Orzeczenie · 2020-01-09

I SA/OL 642/19

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2020-01-09
NSApodatkoweWysokawsa
podatek akcyzowyolej napędowyfaktury VATfikcyjne fakturywznowienie postępowaniaprzedawnieniemałoletniOrdynacja podatkowauchylenie decyzji

Sprawa dotyczyła skargi M. P. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) uchylającą ostateczną decyzję i określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym za luty 2011 r. Organy podatkowe zakwestionowały zakup 16 tys. litrów oleju napędowego na podstawie faktur VAT wystawionych na firmę skarżącego oraz jego małoletnie dzieci, wskazując, że spółka A. Sp. z o.o. działała fikcyjnie, a paliwo pochodziło z nieznanego źródła. Po wcześniejszych postępowaniach i wyrokach sądów, DIAS wznowił postępowanie, rozszerzając odpowiedzialność M. P. o zakup paliwa na fakturach wystawionych na dzieci. WSA w Olsztynie uchylił zaskarżoną decyzję DIAS, uznając, że wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej było niezasadne, ponieważ nowe okoliczności faktyczne lub dowody nie zostały ujawnione. Sąd podkreślił, że wszystkie istotne okoliczności były znane organom od początku, a faktury były fikcyjne, co nie zmieniało faktu, że skarżący był nabywcą i posiadaczem paliwa. Sąd uznał zarzuty skargi za trafne i uchylił decyzję DIAS oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania podatkowego, odpowiedzialności podatkowej przedstawiciela ustawowego małoletnich oraz kwalifikacji podatnika w przypadku fikcyjnych faktur.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z podatkiem akcyzowym i opłatą paliwową.

Zagadnienia prawne (4)

Czy wznowienie postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej jest dopuszczalne, gdy nowe okoliczności faktyczne lub dowody były znane organowi w dacie wydania pierwotnej decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie jest dopuszczalne, jeśli istotne dla sprawy okoliczności faktyczne lub dowody były znane organowi w dacie wydania pierwotnej decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wszystkie okoliczności faktyczne, na które powołał się organ w decyzji po wznowieniu postępowania, były znane organom od początku. Wyroki sądów administracyjnych, które stwierdziły nieważność decyzji wobec małoletnich dzieci, nie stanowiły nowych dowodów ani okoliczności faktycznych w rozumieniu art. 240 § 1 pkt 5 O.p., a jedynie wskazywały na błędy organów w pierwotnym postępowaniu.

Kto jest podatnikiem podatku akcyzowego w przypadku zakupu paliwa na podstawie fikcyjnych faktur wystawionych na małoletnie dzieci, gdy faktycznym nabywcą i posiadaczem paliwa jest ich przedstawiciel ustawowy prowadzący działalność rolniczą?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podatnikiem jest osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą (rolniczą), która faktycznie nabyła i posiadała paliwo, a nie jej małoletnie dzieci, na które wystawiono fikcyjne faktury.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że o tym, kto jest podatnikiem, decydują normy prawa materialnego, a nie treść faktury. W sytuacji, gdy skarżący prowadził gospodarstwo rolne i faktycznie nabył oraz zużył paliwo, to on, jako osoba posiadająca pełną zdolność do czynności prawnych, był podatnikiem, a nie jego małoletnie dzieci.

Czy w przypadku zakupu oleju napędowego od fikcyjnego sprzedawcy, od którego nie zapłacono podatku akcyzowego, powstaje obowiązek podatkowy po stronie nabywcy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nabycie lub posiadanie wyrobów akcyzowych poza procedurą zawieszenia poboru akcyzy, od których nie zapłacono akcyzy w należnej wysokości, skutkuje powstaniem obowiązku podatkowego po stronie nabywcy.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na przepisy ustawy o podatku akcyzowym (art. 8 ust. 2 pkt 4 i ust. 6, art. 13 ust. 1 pkt 1, art. 89 ust. 1 pkt 14), wskazując, że w przypadku nabycia lub posiadania paliwa, od którego nie zapłacono akcyzy, powstaje obowiązek podatkowy po stronie nabywcy, nawet jeśli faktury były fikcyjne.

Czy postępowanie wznowione na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. jest kontynuacją pierwotnego postępowania podatkowego?

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie wznowione na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. nie jest kontynuacją pierwotnego postępowania podatkowego, a jego celem jest ustalenie, czy doszło do zdarzenia, z którym normy prawa materialnego wiążą powstanie obowiązku podatkowego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że postępowanie wznowione na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. ma na celu ustalenie, czy doszło do zdarzenia powodującego powstanie obowiązku podatkowego, a nie jest jedynie kontynuacją pierwotnego postępowania, które zostało zakończone decyzją ostateczną.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.

Przepisy (24)

Główne

O.p. art. 240 § § 1 pkt 5

Ordynacja podatkowa

Przesłanka wznowienia postępowania w przypadku wyjścia na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi.

ustawa AKC art. 8 § ust. 2 pkt 4 i ust. 6

Ustawa o podatku akcyzowym

Określa przypadki powstania obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, w tym nabycie lub posiadanie wyrobów akcyzowych, od których nie zapłacono akcyzy.

ustawa AKC art. 13 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o podatku akcyzowym

Określa podmiot zobowiązany do zapłaty akcyzy.

ustawa AKC art. 89 § ust. 1 pkt 14

Ustawa o podatku akcyzowym

Określa stawkę podatku akcyzowego dla oleju napędowego.

ustawa AKC art. 2 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o podatku akcyzowym

Definicja wyrobów akcyzowych.

ustawa AKC art. 10 § ust. 1 i ust. 10

Ustawa o podatku akcyzowym

Dotyczy procedury zawieszenia poboru akcyzy.

ustawa AKC art. 21 § ust. 1

Ustawa o podatku akcyzowym

Dotyczy deklarowania i wpłacania akcyzy.

ustawa AKC art. 86 § ust. 1 pkt 2 i 9 oraz ust. 2

Ustawa o podatku akcyzowym

Dotyczy opłaty paliwowej.

ustawa AKC art. 88 § ust. 1

Ustawa o podatku akcyzowym

Dotyczy określania wysokości opłaty paliwowej.

O.p. art. 70

Ordynacja podatkowa

Dotyczy przedawnienia zobowiązań podatkowych.

O.p. art. 70c

Ordynacja podatkowa

Dotyczy zawieszenia biegu terminu przedawnienia.

O.p. art. 70 § § 6 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Określa przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem karno-skarbowym.

Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 1 i § 2

Określa zakres kognicji sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji przez WSA.

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez WSA.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez WSA.

p.p.s.a. art. 200

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

p.p.s.a. art. 209

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.

Pomocnicze

O.p. art. 247 § § 1 pkt 5

Ordynacja podatkowa

Podstawa stwierdzenia nieważności decyzji, gdy organ rozstrzygnął o prawach i obowiązkach podmiotu, który nie był stroną postępowania.

k.c. art. 96

Kodeks cywilny

Dotyczy czynności prawnych dokonywanych przez przedstawiciela.

k.r.o. art. 98 § § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Dotyczy przedstawicielstwa ustawowego małoletnich.

Ustawa o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym art. 37o § ust. 3

Dotyczy przedawnienia opłaty paliwowej.

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 2 § pkt 5

Określa wysokość wynagrodzenia radcy prawnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nietrafność przesłanek do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. • Brak nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, które byłyby znane organowi w dacie wydania pierwotnej decyzji. • Faktury wystawione na małoletnie dzieci były fikcyjne, a faktycznym nabywcą i posiadaczem paliwa był skarżący. • Skarżący, jako przedstawiciel ustawowy, działał w imieniu własnym w zakresie zarządu majątkiem dzieci, a nie w ich imieniu.

Godne uwagi sformułowania

Organy są związane stanowiskiem sądu, że brak było przesłanek faktycznych do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 O.p. • O tym, kto jest podatnikiem podatku akcyzowego, nie decyduje treść faktury, a normy prawa materialnego. • Wszelkie czynności wykonywane przez skarżącego w ramach zarządu majątkiem jego małoletnich dzieci w prowadzonej działalności rolniczej odnoszą skutek dla strony.

Skład orzekający

Jolanta Strumiłło

przewodniczący

Ryszard Maliszewski

sprawozdawca

Katarzyna Górska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania podatkowego, odpowiedzialności podatkowej przedstawiciela ustawowego małoletnich oraz kwalifikacji podatnika w przypadku fikcyjnych faktur."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z podatkiem akcyzowym i opłatą paliwową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak sądy weryfikują zasadność wznowienia postępowania podatkowego i jak interpretują przepisy dotyczące odpowiedzialności podatkowej w skomplikowanych sytuacjach faktycznych, w tym z udziałem małoletnich.

Sąd administracyjny: Fikcyjne faktury na dzieci nie usprawiedliwiają wznowienia postępowania podatkowego.

Dane finansowe

WPS: 29 152 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst