I SA/Ol 478/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2025-12-17
NSApodatkoweWysokawsa
podatek dochodowy od osób prawnychdywidendyzwolnienie podatkowerzeczywisty właścicielinterpretacja podatkowanależna starannośćpodatek u źródłaCIT

WSA w Olsztynie uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS, uznając, że do zastosowania zwolnienia z CIT od dywidend nie jest wymagane posiadanie przez odbiorcę statusu rzeczywistego właściciela.

Spółka R. sp. z o.o. zaskarżyła interpretację indywidualną Dyrektora KIS dotyczącą podatku CIT od dywidend. Spór dotyczył tego, czy do zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy CIT konieczne jest, aby odbiorca dywidendy (spółka P.) posiadał status rzeczywistego właściciela. Dyrektor KIS twierdził, że tak, podczas gdy spółka argumentowała, że przepisy nie nakładają takiego wymogu na płatnika przy wypłacie dywidend. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przychylił się do stanowiska spółki, uchylając zaskarżoną interpretację w części.

Sprawa dotyczyła skargi R. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych. Spółka wnioskowała o potwierdzenie, że do zastosowania zwolnienia z opodatkowania dywidend na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT nie jest wymagane, aby odbiorca dywidendy (spółka P.) posiadał status rzeczywistego właściciela. Spółka argumentowała, że przepisy ustawy CIT nie nakładają na płatnika obowiązku badania statusu rzeczywistego właściciela w przypadku dywidend, w przeciwieństwie do innych należności objętych art. 21 ustawy CIT. DKIS uznał to stanowisko za nieprawidłowe, twierdząc, że płatnik ma obowiązek weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela jako elementu należytej staranności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, opierając się na orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że art. 22 ust. 4 ustawy CIT nie zawiera wymogu posiadania przez odbiorcę dywidendy statusu rzeczywistego właściciela, w przeciwieństwie do art. 21 ust. 3 ustawy CIT. Brak takiego zapisu w ustawie świadczy o celowym zabiegu ustawodawcy. Sąd uchylił zaskarżoną interpretację w części, w jakiej uznano stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącej spółki.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, warunkiem zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy CIT nie jest posiadanie przez odbiorcę dywidendy statusu rzeczywistego właściciela.

Uzasadnienie

Przepis art. 22 ust. 4 ustawy CIT, regulujący zwolnienie dywidend, nie zawiera wymogu posiadania przez odbiorcę statusu rzeczywistego właściciela, w przeciwieństwie do art. 21 ust. 3 ustawy CIT dotyczącego innych należności. Brak takiego zapisu jest świadomym zabiegiem ustawodawcy. Obowiązek weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela przez płatnika przy wypłacie dywidend jest nieuzasadniony i stanowi wyjście poza granice językowej wykładni przepisów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (16)

Główne

u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 4

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Zwolnienie od podatku dochodowego przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, jeżeli spełnione są określone warunki, w tym m.in. wypłacający i uzyskujący dochody są spółkami podlegającymi opodatkowaniu w Polsce lub UE/EOG, uzyskujący posiada nie mniej niż 10% udziałów, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania całości dochodów, a posiadanie udziałów wynika z tytułu własności.

u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 4a

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Zwolnienie ma zastosowanie, gdy spółka uzyskująca dochody posiada udziały (akcje) w spółce wypłacającej te należności w wysokości nie mniej niż 10% nieprzerwanie przez okres dwóch lat.

u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 4d

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Zwolnienie stosuje się, jeżeli posiadanie udziałów wynika z tytułu własności lub innego niż własność, pod warunkiem że dochody korzystałyby ze zwolnienia, gdyby posiadanie nie zostało przeniesione.

Pomocnicze

u.p.d.o.p. art. 26 § ust. 1f

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

W przypadku należności z tytułów objętych art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 22 ust. 1, wypłacanych na rzecz spółki podlegającej opodatkowaniu w Polsce lub UE/EOG, płatnik stosuje zwolnienia pod warunkiem uzyskania od spółki pisemnego oświadczenia o spełnieniu warunków zwolnienia. W przypadku należności z art. 21 ust. 1 pkt 1, oświadczenie powinno wskazywać, że spółka jest rzeczywistym właścicielem. Dla dywidend (art. 22 ust. 1) nie ma wymogu oświadczenia o statusie rzeczywistego właściciela.

u.p.d.o.p. art. 4a § pkt 29

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Definicja rzeczywistego właściciela: podmiot otrzymujący należność dla własnej korzyści, decydujący o jej przeznaczeniu, ponoszący ryzyko, niebędący pośrednikiem, prowadzący rzeczywistą działalność gospodarczą.

u.p.d.o.p. art. 21 § ust. 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Zwolnienie od podatku przychodów wskazanych w art. 21 ust. 1 (np. odsetek), pod warunkiem m.in. posiadania przez podatnika statusu rzeczywistego właściciela.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 217

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Nakładanie podatków może nastąpić tylko w drodze ustawy.

O.p. art. 2a

Ordynacja podatkowa

Zasada interpretacji przepisów prawa podatkowego na korzyść podatnika w przypadku niedających się usunąć wątpliwości.

O.p. art. 14c § § 1 i 2

Ordynacja podatkowa

Wymogi dotyczące uzasadnienia interpretacji indywidualnej.

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

p.p.s.a. art. 3 § § 2 punkt 4a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kognicji sądu administracyjnego w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego.

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia zaskarżonej interpretacji.

p.p.s.a. art. 146 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutki uwzględnienia skargi.

p.p.s.a. art. 205 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy art. 22 ust. 4 ustawy CIT nie wymagają od odbiorcy dywidendy posiadania statusu rzeczywistego właściciela. Obowiązek weryfikacji statusu rzeczywistego właściciela przez płatnika przy wypłacie dywidend jest nieuzasadniony i stanowi wyjście poza granice wykładni językowej. Brak zapisu o wymogu statusu rzeczywistego właściciela w art. 22 ust. 4 CIT, w przeciwieństwie do art. 21 ust. 3 CIT, jest świadomym zabiegiem ustawodawcy. Należyta staranność płatnika powinna być oceniana w kontekście przepisów materialnoprawnych warunkujących zwolnienie.

Odrzucone argumenty

Warunkiem zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy CIT jest posiadanie przez odbiorcę dywidendy statusu rzeczywistego właściciela. Płatnik ma obowiązek weryfikować status rzeczywistego właściciela odbiorcy dywidendy w ramach należytej staranności. Zwolnienie od podatku u źródła przysługuje tylko podatnikom, a nie podmiotom pośredniczącym.

Godne uwagi sformułowania

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku NSA dnia 9 października 2024 r., sygn. akt II FSK 78/22, w którym dokonano wszechstronnej i wnikliwej wykładni art. 21 i 22 ustawy CIT. Wobec niewątpliwego nieistnienia wymogu posiadania przez podatnika - odbiorcę dywidendy statusu rzeczywistego właściciela (ort. 4a pkt 29 ustawy) niezrozumiałe i bezprzedmiotowe byłoby oczekiwanie, aby płatnik podejmował jakiekolwiek zabiegi weryfikujące, czy ten status przysługuje temu podatnikowi, i aby taka weryfikacja miała mieć wpływ na ocenę, czy płatnik dochowuje należytej staranności. Inne stanowisko, jakie prezentuje w sprawie organ, ignoruje założenie racjonalności ustawodawcy, tj. pomija okoliczność, że różnice w regulacji prawnej danej kwestii są świadomym zabiegiem normatywnym, a nie kwestią nieznaczącego przypadku. Objaśnienia Ministra Finansów z dnia 3 lipca 2025 r. na które powołuje się Dyrektor nie są źródłem prawa, nie mogą modyfikować, uzupełniać lub w jakikolwiek inny sposób zmieniać przepisów stanowionego prawa podatkowego.

Skład orzekający

Andrzej Brzuzy

przewodniczący

Jolanta Strumiłło

członek

Przemysław Krzykowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że do zastosowania zwolnienia z CIT od dywidend nie jest wymagane posiadanie przez odbiorcę statusu rzeczywistego właściciela, a płatnik nie ma obowiązku tej weryfikacji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej interpretacji przepisów ustawy CIT w zakresie dywidend; należy brać pod uwagę kontekst całej grupy kapitałowej i specyfikę transakcji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacyjnej w podatkach dochodowych od osób prawnych, która ma bezpośrednie przełożenie na praktykę biznesową i planowanie podatkowe. Wyrok WSA potwierdza ugruntowaną linię orzeczniczą NSA.

