I SA/Ol 564/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym osobie fizycznej, która wykazała brak środków na pokrycie kosztów sądowych ze względu na niskie dochody rodziny i konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem.
B. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowych. Wskazał, że nie pracuje z powodu opieki nad niepełnosprawnym synem, a rodzina utrzymuje się z niskiego dochodu żony oraz zasiłku opiekuńczego. Sąd, analizując sytuację materialną i życiową wnioskodawcy, uznał, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. W związku z tym przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, Anna Ambroziak, rozpoznała wniosek B. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej odmawiającą umorzenia zaległości podatkowych. Wnioskodawca wyjaśnił, że nie pracuje z powodu konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem, a jego żona zarabia 1.600 zł brutto miesięcznie. Dodatkowo rodzina otrzymuje zasiłek opiekuńczy w wysokości 1.035 zł miesięcznie. Sąd, powołując się na art. 245 § 1 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podkreślił, że instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom w trudnej sytuacji materialnej. Zgodnie z przepisami, ciężar udowodnienia tej sytuacji spoczywa na wnioskodawcy. Analizując dochody rodziny (łącznie 2.635 zł brutto miesięcznie, czyli ok. 527 zł na osobę), sąd stwierdził, że są one niewystarczające do pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania rodziny, zwłaszcza biorąc pod uwagę chorobę syna wymagającą dodatkowych nakładów. W związku z tym, uznano, że spełniona została przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że niska sytuacja materialna rodziny, niskie dochody oraz konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem przez wnioskodawcę, uniemożliwiają mu poniesienie pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (5)
Główne
p.p.s.a. art. 246 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 258 § 2 pkt 7
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 245 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
p.p.s.a. art. 245 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
u.p.s.
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Określa kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej (456 zł na osobę w rodzinie w momencie wydania orzeczenia).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niska sytuacja materialna rodziny wnioskodawcy. Niskie dochody rodziny (ok. 527 zł brutto na osobę). Konieczność sprawowania przez wnioskodawcę opieki nad niepełnosprawnym synem, uniemożliwiająca podjęcie pracy. Wysokość dochodów niewiele przekracza kryterium dochodowe do świadczeń z pomocy społecznej.
Godne uwagi sformułowania
Prawo pomocy ma na celu zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Ciężar udowodnienia, że znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy, spoczywa na wnoszącym wniosek. Pięcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu 2.635 zł brutto miesięcznie tj. 527 zł brutto na osobę. Dochód przypadający na jednego członka rodziny jest nieznacznie tylko wyższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (...) uprawniającego do świadczeń z pomocy społecznej. Skarżony nie posiada środków pieniężnych, jak również możliwości ich zdobycia, czy też majątku na opłacenie należnych kosztów sądowych.
Skład orzekający
Anna Ambroziak
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznania prawa pomocy w sprawach o podobnym stanie faktycznym i majątkowym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy indywidualnej sytuacji wnioskodawcy i nie ustanawia nowych zasad interpretacji przepisów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy rutynowego zastosowania przepisów o prawie pomocy, ale pokazuje praktyczne aspekty oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy i jej wpływu na dostęp do wymiaru sprawiedliwości.
“Niski dochód i opieka nad synem – kiedy sąd pomoże pokryć koszty sprawy?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ol 564/12 - Postanowienie WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2012-10-30 Data wpływu 2012-09-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Anna Ambroziak /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.) Hasła tematyczne Prawo pomocy Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 270 art. 246 par. 1 pkt 2, art. 258 par. 2 pkt 7. Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity. Sentencja Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 30 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B.W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie: odmowy umorzenia zaległości podatkowych postanawia: przyznawać prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 12 października 2012 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF, B. W. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniał, że nie pracuje z powodu konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem. Wskazał, że wyłącznie żona pracuje, a dodatkowo na utrzymaniu mają jeszcze dwójkę uczących się dzieci. Oświadczył, że żona uzyskuje dochody z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.600 zł miesięcznie brutto, dodatkowo skarżący uzyskuje zasiłek z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem w wysokości 1.035 zł miesięcznie. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi nieruchomość – dom o powierzchni 100 m2. Rozpoznając niniejszy wniosek zważono, co następuje: Zgodnie z treścią przepisu art. 245 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej cyt. jako p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym zgodnie z treścią art. 245 § 3 obejmuje bowiem zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( art. 246 § 1 pkt 2). Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego wskazać należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Stwierdzić należy, że w obecnej sytuacji majątkowej i życiowej wnioskodawca, nie posiada środków pieniężnych, jak również możliwości ich zdobycia, czy też majątku na opłacenie należnych kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi. Za powyższym stanowiskiem przemawia przede wszystkim uzyskiwanie przez rodzinę niskich dochodów oraz brak możliwości podjęcia pracy przez skarżącego. Zauważyć bowiem należy, że pięcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu 2.635 zł brutto miesięcznie tj. 527 zł brutto na osobę. Powyższe wskazuje, że dochód przypadający na jednego członka rodziny jest nieznacznie tylko wyższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. 456 zł na osobę w rodzinie), uprawniającego do świadczeń z pomocy społecznej. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji majątkowej i życiowej skarżącego jest choroba syna, która warunkuje pozostanie skarżącego w domu, jak również wymaga dodatkowych nakładów finansowych. Należy zatem stwierdzić, iż skarżący oraz jego rodzina utrzymuje się z bardzo ograniczonych środków finansowych, które z trudem wystarczają na zaspokojenie fundamentalnych potrzeb życiowych. Trudno zatem uznać, aby z uzyskiwanego dochodu, skarżący był w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego. Skarżący nie posiada również majątku umożliwiającego zdobycie środków finansowych, posiadany dom służy bowiem zabezpieczeniu potrzeb mieszkaniowych jego i jego rodziny. W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI