I SA/Op 1099/24

I SA/Op 1099/24 - Postanowienie WSA w Opolu
Data orzeczenia
2025-02-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-12-18
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Tomasz Judecki /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Sygn. powiązane
III OSK 593/25 - Postanowienie NSA z 2025-11-18
Skarżony organ
Dyrektor Szpitala
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Zwrócono uiszczony wpis
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 par. 1 pkt 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2018 poz 1914
art. art. 3a, art. 4 ust. 1, ust. 3 i ust. 4,
Ustawa z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (t. j.)
Dz.U. 2022 poz 902
art. 4 ust. 1 pkt 4 lit. a
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Judecki po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. J. - redaktora naczelnego czasopisma "[...]" na pismo Dyrektora Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. św. Jadwigi w Opolu z dnia 5 grudnia 2024 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji prasowej postanawia 1) odrzucić skargę, 2) zwrócić skarżącemu kwotę 200 (dwieście) złotych uiszczoną tytułem wpisu sądowego od skargi.
Uzasadnienie
Skarżący M. J., redaktor naczelny czasopisma pod nazwą "[...]", mailem z dnia 20 lipca 2024 r., powołując się na art. 3a i 4 ustawy z 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. z 2018, poz. 1914), w związku z przygotowaniem publikacji prasowej wniósł o udzielenie informacji dotyczących umieszczenia A. B., jako pacjentki w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym im. Św. Jadwigi w Opolu. W zapytaniu z dnia 20 lipca 2024 r. zwrócił się o podanie na podstawie jakiego orzeczenia Sądu pacjentka została przymusowo umieszczona w szpitalu i poprosił o skan dokumentu, a także na podstawie jakiego orzeczenia są dawkowane pacjentce leki, jakie i w jakich dawkach, porosił o skan dokumentacji medycznej, ponadto porosił o wskazanie jaka diagnoza została postawiona, kiedy i przez jaki zespół, poprosił również o skan dokumentów. Zapytanie przesłał na adres poczty elektronicznej sekretariatu Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. Św. Jadwigi w Opolu. Do wniosku dołączył skan/kserokopię upoważnienia z datowanego na dni 8 i 19 lipca 2024 r., udzielonego mu przez A. B. do uzyskania informacji dotyczących jej pobytu, stanu zdrowia i zastosowanych metod leczenia w Wojewódzkim Szpitalu Specjalistycznym im. Św. Jadwigi w Opolu.
Dyrektor Wojewódzkiego Szpitala Specjalistycznego im. Św. Jadwigi w Opolu, (zwany też dalej "Dyrektorem Szpitala"), pismem z 5 grudnia 2024 r. odpowiedział skarżącemu, że informacje, o których mowa w jego wniosku z dnia 20 lipca 2024 r., nie mają cech informacji publicznej w rozumieniu ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r., poz. 902, dalej zwana w skrócie "u.d.i.p.") w związku z art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. z 2018 r., poz. 1914). Dotyczą bowiem hospitalizacji i stanu zdrowia konkretnego pacjenta oraz jego dokumentacji medycznej. Nie dotyczą spraw publicznych i z tej przyczyny nie podlegają udostępnieniu na podstawie u.d.i.p. Nie podlegają także udostępnieniu na podstawie art. 4 ustawy - Prawo prasowe, w myśl, którego zobowiązani do udzielania informacji o swej działalności są przedsiębiorcy, podmioty niezaliczane do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku. Tymczasem Szpital z uwagi na formę organizacyjnoprawną nie zalicza się do żadnej z tych kategorii, a przy tym wnioskowane informacje nie dotyczą jego działalności, lecz konkretnego pacjenta, jego hospitalizacji, stanu zdrowia oraz jego dokumentacji medycznej.
Skarżący, powołując się na art. 4 ust. 4 Prawa prasowego złożył do tut. Sądu skargę na, udzieloną mu pismem z dnia 5 grudnia 2024 r., odmowę udzielenia informacji i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący wskazał, że jest organem prasowym w rozumieniu ustawy Prawo prasowe, zarejestrowanym, jako czasopismo przez Sąd Okręgowy w K. postanowieniem z dnia 6 stycznia 2023 r., sygn. akt [...] pod nr rejestru [...]. Wyjaśnił, że zwrócił się trybie art. 3a i 4 ustawy Prawo prasowe do zobowiązanego o udzielenie informacji do sporządzenia krytyki prasowej związanej ze sposobem wykonywania władzy publicznej - albowiem pokrzywdzona została umieszczona w szpitalu wbrew swej woli, prawdopodobnie na polecenie organów ścigania. Wraz zapytaniem złożono upoważnienie pokrzywdzonej, do uzyskania przez nią informacji o jej stanie zdrowia. Oświadczenie osoba ta podpisała własnoręcznie. Dyrektor Szpitala w dniu 5 grudnia 2024 r. odniósł się do wniosku wskazując m.in., że wykonanie izolacji oskarżonej na polecenie organów ścigania w celu sporządzenia opinii o poczytalności (a więc gdy nie jest ona pacjentem w rozumieniu ustawy, lecz ma status podejrzanej) - nie stanowi informacji publicznej. Skarżący wskazał też, że chybione jest prezentowane przez Szpital w piśmie z dnia 5 grudnia 2024 r. stanowisko, że nie jest on przedsiębiorcą i jako podmiot zaliczający się do sektora finansów publicznych działa w celu osiągnięcia zysk, a także, że pełnomocnictwo od pokrzywdzonej, jest wadliwe.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Szpitala wniósł o jej odrzucenie, jako niedopuszczalnej, ewentualnie oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 5 grudnia 2024 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu zważył, co następuje:
Na wstępie należy wyjaśnić, że w zapytaniu przesłanym w wiadomości e-mail z dnia 20 lipca 2024 r. na adres poczty elektronicznej sekretariatu Szpitala, skarżący nie wskazał, iż wnosi o udostępnienie informacji publicznej ani też nie powołał się na u.d.i.p. Powołał się jedynie na art. 3a i 4 Prawa prasowego i wskazał, że przedkładając upoważnienie pacjenta Szpitala, w związku z przygotowaniem publikacji prasowej prosi o informacje na podstawie, jakiego orzeczenia Sądu pacjentka została przymusowo umieszczona w szpitalu i skan tego dokumentu, na podstawie jakiego orzeczenia Sądu są pacjentce dawkowane leki, jakie to leki i w jakich dawkach, poprosił o skan dokumentacji medycznej, jak diagnoza została postawiona, kiedy, przez jaki zespół, porosił o skan dokumentów.
Należy w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy Prawo prasowe, przedsiębiorcy i podmioty niezaliczone do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku są obowiązane do udzielenia prasie informacji o swojej działalności, o ile na podstawie odrębnych przepisów informacja nie jest objęta tajemnicą lub nie narusza prawa do prywatności. W przypadku odmowy udzielenia informacji, na żądanie redaktora naczelnego, odmowę doręcza się zainteresowanej redakcji w formie pisemnej, w terminie trzech dni; odmowa powinna zawierać oznaczenie organu, jednostki organizacyjnej lub osoby, od której pochodzi, datę jej udzielenia, redakcję, której dotyczy, oznaczenie informacji będącej jej przedmiotem oraz powody odmowy (ust. 3), a odmowę, o której mowa w ust. 3, lub niezachowanie wymogów określonych w tym przepisie, można zaskarżyć do sądu administracyjnego w terminie 30 dni; w postępowaniu przed sądem stosuje się odpowiednio przepisy o zaskarżaniu do sądu decyzji administracyjnych (ust. 4).
Z kolei w myśl art. 3a ww. ustawy, w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej. Wniosek stąd, że udostępnianie informacji publicznej prasie odbywa się w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej, natomiast art. 4 ust. 1 ustawy Prawo prasowe poszerza katalog podmiotów zobowiązanych do udzielania prasie informacji o podmioty niewymienione w ustawie o dostępie do informacji publicznej. Chodzi tu o przedsiębiorców i podmioty niezaliczone do sektora finansów publicznych oraz niedziałające w celu osiągnięcia zysku. W konsekwencji dla wskazania właściwego trybu dostępu do określonej informacji w sytuacji, gdy wnioskuje o nią prasa, decydujące znaczenie ma ocena charakteru tej informacji oraz charakteru adresata wniosku.
W konsekwencji dla wskazania właściwego trybu dostępu do określonej informacji w sytuacji, gdy wnioskuje o nią prasa, decydujące znaczenie ma ocena charakteru tej informacji oraz charakteru adresata wniosku. W sytuacji, bowiem, gdy wniosek taki będzie dotyczył informacji publicznej i zostanie skierowany do podmiotu zobowiązanego na mocy art. 4 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, właściwym dla jego załatwienia będzie tryb określony w przepisach ustawy o dostępie do informacji publicznej.
Trafnie Dyrektor Szpitala w piśmie z 5 grudnia 2024 r., wyjaśnił skarżącemu, że nie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji prasowej na podstawie art. 4 Prawa prasowego.
Informacje o które zwrócił się Skarżący - redaktor naczelny czasopisma "[...]" - do Dyrektora Szpitala dotyczyły niewątpliwie działalności prowadzonej przez tą jednostkę sektora finansów publicznych, chociaż dotyczyły tylko jednej osoby.
Zważywszy, że zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 4 lit. a u.d.i.p. ewentualne decyzję administracyjne trzeba kwalifikować, jako informację publiczną, zaś art. 3a ustawy z dnia 26 stycznia 1984 r. Prawo prasowe (Dz. U. z 2018 r., poz. 1914) w zakresie prawa dostępu prasy do informacji publicznej nakazuje stosowanie przepisów u.d.i.p., to skargę na pismo z 5 grudnia 2024 r. należało rozpatrywać na gruncie u.d.i.p.
Ponadto Sąd przyjął, że stroną postępowania sądowego jest skarżący, jako redaktor naczelny czasopisma "[...]".
Wbrew skardze pismo Dyrektora Szpitala z 5 grudnia 2024 r. nie jest decyzją administracyjną wydaną na podstawie art. 16 ust. 1 lub 17 ust. 1 u.d.i.p. Nie zawiera żadnego rozstrzygnięcia w kwestii odmowy udzielenia informacji publicznej, a jedynie wyjaśnia, że żądane we wniosku informacje nie mają cech informacji publicznej, ani też informacji prasowej.
W sytuacji bowiem, gdy wnioskodawca żąda udzielenia informacji, które nie są informacjami publicznymi lub takich informacji publicznych, w stosunku do których dostęp odbywa się na odrębnych zasadach, organ nie ma obowiązku wydawania decyzji o odmowie udzielenia informacji, lecz zawiadamia jedynie wnoszącego, że żądane dane nie mieszczą się w pojęciu "informacji publicznej" (por. postanowienie WSA w Krakowie z dnia 29 listopada 2024 r., sygn. akt II SA/Kr 1414/24). Tak właśnie uczynił Dyrektor Szpitala w zaskarżonym piśmie z dnia 5 grudnia 2024 r.
Z kolei nieudzielenie żądanej informacji, jeśli skarżący uważa, że mają one walor informacji publicznej zwalczać można ale skargą na bezczynność organu. Taką skargę skarżący wniósł do tut. Sądu i została ona zarejestrowana pod sygn. akt I SAB/Op 108/24. Jedynie w ramach rozpoznawanej przez sąd administracyjny skargi na bezczynność można zweryfikować stanowisko podmiotu, do którego został skierowany wniosek odnośnie kwalifikacji żądanej informacji. Nie może to jednak nastąpić w formie zaskarżenia pisma informacyjnego, które nie ma przymiotu decyzji administracyjnej.
Wobec powyższego Sąd uznał, że skarga nie jest dopuszczalna i na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. ją odrzucił.