I SA/Ol 559/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2012-10-30
NSAAdministracyjneNiskawsa
prawo pomocykoszty sądowezwolnienie z opłatsytuacja materialnaopieka nad dzieckiemdochody rodzinypostępowanie sądowoadministracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przyznał prawo pomocy w zakresie częściowym, zwalniając wnioskodawcę od kosztów sądowych ze względu na jego trudną sytuację materialną i rodzinną.

B. W. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując, że nie pracuje z powodu opieki nad niepełnosprawnym synem, a rodzina utrzymuje się z niskich dochodów żony i zasiłku opiekuńczego. Sąd, analizując sytuację materialną wnioskodawcy, uznał, że dochody rodziny są niewystarczające do pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania rodziny. W związku z tym przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie, Anna Ambroziak, rozpoznała wniosek B. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej dotyczącą odmowy umorzenia zaległości podatkowych. Wnioskodawca wyjaśnił, że nie pracuje z powodu konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem, a rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia żony (1600 zł brutto miesięcznie) oraz zasiłku opiekuńczego (1035 zł miesięcznie). Sąd, powołując się na art. 245 i 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podkreślił, że instytucja prawa pomocy ma na celu zapewnienie dostępu do sądu osobom w trudnej sytuacji materialnej. Analiza wykazała, że pięcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu 2635 zł brutto miesięcznie, co daje 527 zł brutto na osobę, niewiele przekraczając kryterium dochodowe do świadczeń z pomocy społecznej. Dodatkowo, choroba syna generuje dodatkowe koszty i uniemożliwia wnioskodawcy podjęcie pracy. Sąd uznał, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania rodziny, dlatego przyznał mu prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wnioskodawca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dochody rodziny (2635 zł brutto miesięcznie dla pięcioosobowej rodziny) są niewystarczające do pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, zwłaszcza biorąc pod uwagę konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 246 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 245 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.

p.p.s.a. art. 245 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.

p.p.s.a. art. 246 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.

p.p.s.a. art. 258 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Postanowienie w przedmiocie przyznania prawa pomocy.

u.p.s.

Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej

Określa kryterium dochodowe uprawniające do świadczeń z pomocy społecznej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja materialna rodziny wnioskodawcy. Niskie dochody rodziny. Konieczność sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem przez wnioskodawcę. Dochód przypadający na członka rodziny nieznacznie przekracza kryterium dochodowe do świadczeń z pomocy społecznej.

Godne uwagi sformułowania

Prawo pomocy ma na celu zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy. Pięcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu 2.635 zł brutto miesięcznie tj. 527 zł brutto na osobę. Dochód przypadający na jednego członka rodziny jest nieznacznie tylko wyższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. 456 zł na osobę w rodzinie), uprawniającego do świadczeń z pomocy społecznej. Skarżający nie posiada również majątku umożliwiającego zdobycie środków finansowych, posiadany dom służy bowiem zabezpieczeniu potrzeb mieszkaniowych jego i jego rodziny.

Skład orzekający

Anna Ambroziak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przyznania prawa pomocy w sytuacji trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej, w tym opieki nad niepełnosprawnym dzieckiem."

Ograniczenia: Dotyczy indywidualnej sytuacji wnioskodawcy i standardowej interpretacji przepisów o prawie pomocy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowego wniosku o prawo pomocy, ale pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów w kontekście trudnej sytuacji życiowej obywatela.

Prawo do sądu dla potrzebujących: jak trudna sytuacja rodzinna wpływa na możliwość dochodzenia swoich praw.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ol 559/12 - Postanowienie WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2012-10-30
Data wpływu
2012-09-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Anna Ambroziak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6117 Ulgi płatnicze (umorzenie, odroczenie, rozłożenie na raty itp.)
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Przyznano prawo pomocy w zakresie częściowym
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 246 par. 1 pkt 2, art. 258 par. 2 pkt 7.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Olsztynie Anna Ambroziak po rozpoznaniu w dniu 30 października 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. W. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi B.W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie: odmowy umorzenia zaległości podatkowych postanawia: przyznawać prawo pomocy obejmujące zwolnienie od kosztów sądowych
Uzasadnienie
Wnioskiem z dnia 12 października 2012 r. złożonym na urzędowym formularzu PPF, B. W. wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wyjaśniał, że nie pracuje z powodu konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym synem. Wskazał, że wyłącznie żona pracuje, a dodatkowo na utrzymaniu mają jeszcze dwójkę uczących się dzieci. Oświadczył, że żona uzyskuje dochody z tytułu wynagrodzenia za pracę w wysokości 1.600 zł miesięcznie brutto, dodatkowo skarżący uzyskuje zasiłek z tytułu opieki nad niepełnosprawnym synem w wysokości 1.035 zł miesięcznie. W skład majątku wnioskodawcy wchodzi nieruchomość – dom o powierzchni 100 m2.
Rozpoznając niniejszy wniosek zważono, co następuje:
Zgodnie z treścią przepisu art. 245 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, dalej cyt. jako p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. W niniejszej sprawie skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, a więc o przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym zgodnie z treścią art. 245 § 3 obejmuje bowiem zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny ( art. 246 § 1 pkt 2).
Celem występującej w postępowaniu sądowoadministracyjnym instytucji "prawa pomocy" jest zapewnienie realizacji prawa do sądu stronie, która ze względu na dochody, stan majątkowy i rodzinny nie może ponieść kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Zawarte w art. 246 §1 p.p.s.a. sformułowanie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym wniosek o przyznanie prawa pomocy spoczywa obowiązek udowodnienia, iż znajduje się on w tej szczególnej sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy.
Mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację materialną skarżącego wskazać należy, że w niniejszej sprawie spełniona została przesłanka uzasadniająca przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym przez niego zakresie. Stwierdzić należy, że w obecnej sytuacji majątkowej i życiowej wnioskodawca, nie posiada środków pieniężnych, jak również możliwości ich zdobycia, czy też majątku na opłacenie należnych kosztów sądowych związanych z wniesieniem skargi.
Za powyższym stanowiskiem przemawia przede wszystkim uzyskiwanie przez rodzinę niskich dochodów oraz brak możliwości podjęcia pracy przez skarżącego. Zauważyć bowiem należy, że pięcioosobowa rodzina utrzymuje się z dochodu 2.635 zł brutto miesięcznie tj. 527 zł brutto na osobę. Powyższe wskazuje, że dochód przypadający na jednego członka rodziny jest nieznacznie tylko wyższy od kryterium dochodowego określonego w ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. 456 zł na osobę w rodzinie), uprawniającego do świadczeń z pomocy społecznej. Nie bez znaczenia dla oceny sytuacji majątkowej i życiowej skarżącego jest choroba syna, która warunkuje pozostanie skarżącego w domu, jak również wymaga dodatkowych nakładów finansowych. Należy zatem stwierdzić, iż skarżący oraz jego rodzina utrzymuje się z bardzo ograniczonych środków finansowych, które z trudem wystarczają na zaspokojenie fundamentalnych potrzeb życiowych. Trudno zatem uznać, aby z uzyskiwanego dochodu, skarżący był w stanie zgromadzić środki pieniężne na pokrycie przedmiotowych kosztów postępowania sądowego. Skarżący nie posiada również majątku umożliwiającego zdobycie środków finansowych, posiadany dom służy bowiem zabezpieczeniu potrzeb mieszkaniowych jego i jego rodziny.
W tej sytuacji, za uzasadnione uznać należy przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż z okoliczności niniejszej sprawy wynika, że nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W związku z powyższym, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. orzec należało jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI