I SA/Op 120/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem skargi była decyzja Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej utrzymująca w mocy postanowienie o odmowie wznowienia postępowania administracyjnego. Skarżący, funkcjonariusz Służby Więziennej, domagał się wznowienia postępowania zakończonego decyzją z 2019 r., która nakazywała mu zwrot nienależnie pobranego równoważnika pieniężnego z tytułu braku mieszkania. Jako podstawę wznowienia wskazał nowe okoliczności faktyczne dotyczące odległości od miejsca pełnienia służby, o których dowiedział się we wrześniu 2024 r. Organy administracji obu instancji odmówiły wznowienia, uznając wniosek za spóźniony. Kluczową kwestią było ustalenie, od kiedy biegnie miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Organy uznały, że termin ten rozpoczął bieg już w lipcu 2024 r., kiedy to pełnomocnik skarżącego w piśmie przedsądowym podniósł argumenty dotyczące odległości od stacji kolejowej do miejsca służby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 148 § 1 K.p.a., termin na wniesienie wniosku o wznowienie biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia, a nie od dnia uświadomienia sobie jej znaczenia prawnego. Sąd uznał, że wiedza pełnomocnika skarżącego o tych okolicznościach jest wiedzą samego skarżącego, zgodnie z zasadą reprezentacji. Ponieważ wniosek o wznowienie został złożony we wrześniu 2024 r., a okoliczności te były znane już w lipcu 2024 r., wniosek został uznany za spóźniony. Sąd nie badał merytorycznej zasadności podstaw wznowienia, gdyż dotyczyło to fazy wstępnej postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów K.p.a. dotyczących biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, w szczególności w kontekście wiedzy pełnomocnika strony oraz zasady reprezentacji.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z równoważnikiem pieniężnym dla funkcjonariuszy Służby Więziennej, jednak kluczowe zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wiedza pełnomocnika strony o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania jest równoznaczna z wiedzą strony, a tym samym czy termin do złożenia wniosku o wznowienie biegnie od daty uzyskania tej wiedzy przez pełnomocnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wiedza pełnomocnika strony o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania jest przypisywana stronie, a termin do złożenia wniosku o wznowienie biegnie od daty uzyskania tej wiedzy przez pełnomocnika.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na utrwalonym orzecznictwie NSA, zgodnie z którym zasada reprezentacji oznacza, że skutki działań pełnomocnika (w tym jego wiedza) obciążają stronę. Termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania biegnie od dnia, w którym strona (lub jej pełnomocnik) dowiedziała się o okolicznościach mogących stanowić podstawę wznowienia.
Czy organ administracji ma obowiązek wznowić postępowanie z urzędu, jeśli stwierdzi istnienie podstaw wznowienia, nawet jeśli wniosek strony został złożony po terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zaniechanie wznowienia postępowania z urzędu nie może być podstawą zarzutu w sprawie odmowy wznowienia postępowania z powodu uchybienia przez stronę terminowi do złożenia wniosku. Wznowienie z urzędu jest prawem organu, a nie obowiązkiem, gdy wniosek strony jest spóźniony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że postępowanie w przedmiocie odmowy wznowienia z powodu uchybienia terminu dotyczy wyłącznie kwestii formalnej zachowania terminu. Badanie merytorycznych podstaw wznowienia następuje dopiero po formalnym wznowieniu postępowania. Prawo do wznowienia z urzędu nie jest obowiązkiem, który można wyegzekwować, gdy wniosek strony jest spóźniony.
Czy organ administracji przeprowadził wystarczające postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia daty powzięcia przez stronę wiedzy o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ przeprowadził wystarczające postępowanie wyjaśniające, opierając się na dowodach przedstawionych przez stronę i jej pełnomocnika, a także na zasadach swobodnej oceny dowodów.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że obowiązek udowodnienia daty powzięcia wiedzy o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia spoczywa na wnioskodawcy. Organ ma obowiązek zweryfikować twierdzenia strony i przedstawione dowody. W tym przypadku organ prawidłowo ustalił, że strona wiedziała o okolicznościach już w lipcu 2024 r., co czyniło jej późniejszy wniosek spóźnionym.
Przepisy (10)
Główne
k.p.a. art. 145 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 148 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 149 § 1-3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.o.r.p. art. 3 § 2
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych
u.o.S.W. art. 178 § 1
Ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej
u.o.S.W. art. 170 § 4
Ustawa z dnia 9 kwietnia 2010 r. o Służbie Więziennej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wznowienie postępowania został złożony po upływie miesięcznego terminu od dnia, w którym strona (lub jej pełnomocnik) dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę wznowienia.
Odrzucone argumenty
Organy obu instancji błędnie zinterpretowały i zastosowały przepisy K.p.a. dotyczące wznowienia postępowania. • Organy nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego. • Organy nie wznowiły postępowania z urzędu, mimo istnienia podstaw.
Godne uwagi sformułowania
Bieg terminu na wystąpienie z podaniem o wznowienie wyznacza dzień pozyskania wiedzy o faktach, które mogą stanowić podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, a nie dzień uświadomienia sobie przez stronę, że określony, znany jej wcześniej fakt może stanowić wspomnianą podstawę wznowienia. • Konsekwencją zasady bezpośredniej reprezentacji strony przez pełnomocnika jest również to, że okoliczności natury subiektywnej, które zachodzą w osobie pełnomocnika (np. jego wiedza o zdarzeniach relewantnych procesowo), należy przypisywać samej stronie. • W przypadku zawarcia w piśmie procesowym wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego na podstawie art. 147 K.p.a., a następnie wydania przez organ postanowienia odmawiającego wznowienia z uwagi na niedochowanie przez stronę terminu złożenia wniosku o wznowienie, strona w zażaleniu nie może się domagać skontrolowania przez organ drugiej instancji braku podjęcia przez organ pierwszej instancji postanowienia o wznowieniu postępowania z urzędu.
Skład orzekający
Beata Kozicka
przewodniczący
Elżbieta Kmiecik
sprawozdawca
Remigiusz Mazur
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów K.p.a. dotyczących biegu terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, w szczególności w kontekście wiedzy pełnomocnika strony oraz zasady reprezentacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z równoważnikiem pieniężnym dla funkcjonariuszy Służby Więziennej, jednak kluczowe zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z terminami w postępowaniu administracyjnym i rolą pełnomocnika, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Pełnomocnik wiedział, ale strona spóźniła się z wnioskiem? Sąd rozstrzyga kluczową kwestię terminów w postępowaniu administracyjnym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.