Orzeczenie

I SA/Ol 452/15Odmowa wszczęcia postępowania zwrot wierzytelności

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
NSAPodatkoweŚredniawsa
zajęcie wierzytelnościzwrot wpłatydłużnik zajętej wierzytelnościpostępowanie egzekucyjneorgan egzekucyjnycesja wierzytelnościuznanie zajęciapostępowanie cywilne

Spółka A wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kwoty 202.912,25 zł. Kwota ta została wpłacona przez Spółkę A w wyniku zajęcia wierzytelności przez organ egzekucyjny wobec Spółki B. Spółka A twierdziła, że w momencie zajęcia nie posiadała już wymagalnych zobowiązań wobec Spółki B z powodu wcześniejszej umowy cesji wierzytelności na rzecz Spółki C, co czyniło zajęcie i wpłatę bezpodstawnymi. Organy egzekucyjne i odwoławcze uznały jednak, że wpłata dokonana przez Spółkę A stanowiła uznanie zajętej wierzytelności, a jej status jako dłużnika zajętej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym uniemożliwiał wszczęcie postępowania administracyjnego w celu zwrotu środków. Sąd administracyjny, oddalając skargę, potwierdził stanowisko organów, wskazując, że wpłata wywarła skutek prawny równoznaczny z zapłatą wierzycielowi, a wszelkie roszczenia wynikające z ewentualnego błędu lub nienależnego świadczenia powinny być dochodzone na drodze postępowania cywilnego, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 168a u.p.e.a.).

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uznanie wpłaty jako uznania zajęcia wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym i konieczność dochodzenia roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia na drodze cywilnej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, a następnie kwestionuje zasadność zajęcia z powodu późniejszego ujawnienia cesji wierzytelności.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wpłata dokonana przez dłużnika zajętej wierzytelności, który później twierdzi, że nie był już dłużnikiem z powodu cesji wierzytelności, stanowi uznanie zajęcia i wyklucza możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego w celu zwrotu środków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wpłata dokonana przez dłużnika zajętej wierzytelności stanowi uznanie zajęcia i nawiązanie stosunku administracyjnego, a ewentualne roszczenia o zwrot nienależnie uiszczonej kwoty należy dochodzić na drodze cywilnej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wpłata kwoty przez Spółkę A na rachunek organu egzekucyjnego w związku z zajęciem wierzytelności stanowiła uznanie tego zajęcia i nawiązanie stosunku administracyjnego. W związku z tym, Spółka A, jako dłużnik zajętej wierzytelności, nie mogła skutecznie żądać wszczęcia postępowania administracyjnego w celu zwrotu środków, a jej roszczenia powinny być kierowane na drogę postępowania cywilnego.

Czy dłużnik zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, może następnie żądać wyłączenia wierzytelności spod egzekucji na podstawie art. 38 u.p.e.a. lub uchylenia się od skutków zajęcia na podstawie art. 44 u.p.e.a. po zakończeniu postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dłużnik zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, nie może skorzystać z art. 38 u.p.e.a., ponieważ nie jest osobą trzecią roszczącą sobie prawa do wierzytelności, a jedynie dłużnikiem zobowiązanego. Nie może również skorzystać z art. 44 u.p.e.a., jeśli żądanie zgłoszono po zakończeniu postępowania egzekucyjnego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że Spółka A miała status dłużnika zajętej wierzytelności, a nie osoby trzeciej w rozumieniu art. 38 u.p.e.a. Ponadto, żądanie uchylenia się od skutków zajęcia na podstawie art. 44 u.p.e.a. zostało zgłoszone po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, co czyniło je bezzasadnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę Spółki A na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kwoty wpłaconej w wyniku zajęcia wierzytelności.

Przepisy (13)

Główne

K.p.a. art. 61a § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Odmowa wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kwoty przekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności.

u.p.e.a. art. 89 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Czynności organu egzekucyjnego przy zajęciu wierzytelności pieniężnej.

u.p.e.a. art. 89 § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Chwila dokonania zajęcia wierzytelności.

u.p.e.a. art. 89 § § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Obowiązek złożenia oświadczenia przez dłużnika zajętej wierzytelności.

u.p.e.a. art. 68a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Skutek prawny wpłaty dokonanej przez dłużnika zajętej wierzytelności.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 168a

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Możliwość dochodzenia odszkodowania od zobowiązanego w przypadku roszczenia do rzeczy lub prawa majątkowego, z których przeprowadzono egzekucję.

u.p.e.a. art. 44

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Żądanie wyłączenia spod egzekucji rzeczy lub prawa majątkowego.

u.p.e.a. art. 38 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Żądanie wyłączenia spod egzekucji przez osobę trzecią.

k.c. art. 405

Kodeks cywilny

Przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu.

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawy odpowiedzialności deliktowej.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 64

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Odrzucone argumenty

Argumentacja Spółki A, że wpłata nie stanowiła uznania zajęcia wierzytelności z powodu wcześniejszej cesji i braku wymagalnych zobowiązań. • Argumentacja Spółki A, że powinna mieć możliwość dochodzenia zwrotu środków w postępowaniu administracyjnym. • Argumentacja Spółki A o naruszeniu zasad postępowania administracyjnego (zasada prawdy obiektywnej) i przepisów konstytucyjnych.

Godne uwagi sformułowania

wpłata dokonana przez dłużnika zajętej wierzytelności do organu egzekucyjnego wywarła ten sam skutek prawny, co wpłata dokonana przez zobowiązanego do rąk wierzyciela • nie może zatem dłużnik być osobą, która rości sobie prawo do wyegzekwowanej wierzytelności • właściwym trybem do dochodzenia roszczenia strony skarżącej jest procedura cywilna, a nie postępowanie egzekucyjne w administracji

Skład orzekający

Ryszard Maliszewski

przewodniczący

Wiesława Pierechod

sędzia

Wojciech Czajkowski

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uznanie wpłaty jako uznania zajęcia wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym i konieczność dochodzenia roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia na drodze cywilnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, a następnie kwestionuje zasadność zajęcia z powodu późniejszego ujawnienia cesji wierzytelności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonej kwestii proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym, która może być interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i egzekucyjnym, ale mniej dla szerszej publiczności.

Czy wpłata w wyniku zajęcia wierzytelności może być cofnięta? Sąd wyjaśnia, gdzie szukać sprawiedliwości.

Dane finansowe

WPS: 202 912,25 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst