I SA/Op 523/21

I SA/Op 523/21 - Wyrok WSA w Opolu
Data orzeczenia
2021-12-22
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2021-11-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu
Sędziowie
Anna Komorowska-Kaczkowska /sprawozdawca/
Gerard Czech /przewodniczący/
Grzegorz Gocki
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Sygn. powiązane
II FSK 297/22 - Wyrok NSA z 2022-11-04
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 14g par. 1, art. 14b par. 1 i par. 3, art. 165a w zw. z art. 14h
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Gerard Czech Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Gocki Asesor sądowy Anna Komorowska-Kaczkowska (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 22 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi A Spółki z o.o. w O. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...], nr [...], II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej kwotę 597,00 zł (słownie złotych: pięćset dziewięćdziesiąt siedem 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi wniesionej przez A Sp. z o.o. (dalej jako: Skarżący, Podatnik, Wnioskodawca) jest postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia [...], nr [...], którym organ ten działając na podstawie przepisu art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.) [dalej: Ordynacja podatkowa] – utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] pozostawiające bez rozpatrzenia wniosek Skarżącego o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej m.in. podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę na opłacanie składek ubezpieczeniowych (wypłacanych zarówno na rachunek podstawowy w części ochronnej, jak i inwestycyjnej) z tytułu polisy na rzecz ubezpieczonych, tj. pracownika oraz członka zarządu, pełniącego swoją funkcję na podstawie powołania, będą stanowiły koszty uzyskania przychodu Wnioskodawcy.
Jak wynika z akt sprawy, w dniu 23 lutego 2021 r. Wnioskodawca wysłał na adres Organu przesyłką poleconą wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, złożony na formularzu ORD-IN oraz pięciu załącznikach ORD-IN/A, który został doręczony Organowi w dniu 25 lutego 2021 r. Wniosek dotyczył podatku dochodowego od osób fizycznych w zakresie ustalenia czy Wnioskodawca będzie zobowiązany pobrać - na rzecz ubezpieczonych, tj. pracownika oraz członka zarządu, pełniącego swą funkcję na podstawie powołania - zaliczkę na podatek dochodowy z tytułu składek opłaconych przez siebie zarówno na polisę w części inwestycyjnej rachunku podstawowego oraz składek wpłaconych na rachunek dodatkowy, obejmujący wyłącznie część inwestycyjną polisy oraz podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie ustalenia, czy wydatki ponoszone przez wnioskodawcę na opłacenie składek ubezpieczeniowych (wpłacanych zarówno na rachunek podstawowy w części ochronnej, jak i inwestycyjnej oraz na rachunek dodatkowy w części inwestycyjnej) z tytułu polisy na rzecz ubezpieczonych, tj. pracownika oraz członka zarządu, pełniącego swą funkcję na podstawie powołania, będą stanowiły koszty uzyskania przychodu wnioskodawcy.
Prezentując we wniosku opis zdarzenia przyszłego Wnioskodawca wskazał, że planuje przystąpienie do programu ubezpieczenia na życie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym (dalej - "UFK"), którym objęci będą niektórzy pracownicy Wnioskodawcy oraz Prezes Zarządu (pełniący swą funkcję na podstawie powołania), będący jednocześnie wspólnikiem Spółki. UFK to wydzielony fundusz aktywów w ubezpieczeniu na życie z funduszem kapitałowym, stanowiący rezerwę tworzoną ze składek ubezpieczeniowych, która jest inwestowana w sposób określony w umowie ubezpieczenia. Fundusze te stanowią integralną część składową polisy z UFK, czyli produktu, który z jednej strony oferuje ochronę ubezpieczeniową, a z drugiej daje możliwość inwestowania. Tym samym, polisa jako całość, ma charakter ochronno-inwestycyjny.
Zgodnie z mającą zostać zawartą umową, Wnioskodawca występować będzie jako Ubezpieczający. Polisą miałby zostać objęty:
Członek Zarządu tej Spółki (Prezes Zarządu Spółki), pełniący funkcję w zarządzie Spółki na podstawie powołania i otrzymujący wynagrodzenie z tytułu pełnionej funkcji na podstawie uchwały, będący jednocześnie udziałowcem spółki;
niektórzy pracownicy Wnioskodawcy.
W dalszej części wnioski Skarżący podał, że umowa ubezpieczenia na życie z UFK skonstruowana jest w ten sposób, że przewiduje podział składki opłacanej przez ubezpieczającego na dwie części:
część ochronną (ubezpieczeniową), dotyczącą ubezpieczenia na życie oraz umowy na dożycie (część ochronną obejmował będzie tzw. rachunek podstawowy),
cześć inwestycyjną, przeznaczoną na nabycie jednostek uczestnictwa ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego (część inwestycyjną obejmował będzie tzw. rachunek podstawowy oraz tzw. rachunek dodatkowy).
Uprawnionym do środków zgromadzonych w części inwestycyjnej w trakcie ich gromadzenia będzie Wnioskodawca jako ubezpieczający, zaś z chwilą wypłaty - wskazany członek zarządu bądź pracownik Wnioskodawcy. Rekomendowany przez ubezpieczyciela minimalny czas trwania umowy ubezpieczenia na życie z UFK wynosi 10 lat.
Nadto wskazał, że polisa przewiduje funkcjonowanie dwóch rachunków: podstawowego (część bazowa rachunku) oraz dodatkowego (część wolna rachunku). W ramach rachunku podstawowego polisa przewiduje istnienie części ochronnej (ubezpieczeniowej) oraz części inwestycyjnej, natomiast w ramach rachunku dodatkowego, polisa zawierać będzie wyłącznie część inwestycyjną. Wnioskodawca opłacał będzie składki na oba rachunki, tj. zarówno rachunek podstawowy w części ochronnej, jak i inwestycyjnej oraz rachunek dodatkowy w części inwestycyjnej. Wskazując na część inwestycyjną, podkreślić zatem należy, iż część inwestycyjna składek znajdować się będzie na ww. rachunkach, które opłacone będą w następujący sposób:
rachunek podstawowy (część bazowa rachunku) - rachunek ten będzie regularnie opłacany przez Wnioskodawcę przez czas oznaczony w umowie ubezpieczenia w wybranej wysokości. Wnioskodawca, jako ubezpieczający, ma ograniczoną możliwość dysponowania środkami zgromadzonymi na rachunku podstawowym;
rachunek dodatkowy (część wolna rachunku) - na rachunek ten Wnioskodawca może dokonywać jednorazowych, dobrowolnych wpłat w dowolnej wysokości. W czasie obowiązywania umowy ubezpieczenia podmiotem uprawnionym do składania wniosków o wypłatę środków z konta dodatkowego jest wyłącznie Wnioskodawca (ubezpieczający). Wypłata środków następuje na rzecz ubezpieczonego (wskazanego wyżej członka zarządu bądź pracownika Wnioskodawcy).
Wskazany podział części inwestycyjnej składki ubezpieczeniowej wynika z funkcji, jaką pełni UFK. Konto podstawowe zapewnia stały wpływ środków (w określonej w umowie wysokości), jednocześnie zapewniając nienaruszalność tych środków w czasie trwania polisy w zakresie ochronnej oraz inwestycyjnej. Z kolei konto dodatkowe zapewnia możliwość dokonywania wpłat w dowolnej wysokości, co może spowodować znaczne zwiększenie środków inwestycyjnych ubezpieczonego zgromadzonych na UFK. Z drugiej strony, zapewniona zostaje również swoboda wypłaty tych środków jeszcze w trakcie trwania ubezpieczenia. Uprawnionym do otrzymania świadczenia z tytułu umowy ubezpieczenia na życie z UFK jest ubezpieczony, a w przypadku jego śmierci środki zgromadzone na polisie mogą przypaść uposażonym - będącym innymi podmiotami, niż ubezpieczony i ubezpieczający (zwykle będzie to rodzina ubezpieczonego). Ubezpieczony nie będzie miał żadnych praw do polisy, nie będzie stroną umowy, nie będzie wnioskował o wypłatę środków z polisy.
Wnioskodawca wskazał również, że umowa ubezpieczenia na życie z UFK, którą zamierza zawrzeć, została wymieniona w załączniku do ustawy o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej - w Dziale I pt. "Ubezpieczenia na życie" i należy do grupy pierwszej określonej mianem "Ubezpieczenia na życie". Podkreślił, że istnieje możliwość, aby dodatkowe, nieobowiązkowe wpłaty zasilały rachunek dodatkowy, dotyczący części inwestycyjnej. Wyjaśnił, iż planuje dokonywanie takich dodatkowych wpłat w razie osiągania dobrych wyników finansowych, czy też w okresach dobrej koniunktury gospodarczej. Ma to na celu premiowanie ubezpieczonych pracowników oraz wskazanego wyżej członka zarządu, którzy przyczyniają się do wyników finansowych Wnioskodawcy.
Możliwość dokonywania wypłat z rachunku dodatkowego części inwestycyjnej będzie przewidziana w umowie ubezpieczenia.
Nadto Wnioskodawca wskazał, iż zgodnie z OWU, Ubezpieczający ma prawo w każdym czasie wystąpić o częściową wypłatę Świadczenia Wykupu, przy czym częściowa wypłata Świadczenia Wykupu:
w okresie pierwszych 5 lat Polisy może być dokonywana wyłącznie z Części Wolnej Rachunku,
nie może zmniejszać Części Bazowej Rachunku poniżej Minimalnego Salda, określonego w ust. 5 Załącznika nr 1 do OWU,
może być dokonywana nie częściej niż jeden raz w każdym Miesiącu Polisy. Wnioskodawca jest zatem jedynym podmiotem uprawnionym do złożenia takiego wniosku. Wypłata będzie jednak następowała na rzecz ubezpieczonego - jako podmiotu uprawnionego do świadczeń z umowy ubezpieczenia.
Wnioskodawca podał, iż z uwagi na motywacyjny charakter ubezpieczenia z UFK, iż zakłada przekazywanie części lub całości wypłaconych środków (pochodzących z rachunku dodatkowego części inwestycyjnej ubezpieczenia) na rzecz ubezpieczonych pracowników oraz członka zarządu, o którym mowa w niniejszym wniosku. Na skutek złożenia stosownego wniosku ubezpieczający (Wnioskodawca) skorzysta ze swojego uprawnienia i dokona wypłaty całości bądź części środków zgromadzonych w ramach części inwestycyjnej. Jako rachunek do wypłaty ubezpieczający wskaże rachunek ubezpieczonego, który w ten sposób uzyska część środków (zadysponowanych przez Wnioskodawcę) zgromadzonych na rachunku dodatkowym części inwestycyjnej polisy. Takie wypłaty na rzecz ubezpieczonego, dokonywane przez zakład ubezpieczeń zgodnie z dyspozycją Wnioskodawcy, mogą odbywać się okresowo, w regularnych lub nieregularnych odstępach czasu.
Wskazane powyżej zasady wypłat nie dotyczą rachunku podstawowego zarówno w części ochronnej, jak i inwestycyjnej. Wypłata jakichkolwiek środków z tego rachunku może nastąpić dopiero po upływie okresu, na jaki zawarta została umowa ubezpieczenia (co najmniej 5 lat).
Z uwagi na fakt, iż wniosek zdaniem organu nie spełniał wymogów formalnych, pismem z dnia 27 kwietnia 2021 r. wezwano Wnioskodawcę do uzupełnienia wniosku, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, w odniesieniu do podatku dochodowego od osób prawnych o wskazanie:
Czy umowa ubezpieczenia zawiera postanowienia, że w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza:
wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy,
możliwość zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy,
wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie.
Kto jest (będzie) uprawniony do otrzymania świadczeń wynikających z zawartej umowy ubezpieczenia (Ubezpieczony, czy Ubezpieczający – Wnioskodawca pracodawca)?
