I SA/Ol 471/19Uchylenie postanowienia o nieprzekazanej wierzytelności banku
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę Spółki A (reprezentowanej przez Bank A) na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Naczelnik określił wysokość zajętej i nieprzekazanej przez dłużnika wierzytelności na kwotę 81.016,45 zł. Sprawa wywodziła się z zajęcia zabezpieczającego wierzytelności z rachunku bankowego Spółki A. Bank, jako dłużnik zajętej wierzytelności, informował organ egzekucyjny o wypłatach dokonywanych na bieżące wynagrodzenia pracownicze, zgodnie z art. 81 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Organ egzekucyjny uznał jednak, że wypłaty te nastąpiły po terminach określonych dla bieżących wynagrodzeń, składek ZUS i zaliczek na podatek, co naruszyło przepisy u.p.e.a. i doprowadziło do przekształcenia zajęcia zabezpieczającego w egzekucyjne oraz wydania postanowienia o nieprzekazanej wierzytelności. Bank wniósł zażalenie, a następnie skargę do WSA, argumentując, że nie mógł być obciążony odpowiedzialnością za wypłatę środków, które już nie istniały na rachunku, oraz że nie miał obowiązku szczegółowo kontrolować każdej dyspozycji przelewu. Podkreślał, że art. 71a § 9 u.p.e.a. nie może być stosowany, gdy wierzytelność już nie istnieje. Wojewódzki Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uznał skargę za zasadną. Sąd podzielił stanowisko banku co do interpretacji art. 71a § 9 u.p.e.a., wskazując na prymat wykładni językowej i konieczność ścisłego stosowania tego przepisu. Stwierdził, że postanowienie o określeniu wysokości nieprzekazanej kwoty może być wydane tylko wtedy, gdy zajęta wierzytelność istnieje na rachunku bankowym w dacie wydania tego postanowienia. W sytuacji, gdy wierzytelność już nie istniała, organ egzekucyjny wkroczył w kompetencje sądu cywilnego, a wierzyciel publicznoprawny powinien dochodzić odszkodowania na podstawie art. 168c u.p.e.a. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 71a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście istnienia zajętej wierzytelności na rachunku bankowym w dacie wydania postanowienia.
Dotyczy specyficznej sytuacji banku jako dłużnika zajętej wierzytelności i wypłat na wynagrodzenia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy bank, jako dłużnik zajętej wierzytelności, może być obciążony odpowiedzialnością za wypłatę środków z zajętego rachunku bankowego na bieżące wynagrodzenia, jeśli wypłaty te nastąpiły po terminach określonych dla bieżących wynagrodzeń, składek ZUS i zaliczek na podatek?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Bank ma obowiązek weryfikować, czy wypłaty z zajętych rachunków bankowych były dokonywane rzeczywiście na bieżące wynagrodzenia, a nie na zaległe lub przyszłe. W przypadku wypłat po terminach, środki te tracą status bieżących i są wypłacane z naruszeniem przepisów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie 'bieżącego wynagrodzenia' należy interpretować ściśle, zgodnie z terminami określonymi w Kodeksie pracy, ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych i ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wypłaty dokonane po tych terminach nie mogą być uznane za bieżące.
Czy organ egzekucyjny może wydać postanowienie o określeniu wysokości nieprzekazanej kwoty na podstawie art. 71a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, jeśli zajęta wierzytelność już nie istnieje na rachunku bankowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie to nie może być wydane, jeśli zajęta wierzytelność już nie istnieje na rachunku bankowym w dacie wydania tego postanowienia. Przepis ten wymaga, aby wierzytelność istniała.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na wykładni językowej art. 71a § 9 u.p.e.a., wskazując, że sformułowanie 'uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności' odnosi się do sytuacji, gdy wierzytelność istnieje. Wydanie postanowienia w sytuacji braku wierzytelności narusza ten przepis i wkracza w kompetencje sądu cywilnego.
Czy bank, jako dłużnik zajętej wierzytelności, może być adresatem postanowienia określającego wysokość nieprzekazanej kwoty na podstawie art. 71a § 9 u.p.e.a., mimo braku możliwości przeprowadzenia kontroli w trybie art. 71a § 1-7 u.p.e.a.?
Odpowiedź sądu
Tak, bank może być adresatem takiego postanowienia, ponieważ przepis art. 71a § 1 u.p.e.a. wyłącza możliwość kontroli u banków ze względu na tajemnicę bankową, ale nie pozbawia organu egzekucyjnego możliwości wydania postanowienia określającego wysokość nieprzekazanej kwoty.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że celem art. 71a § 1 u.p.e.a. jest ochrona tajemnicy bankowej, a nie uniemożliwienie organowi egzekucyjnemu wydania postanowienia. Ustalenie bezpodstawnego uchylania się od przekazania wierzytelności może nastąpić na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego, nawet bez przeprowadzenia kontroli.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (12)
Główne
u.p.e.a. art. 81 § § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zakaz wypłat z rachunku bankowego bez zgody organu egzekucyjnego nie dotyczy wypłat na bieżące wynagrodzenia za pracę, po złożeniu bankowi odpisu listy płac lub innego wiarygodnego dowodu.
u.p.e.a. art. 81 § § 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis § 4 stosuje się również do podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie społeczne, należnych od dokonywanych wypłat na bieżące wynagrodzenia.
u.p.e.a. art. 71a § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organy egzekucyjne uprawnione są do przeprowadzania u dłużników zajętej wierzytelności, z wyłączeniem banków, kontroli prawidłowości realizacji zastosowanego środka egzekucyjnego.
u.p.e.a. art. 71a § § 9
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Jeżeli w wyniku kontroli stwierdzono, że dłużnik zajętej wierzytelności bezpodstawnie uchyla się od przekazania zajętej wierzytelności albo części wierzytelności organowi egzekucyjnemu, organ ten wydaje postanowienie, w którym określa wysokość nieprzekazanej kwoty.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 168c
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dłużnik zajętej wierzytelności, który nie wykonał lub nienależycie wykonał ciążące na nim obowiązki związane z realizacją zajęcia egzekucyjnego lub zabezpieczającego wierzytelności lub prawa majątkowego, odpowiada za wyrządzone przez to wierzycielowi szkody na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego.
K.p. art. 85 § § 1
Ustawa z dnia 26 czerwca 1974r. Kodeks pracy
Wynagrodzenie za pracę płatne raz w miesiącu wypłaca się z dołu, niezwłocznie po ustaleniu jego pełnej wysokości, nie później jednak niż w ciągu pierwszych 10 dni następnego miesiąca kalendarzowego.
u.s.u.s. art. 47 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Płatnik składek przesyła deklarację rozliczeniową, imienne raporty miesięczne oraz opłaca składki za dany miesiąc nie później niż do 15 dnia następnego miesiąca.
u.p.d.o.f. art. 38
Ustawa z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Płatnicy przekazują kwoty pobranych zaliczek na podatek w terminie do 20-go dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki.
p.p.s.a. art. 119 § pkt 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa rozpoznana w trybie postępowania uproszczonego.
p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt1 lit.a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzekł jak w pkt I sentencji wyroku (uchylenie zaskarżonego postanowienia).
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § §2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 71a § 9 u.p.e.a. nie może być stosowany, gdy zajęta wierzytelność już nie istnieje na rachunku bankowym. • Bank nie miał obowiązku szczegółowo kontrolować każdej dyspozycji przelewu na wynagrodzenia, jeśli przedłożono listę płac. • Bank nie może być obciążony odpowiedzialnością za wypłatę środków, które już nie istniały na rachunku w dacie wydania postanowienia.
Odrzucone argumenty
Bank miał obowiązek weryfikować, czy wypłaty z zajętych rachunków bankowych były dokonywane rzeczywiście na bieżące wynagrodzenia, a nie na zaległe lub przyszłe. • Organ egzekucyjny ma prawo wydać postanowienie wobec banku, nawet bez przeprowadzenia kontroli, na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Wykładnia językowa sprzeciwia się takiemu odczytaniu powyższego przepisu. • Celem racjonalnego ustawodawcy nie mogło być uniemożliwianie organowi egzekucyjnemu wydania wobec banku, jako dłużnika zajętej wierzytelności, postanowienia określającego wysokość nieprzekazanej kwoty. • Postanowienie o określeniu wysokości nieprzekazanej kwoty, o którym mowa w art.71a §9 u.p.e.a., odnosi się do zajętej wierzytelności, która istnieje na rachunku jej dłużnika w dacie wydania tego postanowienia.
Skład orzekający
Renata Kantecka
przewodniczący-sprawozdawca
Przemysław Krzykowski
sędzia
Katarzyna Górska
asesor
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 71a § 9 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście istnienia zajętej wierzytelności na rachunku bankowym w dacie wydania postanowienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji banku jako dłużnika zajętej wierzytelności i wypłat na wynagrodzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii odpowiedzialności banków w postępowaniu egzekucyjnym i interpretacji przepisów dotyczących zajęcia rachunku bankowego, co jest istotne dla sektora finansowego i prawników zajmujących się egzekucją.
“Czy bank odpowiada za pieniądze, których już nie ma na koncie? WSA rozstrzyga kluczową kwestię w egzekucji administracyjnej.”
Dane finansowe
WPS: 81 016,45 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.