I SA/OL 457/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka A, niebędąca podatnikiem VAT, zamierzała rozszerzyć działalność o skup wierzytelności od osób poszkodowanych w wypadkach samochodowych, które otrzymały zaniżone odszkodowanie od ubezpieczyciela. Spółka nabywałaby te wierzytelności w drodze umowy sprzedaży za cenę niższą od wartości nominalnej, na własne ryzyko i we własnym imieniu, w celu ich dochodzenia. Spółka uważała, że taka transakcja nie podlega opodatkowaniu VAT, a zatem powinna podlegać podatkowi od czynności cywilnoprawnych (PCC). Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) uznał stanowisko spółki za nieprawidłowe. Organ powołał się na wcześniejszą interpretację indywidualną wydaną dla tej samej spółki w zakresie VAT, w której stwierdzono, że nabycie wierzytelności należy uznać za odpłatne świadczenie usług podlegające VAT. W związku z tym, organ uznał, że na podstawie art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o PCC, opisane umowy sprzedaży wierzytelności są wyłączone z opodatkowania tym podatkiem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd wskazał, że organ przedwcześnie ocenił kwestię opodatkowania VAT, nie wezwawszy strony do uzupełnienia wniosku w zakresie charakteru nabywanych wierzytelności (czy są to wierzytelności trudne) oraz ewentualnego wynagrodzenia z tytułu cesji. Sąd podkreślił, że kluczowe dla rozstrzygnięcia jest ustalenie, czy nabywane wierzytelności są 'wierzytelnościami trudnymi' w rozumieniu orzecznictwa TSUE i NSA, co wykluczyłoby możliwość uznania świadczenia za odpłatne w rozumieniu VAT. Ponadto, organ błędnie przyjął, że przedmiotowe wierzytelności nie są wymagalne. W związku z tym, sąd uchylił interpretację i nakazał organowi ponowne rozpatrzenie sprawy po uzupełnieniu wniosku.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących opodatkowania VAT i PCC w kontekście nabywania wierzytelności, zwłaszcza tzw. wierzytelności trudnych, oraz obowiązków organów w postępowaniu interpretacyjnym.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i wymaga analizy charakteru nabywanych wierzytelności.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nabycie wierzytelności od osób poszkodowanych w wypadkach samochodowych, które otrzymały zaniżone odszkodowanie, w drodze umowy sprzedaży za cenę niższą od wartości nominalnej, na własne ryzyko i we własnym imieniu, stanowi odpłatne świadczenie usług podlegające opodatkowaniu VAT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wierzytelności są 'wierzytelnościami trudnymi' w rozumieniu orzecznictwa TSUE i NSA, co wyklucza uznanie świadczenia za odpłatne.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że kluczowe jest ustalenie, czy nabywane wierzytelności są 'wierzytelnościami trudnymi', co zgodnie z orzecznictwem TSUE i NSA wyklucza uznanie transakcji za odpłatne świadczenie usług w rozumieniu VAT. Organ przedwcześnie ocenił tę kwestię.
Czy nabycie wierzytelności, które nie podlega opodatkowaniu VAT, podlega opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli nie zachodzą inne przesłanki wyłączenia z opodatkowania PCC.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. a) ustawy o PCC, czynności opodatkowane VAT są wyłączone z opodatkowania PCC. Jeśli czynność nie podlega VAT, może podlegać PCC, o ile jest objęta zakresem przedmiotowym ustawy o PCC (np. umowa sprzedaży wierzytelności).
Czy organ podatkowy prawidłowo wydał interpretację indywidualną, nie wzywając strony do uzupełnienia wniosku w zakresie istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ powinien był wezwać stronę do uzupełnienia wniosku w zakresie charakteru nabywanych wierzytelności oraz ewentualnego wynagrodzenia z tytułu cesji, zanim wydał interpretację.
Przepisy (19)
Główne
u.p.c.c. art. 1 § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 2 § pkt 4 lit. a)
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.t.u. art. 5 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 8 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Pomocnicze
u.p.c.c. art. 3 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 4 § pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 6 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 7 § ust. 1 pkt 1 lit. b)
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
k.c. art. 509 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 510 § §1 i 2
Kodeks cywilny
Op art. 14c § § 1 i § 2
Ordynacja podatkowa
Op art. 121 § § 1 w związku z art. 14h
Ordynacja podatkowa
Op art. 169 § §1 w zw. z art.14h
Ordynacja podatkowa
Op art. 14g
Ordynacja podatkowa
p.p.s.a. art. 111 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 146 § §1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § §2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust.1 pkt 1 lit. c)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ przedwcześnie ocenił kwestię opodatkowania VAT, nie wzywając strony do uzupełnienia wniosku. • Organ błędnie przyjął, że wierzytelności nie są wymagalne, co skutkowało błędną kwalifikacją jako nie-trudne. • Nabycie wierzytelności trudnych na własne ryzyko po cenie niższej od wartości nominalnej nie stanowi odpłatnego świadczenia usług w rozumieniu VAT.
Odrzucone argumenty
Stanowisko organu, że nabycie wierzytelności jest odpłatnym świadczeniem usług podlegającym VAT, co wyłącza opodatkowanie PCC.
Godne uwagi sformułowania
Nabycie wierzytelności trudnej po cenie niższej od jej wartości nominalnej nie pozwala na uznanie za usługę w rozumieniu art. 5 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 ustawy VAT (odpłatną), gdyż w takiej sytuacji nie powstaje po stronie usługodawcy zobowiązanie do ściągnięcia długu w zamian za wynagrodzenie. • Podstawowym i koniecznym warunkiem do uznania transakcji za odpłatną usługę, a więc czynność opodatkowaną, jest wystąpienie wynagrodzenia bezpośrednio związanego z tą czynnością, rzeczywiście otrzymanego (bądź należnego), jako świadczenia wzajemnego za wykonaną usługę.
Skład orzekający
Katarzyna Górska
sprawozdawca
Przemysław Krzykowski
przewodniczący
Ryszard Maliszewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania VAT i PCC w kontekście nabywania wierzytelności, zwłaszcza tzw. wierzytelności trudnych, oraz obowiązków organów w postępowaniu interpretacyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i wymaga analizy charakteru nabywanych wierzytelności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii opodatkowania VAT i PCC przy nabywaniu wierzytelności, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Pokazuje również znaczenie prawidłowego prowadzenia postępowania interpretacyjnego przez organy.
“Czy skup długów to VAT czy PCC? WSA wyjaśnia kluczowe zasady.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.