkich innych posiadanych przez niego dokumentów, które potwierdzałyby, że nie jest on już właścicielem ww. pojazdów. O przedstawienie takich dowodów zabiegał również organ I instancji w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.
W odpowiedzi na powyższe pismo skarżący wskazał jedynie, iż nie jest już właścicielem nabytych pojazdów, które zostały przez niego zbyte siedem dni po ich zakupie, jak również stwierdził, iż jego oświadczenie powinno wystarczyć na potwierdzenie tego faktu. Do sporządzonej odpowiedzi załączył jedynie pismo Starosty Opolskiego z 11 czerwca 2019 r., którego treść zacytował w przesłanej do Kolegium odpowiedzi. W piśmie tym stwierdzono jedynie, iż podatnik nie figuruje w ewidencji prowadzonej przez Starostę Opolskiego jako właściciel bądź współwłaściciel jakiegokolwiek pojazdu, który podlega opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych. Powyższe stwierdzenie w świetle powyżej przytoczonych powyżej argumentów pozostaje jednak bez znaczenia dla określenia podatnikowi wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych za 2019 r. To, że podatnik nie figuruje w ewidencjach jako właściciel lub współwłaściciel opodatkowanych pojazdów nie dowodzi, że nie jest ich właścicielem. Okoliczność ta potwierdza jedynie fakt, iż opodatkowane pojazdy nie zostały przerejestrowane z J. G. na podatnika. Wskazywana zaś przez stronę okoliczność zbycia obu spornych pojazdów na rzecz kolejnego nabywcy, nie została potwierdzona przez organ I instancji w ramach postępowania dowodowego toczącego się przed organem I instancji, jak i w postępowaniu wyjaśniającym prowadzonym przez Kolegium. Sam podatnik w żaden sposób nie uwiarygodnił zaś swojego twierdzenia (poprzez udowodnienie bądź uprawdopodobnienie), że nie jest już właścicielem spornych pojazdów, pomimo kierowanych do niego pism.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Opolu, przed wydaniem niniejszej decyzji, postanowieniem z 31 grudnia 2021 r. wyznaczyło podatnikowi siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego, ponownie umożliwiając mu tym samym przedłożenie dowodów na poparcie swoich twierdzeń. Z prawa tego strona nie skorzystała i nie przedstawiła przeciwnych dowodów, które potwierdziłyby jej twierdzenia.
Natomiast w oparciu o dokumentację uzyskaną od Burmistrza Prószkowa udało się ustalić datę pierwszej rejestracji pojazdów będących przedmiotem opodatkowania, co pozwoliło na zweryfikowanie historii pojazdu w systemie informatycznym CEPIK (Centralna Ewidencja Pojazdów i Kierowców). Dlatego też wystąpienie do Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców o udostępnienie danych dotyczących pojazdów nie było konieczne, zaś dane z CEPIK nie potwierdziły twierdzeń strony.
W tym stanie rzeczy organ nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów odwołania.
Nie godząc się z w/w decyzją SKO oraz poprzedzającą ją decyzją organu I instancji, strona wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, domagając się ich uchylenia. Podtrzymała swoje dotychczasowe stanowisko, co do braku podstaw do obciążenia jej obowiązkiem podatkowym, skoro nie jest ona właścicielem spornych w sprawie pojazdów.
W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie i podtrzymało dotychczasową argumentację.
Na etapie postępowania sądowego skarżący przedłożył kserokopie umów sprzedaży samochodu ciężarowego marki [...] i przyczepy ciężarowej marki [...], wskazując na sprzedaż tych pojazdów w 2017 r. Dokumenty te włączono do akt sprawy. Jednocześnie na rozprawie oświadczył, że w jego ocenie w ogóle nie miał obowiązku ich przedkładania ani organom podatkowym, ani Sądowi, gdyż według niego, wystarczające było jego oświadczenie się, że dokonał już zbycia obu pojazdów. Nadal też uważa, że fakt niezarejestrowania na siebie obu pojazdów, skutkował brakiem powstania po jego stronie obowiązku podatkowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało oddalić.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej jako: ppsa).
Rozpatrując sprawę na podstawie tych kryteriów, Sąd stwierdził, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Spór w rozpoznawanej sprawie dotyczy opodatkowania skarżącego w roku 2019 podatkiem od środków transportowych w odniesieniu do samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], z uwzględnieniem stawek od środków transportowych określonych w Uchwale nr XI/79/2015 Rady Miejskiej w Prószkowie z dnia 29 października 2015 r. w sprawie wysokości stawek oraz zwolnień podatku od środków transportowych (Dz. Urz. Woj. Opolskiego z 2015 r., poz. 2478).
