I SA/Ol 401/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wyłączenia spod egzekucji ruchomości – specjalistycznego dźwigu. Sprawa dotyczyła egzekucji administracyjnej prowadzonej wobec spółki R. z tytułu zaległości podatkowych, gdzie zajęto pojazd obciążony zastawem skarbowym. Skarżący, który nabył pojazd od spółki, twierdził, że jest jego właścicielem i egzekucja skierowana do jego majątku jest niezasadna. Organy egzekucyjne odmówiły wszczęcia postępowania w sprawie wyłączenia ruchomości, uznając, że skarżący nie jest osobą trzecią w rozumieniu art. 38 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), a jedynie uczestnikiem postępowania na prawach zobowiązanego, zgodnie z art. 27i § 3 u.p.e.a., ze względu na obciążenie pojazdu zastawem skarbowym. Sąd administracyjny podzielił stanowisko organów, oddalając skargę. Sąd podkreślił, że instytucja wyłączenia spod egzekucji (art. 38 u.p.e.a.) służy ochronie osób trzecich w przypadku pomyłkowego zajęcia majątku nienależącego do zobowiązanego. W sytuacji, gdy rzecz jest obciążona zastawem skarbowym, jej nabywca, nawet jeśli nie jest zobowiązanym, uczestniczy w postępowaniu egzekucyjnym na prawach zobowiązanego. Sąd wskazał, że skarżącemu przysługuje prawo sprzeciwu wobec zajęcia (art. 27j u.p.e.a.), z którego skorzystał. Ponadto, uchylenie wcześniejszego zajęcia nie wpływa na skuteczność ponownego zajęcia, jeśli zaległości nadal istnieją. W konsekwencji, odmowa wszczęcia postępowania w trybie art. 61a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) była zasadna, gdyż skarżący nie posiadał legitymacji do żądania wyłączenia spod egzekucji w trybie art. 38 u.p.e.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wyłączenia spod egzekucji ruchomości obciążonych zastawem skarbowym oraz stosowania art. 61a k.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia ruchomości obciążonej zastawem skarbowym w trakcie postępowania egzekucyjnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy osoba fizyczna, która nabyła ruchomość obciążoną zastawem skarbowym, może skutecznie żądać jej wyłączenia spod egzekucji administracyjnej na podstawie art. 38 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taka osoba nie jest "osobą trzecią" w rozumieniu art. 38 u.p.e.a. i nie może żądać wyłączenia spod egzekucji na tej podstawie, ponieważ uczestniczy w postępowaniu na prawach zobowiązanego zgodnie z art. 27i § 3 u.p.e.a.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że instytucja wyłączenia spod egzekucji (art. 38 u.p.e.a.) chroni osoby trzecie w przypadku pomyłkowego zajęcia majątku nienależącego do zobowiązanego. W przypadku ruchomości obciążonej zastawem skarbowym, nabywca, nawet jeśli nie jest zobowiązanym, uczestniczy w postępowaniu na prawach zobowiązanego. Jego uprawnienia realizują się poprzez prawo sprzeciwu (art. 27j u.p.e.a.).
Czy odmowa wszczęcia postępowania w sprawie wyłączenia spod egzekucji ruchomości na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest zasadna, gdy wnioskodawca nie posiada legitymacji procesowej do żądania wyłączenia na podstawie art. 38 u.p.e.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa wszczęcia postępowania jest zasadna, gdy żądanie zostało wniesione przez podmiot, który w sposób oczywisty nie jest stroną postępowania lub nie posiada legitymacji do jego wszczęcia.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na orzecznictwo NSA, zgodnie z którym zastosowanie art. 61a § 1 k.p.a. jest dopuszczalne w sytuacjach oczywistego braku przymiotu strony lub innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. W tej sprawie brak legitymacji skarżącego do żądania wyłączenia na podstawie art. 38 u.p.e.a. stanowił taką przeszkodę.
Przepisy (10)
Główne
u.p.e.a. art. 27i § § 1 i 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podmiot, którego prawo własności rzeczy lub inne prawo majątkowe obciążone zastawem skarbowym zostało przeniesione na inny podmiot, uczestniczy w egzekucji na prawach zobowiązanego.
u.p.e.a. art. 27j
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podmiot będący właścicielem rzeczy lub posiadaczem prawa majątkowego obciążonego zastawem skarbowym, ma prawo sprzeciwu wobec zajęcia.
u.p.e.a. art. 38 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Reguluje instytucję wyłączenia spod egzekucji rzeczy lub prawa majątkowego przez osoby trzecie, które roszczą sobie do nich prawa.
u.p.e.a. art. 61a § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis Kodeksu postępowania administracyjnego stosowany w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczący odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie wniesiono przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
k.p.a. art. 61a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte.
O.p. art. 46 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Zastaw skarbowy jest skuteczny wobec każdorazowego właściciela przedmiotu zastawu.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi przez sąd administracyjny.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 27i § § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dotyczy sytuacji, gdy zaległości objęte egzekucją nadal istniały w dniu dokonania zajęcia.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis o odpowiednim stosowaniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego w postępowaniu egzekucyjnym.
O.p. art. 46d § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Dane w rejestrze zastawów skarbowych są dostępne publicznie.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący, jako właściciel ruchomości obciążonej zastawem skarbowym, uczestniczy w postępowaniu egzekucyjnym na prawach zobowiązanego (art. 27i § 3 u.p.e.a.), a nie jako osoba trzecia w rozumieniu art. 38 u.p.e.a. • Brak legitymacji skarżącego do żądania wyłączenia spod egzekucji na podstawie art. 38 u.p.e.a. uzasadnia odmowę wszczęcia postępowania w trybie art. 61a § 1 k.p.a. • Zastaw skarbowy jest skuteczny wobec każdorazowego właściciela przedmiotu zastawu (art. 46 § 1 O.p.). • Skarżącemu przysługuje prawo sprzeciwu wobec zajęcia na podstawie art. 27j u.p.e.a.
Odrzucone argumenty
Zajęcie ruchomości stanowiącej własność skarżącego w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym spółki R. jest niezasadne. • Naruszenie art. 98 § 1a u.p.e.a. poprzez ponowne zajęcie dźwigu. • Naruszenie art. 1a pkt 20 u.p.e.a. poprzez uznanie skarżącego za zobowiązanego. • Naruszenie art. 38, art. 54b § 1 u.p.e.a. oraz art. 6, 7, 8, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
podmiot, który nie będąc zobowiązanym, rości sobie prawa do rzeczy lub praw majątkowych, z których prowadzona jest egzekucja • skarżący uczestniczy w postępowaniu na prawach zobowiązanego • instytucja wyłączenia spod egzekucji jest uregulowana w art. 38 u.p.e.a. i uprawnia do wystąpienia z żądaniem wyłączenia rzeczy spod egzekucji wyłącznie "osoby trzecie" • nie można mówić o jego pomyłkowym zajęciu, gdyż pojazd został obciążony zastawem skarbowym
Skład orzekający
Jolanta Strumiłło
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Brzuzy
sędzia
Przemysław Krzykowski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia spod egzekucji ruchomości obciążonych zastawem skarbowym oraz stosowania art. 61a k.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia ruchomości obciążonej zastawem skarbowym w trakcie postępowania egzekucyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii proceduralnej związanej z egzekucją administracyjną i prawami właściciela rzeczy obciążonej zastawem skarbowym. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i egzekucyjnym.
“Zastaw skarbowy na dźwigu: Czy nowy właściciel może go obronić przed egzekucją?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.