III SA/WA 1884/04

III SA/Wa 1884/04 - Wyrok WSA w Warszawie
Data orzeczenia
2005-07-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-10-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Sędziowie
Ewa Radziszewska-Krupa
Hanna Kamińska /przewodniczący/
Marta Waksmundzka-Karasińska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Hanna Kamińska, Sędziowie Asesor WSA Ewa Radziszewska-Krupa, Asesor WSA Marta Waksmundzka-Karasińska(spr.), Protokolant Urszula Hoduń, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2005 r. sprawy ze skargi M. O. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...], 2) stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu w całości.
Uzasadnienie
Pismem z dnia 12 listopada 2002r. M. O. zwrócił się do Urzędu Skarbowego w S. z wnioskiem o objęcie postępowaniem restrukturyzacyjnym zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego w kwocie 2.844,93 zł. wraz z odsetkami. W załączonej do wniosku dokumentacji wskazał, iż z dniem 1 stycznia 2003r. zamierza podjąć działalność gospodarczą, zawieszoną od 1998r.
Decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2002r. Urząd Skarbowy w S. ustalił M. O. warunki restrukturyzacji należności podatkowych, wskazując między innymi, iż przedsiębiorca zobowiązany jest wznowić działalność gospodarczą i uzyskiwać przychody. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż wniosek podatnika wraz z załącznikami spełnia wymogi określone przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców (Dz. U. Nr 155, poz. 1287 ze zm.), powoływanej dalej jako "ustawa". Jednocześnie wyjaśniono, iż zamierzone działania przedsiębiorcy rokują powodzenie kontynuowania działalności gospodarczej w zakresie usług, wobec czego celowe jest realizowanie procesu restrukturyzacji na warunkach ustalonych przez organ restrukturyzacyjny określonych w pkt II – VI sentencji decyzji. Wyjaśniono, iż w przypadku spełnienia powyższych warunków, zostanie wydana decyzja o umorzeniu należności objętych restrukturyzacją zgodnie z art. 21 ust.1 pkt 1 cytowanej ustawy. W sytuacji nie spełnienia wskazanych warunków, Urząd Skarbowy umorzy postępowanie restrukturyzacyjne na podstawie art. 21 ust.1 pkt 2 ustawy.
Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2004r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. umorzył postępowanie restrukturyzacyjne wszczęte w dniu 12 listopada 2002r. w stosunku do M. O. W podstawie prawnej decyzji powołany został przepis art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), zwanej dalej " ord. pod." oraz art. 18 ust. 7 ustawy. W uzasadnieniu organ wskazał, iż pismem z dnia 17 czerwca 2003r. wezwał przedsiębiorcę do udzielenia pisemnej informacji o przebiegu i realizacji przyjętych warunków i przedsięwzięć techniczno – organizacyjnych w prowadzonej firmie, jednocześnie przypomniał o konieczności wypełnienia warunków, jakie ustalone zostały dla przedsiębiorcy w decyzji. W piśmie z dnia 4 listopada 2003r. organ ponownie przypomniał przedsiębiorcy, iż warunkiem umorzenia należności objętych postępowaniem restrukturyzacyjnym jest konieczność spełnienia warunków określonych decyzją restrukturyzacyjną. Na podstawie zebranych materiałów organ doszedł do wniosku, iż umorzenie zaległości objętych restrukturyzacją nie spełni założeń ustawy, gdyż działalność gospodarcza jest zawieszona od 5 lat, a termin jej podjęcia nie jest znany.
W złożonym w dniu 25 maja 2004r. odwołaniu podatnik oświadczył, iż z dniem 1 czerwca 2004r. zamierza podjąć działalność rzemieślniczą w niepełnym wymiarze godzin pracy, co jest spowodowane stanem zdrowia , w związku z czym wnosi o oddalenie decyzji z dnia [...] kwietnia 2004r. i przywrócenie postępowania restrukturyzacyjnego zgodnie z jego wnioskiem z dnia 12 listopada 2002r.
Po rozpatrzenia odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją nr [...] z dnia [...] lipca 2004r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W podstawie prawnej powołany został przepis art. 233 § 1 pkt 1 ord. pod., w związku z art. 9 pkt 1 , art. 18 ust.7 ustawy. Podzielając stanowisko organu pierwszej instancji, Dyrektor Izby Skarbowej przywołał treść art. 10 ust. 1 ustawy, wskazując, iż stosownie do brzmienia pkt 1 rzeczonego przepisu dane o bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorcy należy złożyć także na 30 dni przed upływem terminu do wydania decyzji o zakończeniu restrukturyzacji, o której mowa w art. 21 ust.1 pkt 1 ustawy. Podatnik tych informacji, po upływie 11 miesięcy od dnia doręczenia decyzji o warunkach restrukturyzacji nie przedłożył. Wskazano również, iż podjęcie działalności z dniem 1 czerwca 2004r., a więc dopiero po zakończeniu postępowania restrukturyzacyjnego i po wydaniu decyzji o jego umorzeniu pozostaje bez wpływu na zasadność rozstrzygnięcia organu w przedmiotowej sprawie.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wniosła o oddalenie w całości zaskarżonej decyzji, jak również o wstrzymanie wszelkich czynności egzekucyjnych. W uzasadnieniu podniosła, iż zaległość w podatku dochodowym za rok 1996 w kwocie 2.844,90 zł powstała na skutek nieprawidłowej interpretacji ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Nadto wskazała, iż nigdy nie miała zamiaru likwidacji prowadzonej działalności gospodarczej, a zawieszenie działalności gospodarczej nie jest tożsame co jej likwidacja.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację podnoszoną we wcześniejszych etapach postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w warszawie zważył, co następuje::
Rozpoznając niniejszą sprawę Sąd na podstawie przepisu art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.)- zwanej dalej "u.p.p.s.a." nie był związany granicami skargi i z urzędu badał występowanie w sprawie przesłanek do jej uchylenia.
Oceniając zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem, Sąd stwierdził, iż narusza ona przepisy postępowania w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
W punkcie wyjścia stwierdzić należy, iż podstawę prawną zaskarżonej decyzji jak i poprzedzającej ją decyzji z dnia [...] kwietnia 2004r. stanowi przepis art. 18 ust.7 ustawy. W ocenie Sądu przepis ten nie może stanowić podstawy wydania decyzji umarzającej postępowanie restrukturyzacyjne w sytuacji, gdy uprzednio w tym samym postępowaniu wydana została na podstawie ust. 1 rzeczonego przepisu decyzja ustalająca podatnikowi warunki restrukturyzacji. Nie ulega wątpliwości, iż w rozpoznawanej sprawie decyzja ustalająca warunki restrukturyzacji wydana została w dniu 12 grudnia 2002r. Wykładnia gramatyczna powołanego przepisu art. 18 ust.1- 7, jak również jego usytuowanie w ustawie, prowadzi do wniosku, iż przepis ten dotyczy tego etapu postępowania restrukturyzacyjnego, w którym organ, w terminie 45 dni od jego wszczęcia, ma obowiązek podjąć decyzję co do dalszych losów tego postępowania. W sytuacji, gdy analiza wniosku i załączonej do niego dokumentacji uzasadnia stanowisko, iż zamierzone działania prowadzić będą do przeciwdziałania zjawiskom o których mowa w art. 1 ust. 2 ustawy, organ na podstawie art. 18 ust.1 wydaje decyzję ustalającą warunki restrukturyzacji. W przeciwnym wypadku, działając na podstawie art. 18 ust.7 ustawy, organ decyzją umarza postępowanie restrukturyzacyjne. Reasumując wydanie na podstawie art. 18 ust.1 decyzji ustalającej warunki restrukturyzacji wyklucza wydanie w tej samej sprawie, w stosunku do tego samego podatnika, na podstawie art. 18 ust.7 ustawy decyzji umarzającej postępowanie restrukturyzacyjne - co w rozpoznawanej sprawie miało miejsce.
Opisane wyżej działanie organu ocenić należy w kategoriach naruszenia art. 18 ust.7 ustawy – to jest przepisów postępowania w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Zauważyć ponadto należy, iż w uzasadnieniu decyzji ustalającej warunki restrukturyzacji wyjaśniono podatnikowi, iż w przypadku nie spełnienia określonych w tej decyzji warunków , organ umorzy postępowanie restrukturyzacyjne w oparciu o przepis art. 21 ust.1 pkt 2 ustawy. W świetle powyższego stwierdzić należy, iż umorzenie przez organ postępowania w oparciu o zupełnie inną, nadto błędnie zastosowaną podstawę prawną narusza przepisy art. 120, oraz art. 121 § 1 i §2 ord. pod., w zw. z art. 9 pkt 2 ustawy, w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wyjaśnić należy, iż powołane wyżej przepisy ord. pod. statuują kolejno zasadę praworządności oraz zasadę prowadzenia postępowania podatkowego w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku 26 marca 2002r. III SA 3390/00 zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych jest nie tylko postulatem ustawodawcy wobec tych organów, ale także przesłanką oceny ich działania, w wyniku której może dojść do uchylenia decyzji administracyjnej, nawet, jeżeli w toku postępowania nie naruszono innych przepisów ordynacji podatkowej. Stanowisko to orzekający w niniejszej sprawie skład sędziowski w pełni podziela.
Na zakończenie, ustosunkowując się do podniesionych przez skarżącego zarzutów odnoszących się do decyzji w przedmiocie określenia zaległości z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego za rok 1996, należy wyjaśnić, iż w postępowaniu zmierzającym do umorzenia należności objętych restrukturyzacją, okoliczności dotyczące zasadności wydania tej decyzji nie mogą być podnoszone, tym bardziej, iż w sprawie wydany został przez Naczelny Sad Administracyjny wyrok z dnia 20 grudnia 2000r., sygn. Akt III SA 3181/99, oddalający skargę podatnika.
Mając na uwadze całość poczynionych wyżej rozważań, Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ja decyzja z dnia [...] kwietnia 2004r. wydane zostały w postępowaniu przeprowadzonym z naruszeniem przepisów postępowania mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W związku z powyższymi ustaleniami Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "c" oraz art. 152 i 135 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł odpowiednio jak w pkt I i II sentencji. O zwrocie kosztów nie orzeczono, gdyż strona pouczona o przysługującym jej prawie złożenia wniosku w przedmiocie przyznania jej należnych kosztów postępowania ( vide ust. 4 zawiadomienia o rozprawie z dnia 10 czerwca 2005r,), rzeczonego wniosku nie złożyła.