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, pismem z dnia 6 maja 2021 r. Wnioskodawca uzupełnił wniosek wskazując, że zgodnie z § 7 ust. 2 OWU: "W przypadku odstąpienia od Umowy, o którym mowa w ust. 1, Ubezpieczyciel zwraca Ubezpieczającemu kwotę równą zapłaconej Składce Regularnej oraz Składce Dodatkowej, o ile została zapłacona:
1) pomniejszoną o opłatę za ryzyko należną za okres, w którym Ubezpieczyciel udzielał ochrony ubezpieczeniowej oraz
2) pomniejszoną lub powiększoną o kwotę wynikającą ze zmian Cen Jednostek Funduszu, powstałą w związku z alokacją Składki Regularnej oraz Składki Dodatkowej, o ile została zapłacona, w okresie, w którym Ubezpieczyciel udzielał ochrony ubezpieczeniowej."
Jednocześnie wyjaśnił, iż przez wartość odstąpienia od umowy należy rozumieć pełną wartość polisy. Nadto podał, że do końca pięcioletniego okresu nie jest możliwe odzyskanie pełnej wartości polisy bez konieczności zapłaty przewidzianych w umowie opłat transakcyjnych. Zgodnie z § 7 OWU ust. 2, w przypadku odstąpienia od umowy, Ubezpieczyciel zwraca Ubezpieczającemu kwotę równą zapłaconej składce regularnej oraz składce dodatkowej, o ile została zapłacona, pomniejszoną o opłatę za ryzyko należną za okres, w którym ubezpieczyciel udzielał ochrony ubezpieczeniowej. Wskazał, że polisa została tak skonstruowana, że rezygnacja z umowy w okresie pierwszych 10 lat wiąże się z wypłatą Świadczenia Wykupu w wysokości niższej niż Wartość Rachunku zgodnie z tabelą 1 w pkt III (Zakres ochrony ubezpieczeniowej i świadczenia).
Dodatkowo pełnomocnik Wnioskodawcy wskazał, iż o braku możliwości otrzymania pełnej wartości polisy świadczy zapis zawarty w § 3 ust. 5 OWU, zgodnie z którym w przypadku zajścia zdarzeń określonych w OWU, innych niż dożycie Daty Dożycia, śmierć Ubezpieczonego lub odstąpienie od Umowy, o którym mowa w § 7 ust. 1, Ubezpieczyciel wypłaca Ubezpieczającemu Świadczenie Wykupu w wysokości kwoty odpowiadającej 100% Wartości Części Wolnej Rachunku, powiększonej o określony procent Wartości Części Bazowej Rachunku, wskazany w ust. 11 Załącznika nr 1 do OWU.
Mając powyższe na uwadze pełnomocnik Wnioskodawcy wskazał, iż z powyższych zapisów wynika, że umowa ubezpieczenia w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza wypłatę kwoty stanowiącej wartość odstąpienia od umowy.
W odniesieniu do pytania: "Czy umowa ubezpieczenia zawiera postanowienie, że w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza możliwość zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy" pełnomocnik Wnioskodawcy wskazał, że umowa ubezpieczenia nie zawiera bezpośredniego zapisu odnośnie wykluczenia możliwości zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono. Jednocześnie pełnomocnik podał, iż jak wskazano na stronie 7 formularza ORD-IN, jest to ograniczenie dla Wnioskodawcy (a więc to, czego nie może zrobić), dlatego wystarczy, że Wnioskodawca w okresie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym zawarto Umowę, nie zaciągnie zobowiązań pod zastaw wynikających z umowy. Nie jest konieczne ograniczanie tego w samej polisie ani OWU.
Z kolei w odniesieniu do pytania: "Czy umowa ubezpieczenia zawiera postanowienie, że w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza wypłatę z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie", pełnomocnik Wnioskodawcy podał, że umowa ubezpieczenia nie zawiera bezpośredniego zapisu odnośnie wykluczenia wypłaty z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono. Jednocześnie wskazał, iż zgodnie z załącznikiem 1 ust. 1 do OWU, wiek ubezpieczonego na dzień podpisania wniosku o zawarcie umowy został określony w ten sposób, że ubezpieczony nie może ukończyć 56 lat. Z kolei jako datę dożycia, OWU wskazują dzień poprzedzający Rocznicę Polisy następującą po dniu ukończenia przez ubezpieczonego 65 roku życia. Tym samym, zawarta przez Wnioskodawcę umowa wyklucza wypłatę świadczenia z tytułu dożycia wieku oznaczonego w umowie w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, albowiem przedmiotowa wypłata może nastąpić najszybciej po dziewięciu latach od daty zawarcia umowy.
Opowiadając na pytanie: "kto jest (będzie) uprawniony do otrzymania świadczeń wynikających z zawartej umowy ubezpieczenia (Ubezpieczony, czy Ubezpieczający - Wnioskodawca (pracodawca)" pełnomocnik Wnioskodawcy wskazał, że uprawnionym do otrzymania świadczeń wynikających z zawartej umowy ubezpieczenia jest wyłącznie ubezpieczony (członek zarządu bądź pracownik wnioskodawcy), a w przypadku jego śmierci środki zgromadzone na polisie mogą przypaść uposażonym - będącym innymi podmiotami, niż ubezpieczony i ubezpieczający (zwykle będzie to rodzina ubezpieczonego).
Ww. pismo z dnia 6 maja 2021 r. zostało podpisane przez radcę prawnego K. T., nie zaś przez adwokata P. T., którego pełnomocnictwo zostało złożone do akt sprawy. Jednocześnie do pisma z dnia 6 maja 2021 r. nie dołączono żadnego dokumentu, z którego wynikałoby prawo do reprezentowania Wnioskodawcy przez radcę prawnego K. T.
W związku z powyższym organ ponownie wezwał Wnioskodawcę do uzupełnienia braków formalnych złożonego wniosku pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Wskazał, iż w wezwaniu tym w części dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych wezwano o udzielenie jednoznacznej informacji we wskazanym uprzednio zakresie, podając jednocześnie, że w ramach wydawanych interpretacji organ nie dokonuje interpretacji zawartych przez Spółkę umów, dlatego okoliczności o wyjaśnienie, których ją wezwano musi wynikać w sposób jednoznaczny z wniosku lub uzupełnienia wniosku, a konkretnie z opisu stanu faktycznego / zdarzenia przyszłego. Jedocześnie organ wezwał o przedłożenie pełnomocnictwa, z którego wynikałoby umocowanie do podpisania uzupełnienia wniosku przez radcę prawnego K. T. lub ponowne przesłanie treści uzupełnienia wniosku z dnia 6 maja 2021 r., podpisanej przez osobę posiadającą pełnomocnictwo do występowania w imieniu Wnioskodawcy.
W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 20 maja 2021 r. przesłano ponownie treść pisma z dnia 6 maja 2021 r. z tą różnicą, że pismo zostało podpisane przez pełnomocnika Wnioskodawcy adwokata P. T., które pełnomocnictwo znajdowało się w aktach sprawy.
Postanowieniem z dnia [...] organ pozostawił bez rozpatrzenia wniosek Strony o wydanie interpretacji przepisów prawa podatkowego w części dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych odnoszącego się do pytania, czy wydatki ponoszone przez Wnioskodawcę na opłacanie składek ubezpieczeniowych (wpłacanych zarówno na rachunek podstawowy w części ochronnej, jak i inwestycyjnej oraz rachunek dodatkowy w części inwestycyjnej) z tytułu polisy na rzecz ubezpieczonych, tj. pracownika oraz członka zarządu, pełniącego swą funkcję na podstawie powołania, będą stanowiły koszty uzyskania przychodu wnioskodawcy (pytanie oznaczone nr 1 wniosku).
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem Strona zaskarżyła przedmiotowe postanowienie w całości wnosząc o jego uchylenie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 14g § 1 i art.14 b § 3 O.p. Zdaniem Wnioskodawcy odpowiedzi udzielone na pytania organu w pełni uzupełniały złożony wniosek pozwalając organowi na jego rozpatrzenie. Stan faktyczny przedstawiony przez Wnioskodawcę jest zupełny, a wątpliwości organu zostały należycie wyjaśnione.
Postanowieniem z dnia [..] utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] w przedmiocie pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Organ podkreślił, że przedmiotowe postanowienia zostały wydane, ponieważ sposób sformułowania treści wniosku z dnia 22 lutego 2021 r. oraz uzupełnień nie pozwalał uznać, że okoliczności w nim przedstawione za zdarzenie przyszłe, które cechuje się odpowiednim stopniem jego uszczegółowienia i wyczerpującym opisem. Organ wskazał, iż pomimo że Wnioskodawca został dwukrotnie wezwany przez organ, to nie uzupełnił wniosku we właściwy sposób, co uniemożliwiało wydanie interpretacji indywidulanej. Organ musiałby bowiem dokonać oceny / ustalenia, czy zastrzeżenie dokonane w OWU jest wystarczające do spełnienia warunku z art. 16 ust. 1 pkt 59 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Byłaby to, zdaniem organu, interpretacja zdarzenia przyszłego, nie zaś przepisu prawa. Tymczasem to składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz przedstawienia własnego stanowiska w sprawie, oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego (art. 14b§ 3 O.p.). Zaniechanie przez Stronę jasnego i nie budzącego wątpliwości przedstawienia stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego uzasadnia ocenę, że wniosek mający wszcząć postępowanie interpretacyjne nie spełnia wymogów formalnych i powinien zostać pozostawiony bez rozpatrzenia.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu pełnomocnik Spółki zarzucił, iż zaskarżone postanowienie narusza art. 233 § 1 pkt 1 O.p. w związku z art. 14g § 1 i art. 14b § 3 O.p. poprzez błędne niezastosowanie i utrzymanie w mocy zaskarżonego postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia, podczas gdy zachodziły przesłanki do jego uchylenia, bowiem stan faktyczny został przedstawiony przez wnioskodawcę w sposób wyczerpujący, umożliwiający wydanie interpretacji indywidualnej.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik Skarżącego podkreślił, że odpowiedzi na pytania zadane przez organ w pełnym zakresie uzupełniały złożony wniosek w sposób pozwalający na jego rozpatrzenie. W szczególności stan faktyczny przedstawiony przez Wnioskodawcę jest zupełny, a wątpliwości organu zostały należycie wyjaśnione. Wbrew twierdzeniom organu zawartym w zaskarżonym postanowieniu, wnioskodawca odpowiedział na zadane pytanie dotyczące możliwości zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy. Wskazał bowiem, że umowa nie zawiera postanowienia dotyczącego wykluczenia możliwości zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw w okresie 5 lat licząc od końca roku kalendarzowego w którym ją zawarto lub odnowiono. W ocenie Skarżącego na podstawie przedstawionego opisu zdarzenia, w tym opisu konstrukcji umowy i złożonych wyjaśnień, organ nie musiałby interpretować przedstawionego zdarzenia przyszłego, a jedynie właściwy przepis prawa podatkowego. Pełnomocnik Skarżącego podkreślił, iż w dalszym ciągu w całości podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone na wcześniejszych etapach postępowania, ponownie akcentując, iż udzielił wyczerpujących odpowiedzi na zadane przez organ pytania i uzupełnił wniosek w sposób pozwalający organowi na wydanie interpretacji indywidualnej. Nadto, zarzucił, iż organ w żadnym miejscu nie wskazał, dlaczego - zdaniem organu - konieczne byłoby dokonanie przez organ interpretacji zdarzenia przyszłego i w jakim zakresie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Jednocześnie wskazał, że Skarżący, ani w opisie zdarzenia przyszłego przedstawionego we wniosku, ani w jego uzupełnieniach, nie wskazał wszystkich elementów niezbędnych do jego merytorycznego rozpatrzenia i dla prawidłowego wydania (w tym skonstruowania) interpretacji indywidualnej w zakresie przedstawionych przez Stronę zagadnień dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych. W ocenie organu, na podstawie treści wniosku, ani jego uzupełnienia nie można było stwierdzić, czy umowa ubezpieczenia zawiera postanowienie, że w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wyklucza możliwość zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy. Tym samym zaniechanie przez Skarżącego jasnego i nie budzącego wątpliwości przedstawienia zdarzenia przyszłego uzasadnia ocenę, że wniosek mający wszcząć postępowanie interpretacyjne nie spełnia przesłanek formalnych i powinien zostać pozostawiony bez rozpatrzenia – zgodnie z art. 14g § 1 O.p.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2021 r., poz. 137) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 z poźn. zm - dalej jako p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z kolei w myśl art. 145 § 1 p.p.s.a. zaskarżona do sądu administracyjnego decyzja podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia przepisów prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania lub innego naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1), jak też w razie stwierdzenia okoliczności uzasadniających stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji (pkt 2).
W toku sądowej kontroli zaskarżonego postanowienia, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w niniejszej sprawie, jest ocena, czy organy podatkowe właściwie zastosowały w sprawie przepisy art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p. i w konsekwencji zasadnie pozostawiły bez rozpoznania wniosek Skarżącego o wydanie interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.
Zdaniem organu, odpowiedź udzielona przez Skarżącego na wezwanie organu do uzupełnienia wniosku, nie była wyczerpująca i w związku z tym brak było możliwości wydania interpretacji, bowiem opis zdarzenia przyszłego przedstawiony przez Skarżącego we wniosku, uniemożliwiał jego merytoryczne rozpoznanie. Według przeciwnego poglądu Skarżącego, złożony przez niego wniosek wraz z uzupełnieniem spełniał wszelkie wymogi formalne, o których mowa w art. 14b § 3 O.p., a zatem brak było podstaw do wydania postanowienia pozostawiającego ten wniosek bez rozpoznania.
Mając na uwadze tak nakreśloną płaszczyznę sporu na wstępie niniejszych rozważań należy zwrócić uwagę na charakter postępowania wywołanego wnioskiem o wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, cel wydania interpretacji indywidualnej i jej istotne cechy. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się m.in., że indywidualna interpretacja prawa podatkowego nie jest aktem administracyjnym, a więc nie rozstrzyga o prawach i obowiązkach jej adresata. Jest to czynność, która nie dotyczy uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, a tylko o nich się wypowiada. Polega ona bowiem wyłącznie na udzieleniu informacji, nie wiąże się z przyznaniem, stwierdzeniem albo uznaniem uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Wydanie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego nie tworzy w stosunku do jej adresata jakichkolwiek prawnie znaczących uprawnień i/lub obowiązków. Tworzy jedynie stan udzielenia informacji o możliwościach stosowania i wykładni prawa, do której jej adresat może się zastosować, choć niewątpliwie nie ma takiego obowiązku. Na etapie uzyskiwania interpretacji dochodzi jedynie do niewiążącej "wymiany poglądów" na możliwość zastosowania konkretnych przepisów prawa podatkowego do pewnego stanu faktycznego (por. wyrok NSA z 3 czerwca 2014 r., sygn. akt II FSK 1550/12, wyrok ten i orzeczenia powołane w dalszej części uzasadnienia dostępne są na stronie internetowej: orzeczenia.nsa.gov.pl).
Odnosząc się natomiast do charakteru postępowania interpretacyjnego z punktu widzenia podatnika, zwrócić należy uwagę, że w celu zabezpieczenia swojego interesu prawnego, zainteresowany (wnioskodawca) ma prawo oczekiwać wyjaśnienia przez właściwy organ nasuwającej wątpliwości regulacji ukształtowanej przepisami prawa podatkowego. Dlatego w orzecznictwie akcentuje się także, że instytucja indywidualnych interpretacji przepisów prawa podatkowego pełni dwie funkcje, tj.:
1) informacyjną, ponieważ ma na celu usunięcie ewentualnych wątpliwości, co do prawno-podatkowych skutków dotyczących zastosowania konkretnego przepisu prawa podatkowego w konkretnym stanie faktycznym oraz
2) gwarancyjną, ponieważ chroni podmiot, który zastosował się do wydanej w jego sprawie interpretacji indywidualnej przed ewentualnymi negatywnymi skutkami wynikającymi z zastosowania się do jej treści.
Ponadto wskazuje się też, że wniosek zainteresowanego o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, składany w jego indywidualnej sprawie, może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 O.p.). Stosownie zaś do art. 14b § 3 tej ustawy, składający wniosek obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ wydający interpretację indywidualną dokonuje oceny stanowiska wnioskodawcy i przedstawia jej uzasadnienie prawne, a w przypadku oceny negatywnej - wskazuje stanowisko prawidłowe wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 1 - § 2 O.p.). Podkreśla się ponadto, że pojęcie indywidualnej interpretacji prawa podatkowego, którym posługują się przepisy O.p., nie jest tożsame z pojęciem wykładni prawa, ani też nawet interpretacji rozumianej, jako wynik przeprowadzonej wykładni. Postępowanie, które jest prowadzone w sprawie wydania pisemnej interpretacji prawa podatkowego jest postępowaniem, w którym organ uprawiony do jej wydania ma udzielić podatnikowi informacji w zakresie zastosowania i wykładni prawa podatkowego w przedstawionym przez podatnika stanie faktycznym sprawy.
Ponadto należy zaznaczyć, że choć w art. 14b § 1 O.p. mowa jest o tym, że interpretacje przepisów prawa podatkowego wydaje się na wniosek zainteresowanego, w jego indywidualnej sprawie. Jego realizacja obwarowana została przez ustawodawcę pewnymi przesłankami, na jakich prawo to może znaleźć swój wyraz w procesowej formie pisemnej interpretacji podatkowej w indywidualnej sprawie podatnika. Warunki te, to m.in. obowiązek wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz przedstawienie własnego stanowiska. Przepis art. 14b § 3 O.p. nakłada bowiem na składającego wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązek do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. W judykaturze wyrażono pogląd, że wyczerpująco przedstawiony stan faktyczny to taki, na podstawie którego można w sposób pewny i nieuzasadniający żadnych przedmiotowych wątpliwości, udzielić informacji w zakresie możliwości zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie. Stan faktyczny musi więc być opisany w sposób konkretny i jednoznaczny (por. wyrok WSA w Krakowie z 19 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Kr 1803/13). Organ podatkowy nie może domniemywać intencji podatnika, ani za podatnika ustalać stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego), uzupełniać, zmieniać, weryfikować, czy oceniać jego zgodność z rzeczywistością. Dotyczy to również sądu administracyjnego, tym bardziej, że nie jest on organem interpretacyjnym w rozumieniu O.p. i udzieloną (w określonym stanie faktycznym) interpretację indywidualną tylko kontroluje pod względem zgodności z prawem i legalności postępowania, w którym została wydana. Skutkiem tego, ani organ wydający interpretację, ani sąd administracyjny ją kontrolujący, nie mogą przyjmować własnych ustaleń faktycznych, odmiennych od okoliczności przedstawionych przez wnioskodawcę (por. uchwała siedmiu sędziów NSA z 12 grudnia 2011 r., sygn. akt II FPS 2/11; wyrok WSA w Szczecinie z 24 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Sz 268/14). Kontrola sądu administracyjnego w swojej istocie polega na ocenie, czy za podstawę udzielonej interpretacji podatkowej posłużył stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe przedstawiony przez podatnika we wniosku o interpretację, a jeśli tak, to czy organ prawidłowo zinterpretował przepisy prawa (por. wyrok WSA w Krakowie z 30 listopada 2017 r., sygn. akt I SA/Kr 994/17).
Przechodząc od rozważań ogólnych na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 169 § 1 w zw. z art. 14h O.p.
Zgodnie z art. 169 § 1 O.p. jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia. Wymóg wyczerpującego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego realizuje się poprzez podanie wszystkich jego elementów, istotnych z punktu widzenia możliwości oceny stanowiska wnioskodawcy. W trybie żądania uzupełnienia braków formalnych pisma, jakim jest wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, organ podatkowy może żądać jedynie uzupełnienia wniosku o takie elementy, bez których nie jest możliwa ocena, czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe, czy też błędne. Interpretacja indywidualna ma na celu uzyskanie stanowiska organu podatkowego w zakresie rozumienia przepisów prawa podatkowego na gruncie przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe muszą więc być opisane w sposób konkretny i jednoznaczny. Jednocześnie wezwanie do uzupełnienia braków formalnych musi być sformułowane w sposób pozwalający stronie na uzupełnienie braków. Treść wezwania powinna być jednoznaczna i prawidłowa i nie może budzić wątpliwości, co do zakresu informacji żądanych przez organ.
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ w zaskarżonym postanowieniu nie wykazał w sposób zindywidualizowany, że wniosek Skarżącego wraz z jego uzupełnieniem nie spełnia wymogów określonym w art. 14b § 3 O.p. W tym kontekście należy wskazać, że we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wraz z jego uzupełnieniem Skarżący szczegółowo przedstawił opis zdarzenia przyszłego, także w aspekcie kwestionowanym przez organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, tzn. udzielił informacji dotyczącej umowy, jaką planuje zawrzeć w związku z przystąpieniem do programu ubezpieczenia na życie z Ubezpieczeniowym Funduszem Kapitałowym przedstawiając brzmienie zapisów umownych, w tym zapisów wynikających z OWU, dokonując jednocześnie własnej oceny prawnej zdarzenia przyszłego w kontekście zastosowania norm podatkowych. Jak wynika z akt sprawy, w szczególności z odpowiedzi na skargę, organ zakwestionował przede wszystkim, sposób odpowiedzi udzielonej na pytanie 1b, zawarte w wezwaniu z dnia 27 kwietnia 2021 r., dotyczące jednoznacznego wskazania, czy umowa ubezpieczenia zawiera postanowienie, że w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto lub odnowiono, wykluczające możliwość zaciągania zobowiązań pod zastaw praw z niej wynikających.
Tymczasem z opisu zdarzenia przyszłego i wyjaśnień złożonych przez Skarżącego wynika, że umowa nie zawiera zapisu odnośnie wykluczenia możliwości zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy w okresie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym ją zawarto. Jednocześnie Skarżący udzielając odpowiedzi na pytanie organu zawarł własną ocenę prawną tej sytuacji, wskazując, że ograniczenie to dotyczy wnioskodawcy (a więc tego, czego wnioskodawca nie może zrobić), dlatego w jego ocenie jest wystarczające, że wnioskodawca w okresie 5 lat licząc od roku kalendarzowego, w którym zawarto umowę, nie zaciągnie zobowiązań pod zastaw praw wynikających z Umowy. W ocenie Skarżącego, nie jest konieczne zawarcie takiego ograniczenia w samej polisie ani OWU.
Organ natomiast pozostawiając wniosek bez rozpatrzenia, nie wyjaśnił w sposób zindywidualizowany, dlaczego w jego ocenie, nie możliwe było merytoryczne rozpatrzenie wniosku, w tym dlaczego odpowiedzi udzielone przez Skarżącego zostały uznane za niewystraczające, a opis zdarzenia przedstawionego we wniosku wraz ze złożonym uzupełnieniem za uniemożlwiający ocenę poprawności zastosowania przepisów prawa podatkowego w odniesieniu do przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego. Nie wyjaśnił, w jakim zakresie, w odniesieniu do jakich okoliczności musiałby dokonać interpretacji zdarzenia przyszłego i jakie informacje przekazane przez Skarżącego uznał za niewystarczające, czy też niejednoznaczne. Organ podał, jedynie, że musiałby dokonać oceny / ustalenia, czy zastrzeżenia dokonane w OWU są wystarczające do spełnienia warunku z art. 16 ust. 1 pkt 59 lit b ustawy o podatku od osób prawnych, co zdaniem organu jest jednoznaczne z koniecznością dokonania interpretacji zdarzenia przyszłego, a nie przepisu prawa i uzasadnia pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia.
W ocenie Sądu, takie stanowisko organu nie zasługuje na aprobatę. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, iż elementy stanu faktycznego, których niewskazanie uniemożliwia wydanie interpretacji indywidualnej, organ powinien precyzyjnie wskazać, wyjaśniając, dlaczego ich brak uniemożliwia wydanie interpretacji. Inaczej rzecz ujmując, organ zobowiązany był wskazać wprost, jakie elementy stanu faktycznego budzą jego wątpliwości, bądź pozostają dla niego niejasne i dlaczego, tak aby Strona mogła je ewentualnie usunąć w sposób oczekiwany przez organ. Organ winien wskazać, które z wyjaśnień i dlaczego pozostają niejasne dla organu uniemożliwiając mu ustalenie, czy w przedstawionym przez Wnioskodawcę stanie faktycznym, spełnione zostały warunki zastosowania art. 16 ust. 1 pkt 59 lit b ustawy o podatku od osób prawnych. Przy czym wątpliwości usuwane w trybie wezwania do usunięcie braków formalnych mogą dotyczyć wyłącznie stanu faktycznego, a nie jego oceny prawnej. Nadto wbrew stanowisku organu dokonanie oceny / ustalenia, czy zastrzeżenia dokonane w umowie, czy też w OWU jest wystarczające do spełnienia warunku z art. 16 ust. 1 pkt 59 lit b ustawy o podatku od osób prawnych, nie jest zawsze jednoznaczne z koniecznością dokonania interpretacji zdarzenia przyszłego. Przyporządkowanie danego stanu prawnego pod konkretną normę prawną, inaczej przyporządkowania określonego stanu faktycznego do konkretnej normy prawnej, jest bowiem zasadniczym elementem procesu interpretacyjnego polegającego na subsumpcji określonych okoliczności o charakterze faktycznym do konkretnej normy prawnej. Tymczasem organ nie wykazał, jaki element stanu faktycznego musiałby zostać samodzielnie ustalony – zinterpretowany przez organ, a nie jedynie oceniony przez pryzmat spełnienia wymogów określonych konkretnym przepisem prawa podatkowego.
W rozpatrywanej sprawie, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, organ ogólnikowo zakwestionował sposób udzielenia odpowiedzi na pytanie w przedmiocie postanowień wynikających z umowy dotyczących możliwości zaciągnięcia pod zastaw praw wynikających z umowy, mimo że Skarżący wskazał, że umowa, nie zawiera takich postanowień. Co prawda Skarżący posłużył się sformułowaniem, że "umowa nie zawiera bezpośredniego zapisu odnośnie wykluczenia możliwości zaciągnięcia zobowiązań pod zastaw praw wynikających z umowy", jednakże w ocenie Sądu taka odpowiedź nie nasuwa istotnych wątpliwości, co do treści umowy w tym zakresie. Niemniej jednak, z udzielonej odpowiedzi jasno wynika, że zapis taki nie jest zawarty w umowie, nadto zdaniem Skarżącego, nie jest konieczne zawarcie takiego wykluczenia w treści umowy, ani w OWU. W jego ocenie, wystarczające jest bowiem, że Wnioskodawca, w okresie 5 lat, od końca roku kalendarzowego, w którym zawarto umowę, nie zaciągnie zobowiązań pod zastaw praw wynikających z tej umowy.
Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu, stan faktyczny przedstawiony przez Wnioskodawcę w tym zakresie, nie budzi uzasadnionych wątpliwości. Nie należy tracić także z pola widzenia, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, co prawda dotyczy przepisów prawa podatkowego, ale mających zastosowanie w konkretnym stanie faktycznym / zdarzeniu przyszłym. Istotą interpretacji indywidualnej jest rozstrzygnięcie, czy wnioskodawca prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. Interpretacja zawiera bowiem ocenę możliwości zastosowania konkretnych przepisów w relacji do indywidualnych ze swej istoty okoliczności zaistniałego bądź przewidywanego przez jednostkowy podmiot stanu faktycznego, dotyczącego jego spraw podatkowych. Wydanie interpretacji jest więc załatwieniem zapytania prawnego określonego wnioskodawcy, który może się do niej zastosować i oczekiwać z tego tytułu ochrony prawnej. W ocenie Sądu, w rozpatrywanej sprawie Skarżący w sposób szczegółowy odpowiedział na pytania organu sformułowane w wezwaniu, przedstawiając w sposób wnikliwy uregulowania zawarte w umowie oraz OWU. Zdaniem Sądu, przedstawione przez Skarżącego uzupełnienie wniosku wraz z przytoczonymi zapisami umowy, czy też OWU, a także informacje o braku danych zapisów, powinny stanowić przedmiot oceny prawnej organu w wydanej interpretacji indywidualnej. W analizowanej sprawie, nie chodzi bowiem o interpretację zapisów samej umowy, a ocenę prawną sytuacji Wnioskodawcy na gruncie prawa podatkowego w związku z zawarciem umowy zawierającej postanowienia szczegółowo zaprezentowane przez Wnioskodawcę. Organ interpretacyjny nie może uchylać się od oceny okoliczności należących do sfery prawnej, a więc takiej, która dotyczy obowiązków organu wydającego indywidualne interpretacje. Skutki podatkowe niejednokrotnie wynikają z różnych zdarzeń prawnych, zwykle z zakresu prawa cywilnego (prawa zobowiązań, prawa spadkowego, prawa rzeczowego), ale też z zakresu prawa administracyjnego. Wnioskodawca jest uprawniony o wystąpienie o interpretację w związku z każdym takim zdarzeniem. Jeżeli zatem wniosek o wydanie interpretacji pochodzący od uprawnionego podmiotu nie jest wielowariantowy, zawiera wyczerpująco przedstawiony opis stanu faktycznego / zdarzenia przyszłego oraz odniesienie do konkretnego przepisu podatkowego prawa materialnego, organ powinien go rozpatrzyć i dokonać interpretacji takiego przepisu prawa podatkowego w odniesieniu do indywidualnej sytuacji podatnika. W przedmiotowej sprawie Wnioskodawca odpowiedział na pytania zwarte w wezwaniu w sposób wyczerpujący, rozbudowany i nie budzący wątpliwości, jak również przedstawił własne stanowisko w sprawie, opierając je m.in. na wskazanych we wniosku przepisach. Wobec powyższego, w ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie, wbrew twierdzeniom organu, nie zachodziła konieczność dokonywania interpretacji przepisów cywilnoprawnych, czy też zapisów umowy, a jedynie konieczność oceny skutków, jakie one wywierają na gruncie prawa podatkowego. Istotą interpretacji indywidualnej jest rozstrzygnięcie, czy wnioskodawca prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. Należy przy tym zgodzić się z poglądem wyrażanym w orzecznictwie, że zapytanie interpretacyjne wnioskodawcy stanowi w istocie rzeczy pytanie o zasadność możliwości subsumcji stanu faktycznego pod wskazane przepisy prawa, w razie potrzeby objęte wykładnią wnioskodawcy, a następnie organu interpretacyjnego (por. wyrok NSA z dnia 7 czerwca 2016 r., sygn. akt II FSK 1477/14). W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie, ten opis okoliczności składających się na stan faktyczny sprawy, wynikający z planowanego zawarcia umowy o określonej konstrukcji prawnej i treści został zreferowany szczegółowo i nie budzi uzasadnionych wątpliwości w zakresie stanu faktycznego objętego wezwaniem do uzupełnienia braków formalnych, tj. odwzorowuje rzeczywistość w sposób szczegółowy. W postępowaniu interpretacyjnym stan faktyczny ma bowiem poniekąd hipotetyczny charakter, zaś organ bazuje na założeniu, że strona dokładnie odwzorowuje rzeczywistość lub w sposób rzetelny i odpowiedzialny opisuje swoje zamierzenia (por. wyrok WSA w Gdańsku z dnia 9 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Gd 757/20). W postępowaniu interpretacyjnym bez znaczenia jest to, czy opisane zdarzenia rzeczywiście wystąpiły lub wystąpią, a ich przebieg był / będzie rzeczywiście taki, jak przedstawiony przez wnioskodawcę. W postępowaniu tym organ przyjmuje do wiadomości okoliczności wskazane przez wnioskodawcę, nie badając i nie szukając potwierdzenia ich prawdziwości, czy wiarygodności. Mając na względzie powyższe Sąd doszedł do wniosku, że przyjęcie stanowiska organu wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i pozostawienie wniosku Skarżącego o wydanie interpretacji bez rozpoznania niweczyłoby cel, jakiemu ma służyć interpretacja podatkowa. W sytuacji, jak zaistniała w rozpatrywanej sprawie, zdaniem Sądu, Wnioskodawca ma prawo oczekiwać, że organ udzieli mu odpowiedzi, czy prawidłowo postrzega on, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego, wywołuje przedstawiony przez niego stan / zdarzenie przyszłe, tj. zawarcie umowy o określonej konstrukcji opisanej we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej i jego uzupełnieniu. Skarżący w sposób obszerny przedstawił stan faktyczny / zdarzenie przyszłe oraz własne stanowisko oparte na wskazanych we wniosku przepisach prawa podatkowego. Uzyskanie interpretacji wpłynie na prawa i obowiązki Strony w sferze prawa podatkowego. Wbrew stanowisku organu, w ocenie Sądu, nie zachodziła konieczność dokonywania interpretacji przepisów cywilnoprawnych, czy też zapisów umowy, a jedynie konieczność oceny skutków podatkowych, jakie owe zapisy lub ich brak wywierają. Postanowienia umowne w zakresie wskazanym w wezwaniu do uzupełnienia braków formalnych, zostały szczegółowo zreferowane przez Wnioskodawcę. Zdaniem Sądu, przedstawiony opis zdarzenia nie zawiera elementu niepewności, nie jest też warunkowy i nie stwarza wątpliwości w zakresie odnoszącym się do istotnych elementów stanu faktycznego. W judykaturze jako opis wyczerpujący postrzegany jest taki, który wymaga podania wszelkich elementów, istotnych z punktu widzenia możliwości oceny stanowiska wnioskodawcy. Użyte w art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej określenie "wyczerpująco" należy, zatem rozumieć jako przedstawienie danego zagadnienia na tyle szczegółowo, wszechstronnie, gruntownie i dokładnie, aby Wnioskodawca mógł zająć stanowisko w stosunku do prezentowanego stanu rzeczy, zaś organ podatkowy na tej podstawie udzielić jednoznacznej odpowiedzi co do konkretnego zdarzenia przyszłego lub obecnego. Chodzi tu jednak o wskazanie danych faktycznych, w sposób w jaki one zaistniały w danym stanie faktycznym, będącym przedmiotem interpretacji. Informacje te winny następnie zostać ocenione przez pryzmat skutków, jakie wywołują one na gruncie prawa podatkowego. W wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 stycznia 2013 r., I FSK 357/12, wyrażono pogląd, że "możliwa jest ocena stanowiska dotyczącego zgodności z przepisami prawa podatkowego zaproponowanych rozwiązań".
Nadto należy przypomnieć, że jeżeli w toku ewentualnego postępowania podatkowego organy podatkowe ustaliłyby stan faktyczny w sposób odmienny od tego, który stanowił stan faktyczny udzielonej uprzednio interpretacji prawa podatkowego, interpretacja ta nie uzasadniałaby ochrony prawnej na podstawie art. 14k O.p.
Reasumując w ocenie Sądu organ, odmawiając wszczęcia postępowania, naruszył art. 165a O.p. w związku z art. 14h O.p. w związku z art. 14b § 1 O.p.
W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...].
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a., zasądzając na rzecz strony skarżącej kwotę 597 zł, obejmującą uiszczony wpis od skargi (100 zł), koszty zastępstwa procesowego (480 zł) określone na podstawie Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. 2015 r. poz. 1800) i opłata skarbowa w wysokości 17 zł.