W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że przepisem istotnym z punktu widzenia analizowanej problematyki jest art. 9 upol w brzmieniu z 2019 r., zgodnie z którym obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych ciąży na osobach fizycznych będących właścicielami środków transportowych (ust. 1)
Moment powstania obowiązku podatkowego w omawianym podatku określa ust. 4 art. 9 upol Mamy tu do czynienia z dwiema sytuacjami. W pierwszym przypadku w odniesieniu do samochodów, gdy pojazd jest po raz pierwszy rejestrowany na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany. W drugim przypadku, gdy pojazd jest już zarejestrowany, obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty. W tym przypadku, a taki ma miejsce w niniejszej sprawie, decydujące znaczenie ma tu dzień nabycia pojazdu. W tej sytuacji przy powstaniu obowiązku podatkowego w omawianym podatku podstawowe znaczenie nie ma już fakt "przerejestrowania" pojazdu na nowego właściciela, ale dzień jego nabycia. W tym stanie rzeczy bez znaczenia dla kwestii powstania obowiązku podatkowego ma mocno podnoszona przez skarżącego okoliczność, że oba sporne pojazdy nie zostały zarejestrowane na niego, z czego wadliwie wywodzi on twierdzenie, że nie ciąży na nim obowiązek podatkowy.
W przypadku nabycia środka transportowego zarejestrowanego obowiązek podatkowy powstaje bowiem od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty, a zatem decydujące znaczenia dla oceny zaistnienia obowiązku podatkowego ma jedynie sam fakt nabycia pojazdu, nie zaś wywiązanie się przez jego nabywcę z wynikającego z art. 78 ust. 2 ustawy - Prawo o ruchu drogowym obowiązku zawiadomienia właściwego organu o nabyciu pojazdu oraz złożenia wniosku o jego zarejestrowanie na własne nazwisko. Przez pojęcie nabycia należy rozumieć czynności, których skutki można ocenić w zakresie przejścia prawa własności (B. Pahl, Powstanie i wygaśnięcie obowiązku podatkowego w podatku od środków transportowych, FK 2006, nr 7-8, s. 68).
W realiach niniejszej sprawy, mając na uwadze zebrane w sprawie materiały dowodowe, w ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, iż w ramach umów z 10 marca 2017 r. doszło pomiędzy J. G. (jako sprzedającym), a Z. G. (jako kupującym) do przeniesienia własności samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] i numerze nadwozia [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], o numerze nadwozia [...]. Co więcej, zbywca pojazdów dokonał też skutecznego zawiadomienia właściwych organów o powyższym fakcie zbycia obu pojazdów, a w związku z ich zbyciem doszło też z końcem marca 2017 r. do wygaśnięcia jego obowiązku podatkowego. Obowiązek ten począwszy od 1 kwietnia 2017 r. z mocy samej ustawy ciążył na nabywcy tych pojazdów, który to - bez względu na to czy dokonał ich przerejestrowania na siebie, jako ich właściciel - miał obowiązek uiszczenia bez wezwania należnego podatku od obu posiadanych środków transportowych. Skoro tego nie uczynił (jak i nie wykazał przed organami faktu zbycia ww. pojazdów), zasadnie organy podatkowe dokonały określenia jego wysokości w formie decyzyjnej.
Zebrany w sprawie materiał dowodowy w pełni potwierdza fakt przejścia prawa własności obu pojazdów na skarżącego. Natomiast podnoszona okoliczność zbycia obu spornych pojazdów na rzecz kolejnego nabywcy nie została potwierdzona przez organy podatkowe w ramach postępowania dowodowego, zaś sam skarżący w żaden sposób nie uwiarygodnił przed organami swojego twierdzenia, że nie jest już ich właścicielem, pomimo, że był o to wielokrotnie wzywany.
Wygaśnięcie obowiązku podatkowego wiąże się również z określoną okolicznością i także w tym podatku następuje z końcem miesiąca, w którym dana okoliczność zaistniała. Okolicznością tą może być wyrejestrowanie, wydanie decyzji o czasowym wycofaniu z ruchu pojazdu bądź też upływ okresu, na który pojazd powierzono. W przypadku czasowego wycofania z ruchu pojazdu istotny jest moment wydania decyzji, a nie jej doręczenia.
Z kolei w przypadku, kiedy pojazd zostaje wyrejestrowany, istotna jest treść przepisu art. 79 ust. 1 prd. Zgodnie z tą regulacją pojazd podlega wyrejestrowaniu przez organ właściwy ze względu na miejsce ostatniej rejestracji pojazdu, na wniosek jego właściciela, w przypadku:
1) przekazania pojazdu do przedsiębiorcy prowadzącego stację demontażu lub przedsiębiorcy prowadzącego punkt zbierania pojazdów, na podstawie zaświadczenia o demontażu pojazdu, o którym mowa w ust. 2 art. 79 prd bądź w art. 24 ust. 1 pkt 2 lub art. 33 ust. 3 ustawy z dnia 20 stycznia 2005 r. o recyklingu pojazdów wycofanych z eksploatacji (Dz. U. z 2015 r. poz. 140 z późn. zm.), albo równoważnego dokumentu wydanego w innym państwie;
2) kradzieży pojazdu, jeżeli jego właściciel złożył stosowne oświadczenie pod odpowiedzialnością karną za fałszywe zeznania;
3) wywozu pojazdu z kraju, jeżeli pojazd został zarejestrowany za granicą lub zbyty za granicę;
4) zniszczenia (kasacji) pojazdu za granicą;
5) udokumentowanej trwałej i zupełnej utraty posiadania pojazdu bez zmiany w zakresie prawa własności;
W niniejszej sprawie nie stwierdzono zaistnienia w odniesieniu do spornych pojazdów, na moment wydania zaskarżonej decyzji, żadnej z wyżej wskazanych okoliczności wygaśnięcia obowiązku podatkowego. Niczym nieuzasadnione są podnoszone na etapie postępowania podatkowego, a także w ramach obecnego postępowania sądowego twierdzenia skarżącego, że nie musi on niczego udowadniać organom zbycia pojazdów, gdyż to do organów należy poczynienie samodzielnie ustaleń, czy faktycznie pojazdy zostały już przez niego zbyte. Organy podatkowe obu instancji przeprowadziły w tym kierunku szeroko zakrojone postępowanie dowodowe, które nie potwierdziło twierdzeń podatnika. Z kolei on sam pomimo, że pismem z 23 listopada 2021 r., zwrócono się do niego o przedłożenie posiadanej dokumentacji potwierdzającej ewentualne zbycie/sprzedaż opodatkowanych pojazdów, bądź przedłożenie wszelkich innych posiadanych przez niego dokumentów które potwierdzałyby, że nie jest on już właścicielem wskazanych wyżej pojazdów, zignorował to wezwanie.
Podatnik wskazał jedynie, iż nie jest już właścicielem nabytych pojazdów, które zostały przez niego zbyte siedem dni po ich zakupie, jak również stwierdził, iż jego oświadczenie powinno wystarczyć na potwierdzenie tego faktu. Do sporządzonej odpowiedzi załączył jedynie pismo Starosty Opolskiego z 11 czerwca 2019 r., którego treść zacytował w przesłanej do Kolegium odpowiedzi. W piśmie tym stwierdzono jedynie, iż podatnik nie figuruje w ewidencji prowadzonej przez Starostę Opolskiego jako właściciel bądź współwłaściciel jakiegokolwiek pojazdu, który podlega opodatkowaniu podatkiem od środków transportowych.
Powyższe pismo Starosty Opolskiego nie dowodziło jednak, że na skarżącym nie ciąży obowiązek podatkowy , jako na właścicielu obu pojazdów, ale dotyczyło informacji o ich niezarejestrowaniu na osobę skarżącego. Pismo powyższe potwierdza jedynie fakt, iż opodatkowane pojazdy nie zostały przerejestrowane z J. G. na podatnika.
Jak już wyżej wskazano, w świetle regulacji art. 9 upol w omawianym roku podatkowym, obowiązek podatkowy w zakresie podatku od środków transportowych ciąży na osobach fizycznych będących właścicielami środków transportowych, a zatem, fakt nie zarejestrowania pojazdu, stanowiącego jednakże własność podatnika, nie zwalniał go z obowiązku podatkowego.
Tym samym organ miał podstawy do wydania zaskarżonej decyzji.
Co szczególnie istotne w tej sprawie, na etapie postępowania przed organami podatnik w żaden sposób nie uwiarygodnił swojego twierdzenia (poprzez udowodnienie bądź uprawdopodobnienie), że nie jest już właścicielem spornych pojazdów, pomimo kierowanych do niego pism. Wprawdzie, co przyznało Kolegium, to na organach ciąży obowiązek wyczerpującego zebrania materiału dowodowego, to jednakże jak słusznie dalej zważono, nie oznacza to nieograniczonego obowiązku poszukiwania przez organ materiałów dowodowych mających potwierdzić okoliczności korzystne dla strony i to w sytuacji, gdy sama strona, wzywana do dostarczenia materiałów na potwierdzenie wskazywanych przez siebie okoliczności, z których sama wywodzi korzystne dla siebie skutki, świadomie odmawia ich udostępnienia organom. Podatnik ma obowiązek współdziałania z organem w ramach prowadzonego postępowania podatkowego, zwłaszcza w sytuacji, gdy wskazuje on na okoliczności, co do których ewentualnego istnienia jedynie on sam posiada wiedzę, a której pozyskanie pozostaje poza zakresem możliwości dowodowych organu podatkowego. Skoro zatem organ musi skorzystać z danych, znajdujących się wyłącznie w dyspozycji podatnika, to nie można mu zarzucić nieprzeprowadzenia postępowania dowodowego w pełnym zakresie, w sytuacji gdy sama strona świadomie uniemożliwia organowi zweryfikowanie prawdziwości jej twierdzeń. Nie można więc nakładać na organy podatkowe nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających okoliczności już wykazane lub okoliczności nieistotne dla sprawy, jeżeli strategia podatnika opiera się wyłącznie na negowaniu działań podejmowanych przez te organy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 19 października 2018 r. I GSK 756/16).
Istotnym jest w tym miejscu zauważenie, że skarżący tożsamą postawę , co do braku obowiązku udokumentowania przez siebie, przywoływanej okoliczności zbycia obu pojazdów, prezentował już we wcześniej zakończonym prawomocnie przed tut Sądem postępowaniem dotyczącym podatku od środków transportowych od tych samych pojazdów za 2017 r.
W wydanym wówczas wyroku z dnia 30 maja 2019 r. sygn. akt I SA/Op 78/19 9 jego uzasadnieniu) podkreślono już wtedy, iż działanie organu z urzędu nie zwalnia strony z obowiązku dostarczenia takich materiałów, z których wywodzi ona korzystne dla siebie skutki. W szczególności, jeżeli podatnik usiłuje wykazać korzystne dla siebie rezultaty podatkowe, kwestionując zarazem ustalenia organów, to na niego przechodzi obowiązek przedstawienia dowodów na okoliczność, że przyjęte przez organy ustalenia są nieprawidłowe lub niekompletne. Podatnik ma bowiem obowiązek współdziałania z organem w ramach prowadzonego postępowania podatkowego. Ustalenie niektórych faktów, zwłaszcza tych, o których wie wyłącznie podatnik, pozostaje poza zakresem możliwości organu podatkowego. Obowiązki podatnika w tym zakresie nabierają znaczenia, jeżeli organ musi skorzystać z danych, znajdujących się wyłącznie w dyspozycji podatnika. Nie można więc nakładać na organy podatkowe nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających okoliczności już wykazane lub okoliczności nieistotnej dla sprawy, jeżeli strategia podatnika opiera się wyłącznie na negowaniu działań podejmowanych przez te organy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 października 2018 r. I GSK 756/16).
Uwaga ta jest o tyle istotna również w niniejszej sprawie, że podobnie jak obecnie, również w postępowaniu podatkowym dotyczącym roku 2017 z akt ówczesnej sprawy także wynikało, że podatnik mimo kilkukrotnych wezwań (pismo Kolegium z dnia 5 września 2018 r. i z dnia 15 października 2018), również nie przedstawił żadnych dowodów na zbycie pojazdów: samochodu ciężarowego marki [...] o numerze rej. [...] oraz przyczepy ciężarowej marki [...] o numerze rej. [...], które na podstawie umów z dnia 10 marca 2017 r. nabył od swojego [...] J. G., ani dowodów podważających wiarygodność dokumentów przekazanych przez Starostę Opolskiego w postaci umów nabycia przez niego przedmiotowych pojazdów.
Skarżący miał zatem obecnie pełną świadomość, że winien on, jeżeli posiada umowy sprzedaży spornych pojazdów, okazać je organom podatkowy, celem uwiarygodnienia swoich twierdzeń o nieprzysługiwaniu mu już w stosunku do nich prawa własności.
Istotnym jest też podkreślenie, iż przedłożenie umów sprzedaży (a nie jedynie samo oświadczenie skarżącego), z których to wynikałyby dane ich nabywcy, pozwoliłoby organom podatkowym - już w ramach działań własnych - na zweryfikowanie tych dowodów, w ramach trwającego postępowania podatkowego. Trudno bowiem, co obecnie czyni skarżący, zarzucić organowi, że w sytuacji, gdy nieznana mu była osoba ewentualnego nabywcy obu pojazdów i to gdy, jak wynika z obecnie przedłożonych na etapie postępowania sądowego kserokopii umów sprzedaży, jest nim obywatel innego państwa, nie poczynił własnych ustaleń, mających ustalić stan faktyczny, z daty wydania zaskarżonej decyzji.
Reasumując powyższe, Sąd stwierdza, że organ miał podstawy do wydania zaskarżonej decyzji i nie doszło w tym zakresie do naruszenia prawa.
Odnosząc się zatem do przedłożonych obecnie przez skarżącego dopiero na etapie postępowania sądowego kopii umów sprzedaży samochodu ciężarowego marki [...] i przyczepy ciężarowej marki [...], wskazując na sprzedaż tych pojazdów w 2017 r. , w ocenie Sądu powyższe dokumenty nie dają podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji, gdyż nie można bowiem stwierdzić, w realiach niniejszej sprawy, że w sprawie doszło do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1b ppsa). Sąd podziela pogląd (zob. wyrok NSA z 12 maja 2005 r., FSK 2045/04, M. Pod. 2006/3, s. 45), zgodnie z którym uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na zaistnienie okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania administracyjnego możliwe będzie wówczas, gdy przesłanką tego wznowienia było naruszenie prawa. Podobny pogląd Naczelny Sąd Administracyjny sformułował w tej kwestii m.in. w wyrokach: z 23 września 2004 r., FSK 641/04, LEX nr 133764; z 25 listopada 2005 r., I FSK 306/05, LEX nr 187617.
Podzielając powyższy pogląd, trzeba wskazać, że zasadność uznania, iż art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ppsa dotyczy tylko tych podstaw wznowienia postępowania, które są tożsame z "naruszeniem prawa", potwierdzają wnioski wypływające z wykładni gramatycznej tego przepisu. Uzasadniony wydaje się także pogląd, że art. 145 § 1 pkt 1b, jako unormowanie określające jedną z podstaw orzeczenia sądu administracyjnego, nie powinien podlegać wykładni rozszerzającej (zob. A. Kabat [w:] B. Dauter, M. Niezgódka-Medek, A. Kabat, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, LEX/el. 2021, art. 145.). Tym samym Sąd w składzie tu orzekającym opowiada się za stanowiskiem, że uchylenie na podstawie omawianego przepisu decyzji lub postanowienia w całości lub w części jest możliwe jedynie wówczas, gdy zaistnieje jedna z przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego (podatkowego), równoznaczna z naruszeniem prawa przez organ administracji publicznej (zob. np. J. Zimmermann, glosa do wyroku NSA z 6 stycznia 1999 r., III SA 4728/97, OSP 2000/1/16; wyrok NSA z 20 stycznia 2006 r. I FSK 518/05, LEX 187551; wyrok NSA z 6 listopada 2011 r., I GSK 284/09, LEX nr 550347).
W realiach przedmiotowej sprawy skarżący dopiero na etapie postępowania sądowego przedłożył nowe dowody w postaci kopii umów sprzedaży pojazdów będących przedmiotem opodatkowania, co można by rozpatrywać pod kątem wystąpienia przesłanki wznowieniowej z art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r., poz. 1540, dalej: op), tj. gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. Wystąpienie tej przesłanki nie jest równoznaczne z naruszeniem prawa przez organ administracji publicznej, a tym samym powyższa okoliczność nie stanowi podstawy do uwzględnienia skargi. W przedmiotowym postępowaniu podatkowym nie wystąpiły żadne uchybienia organów lub obiektywne jego wady, które można byłoby uznać, za "naruszenie prawa" nakazujące uchylenie decyzji. Jeszcze raz podkreślić należy, że organy wielokrotnie wzywały podatnika do przedstawienia dowodów potwierdzających, że nie jest on właścicielem spornych pojazdów. Organy podjęły zatem wszelkie niezbędne działania w celu ustalenia prawidłowego stanu faktycznego. To podatnik jako właściciel ww. pojazdów dysponował informacjami jak i dowodami potwierdzającymi ich zbycie. Strona - pomimo wielokrotnych wezwań organu - zaniechała jednak przedłożenia wskazanych umów aż do czasu postępowania sądowego.
Powyższe stanowisko sądu nie zamyka jednak stronie możliwości złożenia wniosku o wznowienie postępowania podatkowego. Dopiero wówczas też, organ podatkowy dokona oceny zarówno ewentualnego zaistnienia przesłanki wznowieniowej, jak i wartości dowodowej obu dowodów, na które powołał się obecnie skarżący na rozprawie sądowej.
Nie stwierdzając zatem naruszeń prawa, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji, Sąd na podstawie art. 151 ppsa, skargę oddalił.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI