I SA/Ol 571/10

I SA/Ol 571/10 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2010-10-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2010-08-16
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Ryszard Maliszewski /przewodniczący/
Wiesława Pierechod
Wojciech Czajkowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6550
Sygn. powiązane
II GSK 81/11 - Wyrok NSA z 2012-02-29
Skarżony organ
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ryszard Maliszewski Sędziowie Sędzia WSA Wiesława Pierechod Sędzia WSA Wojciech Czajkowski (spr.) Protokolant Monika Gajowniczek po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 14 października 2010 r. sprawy ze skargi Z. M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego I. uchyla zaskarżoną decyzję ; II. określa, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości ; III. zasądza od Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącej kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, po rozpatrzeniu odwołania Z.M., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia "[...]" w przedmiocie odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej (JPO) na rok 2009 i nałożenia sankcji w wysokości 4.638,87 zł.
Z akt sprawy wynika, że wnioskiem z dnia 8 maja 2009 r. Z.M. zwróciła się o przyznanie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na 2009 r., w którym zadeklarowała:
- działkę rolną A, grupa upraw JPO, o pow. 18,85 ha, obejmującą działki ewidencyjne nr: 111/7, 90/1, 93/5, 89/3, 89/4 oraz 89/5;
- działkę rolną B, grupa upraw JPO, o pow. 5,09 ha, obejmującą działkę ewidencyjną nr 94/2 oraz
- działkę rolną, bez wskazania grupy upraw, o pow. 1,47 ha, obejmującą działkę ewidencyjną nr 90/3.
W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji w dniu 8 czerwca 2009 r. strona zmieniła powyższy wniosek, podając w rubryce VII wniosku zatytułowanej "Oświadczenie o powierzchni działek ewidencyjnych" działki nr: 93/5, 89/3, 89/4, 89/5 oraz 94/2 oraz wskazując w odniesieniu do działki nr 90/3 oznaczenie grupy upraw JPO.
W toku weryfikacji przedmiotowego wniosku organ I instancji ustalił, że działka rolna oznaczona jako A była niespójna, gdyż jak wynikało ze zdjęć lotniczych oraz map, znajdowała się na niej utwardzona droga, która nie kwalifikowała się do objęcia płatnościami. Ponadto w oparciu o przedłożony przez stronę wypis z rejestru gruntów z dnia 19 sierpnia 2009 r. oraz projekt podziału działki ewidencyjnej nr 90/1 na działki nr 90/2 i 90/3, stwierdzono, że wnioskodawczyni, deklarując we wniosku działki nr 90/1 i 90/3, dokonała podwójnego zgłoszenia do objęcia płatnościami tych samych gruntów rolnych, gdyż działka 90/3 powstała z podziału działki nr 90/1.
Decyzją z dnia "[...]" Kierownik Biura Powiatowego ARiMR odmówił Z.M. przyznania JPO na 2009 r. i nałożył sankcję w wysokości 4.638,87 zł. W uzasadnieniu podał, że powierzchnia zgłoszona przez stronę we wniosku do objęcia JPO wyniosła 25,41 ha, zaś powierzchnia stwierdzona w kontroli administracyjnej wniosku - 16,26 ha. W odniesieniu do działki rolnej oznaczonej jako A organ wskazał, że wbrew twierdzeniom strony, z załącznika graficznego do wniosku nr 1/2 nie wynikało, by znajdująca się na niej droga położona w ramach działki ewidencyjnej nr 93/4 została wyłączona z ubiegania się o płatności. Ponadto z działki A wykluczono działkę ewidencyjną nr 90/1. W związku w powyższym organ ustalił powierzchnię największego spójnego obszaru dla działki rolnej A w wysokości 9,70 ha. W odniesieniu do tej działki różnica procentowa powierzchni stwierdzonej przez organ w stosunku do powierzchni zadeklarowanej przez stronę wyniosła 56,27%. Powyższe w ocenie organu uzasadniało odmowę przyznania stronie jednolitej płatności obszarowej i nałożenie sankcji na podstawie art. 51 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wdrażania zasady współzależności, modulacji oraz zintegrowanego systemu administracji i kontroli przewidzianych w rozporządzeniu Rady (WE) nr 1782/2003 i (WE) nr 73/2009, oraz wdrażanie zasady współzależności przewidzianej w rozporządzeniu Rady (WE) nr 479/2008 (Dz. Urz. WE Nr L 141 z 30.04.2004 r. ze zm.).
W odwołaniu Z.M. podniosła, że organ I instancji pominął okoliczność złożenia w dniu 8 czerwca 2009 r. korekty wniosku, gdzie zgodnie z sugestią pracownika organu nie wskazała działki nr 90/1, a tym samym wycofała się z przyznania płatności w odniesieniu do tej działki. Dodała, iż nie miała wiedzy, że otrzymany z Agencji spersonalizowany wniosek jest "wstępnym" dokumentem, który należy uaktualnić. Zarzuciła, iż co roku otrzymuje takie wnioski z Agencji, w których powierzchnia działki 90/1 jest rokrocznie inna. Zakwestionowała również uznanie działki rolnej A za niespójną, wskazując, że nie ubiegała się o przyznanie płatności do działki nr 93/4, obejmującej drogę.
Uzasadniając rozstrzygnięcie drugoinstancyjne, Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR powołał jako podstawę prawną m.in., określający warunki jakie muszą być spełnione w celu otrzymania jednolitej płatności obszarowej, art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 roku o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz. U. z 2008 r. Nr 170, poz. 1051 ze zm.). Wskazał ponadto, że ustalona w toku postępowania powierzchnia gruntów rolnych kwalifikująca się do objęcia tą płatnością została ustalona w oparciu o treść art. 17 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zamieniającego rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylającego rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. WE L 30 z 31 stycznia 2009 r.). Zgodnie z ostatnim z powołanych przepisów system identyfikacji działek rolnych ustanawiany jest na podstawie map lub ewidencji gruntów z wykorzystaniem technik skomputeryzowanego systemu informacji geograficznych (ortoobrazów lotniczych lub satelitarnych), tzw. systemu LPIS. Jak podał organ, system ten jest komponentem Zintegrowanego Systemu Zarządzania i Kontroli (ZSZiK), wykorzystywanego m.in. do pomiarów gruntów rolnych deklarowanych przez wnioskodawców i weryfikowania ich kwalifikowalności do objęcia płatnościami. Jednym z najczęściej wykorzystywanych narzędzi pomiarowych w ZSZiK są ortofotomapy, czyli metryczne obrazy powierzchni Ziemi (mapy), uzyskane ze zdjęć lotniczych lub satelitarnych gwarantujące dokładność pomiaru punktowego na poziomie 0,25 m do 0,5 m, tj. 2 – 3 krotnie wyższą niż dokładność pomiaru wykonywanego w toku kontroli na miejscu. Zatwierdzane są przez osoby posiadające stosowne uprawnienia geodezyjne. Korzystając z ortofotomap, organ posiada w stosunku do każdej działki ewidencyjnej informacje na temat źródła pochodzenia danych, terminu ich aktualności oraz daty wykonania zdjęcia lotniczego lub satelitarnego.
Jak podano w uzasadnieniu decyzji, powierzchnię kwalifikującą się do objęcia jednolitą płatnością obszarową ustalono w przedmiotowej sprawie na podstawie bezpośredniego pomiaru wykonanego przez pracownika biura powiatowego agencji na obrazie ortofotomapy. Natomiast wnioskodawczyni nie przedłożyła dokumentów potwierdzających inny przebieg granicy ewidencyjnej niż widniejąca w systemie LPIS, np. w postaci aktualnych pomiarów dokonanych przez uprawnionego geodetę, pomimo, że stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach w ramach wsparcia bezpośredniego to na Niej spoczywał ciężar dowodu w tym zakresie.
Odnosząc się do twierdzeń odwołania, iż strona nie czuła się władna korygować wskazania nieistniejącej działki ewidencyjnej nr 90/1 w wytworzonym przez organ spersonalizowanym wniosku, organ II instancji podniósł, że stosownie do art. 12 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004 obowiązek prawidłowego zadeklarowania powierzchni gruntów spoczywa na wnioskodawcy. Zgodnie z tym przepisem, składając wniosek, rolnik poprawia wstępnie zadrukowany formularz, o którym mowa w ust. 2 i 3, jeśli należy wprowadzić poprawki, szczególnie w odniesieniu do przeniesienia uprawnień do płatności zgodnie z art. 46 rozporządzenia (WE) nr 1782/2003 lub jeśli jakakolwiek inna informacja podana w formularzu jest błędna. Jeśli poprawki dotyczą powierzchni działki referencyjnej, rolnik podaje aktualną powierzchnię każdej z odnośnych działek rolnych, a w stosownych przypadkach wskazuje nowy obrys działki referencyjnej. Jednocześnie organ wskazał, że w dołączonej do wniosku instrukcji podano, że brak zgodności danych zawartych we wniosku o przyznanie płatności na 2009 r. ze stanem faktycznym może skutkować zmniejszeniem kwoty płatności lub odmową ich przyznania. Pomimo powyższego obowiązku, strona nie zweryfikowała poprawności danych zawartych w wydrukowanym wniosku, ani nie wycofała tej części wniosku w toku postępowania. Wprawdzie w korekcie wniosku z dnia 8 czerwca 2009 r., w części "Oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych" nie podano działki rolnej A oraz B, jednak nie było to jednoznaczne z wycofaniem tych działek z objęcia płatnościami. Ponadto dokument ten był odpowiedzią na wezwanie organu do usunięcia braków formalnych, co oznaczało, że strona, składając korektę wniosku, usunęła jedynie stwierdzone przez organ braki, tj. określiła grupy upraw i wskazała oznaczenia działki nr 90/3.
Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Odnosząc uznał za niewiarygodny zarzut o sugerowaniu przez pracownika Biura Powiatowego Agencji, by w korekcie wniosku z dnia 8 czerwca 2009 r. strona nie wskazała działki 90/1 oraz 117/7, skoro organ I instancji w chwili składania dokumentu nie miał jeszcze wiedzy, iż działka 90/1 nie istnieje.
Dyrektor ARiMR stwierdził również, że strona nie wyjaśniła kwestii braku spójności działki rolnej oznaczonej jako A. Tymczasem zgodnie z § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie określenia całkowitej szerokości obiektów stanowiących element dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi (Dz. U. z 2007, Nr 46, poz. 307), do całkowitej powierzchni działki rolnej zalicza się powierzchnię zajmowaną przez obiekty stanowiące element dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi, o których mowa w art. 30 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., jeżeli ich całkowita szerokość nie przekracza 2 m. Mając na uwadze powyższe, strona deklarując działkę rolną, na której znajduje się utwardzona droga o szerokości powyżej 2 m, powinna była ją w odpowiedni sposób zakreślić na załączniku graficznym, wskazując, że nie ubiega się o przyznanie płatności w tej części.
W związku z zarzutem odwołania odnośnie podawania różnej powierzchni działki nr 90/1 w poprzednich latach, organ stwierdził, ze powierzchnia ta wynikała z deklaracji strony, która była niepoprawna. Kwestia ta nie miała zaś znaczenia w przedmiotowej sprawie, skoro w dniu składania wniosku o przyznanie płatności na rok 2009 działka nr 90/1 już nie istniała.
Końcowo organ wskazał, że w sprawie nie miał zastosowania art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, gdyż strona przy wypełnianiu wniosku o przyznania płatności na 2009 r. dopuściła się winy polegającej, co najmniej na niedbalstwie.
W złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie skardze Z.M., wnosząc o uchylenie decyzji obu instancji, zarzuciła im błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu, że jako producent rolny zawyżyła powierzchnię działek uprawnionych do przyznania płatności o 9,15 ha i nie wykazała, że nie jest winna stwierdzonych nieprawidłowości.
W uzasadnieniu strona podniosła, że organ nie uwzględnił jej argumentacji, wskazującej na nieprawidłowe wypełnianie wniosku o przyznanie płatności w każdym kolejnym roku, co związane było z każdorazowym wezwaniem do usunięcia nieprawidłowości, po czym sporządzeniem wniosku w siedzibie organu, przy pomocy pracownika, w sposób prawidłowy. Zmiany wniosku przy pomocy pracownika Biura Powiatowego – K.O. strona dokonała również w 2009r., w dniu 8 czerwca.
Skarżąca ponowiła argumentację, że w związku ze zgłoszeniem działki 90/1 do płatności nie była upoważniona do korygowania formularzy wypełnionych przez Agencję. Podkreśliła, że działka ta nie została wpisana w korekcie z dnia 8 czerwca 2009 r.. Oczywistym było zatem, że wycofała ją z wniosku o objęcie płatnością. W spersonalizowanych wnioskach za poprzednie lata działka ta była również wpisywana, przy czym jej powierzchnia wynosiła wówczas 1,50 ha.
Podobnie, w kwestii braku spójności działki A z uwagi na dzielącą ją drogę, strona, odnosząc się do stwierdzenia przez organ, że źle obrysowała działki na załączniku graficznym wskazała, iż kierowała się danymi ze wstępnie zadrukowanego wniosku.
Do skargi dołączyła kopię księgi wieczystej nr "[...]" dotyczącej działki ewidencyjnej nr 90/3.
W odpowiedzi Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR, wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) Sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym stosownie do treści § 2 tego artykułu kontrola, o której mowa, jest sprawowana pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozpoznaje zatem sprawę rozstrzygniętą w zaskarżonej decyzji ostatecznej z punktu widzenia legalności, tj. zgodności z prawem całego toku postępowania administracyjnego i prawidłowości zastosowania przepisów prawa. Zgodnie natomiast z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwany dalej p.p.s.a.) uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie zaskarżonej decyzji bądź postanowienia w całości lub w części następuje wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzone w określonych wyżej ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem przy rozstrzyganiu sprawy organy naruszyły obowiązujące przepisy prawa procesowego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wskazać na wstępie należy, że dla oceny uprawnienia rolnika do płatności w ramach wspólnej polityki rolnej stosuje się zarówno regulacje zawarte w aktach prawnych Unii Europejskiej, jak i w prawie krajowym. Dokonując interpretacji tych uregulowań należy zaś mieć na uwadze cele udzielania wsparcia rolnikom.
Warunki przyznawania płatności jednolitej płatności obszarowej (JPO) do gruntów rolnych na rok 2009 reguluje ustawa z dnia 26 stycznia 2007r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U z 2008r., Nr 170 poz.1051 z późn.zm.). W myśl art. 7 ust. 1 tej ustawy (w brzmieniu obowiązującym w roku 2009, w którym złożono sporny wniosek o przyznanie płatności), rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa na będące w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, grunty rolne wchodzące w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujące się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 143b ust. 5 akapit pierwszy rozporządzenia nr 1782/2003, jeżeli:
1) na ten dzień posiada działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr XX do rozporządzenia nr 1973/2004;
2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Zgodnie z art. 3 ust. 1-3 wymienionej ustawy, z zastrzeżeniem zasad i warunków określonych w przepisach Unii Europejskiej, o których mowa w art. 1 pkt 1 do postępowań w sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, chyba, że przepisy ustawy stanowią inaczej. W postępowaniu w sprawie dotyczącej płatności bezpośredniej, płatności uzupełniającej, płatności cukrowej, płatności do pomidorów oraz wsparcia specjalnego organ administracji publicznej:
1) stoi na straży praworządności;
2) jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy;
3) udziela stronom na ich żądanie niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania;
4) zapewnia stronom na ich żądanie czynny udział w każdym stadium postępowania; przepisu art. 81 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się.
Strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2 są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne (ust.3).
Z treści przywołanego przepisu wynika, że choć nie formułuje on obowiązków procesowych organów administracji publicznej w sposób tożsamy z uregulowaniami k.p.a., to jednak działania organów uprawnionych do prowadzenia postępowania i podejmowania orzeczeń, podporządkowane są przede wszystkim realizacji zawartej w art. 6 k.p.a. i w art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zasady praworządności. Oznacza to zaś obowiązek działania "na podstawie i w granicach prawa". Niezbędnym dla realizacji tego obowiązku, wyrażającego się w szczególności w prawidłowym stosowaniu obowiązujących norm prawnych, jest w świetle cyt. wyżej przepisów ustawy, wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego, niemożliwe bez właściwego ustalenia stanu faktycznego sprawy. To z kolei wiąże się z realizacją określonej w art. 7 k.p.a., a wskazanej również w cyt. wyżej art. 3 ust.1-3 ustawy z dnia 26 stycznia 2007r., zasady prawdy obiektywnej.
Istotnym obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie w sprawie dotyczącej płatności bezpośredniej, jest przy tym w myśl cyt. wyżej pkt 3 i 4, art. 3 ust 2 ustawy, udzielanie stronom niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, mogących mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, jak również zapewnienie stronom, na ich żądanie, czynnego udziału w każdym stadium postępowania.
Przedstawione wyżej przepisy i wynikające z nich zasady postępowania organu w sprawie dotyczącej płatności bezpośredniej zostały, zdaniem Sądu, naruszone przez organy obu instancji, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji, iż w sprawie dotyczącej przyznania jednolitej płatności obszarowej, obowiązek prawidłowego zadeklarowania powierzchni gruntów spoczywa, stosownie do art. 12 ust. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 796/2004, na wnioskodawcy. W okolicznościach niniejszej sprawy, poza sporem pozostaje, iż złożony przez Z.M. w dniu 11 maja 2009r. wniosek o przyznanie płatności na rok 2009 zawierał niezgodne ze stanem rzeczywistym dane dotyczące zarówno ilości, jak i powierzchni posiadanych działek. Z akt wynika, że deklarując w tym dniu działki nr 90/1 i 90/3, wnioskodawczyni dokonała podwójnego zgłoszenia do objęcia płatnościami tych samych gruntów rolnych. Działka 90/3 powstała bowiem z podziału działki nr 90/1, co wynika z wypisu z rejestru gruntów z dnia 19 sierpnia 2009 r. oraz projektu podziału działki ewidencyjnej nr 90/1 na działki nr 90/2 i 90/3. Na skutek wezwania z dnia 13 maja 2009r. Z.M. złożyła jednak kolejny wniosek z 8 czerwca 2009 r. wskazując na zmianę wniosku z dnia 11 maja 2009r.. Dokonując zmiany, w części VII wniosku z 8 czerwca 2009r. ponownie wykazała posiadane działki, tym razem pomijając jednak działkę o nr 90/1. W części VIII tego wniosku, do JPO zadeklarowała natomiast działkę 90/3.
W ocenie Sądu, z uwagi na powołane wyżej zasady postępowania wyrażone w art. 3 ust. 2 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, w sytuacji wskazania przez stronę w kolejnych wnioskach, sprzecznych danych co do posiadanych działek, obowiązkiem organów było dokładne wyjaśnienie tej kwestii. Obowiązek powyższy jest szczególnie istotny wówczas, gdy sposób wypełnienia formularza wniosku budzi wątpliwości co do rzeczywistej woli osoby, ubiegającej się o przyznanie płatności.
W uzasadnieniu wyroku z 3 grudnia 2008 r., o sygn. akt II GSK 466/08 (orzeczenia.nsa.gov.pl) Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że tam gdzie pracownik organu administracji jest w stanie przyjmując wniosek wychwycić narzucającą się już na pierwszy rzut oka rozbieżność intencji wnioskodawcy zawartą we wniosku, winien on poinformować o tym składającego wniosek – ograniczenie się do wyciągnięcia konsekwencji w wyniku kontroli wniosków w późniejszym okresie, nie daje się pogodzić z potrzebą uwzględnienia przy załatwianiu spraw słusznego interesu obywateli.
Zdaniem Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, organ administracji stojąc na straży praworządności, winien podjąć stosowne działania w celu wyjaśnienia, jaka była intencja składającego wniosek w sytuacji, która miała miejsce w rozpoznanej sprawie.
Jak wynika z materiałów postępowania administracyjnego, strona zaznaczyła w nagłówku swojego drugiego wniosku, iż dokonuje zmiany do wcześniejszego wniosku (zakreślony drugi kwadrat od góry w lewym górnym rogu pierwszej strony formularza). W piśmie tym nie wskazała natomiast jako objętej płatnościami, działki 90/1. W ocenie Sądu, przedwczesnym było uznanie, jak uczyniły to organy administracji publicznej, że składając kolejny wniosek Z. M. wyraziła żądanie przyznania płatności bezpośredniej, również wobec tej działki. Tylko zaś taki zamiar uzasadniałby pozbawienie wnioskodawczyni tej płatności. Brak wskazania działki 90/1 we wniosku z 8 czerwca 2009r. organ powinien wyjaśnić w sposób dokładny i jednoznaczny z udziałem strony, po czym w zależności od ustaleń dokonać oceny tej okoliczności faktycznej. Zbyt daleko idącą jest konkluzja, że w sprawie nie miał zastosowania art. 68 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004, bowiem strona przy wypełnianiu wniosku o przyznania płatności na 2009 r. dopuściła się winy polegającej co najmniej na niedbalstwie.
W tym zakresie zaskarżona decyzja oraz poprzedzające ją rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji zostały wydane z naruszeniem zasady praworządności, o której mowa w cyt. wyżej art. 3 ust. 2 ustawy. Uchybienie to przełożyło się na treść rozstrzygnięcia, ponieważ w jego rezultacie przedwcześnie uznano, iż procentowe przedeklarowanie powierzchni działek wyniosło 56,27%, co skutkować powinno sankcją w kwocie 4.638,87zł.
Skład orzekający w niniejszej sprawie za prawidłowe uznał natomiast stanowisko organów co do nie wyjaśnienia przez stronę kwestii braku spójności działki rolnej oznaczonej jako A. Deklarując działkę rolną, na której znajduje się utwardzona droga o szerokości powyżej 2 m, strona powinna była bowiem ją w odpowiedni sposób zakreślić na załączniku graficznym, wskazując, że nie ubiega się o przyznanie płatności w tej części. Wpływu na dokonaną przez organy ocenę tej okoliczności nie mogły mieć złożone przez skarżącą wyjaśnienia odnośnie zakupu wymienionej drogi. Prawidłowo tym samym organy zastosowały § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2007 r. w sprawie określenia całkowitej szerokości obiektów stanowiących element dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi (Dz. U. z 2007, Nr 46, poz. 307), stanowiący, iż do całkowitej powierzchni działki rolnej zalicza się powierzchnię zajmowaną przez obiekty stanowiące element dobrej kultury rolnej upraw lub użytkowania ziemi, o których mowa w art. 30 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 796/2004 z dnia 21 kwietnia 2004 r., jeżeli ich całkowita szerokość nie przekracza 2 m.
Przedstawioną wyżej ocenę faktyczną i prawną, organy podatkowe powinny uwzględnić określając kwotę jednolitej płatności obszarowej za 2009r., w związku z ponownym rozpoznaniem sprawy.
Z opisanych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w pkt I sentencji wyroku. O treści określonej w pkt II wyroku Sąd orzekł na podstawie art. 152, zaś o zwrocie kosztów postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i 209 tej ustawy (pkt III wyroku).