I SA/Ol 452/15Odmowa wszczęcia postępowania zwrot wierzytelności
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka A wniosła skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kwoty 202.912,25 zł. Kwota ta została wpłacona przez Spółkę A w wyniku zajęcia wierzytelności przez organ egzekucyjny wobec Spółki B. Spółka A twierdziła, że w momencie zajęcia nie posiadała już wymagalnych zobowiązań wobec Spółki B z powodu wcześniejszej umowy cesji wierzytelności na rzecz Spółki C, co czyniło zajęcie i wpłatę bezpodstawnymi. Organy egzekucyjne i odwoławcze uznały jednak, że wpłata dokonana przez Spółkę A stanowiła uznanie zajętej wierzytelności, a jej status jako dłużnika zajętej wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym uniemożliwiał wszczęcie postępowania administracyjnego w celu zwrotu środków. Sąd administracyjny, oddalając skargę, potwierdził stanowisko organów, wskazując, że wpłata wywarła skutek prawny równoznaczny z zapłatą wierzycielowi, a wszelkie roszczenia wynikające z ewentualnego błędu lub nienależnego świadczenia powinny być dochodzone na drodze postępowania cywilnego, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 168a u.p.e.a.).
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUznanie wpłaty jako uznania zajęcia wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym i konieczność dochodzenia roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia na drodze cywilnej.
Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, a następnie kwestionuje zasadność zajęcia z powodu późniejszego ujawnienia cesji wierzytelności.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wpłata dokonana przez dłużnika zajętej wierzytelności, który później twierdzi, że nie był już dłużnikiem z powodu cesji wierzytelności, stanowi uznanie zajęcia i wyklucza możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego w celu zwrotu środków?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wpłata dokonana przez dłużnika zajętej wierzytelności stanowi uznanie zajęcia i nawiązanie stosunku administracyjnego, a ewentualne roszczenia o zwrot nienależnie uiszczonej kwoty należy dochodzić na drodze cywilnej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wpłata kwoty przez Spółkę A na rachunek organu egzekucyjnego w związku z zajęciem wierzytelności stanowiła uznanie tego zajęcia i nawiązanie stosunku administracyjnego. W związku z tym, Spółka A, jako dłużnik zajętej wierzytelności, nie mogła skutecznie żądać wszczęcia postępowania administracyjnego w celu zwrotu środków, a jej roszczenia powinny być kierowane na drogę postępowania cywilnego.
Czy dłużnik zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, może następnie żądać wyłączenia wierzytelności spod egzekucji na podstawie art. 38 u.p.e.a. lub uchylenia się od skutków zajęcia na podstawie art. 44 u.p.e.a. po zakończeniu postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, dłużnik zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, nie może skorzystać z art. 38 u.p.e.a., ponieważ nie jest osobą trzecią roszczącą sobie prawa do wierzytelności, a jedynie dłużnikiem zobowiązanego. Nie może również skorzystać z art. 44 u.p.e.a., jeśli żądanie zgłoszono po zakończeniu postępowania egzekucyjnego.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że Spółka A miała status dłużnika zajętej wierzytelności, a nie osoby trzeciej w rozumieniu art. 38 u.p.e.a. Ponadto, żądanie uchylenia się od skutków zajęcia na podstawie art. 44 u.p.e.a. zostało zgłoszone po zakończeniu postępowania egzekucyjnego, co czyniło je bezzasadnym.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
K.p.a. art. 61a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Odmowa wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu kwoty przekazanej przez dłużnika zajętej wierzytelności.
u.p.e.a. art. 89 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Czynności organu egzekucyjnego przy zajęciu wierzytelności pieniężnej.
u.p.e.a. art. 89 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Chwila dokonania zajęcia wierzytelności.
u.p.e.a. art. 89 § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązek złożenia oświadczenia przez dłużnika zajętej wierzytelności.
u.p.e.a. art. 68a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Skutek prawny wpłaty dokonanej przez dłużnika zajętej wierzytelności.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 168a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Możliwość dochodzenia odszkodowania od zobowiązanego w przypadku roszczenia do rzeczy lub prawa majątkowego, z których przeprowadzono egzekucję.
u.p.e.a. art. 44
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Żądanie wyłączenia spod egzekucji rzeczy lub prawa majątkowego.
u.p.e.a. art. 38 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Żądanie wyłączenia spod egzekucji przez osobę trzecią.
k.c. art. 405
Kodeks cywilny
Przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawy odpowiedzialności deliktowej.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Argumentacja Spółki A, że wpłata nie stanowiła uznania zajęcia wierzytelności z powodu wcześniejszej cesji i braku wymagalnych zobowiązań. • Argumentacja Spółki A, że powinna mieć możliwość dochodzenia zwrotu środków w postępowaniu administracyjnym. • Argumentacja Spółki A o naruszeniu zasad postępowania administracyjnego (zasada prawdy obiektywnej) i przepisów konstytucyjnych.
Godne uwagi sformułowania
wpłata dokonana przez dłużnika zajętej wierzytelności do organu egzekucyjnego wywarła ten sam skutek prawny, co wpłata dokonana przez zobowiązanego do rąk wierzyciela • nie może zatem dłużnik być osobą, która rości sobie prawo do wyegzekwowanej wierzytelności • właściwym trybem do dochodzenia roszczenia strony skarżącej jest procedura cywilna, a nie postępowanie egzekucyjne w administracji
Skład orzekający
Ryszard Maliszewski
przewodniczący
Wiesława Pierechod
sędzia
Wojciech Czajkowski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uznanie wpłaty jako uznania zajęcia wierzytelności w postępowaniu egzekucyjnym i konieczność dochodzenia roszczeń o zwrot nienależnego świadczenia na drodze cywilnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji dłużnika zajętej wierzytelności, który dokonał wpłaty, a następnie kwestionuje zasadność zajęcia z powodu późniejszego ujawnienia cesji wierzytelności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym, która może być interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i egzekucyjnym, ale mniej dla szerszej publiczności.
“Czy wpłata w wyniku zajęcia wierzytelności może być cofnięta? Sąd wyjaśnia, gdzie szukać sprawiedliwości.”
Dane finansowe
WPS: 202 912,25 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.