Czy płatnik musi sprawdzać, czy odbiorca dywidendy jest jej 'prawdziwym' właścicielem? WSA: Nie, jeśli chodzi o dywidendy!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ol 478/25 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2025-12-17
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2025-10-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Andrzej Brzuzy /przewodniczący/
Jolanta Strumiłło
Przemysław Krzykowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6113 Podatek dochodowy od osób prawnych
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Podatek dochodowy od osób prawnych
Skarżony organ
Minister Finansów
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną interpretację w części
Powołane przepisy
Dz.U. 2025 poz 278
art. 4a pkt 29, art. 22 ust. 4
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Andrzej Brzuzy, Sędziowie sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca), sędzia WSA Jolanta Strumiłło, Protokolant sekretarz sądowy Weronika Ćwiek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2025 r. sprawy ze skargi R. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. na interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 20 sierpnia 2025 r., nr 0111-KDIB1-2.4010.276.2025.1.ANK w przedmiocie podatku dochodowego od osób prawnych I. uchyla zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 20 sierpnia 2025 r. w części, w jakiej uznano stanowisko wnioskodawcy za nieprawidłowe; II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz strony skarżącej R. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. kwotę 697 zł (sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 28 maja 2025 r. R. sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej: Spółka, skarżąca, wnioskodawca, strona) złożyła wniosek do Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej (dalej: Dyrektor, DKIS, organ) o wydanie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych.
We wniosku wskazała, że jest polskim rezydentem podatkowym i podlega w Polsce opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Spółka zajmuje się produkcją rolną i posiada grunty rolne. Głównym przedmiotem działalności jest uprawa rolna połączona z chowem i hodowlą zwierząt (działalność mieszana) - PKD 01.50.Z. Jedynym udziałowcem wnioskodawcy jest P. sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej: "P."). Podmiot ten, posiada udziały w Spółce nieprzerwanie od dnia 20 września 2011 r. Posiadanie tych udziałów wynika z tytułu własności. P. jest polskim rezydentem podatkowym i podlega w Polsce podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Głównym przedmiotem działalności P. jest działalność firm centralnych (head offices) i holdingów, z wyłączeniem holdingów finansowych (PKD 70.10.Z). Podmiot ten, nie prowadzi działalności operacyjnej, nie zatrudnia pracowników i nie posiada żadnego substratu majątkowego. Uzyskuje przychody jedynie z odsetek od środków pieniężnych zgromadzonych na lokatach, a koszty ponosi jedynie z tytułu usług księgowych i wynajmu biura. Spółka udzielała w przeszłości pożyczki i zamierza taką działalność kontynuować w przyszłości, choć w 2024 roku tego rodzaju działalności nie prowadziła. P. posiada udziały wyłącznie w jednym podmiocie, tj. w Spółce. Jedynym udziałowcem P. jest C. sp. z o.o. z siedzibą w Polsce (dalej: "C."). C. posiada udziały w P. nieprzerwanie od dnia 24 listopada 2015 r. Posiadanie tych udziałów wynika z tytułu własności. C. jest polskim rezydentem podatkowym i podlega w Polsce podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania. Głównym przedmiotem działalności C. jest sprzedaż hurtowa i detaliczna wyrobów chemicznych (PKD 46.75.Z), tj. sprzedaż środków ochrony roślin na rynek krajowy, a także nawozów, nasion, pasz, śrut, zbóż i rzepaku itd. C. specjalizuje się w tworzeniu zaawansowanych technologii ochrony i odżywiania roślin. Jedynym udziałowcem C. jest osoba fizyczna.
R., P. i C. należą do Grupy Kapitałowej C., w której C. jest jednostką dominującą. Struktura Grupy Kapitałowej C., której członkiem jest Wnioskodawca funkcjonuje w oparciu o przesłanki biznesowe i ekonomiczne. R. i C. prowadzą działalność gospodarczą w ramach posiadanego przedsiębiorstwa przy wykorzystaniu niezbędnej infrastruktury adekwatnej do rozmiarów prowadzonej działalności, wykonują swoje podstawowe funkcje gospodarcze przy wykorzystaniu zasobów własnych, w tym obecnych w Polsce osób zarządzających. P. i C. nie korzystają ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania. Pisemne oświadczenie w tym zakresie zostanie przedłożone przez P. do R. oraz przez C. do P. i R.. Spółka zamierza wypłacać do P. dywidendy (dalej: "dywidendy"). W dalszej kolejności planowane jest przekazanie środków pieniężnych otrzymanych przez P. do C. tytułem dywidendy (w przedmiotowym zakresie zostaną podjęte wymagane uchwały Zgromadzenia Wspólników R. i P.). W zakresie dywidend otrzymanych od P. C. występuje w roli rzeczywistego właściciela, tj.:
- otrzymuje należność dla własnej korzyści, w tym decyduje samodzielnie o jej przeznaczeniu i ponosi ryzyko ekonomiczne związane z utratą tej należności lub jej części, - nie jest pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym do przekazania całości lub części należności innemu podmiotowi, - prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju siedziby. Spółka wskazała, że w opisanym zdarzeniu przyszłym nie będą występować negatywne przesłanki o których mowa w art. 22c ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r., o podatku dochodowym od osób prawnych (tj. Dz.U. z 2025 r., poz.278 ze zm., dalej: ustawa CIT), tj. skorzystanie ze zwolnienia określnego w art. 22 ust. 4 ustawy CIT: a. nie będzie sprzeczne w danych okolicznościach z przedmiotem lub celem tych przepisów, b. nie będzie głównym lub jednym z głównych celów dokonania transakcji lub innej czynności albo wielu transakcji lub innych czynności, a sposób działania nie będzie sztuczny w rozumieniu art. 22c ust. 2 ustawy CIT. W związku z powyższym, strona zadała pytania:
1. Czy warunkiem zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT jest, aby P. jako odbiorca dywidend był ich rzeczywistym właścicielem w rozumieniu art. 4a pkt 29 ustawy CIT?,
2. Czy w przedstawionym zdarzeniu przyszłym spełnione zostaną warunki do zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy CIT w stosunku do wypłacanych przez R. na rzecz P. dywidend?
3. W przypadku uznania przez DKIS, iż stanowisko wnioskodawcy w zakresie odpowiedzi na pytanie 1 i/lub pytanie 2 jest nieprawidłowe, to czy w przypadku w którym C. posiada status rzeczywistego właściciela dywidend wnioskodawca będzie uprawniony do zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT kierując się tzw. podejściem "look-through"?
W ocenie strony, w przedstawionym zdarzeniu przyszłym spełnione zostaną kumulatywnie warunki do zastosowania zwolnienia w stosunku do dywidend wypłacanych na rzecz P. na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT. Warunkiem zastosowania zwolnienia nie jest, aby P. była ich rzeczywistym właścicielem w rozumieniu art. 4a pkt 29 ustawy CIT. W przypadku natomiast, w którym C. będzie posiadał status rzeczywistego właściciela dywidend, wnioskodawca będzie uprawniony do zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT kierując się podejściem "look-through", gdyż spełnione zostaną łącznie warunki przewidziane w art. 22 ust. 4 ustawy CIT. W ocenie wnioskodawcy płatnik, który chce zastosować zwolnienie wynikające z art. 22 ust. 4 ustawy CIT i nie dokonywać poboru podatku u źródła, jest zobowiązany do przeprowadzenia pełnej weryfikacji warunków umożliwiających skorzystanie z tego zwolnienia, zachowując przy tym należytą staranność. To oznacza, że płatnik ma obowiązek zweryfikować spełnienie warunków wymienionych w art. 22 ust. 4, 4a i 4d ustawy CIT oraz zbadać, czy nie zachodzą negatywne przesłanki z art. 22c ust. 1-2 ustawy CIT. Dodatkowo płatnik powinien uzyskać od podmiotu otrzymującego dywidendę na piśmie oświadczenie (o którym mowa w art. 26 ust. 1f ustawy CIT), że w stosunku do wypłacanych należności spełnione zostały warunki, o których mowa art. 22 ust. 4 pkt 4 ustawy CIT. Konieczność weryfikacji statusu odbiorcy należności jako ich rzeczywistego właściciela wynika z art. 26 ust. 1f ustawy CIT oraz z art. 21 ust. 3 pkt 4 ustawy CIT, przy czym obowiązek ten dotyczy wyłącznie należności, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy CIT (tj. należności innych niż dywidendy). Takie rozumienie powyższych przepisów wynika wprost z ich literalnego brzmienia. Zdaniem strony, zastosowanie zwolnienia z obowiązku poboru podatku u źródła jest uzależnione od posiadania przez otrzymującego tą należność statusu rzeczywistego właściciela jedynie w przypadku należności, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy CIT, tj. należności innych niż dywidendy. Przepisy ustawy CIT nie nakładają jednak obowiązku weryfikacji statusu odbiorcy należności jako ich rzeczywistego właściciela w przypadku dywidendy tj. należności, o których mowa art. 22 ust. 1 ustawy CIT. Tym samym, zastosowanie zwolnienia z obowiązku poboru podatku u źródła od wypłacanej dywidendy nie jest uzależnione od posiadania przez otrzymującego tą należność statusu rzeczywistego właściciela. Uznanie, iż obowiązek badania statusu otrzymującego dywidendę w zakresie tego czy jest on jej rzeczywistym właścicielem stanowi wykładnię rozszerzającą przepisów ustawy CIT i jest niedopuszczalne. W ocenie Spółki, katalog należności objęty obowiązkiem badania statusu rzeczywistego właściciela nie obejmuje należności dywidendowych. Podsumowując Spółka uznała, że warunkiem zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT nie jest, aby P. jako odbiorca dywidend był ich rzeczywistym właścicielem w rozumieniu art. 4a pkt 29 ustawy CIT. W konsekwencji strona stosując zwolnienie wynikające z art. 22 ust. 4 ustawy CIT w odniesieniu do dywidend wypłacanych na rzecz P. nie musi badać, czy P. jest jej "rzeczywistym właścicielem", bowiem przepisy ustawy CIT nie przewidują takiego warunku zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy CIT. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w wyrokach sądów administracyjnych. Dodatkowo strona wskazała, iż w zakresie weryfikacji spełnienia warunków wynikających z art. 22 ust. 4, art. 22c ust. 1 oraz art. 26 ust. 1f ustawy CIT wnioskodawca dochowa należytej staranności (warunek z art. 26 ust. 1 ustawy CIT). Wnioskodawca jako podmiot wypłacający dywidendy nie ma obowiązku weryfikować, czy P. jest rzeczywistym właścicielem w zakresie otrzymywanych dywidend. Zatem w ocenie wnioskodawcy w opisanym zdarzeniu przyszłym zostaną spełnione wszystkie warunki do zastosowania zwolnienia na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT. W konsekwencji strona (jako płatnik) będzie uprawniony do zastosowania zwolnienia dywidendowego na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT w związku z wypłatą dywidend na rzecz P.. W odniesieniu do dywidend, które planuje wypłacić strona na rzecz jedynego udziałowca (P.) zostaną spełnione wszystkie warunki do zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT. W przypadku natomiast uznania przez DKIS, iż stanowisko wnioskodawcy w zakresie odpowiedzi na pytanie 1 i pytanie 2 jest nieprawidłowe, strona chciałby uzyskać potwierdzenie, iż w analizowanym zdarzeniu przyszłym zastosowanie znajdzie tzw. podejście "look- through". W praktyce podejście to znajduje zastosowanie w przypadku stwierdzenia, że odbiorca danej należności (np. dywidendy) jest jedynie pośrednikiem i zwolnienie z podatku u źródła nie może być stosowane, ale warunki dla zastosowania tego zwolnienia są spełnione w odniesieniu do udziałowca podmiotu pośredniczącego. W takim bowiem przypadku efektywnym odbiorcą należności nie jest pośrednik, a dalszy podmiot. Warunki zwolnienia wynikającego z art. 22 ust. 4 ustawy CIT może spełniać również podmiot, który nie jest bezpośrednim odbiorcą dywidendy, lecz jest jej rzeczywistym właścicielem. W konsekwencji strona przyjęła, że warunek wynikający z art. 22 ust. 4 pkt 3 ustawy CIT posiadania co najmniej 10% udziałów (akcji) nieprzerwanie przez co najmniej 2 lata, będzie również spełniony, jeżeli rzeczywisty właściciel spełnia te warunki w odniesieniu do odbiorcy dywidendy, a ta względem podmiotu wypłacającego dywidendę. Jak zostało to wskazane w opisie zdarzenia przyszłego, w zakresie dywidend otrzymanych od P. C. występuje w roli rzeczywistego właściciela, tj.:
a) otrzymuje należność dla własnej korzyści, w tym decyduje samodzielnie o jej przeznaczeniu i ponosi ryzyko ekonomiczne związane z utratą tej należności lub jej części, b) nie jest pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym do przekazania całości lub części należności innemu podmiotowi, c) prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą na terytorium Polski. Pomimo, iż C. nie posiada bezpośrednio udziałów w Spółce to kierując się podejściem "look-through" strona uznała, iż wnioskodawca będzie uprawniony do zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT, gdyż w analizowanym przypadku spełnione zostaną warunki przewidziane w art. 22 ust. 4 ustawy CIT. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w interpretacjach podatkowych. W zaskarżonej interpretacji z 20 sierpnia 2025 r. Dyrektor uznał stanowisko strony w zakresie pytania 1 i 2 za nieprawidłowe. Wskazał, że warunkiem zwolnienia od podatku dochodu z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest spełnienie przez uzyskującego dywidendę jednocześnie wszystkich przesłanek, o których mowa w art. 22 ust. 4-4d ustawy o CIT. Przepisy art. 22 ust. 4-4d ustawy CIT, wprowadzają wyjątek od generalnej zasady opodatkowania wypłacanych dywidend wyrażonej w art. 22 ust. 1 ustawy. Z uwagi na obowiązującą w polskim systemie podatkowym zasadę powszechności opodatkowania, przepisy statuujące zwolnienia od opodatkowania należy interpretować ściśle, zgodnie z zasadami wykładni językowej i w granicach tej wykładni. Zdaniem organu, płatnik, który chce zastosować zwolnienie wynikające z art. 22 ust. 4 ustawy o CIT, i nie dokonywać poboru podatku u źródła, jest zobowiązany do przeprowadzenia pełnej weryfikacji warunków umożliwiających skorzystanie z tego zwolnienia, zachowując przy tym należytą staranność. To oznacza, że płatnik ma obowiązek weryfikować, czy uzyskująca dochody z dywidendy spółka spełnia wszystkie warunki do skorzystania ze zwolnienia z podatku u źródła. W ramach należytej staranności nie można ograniczać się jedynie do weryfikacji warunków zastosowania zwolnienia wynikających z art. 22 ust. 4-6 ustawy CIT. Zdaniem organu, uprawnienia do skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 22 ust. 4 ustawy CIT przysługują jedynie podatnikom, a więc podmiotom uzyskującym trwałe przysporzenie majątkowe z tytułu otrzymania danej należności. Podmiot pośredniczący w przekazywaniu płatności z definicji nie spełni więc tego kryterium, w związku z czym nie będzie on uprawniony do skorzystania z preferencyjnego systemu opodatkowania dywidend (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2016 r. w sprawie o sygn. akt II FSK 82/14).Dokonując weryfikacji należytej staranności należy odnosić się do aspektów istotnych z punktu widzenia stosowania danej preferencji podatkowej. W szczególności dotyczy to: 1. weryfikacji statusu kontrahenta jako podatnika (rzeczywistego właściciela) w stosunku do otrzymanej należności, w tym poprzez pryzmat prowadzenia rzeczywistej działalności gospodarczej przez ten podmiot; 2. weryfikacji rezydencji podatkowej odbiorcy należności; 3. weryfikacji otrzymanych dokumentów pod kątem ich zgodności ze stanem faktycznym (w tym na podstawie informacji dostępnych publicznie). . t. 22 ust. 4 ustawy o tawy o Oceniając, czy należyta staranność została w określonym przypadku dochowana należy uwzględniać także powszechnie dostępne informacje na temat statusu odbiorców należności. W przypadku podmiotów powiązanych należy oczekiwać wyższych standardów działania, także z uwagi na łatwiejszy dostęp do wszelkiego rodzaju informacji o innych podmiotach z grupy. W każdym przypadku konieczne jest udokumentowanie (dla celów dowodowych) przez płatnika, że dochował on należytej staranności przy weryfikacji, o której mowa w 26 ust. 1 ustawy o CIT. Obowiązek dochowania należytej staranności spoczywa na płatniku, który chce zastosować zwolnienie wynikające z art. 22 ust. 4 ustawy o CIT. Płatnik ma obowiązek weryfikować, czy uzyskująca dochody z dywidendy spółka spełnia wszystkie warunki do skorzystania ze zwolnienia, a więc i weryfikacji statusu udziałowca jako rzeczywistego właściciela w stosunku do otrzymanej dywidendy. Ponadto organ wskazał, że uprawnienie do skorzystania ze zwolnienia określonego w art. 22 ust. 4 ustawy o CIT przysługuje jedynie podatnikom, a więc podmiotom uzyskującym trwałe przysporzenie majątkowe z tytułu otrzymania danej należności. W ocenie organu, w celu zastosowania zwolnienia z opodatkowania dywidendy na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT istnieje obowiązek weryfikacji, czy podmiot, na rzecz którego wypłacana jest dywidenda, jest jej rzeczywistym właścicielem. Warunkiem zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT jest, aby P. jako odbiorca dywidend był ich rzeczywistym właścicielem w rozumieniu art. 4a pkt 29 ustawy CIT. W przypadku gdy to C. a nie P. jest rzeczywistym właścicielem dywidend w przedstawionym zdarzeniu przyszłym nie zostaną spełnione warunki do zastosowania zwolnienia w stosunku do dywidend wypłacanych na rzecz P. na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT.
Organ za prawidłowe uznał stanowisko w zakresie pytania nr 3. Pomimo, że C. nie posiada bezpośrednio udziałów w Spółce to kierując się podejściem "look-through" organ uznał, iż wnioskodawca będzie uprawniony do zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT, gdyż w analizowanym przypadku spełnione zostaną warunki przewidziane w art. 22 ust. 4 ustawy CIT.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie zaskarżonej interpretacji skarżąca zarzuciła naruszenie:
1. prawa materialnego, tj. art. 22 ust. 4-4d w związku z art. 26 ust. 1 i 1f ustawy CIT oraz art. 2 i 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z 1997 r. nr 78, poz. 483 ze zm.; dalej: "Konstytucja RP") poprzez ich błędną wykładnię polegającą na bezzasadnym odstąpieniu od jednoznacznych, jasnych i niebudzących wątpliwości wyników wykładni językowej, ergo wyjście poza jej granice, która miała ten wpływ na wynik sprawy, że doprowadziła Dyrektora do uznania, że dodatkowym, niewyrażonym w ustawie CIT warunkiem zwolnienia dywidendy z CIT jest spełnienie przesłanki rzeczywistego właściciela, który to status płatnik ma obowiązek badać przy wypłacie dywidendy, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, że przedmiotowe zwolnienie nie jest uzależnione od posiadania przez podmiot otrzymujący dywidendę statusu jej rzeczywistego właściciela, a płatnicy nie są zobowiązani do badania tej kwestii przy wypłacie dywidendy, gdyż kluczowy jest tu status podmiotu otrzymującego dywidendę, jako jej prawnego właściciela ze względu na posiadane udziały; 2. prawa materialnego, tj. art. 22 ust. 4-4d w związku z art. 26 ust. 1 i 1f ustawy CIT oraz art. 2 i 217 Konstytucji RP poprzez ich błędną wykładnię polegającą na bezzasadnym odstąpieniu od zasady ścisłego wykładania wyjątków ustawowych, która miała ten wpływ na wynik sprawy, że doprowadziła Dyrektora do nieuprawnionego zawężenia zwolnienia dywidendy z CIT poprzez wykreowanie dodatkowego, pozaustawowego warunku tego zwolnienia w postaci przesłanki rzeczywistego właściciela, który to status płatnik ma - zdaniem Dyrektora - obowiązek badać przy wypłacie dywidendy, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, że przedmiotowe zwolnienie nie jest uzależnione od posiadania przez podmiot otrzymujący dywidendę statusu jej rzeczywistego właściciela, a płatnicy nie są zobowiązani do badania tej kwestii przy wypłacie dywidendy, gdyż kluczowy jest tu status podmiotu otrzymującego dywidendę, jako jej prawnego właściciela ze względu na posiadane udziały; 3. prawa materialnego, tj. art. 22 ust. 4-4d i art. 26 ust. 1 ustawy CIT w związku z art. 21 ust. 3 pkt 4 oraz art. 26 ust. 1f ustawy CIT oraz art. 2 i 217 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię dokonaną z pominięciem rezultatów wykładni systemowej wewnętrznej, z zastosowaniem analogii oraz z pominięciem dyrektywy racjonalnego ustawodawcy, która miała ten wpływ na wynik sprawy, że doprowadziła Dyrektora do uznania, że dodatkowym warunkiem zwolnienia dywidendy z CIT, niejako analogicznie do zwolnienia z CIT należności z art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy CIT, jest spełnienie przesłanki rzeczywistego właściciela, który to status płatnik ma obowiązek badać przy wypłacie dywidendy, podczas gdy brzmienie innych przepisów systemu podatku dochodowego od osób prawnych, a zwłaszcza art. 21 ust. 3 pkt 4 oraz art. 26 ust. 1f ustawy CIT, przekonuje że ów warunek i potrzeba jego badania dotyczy sytuacji, gdy wypłacane są należności z art. 21 ust. 1 pkt 1 ustawy CIT, a nie dywidendy z art. 22 ust. 1 ustawy CIT, zaś skorzystanie w tym przypadku z analogii jest działaniem contra legem; 4. prawa materialnego, tj. art. 26 ust. 1 i lf w zw. z art. 22 ust. 4-4d ustawy CIT oraz art. 2 i 217 Konstytucji RP poprzez ich błędną wykładnię dokonaną z naruszeniem zakazu wykładni synonimicznej oraz reguły per non est, a także z pominięciem wniosków z wykładni historycznej, która miała ten wpływ na wynik sprawy, że doprowadziła Dyrektora do uznania, że z obowiązku dochowania przez płatnika należytej staranności wynika także konieczność ustalenia, czy odbiorca dywidendy podlegającej zwolnieniu jest jej rzeczywistym właścicielem, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, że wymóg dochowania należytej staranności nie wprowadza tej dodatkowej, nieujętej wprost w przepisach ustawy CIT, przesłanki zwolnienia dywidendy z CIT, a rolą płatnika nie jest badanie tej kwestii przy wypłacie dywidendy; 5. przepisów postępowania, tj. art. 2a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 111 ze zm., dalej: "OP"), a to poprzez całkowite pominięcie tego przepisu i brak jakiejkolwiek refleksji nad możliwością jego zastosowania w sytuacji, gdy poprzez odrzucenie a priori przez Dyrektora wskazanych w poprzednich zarzutach reguł wykładni oraz dominującej linii orzeczniczej, zaistniał stan niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego, co miało ten istotny wpływ na wynik sprawy, że doprowadziło do rozstrzygnięcia niedających się usunąć wątpliwości na niekorzyść płatnika w ten sposób, że uznano, iż dodatkowym, niewyrażonym w ustawie CIT warunkiem zwolnienia dywidendy z CIT jest spełnienie przesłanki rzeczywistego właściciela, który to status płatnik ma obowiązek badać przy wypłacie dywidendy, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do wniosku, że przedmiotowe zwolnienie nie jest uzależnione od posiadania przez podmiot otrzymujący dywidendę statusu jej rzeczywistego właściciela, a płatnicy nie są zobowiązani do badania tej kwestii przy wypłacie dywidendy, gdyż kluczowy jest tu status podmiotu otrzymującego dywidendę, jako jej prawnego właściciela ze względu na posiadane udziały; 6. przepisów postępowania, tj. art. 14c § 1 i 2 oraz art. 121 § 1 w związku z art, 14h OP, a to poprzez odrzucenie a priori zaprezentowanych we wcześniejszych zarzutach podstawowych i niekwestionowanych reguł wykładni bez wymaganego prawem uzasadnienia w tym zakresie, które odnosiłoby się m.in. do poniesionych przez Wnioskodawczynię argumentów opartych na dominującej linii orzeczniczej, co miało ten istotny wpływ na wynik sprawy, że doprowadziło do jej pobieżnego rozpoznania, z pominięciem kluczowych wątków do rozstrzygnięcia i ze zlekceważeniem obowiązku wzbudzania zaufania płatnika do działania Organu podatkowego. W związku z powyższym, strona wniosła o:
- uchylenie przedmiotowej interpretacji częściowo, tj. w zakresie w jakim stanowisko wnioskodawcy co do pytań numer 1 i 2 dotyczących ustalenia czy:
1. warunkiem zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT nie jest, aby P. jako odbiorca dywidend był ich rzeczywistym właścicielem w rozumieniu art. 4a pkt 29 ustawy CIT;
2. spełnione zostaną kumulatywnie warunki do zastosowania zwolnienia w stosunku do dywidend wypłacanych na rzecz P. na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT;
- uznano za nieprawidłowe, - zasądzenie od Dyrektora na rzecz Spółki zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego, niezbędnych do celowego dochodzenia praw, wedle norm prawem przepisanych. W odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji. W piśmie procesowym z dnia 12 grudnia 2025 r. pełnomocnik skarżącej Spółki podtrzymał zarzuty, argumentację i wnioski sformułowane w skardze oraz odniósł się do wywodów organy zawartych w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 3 § 2 punkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), dalej: p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Jednakże, stosownie do art. 57a tej ustawy, skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego wydaną w indywidualnej sprawie może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd administracyjny jest związany zarzutami skargi na taką interpretację oraz powołaną podstawą prawną skargi. W niniejszej sprawie, zasadniczy spór pomiędzy skarżącą Spółką a Dyrektorem sprowadza się do odpowiedzi na pytanie, czy dodatkowym warunkiem zwolnienia dywidendy z CIT jest spełnienie przesłanki rzeczywistego właściciela, który to status płatnik ma obowiązek badać w ramach obowiązku dochowania należytej staranności? Innymi słowy, czy warunkiem zastosowania zwolnienia z obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego od osób prawnych na podstawie art. 22 ust. 4 ustawy CIT jest, aby w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy Spółka P. jako odbiorca dywidend był ich rzeczywistym właścicielem w rozumieniu art. 4a pkt 29 ustawy CIT. Spółka stoi na stanowisku, że w zgodzie z obowiązującymi przepisami prawa prawidłowe jest jedynie takie podejście, które zakłada, że przedmiotowe zwolnienie nie jest uzależnione od posiadania przez podmiot otrzymujący dywidendę (w tym przypadku: Spółkę P.) statusu jej rzeczywistego właściciela, a płatnicy nie są zobowiązani do badania tej kwestii. Przeciwne poglądy Dyrektora naruszają zdaniem skarżącej powołane przepisy prawa materialnego. Zdaniem natomiast Dyrektora, warunkiem zastosowania zwolnienia dywidendy z CIT jest to, by jej odbiorca posiadał status jej rzeczywistego właściciela. Podmiot wypłacający dywidendę, jako płatnik, jest zaś - w ocenie Dyrektora - obowiązany zweryfikować ów status odbiorcy dywidendy. Organ podatkowy nadmienił, że w świetle celów zwolnienia, przysługuje ono tylko podatnikom, tj. podmiotom, które uzyskują trwałe przysporzenie majątkowe z tytułu otrzymania danej należności. Zwolnienie to - zdaniem Dyrektora - nie będzie natomiast przysługiwało podmiotom jedynie pośredniczącym w przekazywaniu płatności.
Zakreślając ramy rozważań prawnych wskazać należy, że w myśl art. 22 ust. 4 ustawy CIT: Zwalnia się od podatku dochodowego przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w art. 7b ust. 1 pkt 1 lit. a, f oraz j, z wyjątkiem dochodów uzyskiwanych przez komplementariusza z tytułu udziału w zyskach spółki, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1, jeżeli spełnione są łącznie następujące warunki:
1) wypłacającym dywidendę oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest spółka mająca siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej; 2) uzyskującym dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych, o których mowa w pkt 1, jest spółka podlegająca w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub w innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, opodatkowaniu podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na miejsce ich osiągania; 3) spółka, o której mowa w pkt 2, posiada bezpośrednio nie mniej niż 10% udziałów (akcji) w kapitale spółki, o której mowa w pkt 1; 4) spółka, o której mowa w pkt 2, nie korzysta ze zwolnienia z opodatkowania podatkiem dochodowym od całości swoich dochodów, bez względu na źródło ich osiągania. Stosownie zaś do art. 22 ust. 4a ustawy CIT, zwolnienie, o którym mowa w ust. 4, ma zastosowanie w przypadku, kiedy spółka uzyskująca dochody (przychody) z dywidend oraz inne przychody z tytułu udziału w zyskach osób prawnych mających siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej posiada udziały (akcje) w spółce wypłacającej te należności w wysokości, o której mowa w ust. 4 pkt 3, nieprzerwanie przez okres dwóch lat. W myśl natomiast art. 22 ust. 4b ww. ustawy, zwolnienie to ma również zastosowanie w przypadku, gdy okres dwóch lat nieprzerwanego posiadania udziałów (akcji), w wysokości określonej w ust. 4 pkt 3, przez spółkę uzyskującą dochody (przychody) z tytułu udziału w zysku osoby prawnej mającej siedzibę lub zarząd na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, upływa po dniu uzyskania tych dochodów (przychodów). W przypadku niedotrzymania warunku posiadania udziałów (akcji), w wysokości określonej w ust. 4 pkt 3, nieprzerwanie przez okres dwóch lat spółka, o której mowa w ust. 4 pkt 2, jest obowiązana do zapłaty podatku, wraz z odsetkami za zwłokę, od dochodów (przychodów) określonych w ust. 1 w wysokości 19% dochodów (przychodów) do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym utraciła prawo do zwolnienia. Odsetki nalicza się od następnego dnia po dniu, w którym po raz pierwszy skorzystała ze zwolnienia. Jak stanowi art. 22 ust. 4d ustawy o CIT, zwolnienie, o którym mowa w ust. 4, stosuje się:
1. jeżeli posiadanie udziałów (akcji), o którym mowa w ust. 4 pkt 3, wynika z tytułu własności; 2. w odniesieniu do dochodów uzyskanych z udziałów (akcji) posiadanych na podstawie tytułu: a. własności, b. innego niż własność, pod warunkiem że te dochody (przychody) korzystałyby ze zwolnienia, gdyby posiadanie tych udziałów (akcji) nie zostało przeniesione. Ponadto, zgodnie z art. 26 ust.1f ustawy CIT, w przypadku należności z tytułów, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1 oraz art. 22 ust. 1, wypłacanych na rzecz spółki, o której mowa w art. 21 ust. 3 pkt 2 oraz art. 22 ust. 4 pkt 2, lub jej zagranicznego zakładu, jeżeli łączna kwota należności, wypłacona z tych tytułów temu podatnikowi w obowiązującym u płatnika roku podatkowym, nie przekracza kwoty, o której mowa w ust. 2e, osoby prawne i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, które dokonują wypłat tych należności, stosują zwolnienia wynikające z art. 21 ust. 3 oraz art. 22 ust. 4, z uwzględnieniem ust. 1c, pod warunkiem uzyskania od tej spółki lub jej zagranicznego zakładu sporządzonego na piśmie oświadczenia, że w stosunku do wypłacanych należności spełnione zostały warunki, o których mowa odpowiednio w art. 21 ust. 3a i 3c lub art. 22 ust. 4 pkt 4. W przypadku należności, o których mowa w art. 21 ust. 1 pkt 1, sporządzone na piśmie oświadczenie powinno wskazywać, że spółka albo zagraniczny zakład jest rzeczywistym właścicielem wypłacanych należności. Należy także zwrócić uwagę na art. 4a pkt 29 ustawy CIT, zgodnie z którym, Ilekroć w ustawie jest mowa o rzeczywistym właścicielu - oznacza to podmiot, który spełnia łącznie następujące warunki: a) otrzymuje należność dla własnej korzyści, w tym decyduje samodzielnie o jej przeznaczeniu i ponosi ryzyko ekonomiczne związane z utratą tej należności lub jej części, b) nie jest pośrednikiem, przedstawicielem, powiernikiem lub innym podmiotem zobowiązanym do przekazania całości lub części należności innemu podmiotowi, c) prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą w kraju siedziby, jeżeli należności są uzyskiwane w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą, przy czym przy ocenie, czy podmiot prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą, uwzględnia się charakter oraz skalę działalności prowadzonej przez ten podmiot w zakresie otrzymanej należności. Odnosząc się do powołanych przepisów prawa rację w niniejszym sporze należy przyznać stronie skarżącej. W świetle powołanych przepisów, warunkiem zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy CIT nie jest, aby P. była rzeczywistym właścicielem należności dywidendowych w rozumieniu art. 4a pkt 29 tej ustawy, zaś płatnik był obowiązany zweryfikować ów status odbiorcy dywidendy. Sąd dokonując wykładni powołanych przepisów, miał na uwadze najnowsze orzecznictwo sądów administracyjnych, w tym ocenę wskazanego zagadnienia prawnego zawartego w orzeczeniach Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd w składzie rozpoznającym sprawę w pełni podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu wyroku NSA dnia 9 października 2024 r., sygn. akt II FSK 78/22, w którym dokonano wszechstronnej i wnikliwej wykładni art. 21 i 22 ustawy CIT. W przywołanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że art. 21 ust. 3 ustawy zwalnia z opodatkowania przychody wskazane w art. 21 ust. 1, czyli przychody np. z odsetek. Wśród warunków zwolnienia jest m.in. posiadanie przez podatnika statusu rzeczywistego właściciela - art. 21 ust. 3 pkt 4 ustawy. W art. 22 ust. 4-4d ustawa zwalnia natomiast z opodatkowania przychody z udziału w zyskach osób prawnych, m.in. z dywidendy. Należy podkreślić, że wśród warunków tego zwolnienia nie ma jednak posiadania przez podatnika wspomnianego wyżej statusu rzeczywistego właściciela. Ta różnica nie może nie mieć znaczenia w zakresie obowiązków płatnika wypłacającego należności podatnikowi. Skoro w art. 26 ust. 1 ustawa wskazuje na uniwersalny obowiązek płatnika wypłacającego obydwie te należności (z art. 21 ust. 1, jak i z art. 22 ust. 1), tj. obowiązek dochowania należytej staranności, zaś obowiązek ten nie został nigdzie sprecyzowany, a pojęcie "należyta staranność" nie zostało nigdzie zdefiniowane, to przyjąć należy, że ocenę zachowania należytej staranności trzeba podejmować zawsze ad casum, w odniesieniu do konkretnej wypłaty należności, i że ocenę tę należy konfrontować z konkretnymi przepisami prawo materialnego, jakie warunkują zwolnienie z podatku, zastosowanie niższej stawki lub niepobranie podatku. Prowadzi to do wniosku, że wobec niewątpliwego nieistnienia wymogu posiadania przez podatnika - odbiorcę dywidendy statusu rzeczywistego właściciela (ort. 4a pkt 29 ustawy) niezrozumiale i bezprzedmiotowe byłoby oczekiwanie, aby płatnik podejmował jakiekolwiek zabiegi weryfikujące, czy ten status przysługuje temu podatnikowi, i aby taka weryfikacja miała mieć wpływ na ocenę, czy płatnik dochowuje należytej staranności. Inne stanowisko, jakie prezentuje w sprawie organ, ignoruje założenie racjonalności ustawodawcy, tj. pomija okoliczność, że różnice w regulacji prawnej danej kwestii są świadomym zabiegiem normatywnym, a nie kwestią nieznaczącego przypadku. W świetle powyższych wywodów, które Sąd rozpoznający sprawę w pełni aprobuje przesłanka rzeczywistego właściciela, jako warunek zwolnienia z CIT, obowiązuje w odniesieniu do takich świadczeń jak np. odsetki czy należności licencyjne, na co wprost wskazuje treść przepisu opisująca warunki zwolnienia z podatku przy wypłacie tego rodzaju świadczeń. Brak analogicznego wymogu w stosunku do poboru zryczałtowanego podatku dochodowego przy wypłacie dywidendy zmusza do wniosku, że nakazując Spółce analizę sytuacji P. pod kątem przesłanki rzeczywistego właściciela Dyrektor postępuje wbrew woli ustawodawcy, dokonując oceny prawnej na podstawie przesłanki, której nie ma w mających zastosowanie w niniejszej sprawie przepisach prawa podatkowego (por. także wyroki NSA: z dnia 1 lutego 2024 r" sygn. akt II FSK 583/21; z 8 lutego 2023 r., sygn. akt II FSK 1277/22 oraz z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt II FSK 240/21).
Należy podkreślić, że pogląd taki jest już ugruntowany w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w ostatnich trzech latach (por. wyroki NSA: z dnia 1 lutego 2024 r. sygn. akt II FSK 583/21; z 8 lutego 2023 r., sygn. akt II FSK 1277/22 oraz z dnia 27 kwietnia 2021 r., sygn. akt II FSK 240/21; najnowsze wyroki NSA z dnia 13 sierpnia 2025 r. sygn. akt II FSK 1510/22 oraz z dnia 9 stycznia 2025 r., sygn. akt II FSK 562-566/22).
Przyjmując za Naczelnym Sądem Administracyjnym należy podkreślić, że gdyby intencją racjonalnego ustawodawcy było uzależnienie możliwości skorzystania ze zwolnienia dotyczącego dywidend od statusu odbiorcy jako rzeczywistego właściciela - znalazłoby to odpowiednie odzwierciedlenie w treści art. 22 ust. 4 ustawy CIT, tak jak ma to miejsce w przepisie z art. 21 ust. 3 ustawy CIT. Brak w niniejszej ustawie wskazanego powyżej warunku posiadania przez Spółkę otrzymującą dywidendę statusu rzeczywistego właściciela przesądza o tym, że dla skorzystania z prawa do zwolnienia od podatku dochodowego od osób prawnych w odniesieniu do dywidend nie jest wymagane, by odbiorca dywidendy był jej rzeczywistym właścicielem. Wywodzenie istnienia warunku posiadania statusu rzeczywistego właściciela w odniesieniu do zwolnienia od podatku dochodowego, o którym mowa w art. 22 ust. 4 ustawy CIT, wobec braku takiego zastrzeżenia w treści tego przepisu oraz biorąc pod uwagę, że warunek taki został sformułowany wyłącznie w odniesieniu do zwolnienia, o którym mowa w art. 21 ust. 3 ustawy CIT, stanowi niedopuszczalne wyjście poza granice językowej wykładni tych przepisów. W świetle powyższego, nie jest więc tak, że dla zastosowania zwolnienia z zapłaty podatku przy wypłacie dywidendy konieczne jest posiadanie statusu rzeczywistego właściciela po stronie odbiorcy takiej płatności. Przeciwnie, żaden przepis ustawy CIT nie przewiduje takiej konieczności, a dla zastosowania zwolnienia z podatku u źródła konieczne jest spełnienie wyłącznie przesłanek określonych w art. 22 ust. 4-6 ustawy CIT i dochowanie przez polskiego płatnika należytej staranności przy weryfikacji spełniania tych przesłanek.
W świetle przywołanej argumentacji w ocenie Sądu podniesione w skardze zarzuty naruszenia prawa materialnego art. 22 ust. 4-4d w związku z art. 26 ust. 1 i 1f ustawy CIT poprzez ich błędną wykładnię polegającą na bezzasadnym odstąpieniu od jednoznacznych, jasnych i niebudzących wątpliwości wyników wykładni językowej, ergo wyjście poza jej granice, która miała ten wpływ na wynik sprawy, że doprowadziła Dyrektora do uznania, że dodatkowym, niewyrażonym w ustawie CIT warunkiem zwolnienia dywidendy z CIT jest spełnienie przesłanki rzeczywistego właściciela, który to status płatnik ma obowiązek badać przy wypłacie dywidendy – są uzasadnione. Należy podkreślić, że dla zastosowania zwolnienia z zapłaty podatku źródła przy wypłacie dywidendy nie jest konieczne posiadanie statusu rzeczywistego właściciela po stronie odbiorcy takiej płatności. Żaden przepis ustawy CIT nie przewiduje takiej konieczności, a dla zastosowania zwolnienia z podatku u źródła konieczne jest spełnienie wyłącznie przesłanek określonych w art. 22 ust. 4-6 ustawy CIT i dochowanie przez polskiego płatnika należytej staranności przy weryfikacji spełniania tych przesłanek.
Na marginesie powyższych wywodów Sąd pragnie zwrócić uwagę, że objaśnienia Ministra Finansów z dnia 3 lipca 2025 r. na które powołuje się Dyrektor nie są źródłem prawa, nie mogą modyfikować, uzupełniać lub w jakikolwiek inny sposób zmieniać przepisów stanowionego prawa podatkowego, którego źródłem są ustawy i rozporządzenia (por. wyrok NSA z 8 października 2025 r., sygn. akt II FSK 96/23 i powołane orzecznictwo).
W ocenie Sądu, zarzuty procesowe skargi są również zasadne, tj. zarzut naruszenia art. 14c § 1 i 2 oraz art. 121 § 1 w związku z art. 14h O.p., w zakresie odstąpienia przez organ od wymaganego prawem uzasadnienia w tym zakresie, które odnosiłoby się m.in. do poniesionych przez stronę argumentów opartych na dominującej linii orzeczniczej, co miało ten istotny wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, że skarżąca we wniosku o wydanie interpretacji powołała się na szereg najnowszych wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, w tym: wyrok NSA z dnia 9 października 2024 r. (sygn. akt. II FSK 78/22), wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 września 2024 r. (sygn. akt III SA/Wa 1513/23), wyrok NSA z dnia 1 lutego 2024 r. (sygn. II FSK 583/21), wyrok WSA w Warszawie z dnia 14 września 2023 r. (sygn. III SA/Wa 1513/23), wyrok NSA z 8 lutego 2023 r. (sygn. II FSK 1277/22), wyrok WSA w Łodzi z dnia 4 października 2022 r. (sygn. akt I SA/Łd 505/22), wyrok NSA z 27 kwietnia 2021 r. (sygn. akt II FSK 240/21), wyrok WSA we Wrocławiu z 11 marca 2020 r. (sygn. akt I SA/Wr 977/19), wskazując na dominującą linię orzeczniczą w zakresie przyjętego przez nią stanowiska, w tym do prymatu wykładni literalnej w zakresie interpretacji art. 22 ust. 4 ustawy VAT. W tym przypadku brak odniesienia się w uzasadnieniu interpretacji do przedstawionego przez stronę stanowiska stanowi naruszenie art. 14c § 1 i 2 oraz art. 121 § 1 O.p., gdyż pozbawia stronę prawa do zapoznania się z kompleksowym wywodem prawnym organu w zakresie oceny stanowiska skarżącej. Przemilczenie istotnych dla sprawy argumentów podnoszonych przez stronę niewątpliwie nie służyło również realizacji zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 146 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a, Sąd uchylił zaskarżoną interpretację w zaskarżonej części. W dalszym postępowaniu stanowisko Spółki powinno więc zostać uznane za prawidłowe w obydwu podniesionych kwestiach. W zakresie kosztów Sąd orzekł na podstawie art. 205 § 4 p.p.s.a. w zw. § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. Nr 1687). Na koszty te złożył się uiszczony wpis od skargi (200 zł), wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika – doradcy podatkowego (480 zł) oraz kwota uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa (17 zł).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI