I SA/Op 1100/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu oddalił skargę podatnika na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wyboru formy opodatkowania podatkiem liniowym, uznając, że wybór ten nie został skutecznie dokonany w ustawowym terminie.
Podatnik prowadzący jednoosobową działalność gospodarczą złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy odmowę przywrócenia terminu do wyboru opodatkowania podatkiem liniowym od 2022 roku. Skarżący argumentował, że błąd w wyborze formy opodatkowania wynikał z wad systemu CEIDG. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że wybór formy opodatkowania na zasadach ogólnych dokonany w 2022 roku był skuteczny, a późniejsze próby zmiany lub wnioski o przywrócenie terminu nie spełniały wymogów prawnych, w tym art. 162 Ordynacji podatkowej, który dotyczy terminów procesowych, a nie materialnych.
Przedmiotem sprawy była skarga podatnika D. T. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu, utrzymujące w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego odmawiającą przywrócenia terminu do wyboru formy opodatkowania podatkiem liniowym od 2022 roku. Skarżący twierdził, że błąd w wyborze formy opodatkowania wynikał z wadliwie skonstruowanego systemu CEIDG, który przypadkowo zmienił jego wybór na zasady ogólne. Sąd administracyjny w Opolu oddalił skargę, uznając, że wybór formy opodatkowania na zasadach ogólnych dokonany przez skarżącego w dniu 12 stycznia 2022 r. był skuteczny. Sąd podkreślił, że kolejne wnioski o zmianę wpisu do CEIDG nie zawierały oświadczenia o zmianie formy opodatkowania na podatek liniowy, a próby wyboru tej formy po terminie lub wnioski o przywrócenie terminu były bezskuteczne. Sąd wskazał, że termin do wyboru formy opodatkowania jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej. Sąd nie podzielił również argumentów dotyczących błędów systemu CEIDG, błędów księgowego ani kwestii rzekomego sfałszowania podpisu na oświadczeniu dotyczącym 2024 roku, uznając je za nieistotne dla rozstrzygnięcia sprawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, błędy w systemie CEIDG nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu do wyboru formy opodatkowania, ponieważ termin ten jest terminem prawa materialnego, a nie procesowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że termin do wyboru formy opodatkowania jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu na podstawie art. 162 Ordynacji podatkowej, który dotyczy terminów procesowych. Argumenty o błędach systemu CEIDG nie mogły zatem wpłynąć na zmianę rozstrzygnięcia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (4)
Główne
u.p.d.o.f. art. 9a § ust. 2, 2a, 2b, 2c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wybór formy opodatkowania na dany rok jest możliwy wyłącznie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym podatnik uzyskał pierwszy przychód w danym roku, lub nie później niż do końca roku, gdyby ów przychód osiągnął dopiero w grudniu. Uchybienie tego terminu powoduje skutek prawny w postaci wygaśnięcia uprawnienia do złożenia takiego oświadczenia. Oświadczenie i zawiadomienie można złożyć na podstawie przepisów ustawy o CEIDG.
Pomocnicze
O.p. art. 162 § § 1-4
Ordynacja podatkowa
Instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie wyłącznie do terminów procesowych, a nie terminów prawa materialnego, takich jak termin wyboru formy opodatkowania.
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zaskarżona decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wybór formy opodatkowania na zasadach ogólnych dokonany w 2022 r. był skuteczny. Termin do wyboru formy opodatkowania jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu na podstawie art. 162 O.p. Złożenie zeznań PIT-36L i wpłaty zaliczek po terminie nie mogą być uznane za skuteczne oświadczenie o wyborze podatku liniowego. Błędy systemu CEIDG nie stanowią podstawy do przywrócenia terminu.
Odrzucone argumenty
Błąd w wyborze formy opodatkowania wynikał z wadliwie skonstruowanego systemu CEIDG. Złożone zeznania PIT-36L i wpłaty zaliczek na podatek liniowy stanowiły potwierdzenie wyboru podatku liniowego. Organ naruszył przepisy O.p. dotyczące postępowania dowodowego i zaufania do organów podatkowych.
Godne uwagi sformułowania
Uchybienie tego terminu powoduje skutek prawny w postaci wygaśnięcia uprawnienia do złożenia takiego oświadczenia. Termin wyboru formy opodatkowania pozarolniczej działalności gospodarczej jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu. Przedsiębiorca rozpoczynający działalność gospodarczą powinien być od tego momentu uznawany przez administrację za profesjonalistę, który podejmuje decyzje związane ze swoimi zobowiązaniami prawno-podatkowymi zgodnie z własną wolą.
Skład orzekający
Aleksandra Sędkowska
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Gocki
sędzia
Anna Komorowska-Kaczkowska
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji przepisów dotyczących wyboru formy opodatkowania, terminów materialnych i procesowych oraz braku możliwości przywrócenia terminu do wyboru formy opodatkowania z powodu błędów systemu CEIDG."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika i jego interakcji z systemem CEIDG. Interpretacja przepisów dotyczących terminów materialnych i procesowych ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia dla przedsiębiorców – wyboru formy opodatkowania i potencjalnych problemów z systemami informatycznymi. Choć rozstrzygnięcie jest zgodne z utrwalonym orzecznictwem, pokazuje praktyczne trudności.
“Błąd w CEIDG kosztował podatnika wybór preferencyjnej formy opodatkowania – sąd wyjaśnia, dlaczego nie ma ratunku.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Op 1100/24 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2025-03-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-12-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Aleksandra Sędkowska /przewodniczący sprawozdawca/
Anna Komorowska-Kaczkowska
Grzegorz Gocki
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Podatek dochodowy od osób fizycznych
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 226
art. 9a ust. 2, 2a, 2b, 2c
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. j.)
Dz.U. 2025 poz 111
art. 162
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aleksandra Sędkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki Asesor sądowy WSA Anna Komorowska-Kaczkowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 12 marca 2025 r. sprawy ze skargi D. T. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 8 października 2024 r., nr 1601-IOA.4031.1.2024 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wyboru formy opodatkowania oddala skargę.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez D. T. (dalej jako: skarżący, strona, podatnik) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 8.10.2024 r. którym organ ten utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Kluczborku z 8.08.2024 r. odmawiające przywrócenia terminu do wyboru formy opodatkowania podatkiem dochodowym dochodów z jednoosobowej pozarolniczej działalności gospodarczej.
Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod firmą D.
W dniu 12.01.2022 r. skarżący złożył wniosek o zmianę wpisu do Centralnej Ewidencji Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG), w którym wybrał formę opodatkowania na zasadach ogólnych (pole nr 15). Następnie w dniach 4 października 2022 r., 24 listopada 2022 r. i 25 sierpnia 2023 r. złożył kolejne wnioski o zmianę wpisu do CEIDG, w których nie zaznaczył w polu 15 zmiany formy opłacania podatku dochodowego.
W dniu 2.05.2023 r. skarżący złożył zeznanie PIT-36L, w którym zadeklarował należne za 2022 r. zaliczki, w wysokości 15.240,00 zł. Następnie 4 grudnia 2023 r. dokonał wpłaty zaliczek za miesiące od stycznia do października 2023 r. oznaczając je w tytule przelewu jako PPL (zaliczka na podatek liniowy).
W dniu 30.04.2024 r. skarżący złożył zeznanie PIT-36L, w którym zadeklarował należne za 2023 r. zaliczki, w wysokości 17.136,00 zł.
Z uwagi na powyższe, Naczelnik Urzędu Skarbowego w Kluczborku wezwał skarżącego do złożenia brakującego zeznania PIT-36 za 2022 r.
