Orzeczenie · 2025-12-09

I SA/OL 455/25

Sąd

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie

Miejsce

Olsztyn

Data

2025-12-09

NSApodatkoweWysokawsa

VATsprzedaż nieruchomościgrunt rolnymajątek prywatnydziałalność gospodarczainterpretacja podatkowadzierżawarolnik ryczałtowyemerytura rolnicza

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła sprzedaży przez J.M. części gruntów rolnych, które nabył w 1994 r. do prowadzenia gospodarstwa rolnego. Grunty te były następnie dzierżawione jego synowi na cele rolnicze na podstawie umowy z 2017 r., zawartej w trybie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, w zamian za 150 kg zboża rocznie. Wnioskodawca uzyskał decyzję o warunkach zabudowy i dokonał podziału geodezyjnego działek, po czym sprzedał ich część. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (DKIS) uznał, że dzierżawa gruntów na rzecz syna stanowiła odpłatne świadczenie usług w ramach działalności gospodarczej, a w konsekwencji sprzedaż tych działek podlegała opodatkowaniu VAT. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że sama dzierżawa gruntów rolnych, zwłaszcza zawarta w celu uzyskania świadczeń emerytalnych i z członkiem najbliższej rodziny, nie przesądza o profesjonalnym, ciągłym i zorganizowanym charakterze działalności gospodarczej. Sąd podkreślił, że kluczowe są obiektywne przesłanki wskazujące na aktywne działania w obrocie nieruchomościami, wykraczające poza zwykły zarząd majątkiem prywatnym, takie jak uzbrojenie terenu czy działania marketingowe. W tej sprawie takich działań nie stwierdzono, a sprzedaż była traktowana jako wyzbywanie się majątku prywatnego. Dlatego sprzedaż działek nie podlegała opodatkowaniu VAT.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie, kiedy sprzedaż gruntów rolnych przez osobę fizyczną nie stanowi działalności gospodarczej podlegającej VAT, zwłaszcza w kontekście dzierżawy na cele rolnicze i uzyskiwania świadczeń emerytalnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, gdzie kluczowe były okoliczności zawarcia umowy dzierżawy i jej cel.

Zagadnienia prawne (2)

Czy sprzedaż gruntów rolnych przez osobę fizyczną, która wcześniej dzierżawiła te grunty synowi na cele rolnicze, stanowi działalność gospodarczą podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sprzedaż gruntów rolnych przez osobę fizyczną, która nie podjęła aktywnych działań w zakresie obrotu nieruchomościami wykraczających poza zwykły zarząd majątkiem prywatnym, nie stanowi działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o VAT i nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowe dla oceny charakteru sprzedaży gruntów są obiektywne przesłanki wskazujące na profesjonalny, ciągły i zorganizowany obrót nieruchomościami, angażujący środki podobne do tych używanych przez profesjonalistów. Sama dzierżawa gruntów rolnych, zwłaszcza zawarta w celu uzyskania świadczeń emerytalnych i z członkiem rodziny, nie spełnia tych kryteriów. Działania takie jak podział geodezyjny czy uzyskanie warunków zabudowy mieszczą się w ramach zarządu majątkiem prywatnym, jeśli nie towarzyszą im inne działania o charakterze handlowym.

Czy umowa dzierżawy gruntów rolnych zawarta przez osobę fizyczną z synem, w zamian za ustaloną w naturze opłatę, w celu umożliwienia uzyskania świadczeń z ubezpieczenia społecznego rolników, może być uznana za działalność gospodarczą?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w okolicznościach sprawy, gdzie umowa dzierżawy była zawarta z członkiem najbliższej rodziny, wynagrodzenie było w naturze, a główną motywacją było uzyskanie uprawnień emerytalnych uzależnionych od zaprzestania prowadzenia działalności rolniczej (poprzez sprzedaż lub dzierżawę gruntów), nie można uznać tej transakcji za działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o VAT.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do przepisów ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników, zgodnie z którymi warunkiem uzyskania emerytury rolniczej jest zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej, co może nastąpić m.in. poprzez wydzierżawienie gruntów na co najmniej 10 lat. W tym kontekście, zawarcie umowy dzierżawy z synem w celu spełnienia tego warunku nie świadczy o profesjonalnym charakterze działalności gospodarczej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono zaskarżoną interpretację indywidualną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.

Przepisy (18)

Główne

ustawa VAT art. 15 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja podatnika jako osoby wykonującej samodzielnie działalność gospodarczą.

ustawa VAT art. 15 § 2

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja działalności gospodarczej obejmująca wykorzystywanie towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych.

ustawa VAT art. 5 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Opodatkowanie odpłatnej dostawy towarów i odpłatnego świadczenia usług na terytorium kraju.

ustawa VAT art. 7 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja dostawy towarów obejmująca przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel.

Pomocnicze

ustawa VAT art. 8 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja świadczenia usług.

Op art. 14c § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 14c § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 121

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

ppsa art. 146 § 1