W dniu 8 lipca 2022 r. podatnik złożył wniosek "o wyrażenie zgody na przywrócenie formy opodatkowania na zasadach podatku liniowego od 2022 r. do nadal." Przedmiotowy wniosek został uzupełniony przesłanym 22 lipca 2024 r. pismem, w którym wskazał, że błąd w wyborze formy opodatkowania wynikał z błędnie skonstruowanego systemu CEIDG ponieważ "[...] aby załączyć jakiekolwiek pismo, użytkownik musi edytować wszystkie swoje dane i uzupełniać je od początku. Podczas tego procesu, z powodu braku intuicyjności systemu przypadkowo zaznaczyłem zmianę formy opodatkowania na zasady ogólne. System CEIDG nie podpowiada, jaka forma opodatkowana jest aktualnie wybrana, ani co powinno być zaznaczone, co przyczyniło się do mojego błędu.''
Postanowieniem z 8.08.2024 r. organ I instancji odmówił skarżącemu przywrócenia terminu do wyboru sposobu formy opodatkowania podatkiem dochodowym dochodów z jednoosobowej pozarolniczej działalności gospodarczej.
Po rozpatrzeniu zażalenia organ odwoławczy wydał opisane na wstępie postanowienie z dnia 8.10.2024 r.
W uzasadnieniu odwołał się do treści przepisów art. 9a ust. 2- 2c ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2024, poz. 226) [dalej: u.p.d.o.f.], z których wynika, że wybór formy opodatkowania na dany rok jest możliwy wyłącznie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym podatnik uzyskał pierwszy przychód w danym roku, lub nie później niż do końca roku, gdyby ów przychód osiągnął dopiero w grudniu. Uchybienie tego terminu powoduje skutek prawny w postaci wygaśnięcia uprawnienia do złożenia takiego oświadczenia.
Analiza akt sprawy wskazała, że we wniosku o zmianę wpisu złożonym do CEIDG 12 stycznia 2022 r., czyli z zachowaniem ww. ustawowego terminu, zaznaczona została przez skarżącego w polu nr 15 forma opodatkowania: "Na zasadach ogólnych". Następnie, z uwagi na to, że w kolejnych wnioskach (z 4 października 2022 r., 24 listopada 2024 r. i 25 sierpnia 2023 r.) skarżący nie zaznaczył żadnej formy opodatkowania, organ I instancji, mając na względzie art. 9a ust. 2 u.p.d.o.f., przyjął, że skarżący nadal podlega obowiązkowi w podatku dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych wg skali podatkowej.
Organ nie znalazł podstaw do uwzględnienie wyjaśnień strony w zakresie trudności z prawidłowym złożenie przedmiotowego oświadczenia w systemie CEIDG.
Nie podzielił też twierdzenia, że składane przez stronę zeznania PIT-37L za lata 2022-2023, stanowiły potwierdzenie wyboru formy opodatkowania podatkiem liniowym jak i tego, że dokonywane przez stronę płatności zaliczek na podatek stanowią potwierdzenia rozliczania się formą podatku liniowego, bowiem zostały one opłacone po upływie ustawowego terminu do wyboru formy opodatkowania.
Odnosząc się do samego wniosku o przywrócenie terminu do złożenia oświadczenia o wyborze formy opodatkowania za lata 2022-2024, organ wskazał na treść przepisu art. 162 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. 2025 r., poz. 111) [dalej: O.p.], który reguluje instytucje przywrócenia terminu i ma zastosowanie wyłącznie do terminów procesowych, podczas gdy termin wyboru formy opodatkowania pozarolniczej działalności gospodarczej jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu.
We wniesionej skardze skarżący zarzucił naruszenie przepisów:
1) art. 2a O.p. poprzez jego błędne zastosowanie i uznanie, iż złożone w sprawie dokumenty oraz okoliczności sprawy stanowią dowód wybrania przez skarżącego formy opodatkowania na zasadach ogólnych, podczas gdy z okoliczności sprawy, przede wszystkim z zachowania skarżącego, sposobu płacenia przez niego zaliczek na podatek oraz składanych dokumentów wynika, że skarżący dokonał wyboru opodatkowania według zasadach związanych z podatkiem liniowym, co doprowadziło do uznania przez organ, że skarżący podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych;
2) art. 191 O.p. poprzez jego błędne zastosowanie, i uznanie na podstawę jedynie części materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, że skarżący podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, podczas gdy z całości materiału dowodowego w niniejszej sprawie wynika, iż skarżący dokonał wyboru opodatkowania według zasadach związanych z podatkiem liniowym,
3) art. 121 §1 oraz art. 122 O.p. poprzez jego błędne zastosowania i przeprowadzenie postępowania przez organ w sposób niebudzący zaufania do organu podatkowego, pominiecie w uzasadnieniu przez organ okoliczności na których oparł swoje postanowienie, a co za tym idzie niepoinformowania skarżącego przez organ o podstawach swojego rozstrzygnięcia, szczególnie w zakresie pominiętego w uzasadnieniu postanowienia zarzutu skarżącego co do oświadczenia na którym nie znajduję się podpis skarżącego, co doprowadziło organ do błędnego uznania, iż skarżący dokonał wyboru opodatkowania na zasadach ogólnych a nie na zasadach związanych z wyborem podatku liniowego;
4) art. 124 O.p. poprzez jego niezastosowanie i niewyjaśnienie skarżącemu przez organ zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załatwieniu sprawy, poprzez niewskazanie w uzasadnieniu postanowienia przesłanek oraz okoliczności na których organ oparł swoje postanowienie;
5) art. 217 § 2 O.p. poprze jego niezastosowanie i niewskazanie pełnego uzasadnienia faktycznego i prawnego wydanego postanowienia, w sytuacji gdy skarżącemu służy na przedmiotowe postanowienie skarga do sądu administracyjnego oraz gdy przedmiotowe postanowienie zostało wydane na skutek zażalenia skarżącego.
Mając na uwadze powyższe, skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości; uwzględnienie skargi i uznanie, iż skarżący od początku wykonywania działalności dokonał wyboru opodatkowania w formie podatku liniowego; ewentualnie, w przypadku uznania iż brak jest podstaw do uwzględnienia powyższego, uwzględnienie skargi w części i uznanie, iż skarżący od 2024 r. podlega opodatkowania w formie podatku liniowego; oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.) – dalej jako: [p.p.s.a.], zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja lub postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2). Ponadto zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a (niemającym tu zastosowania).
Badając prawidłowość zaskarżonego postanowienia według powyższych kryteriów, Sąd nie stwierdził, by została ono podjęta z naruszeniem przepisów prawa.
Kontroli Sądu podlega postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Opolu z dnia 8.10.2024 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wyboru formy opodatkowania podatkiem dochodowym dochodów z jednoosobowej pozarolniczej działalności gospodarczej.
Ze stanu sprawy wynika, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod firmą D.
W dniu 12.01.2022 r. skarżący złożył wniosek o zmianę wpisu do Centralnej Ewidencji Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG), w którym wybrał formę opodatkowania na zasadach ogólnych (pole nr 15). Następnie w dniach 4 października 2022 r., 24 listopada 2022 r. i 25 sierpnia 2023 r. złożył kolejne wnioski o zmianę wpisu do CEIDG, w których nie zaznaczył w polu 15 zmiany formy opłacania podatku dochodowego.
W dniu 2.05.2023 r. skarżący złożył zeznanie PIT-36L, w którym zadeklarował należne za 2022 r. zaliczki, w wysokości 15.240,00 zł. Następnie 4 grudnia 2023 r. dokonał wpłaty zaliczek za miesiące od stycznia do października 2023 r. oznaczając je w tytule przelewu jako PPL (zaliczka na podatek liniowy).
W dniu 30.04.2024 r. skarżący złożył zeznanie PIT-36L, w którym zadeklarował należne za 2023 r. zaliczki, w wysokości 17.136,00 zł.
Po wezwaniu przez organ I instancji do złożenia brakującego zeznania PIT-36 za 2022 r. skarżący w dniu 8 lipca 2022 r. podatnik złożył wniosek "o wyrażenie zgody na przywrócenie formy opodatkowania na zasadach podatku liniowego od 2022 r. do nadal."
W opisanych powyżej bezspornych okolicznościach faktycznych doszło do wydania postanowienia o odmowie przywrócenia skarżącemu terminu do wyboru sposobu formy opodatkowania podatkiem dochodowym dochodów z jednoosobowej pozarolniczej działalności gospodarczej.
Analiza akt administracyjnych jak i treści przepisów znajdujących zastosowanie w sprawie doprowadziła Sąd od przekonania, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa, a tym samym zarzuty podniesione w skardze są nieuzasadnione.
Wyjaśnić należy, że zgodnie z treścią przepisu art. 9a ust. 2 u.p.d.o.f., podatnicy mogą wybrać sposób opodatkowania dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadach określonych w art. 30c. W tym przypadku są obowiązani do złożenia właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego sporządzonego na piśmie oświadczenia o wyborze tego sposobu opodatkowania do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty pierwszy przychód z tego tytułu w roku podatkowym, albo do końca roku podatkowego, jeżeli pierwszy taki przychód został osiągnięty w grudniu tego roku podatkowego.
Podatnik może zawiadomić na piśmie o rezygnacji z opodatkowania dochodów z pozarolniczej działalności gospodarczej na zasadach określonych w art. 30c lub złożyć oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 2 (art. 9a ust. 2a u.p.d.o.f.).
Dokonany wybór sposobu opodatkowania, o którym mowa w ust. 2, dotyczy również lat następnych, chyba że w kolejnych latach podatnik w terminie określonym w ust. 2 zawiadomi na piśmie właściwego naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z tego sposobu opodatkowania albo złoży w terminie i na zasadach określonych w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym sporządzone na piśmie oświadczenie o wyborze opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych (art. 9a ust. 2b u.p.d.o.f.).
Oświadczenie oraz zawiadomienie, o których mowa w ust. 1-2b, podatnicy mogą złożyć na podstawie przepisów ustawy o CEIDG (art. 9a ust. 2c u.p.d.o.f.).
Z powyższych przepisów wynika, że wybór formy opodatkowania na dany rok jest możliwy wyłącznie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym podatnik uzyskał pierwszy przychód w danym roku, lub nie później niż do końca roku, gdyby ów przychód osiągnął dopiero w grudniu. Uchybienie tego terminu powoduje skutek prawny w postaci wygaśnięcia uprawnienia do złożenia takiego oświadczenia. Termin na wybór, ale i rezygnację z niego (tj. termin na złożenie oświadczenia naczelnikowi urzędu skarbowego), jest ograniczony w czasie, bo może być dokonany do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym został osiągnięty pierwszy przychód z tego tytułu w roku podatkowym, albo do końca roku podatkowego, jeżeli pierwszy taki przychód został osiągnięty w grudniu tego roku podatkowego (zob. R. Kowalski [w:] PIT. Komentarz do wybranych przepisów, LEX/el. 2020, art. 9(a).).
Z akt sprawy wynika, ze skarżący złożył w dniu 12.01.2022 r. skuteczne oświadczenie o wyborze formy opodatkowania na zasadach ogólnych (pole nr 15 wniosku o zmianę wpisu w CEIDG). W kolejnych wnioskach o zmianę wpisu w CEIDG z 4 października 2022 r., 24 listopada 2022 r. i 25 sierpnia 2023 r. skarżący nie zaznaczył w polu 15 zmiany formy opłacania podatku dochodowego. Tym samym podatnik nie złożył skutecznie oświadczenia o zmianie formy opodatkowania na podatek liniowy.
Sąd w pełni podziela stanowisko organów, iż bezpodstawne są zarzuty skarżącego odnoszące się do trudności w złożeniu przedmiotowego oświadczenia o wyborze formy opodatkowania z powodu braku intuicyjności systemu CEIDG, co spowodowało przypadkowe zaznaczenie zmiany formy opodatkowania na zasady ogólne.
Prawidłowo organ ocenił argumentację strony, że: przyczyną błędu w wyborze formy opodatkowania jest wadliwie skonstruowany system CEIDG, ponieważ "[...] kratka dotycząca wyboru formy opodatkowania została zmieniona przez system i pozostała pusta, co sprawiło, że system sam, automatycznie i bez wiedzy podatnika zmienił formę opodatkowania na podatek na zasadach ogólnych".
We wniosku o zmianę wpisu do CEIDG z 12 stycznia 2022 r. jednoznacznie została zaznaczona forma opodatkowania ("Na zasadach ogólnych"), a więc "kratka" nie była pusta, co wskazuje na świadomy wybór tej formy opodatkowania.
Natomiast jeśli chodzi o brak zaznaczenia wybranej formy opodatkowania w kolejnych wnioskach strony o zmianę wpisu do CEIDG (z 4 października 2022 r., 24 listopada 2024 r. i 25 sierpnia 2023 r.) to wskazać należy, że nie wynikał on z błędu technicznego systemu, lecz jego funkcjonalności, która dopuszcza wysłanie wniosku CEIDG-1 bez zaznaczenia odpowiedniej opcji w polu nr 15. Wymuszenie na podatniku podjęcia decyzji co do wyboru formy opodatkowania w momencie składania wniosku o wpis do CEIDG byłoby zaś niezgodne z obowiązującym prawem, gdyż ograniczałoby to prawo do wyboru formy opodatkowania i wprowadzałoby w błąd przedsiębiorcę w zakresie przysługujących mu uprawnień. Przedsiębiorca rozpoczynający działalność ma bowiem możliwość dokonać wyboru formy opodatkowania do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w który został osiągnięty pierwszy dochód. Wybór taki może zatem zostać dokonany przez podatnika po miesiącu bądź miesiącach od formalnej rejestracji działalności gospodarczej. Ponadto CEIDG jest tylko jednym ze sposobów, w jaki podatnik może złożyć oświadczenie o wybranej formie opodatkowania.
Organ słusznie również zwrócił uwagę na to, że przedsiębiorca podejmujący prowadzenie działalności gospodarczej jest obowiązany znać i stosować odpowiednie przepisy nadające mu określone prawa i nakładające na niego obowiązki. Podatnik rozpoczynający działalność gospodarczą powinien być od tego momentu uznawany przez administrację za profesjonalistę, który podejmuje decyzje związane ze swoimi zobowiązaniami prawno-podatkowymi zgodnie z własną wolą. Zatem, zgodnie z przytoczonymi powyżej przepisami, brak wyboru formy opodatkowania w ustawowym terminie oznacza, że przedsiębiorca zdecydował się na opodatkowania na tzw. zasadach ogólnych.
Nie można przy tym podzielić stanowiska strony skarżącej, że składane przez podatnika zeznania PIT-37L za lata 2022-2023, stanowiły potwierdzenie czynności dokonanej nieskutecznie 12 stycznia 2022 r. (a następnie 4 października 2022 r., 24 listopada 2024 r. i 25 sierpnia 2023) z powodu wadliwości systemu. Ww. wnioski zostały w systemie wygenerowane prawidłowo i skutecznie doręczone organowi podatkowemu. Faktem jest, że kolejne trzy wnioski o zmianę wpisu, składane od 4 października 2022 r. do 25 sierpnia 2023 r., nie zawierały oświadczenia o formie opłacania podatku dochodowego, co jednak nie wynikało z błędu systemu, lecz z - świadomego bądź nie – zaniechania podatnika.
Powyższa okoliczność związana ze składaniem zeznań podatkowych nie zmienia faktu, że skarżący nie złożył oświadczenia o zmianie formy opodatkowania na podatek liniowy w ustawowym terminie.
Również dokonywane przez skarżącego płatności zaliczek na podatek nie mogą w tej sprawie stanowić potwierdzenia rozliczania się formą podatku liniowego. Przepisy ustaw nie określają urzędowego wzoru oświadczenia ani innych wymogów co do jego formy, natomiast ma z niego wynikać, jakiego wyboru dokonał podatnik. Oznacza to, że za uprawdopodobnienie złożenia oświadczenia o wyborze formy opodatkowania może zostać uznany również dowód wpłaty zaliczki, ale pod warunkiem, że podatnik wskaże w tytule przelewu rodzaj podatku, którego wpłata dotyczy oraz dokona wpłaty zaliczki w terminie określonym dla złożenia tego oświadczenia.
Analiza akt sprawy, wykazała, że zaliczki za 2022 r., pomimo wykazania ich przez w złożonym przez skarżącego 2 maja 2023 r. zeznaniu rocznym (PIT 36L), nie zostały opłacone. Natomiast w 2023 r. podatnik rzeczywiście wpłacał zaliczki na podatek dochodowy liniowy, wskazując w tytule przelewu m.in. zwrot "PPL". Jednakże zaliczki za miesiące od stycznia do października 2023 r. zostały opłacone dopiero 4 grudnia 2023 r., a więc po ustawowym terminie do wyboru formy opodatkowania.
Ponadto w dniu 21 lutego 2024 r. do NUS wpłynęło (nadane 20 lutego 2024 r.) pisemne oświadczenie w zakresie wyboru formy opodatkowania podatkiem dochodowym na 2024 rok działalności gospodarczej D., w którym wskazano zasady ogólne.
Z wyjaśnień pełnomocnika skarżącego wynikało, że: "Podatnik [...] nigdy takowego oświadczenia nie składał, a podpis na oświadczeniu nie jest jego podpisem [...] zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa stypizowanego w kodeksie karnym [...]." Jako potwierdzenie powyższego, do przedmiotowego pisma załączone zostało oświadczenie z 12 sierpnia 2024 r., w którym skarżący wskazał swój prawdziwy podpis, który w jego ocenie różni się od tego złożonego na oświadczeniu z 21 lutego 2024 r.
Zdaniem Sądu powyższa okoliczność została prawidłowo oceniona w zaskarżonym postanowieniu, gdzie wskazano, że nawet przyjmując, że skarżący nie złożył samodzielnie oświadczenia z 20 lutego 2024 r., to okoliczność ta nie ma istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia tej sprawy, gdyż za 2024 r. w żaden sposób podatnik nie zakomunikował woli zmiany formy opodatkowania na podatek liniowy w ustawowym terminie. Zatem ww. oświadczenie z 20 lutego 2024 r. nie ma wpływu na sposób opodatkowania dochodów podatnika w 2024 r.
Ponadto do przesądzenia, w oparciu o nadesłane oświadczenia, czy rzeczywiście doszło do sfałszowania podpisu, upoważnione pozostają wyłącznie organy ścigania.
Również podnoszone w skardze okoliczności związane z błędami po stronie byłego księgowego podatnika, które miały przyczynić się do zaistniałej w sprawie sytuacji nie mogą mieć wpływu na wynik sprawy. Podkreślić bowiem należy, że ewentualne błędy popełnione przez księgowego nie zwalniają podatnika z odpowiedzialności podatkowej.
Jednocześnie organ trafnie przyjął, że termin do złożenia oświadczenia o wyborze formy opodatkowania nie podlega przywróceniu na podstawie art. 162 O.p., zgodnie z którym w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Przepisy § 1-3 stosuje się do terminów procesowych (§ 4 ww. przepisu).
Przepis art. 162 § 4 O.p. stanowi expressis verbis o stosowaniu instytucji przywrócenia terminu wyłącznie do terminów procesowych, podczas gdy termin wyboru formy opodatkowania pozarolniczej działalności gospodarczej jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu. W polskim porządku prawnym nie istnieje żaden inny przepis, który uprawniałby organ podatkowy do przywrócenia tego typu terminów. W sprawie nie doszło zatem do naruszenia art. 162 O.p.
W tym stanie rzeczy, Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów podnoszonych przez skarżącego i działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI