I SA/Ol 382/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2022-09-14
NSApodatkoweŚredniawsa
VATzaległość podatkowaodroczenie terminu płatnościulga podatkowabrak formalny wnioskuOrdynacja podatkowapostępowanie podatkoweskarżącyorgan podatkowyWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na postanowienie organu podatkowego o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z powodu braków formalnych.

Spółka złożyła wniosek o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej VAT, jednak organ pierwszej instancji pozostawił go bez rozpatrzenia z powodu braków formalnych. Po utrzymaniu tej decyzji przez organ drugiej instancji, spółka wniosła skargę do WSA. Sąd administracyjny uznał, że organ prawidłowo zastosował przepisy Ordynacji podatkowej, wzywając do uzupełnienia braków i pozostawiając wniosek bez rozpatrzenia po bezskutecznym upływie terminu. Sąd oddalił skargę, stwierdzając brak zasadności zarzutów spółki.

Spółka A. Spółka z o.o. złożyła wniosek o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku VAT za styczeń 2018 r. oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego. Organ pierwszej instancji wezwał spółkę do uzupełnienia braków formalnych wniosku, wskazując na niewskazanie trybu rozstrzygnięcia, nieprecyzowanie daty odroczenia oraz brak oświadczenia dotyczącego stanu epidemii. Wezwanie zostało doręczone 24 lutego 2022 r., a termin na uzupełnienie braków upłynął 3 marca 2022 r. bezskutecznie. W związku z tym, Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z 21 marca 2022 r. pozostawił wniosek bez rozpatrzenia. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 169 §1 i §4 O.p. poprzez przedwczesne pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, uznał skargę za niezasadną. Sąd stwierdził, że organ podatkowy prawidłowo zastosował procedurę wezwania do uzupełnienia braków formalnych zgodnie z art. 169 O.p. i po bezskutecznym upływie terminu był zobowiązany do pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Sąd podkreślił, że termin 7 dni na uzupełnienie braków formalnych jest terminem ustawowym, którego nie można przedłużać, a wnioski spółki o zawieszenie postępowania i przedłużenie terminu nie miały umocowania w przepisach prawa. Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy prawidłowo pozostawił wniosek bez rozpatrzenia, ponieważ strona nie uzupełniła braków formalnych w wyznaczonym terminie, a wnioski o zawieszenie postępowania i przedłużenie terminu nie miały umocowania w przepisach prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ podatkowy prawidłowo zastosował art. 169 O.p. wzywając do uzupełnienia braków formalnych wniosku. Po bezskutecznym upływie terminu, organ był zobowiązany do pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Wnioski strony o zawieszenie postępowania i przedłużenie terminu nie miały podstaw prawnych, a termin do uzupełnienia braków jest terminem ustawowym, którego nie można przedłużać.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

O.p. art. 67a § pkt 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy, na wniosek podatnika, może odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym.

O.p. art. 168 § §2

Ordynacja podatkowa

Podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adresu, a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych.

O.p. art. 169 § §1

Ordynacja podatkowa

Jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.

O.p. art. 169 § §4

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy wydaje postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, na które przysługuje zażalenie.

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala ją.

Dz.U. 2021 poz 1540 art. 67a § pkt 1

Dz.U. 2021 poz 1540 art. 168 § §2

Dz.U. 2021 poz 1540 art. 169

Pomocnicze

P.u.s.a. art. 1 § §2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem.

P.p.s.a. art. 134 § §1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy.

P.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym.

P.p.s.a. art. 120

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W zw. z art. 133 §1 P.p.s.a. - Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy.

O.p. art. 233 § §1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy zarzutów naruszenia przepisów postępowania.

O.p. art. 217 § §1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy uzasadnienia rozstrzygnięcia organu.

O.p. art. 210 § §4

Ordynacja podatkowa

Dotyczy elementów postanowienia organu.

O.p. art. 219

Ordynacja podatkowa

Dotyczy formy i treści rozstrzygnięcia organu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ podatkowy prawidłowo zastosował art. 169 O.p. wzywając do uzupełnienia braków formalnych. Po bezskutecznym upływie terminu do uzupełnienia braków, organ był zobowiązany do pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Termin do uzupełnienia braków formalnych jest terminem ustawowym i nie podlega przedłużeniu na wniosek strony. Wnioski strony o zawieszenie postępowania i przedłużenie terminu nie miały podstaw prawnych.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 169 §1 i §4 O.p. poprzez przedwczesne i bezzasadne pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia. Zarzut naruszenia art. 233 §1 pkt 1 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie. Zarzut naruszenia art. 217 §1 i §2 O.p. w zw. z art. 210 §4 O.p. w zw. z art. 219 O.p. poprzez sporządzenie błędnych rozstrzygnięć i uzasadnień.

Godne uwagi sformułowania

brak formalny tamujący możliwość merytorycznego załatwienia żądania strony organ nie jest władny ani do zmiany kwalifikacji żądania, ani do samodzielnego jego doprecyzowania termin 7 dniowego terminu (...) do usunięcia tych braków nie można ani skracać ani wydłużać prawo podatkowe nie zawiera instytucji: przedłużenia terminu do uzupełnienia braków formalnych podania, zawieszenia niewszczętego postępowania

Skład orzekający

Andrzej Brzuzy

sprawozdawca

Przemysław Krzykowski

przewodniczący

Ryszard Maliszewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty składania wniosków o ulgi podatkowe, w szczególności wymogi formalne i skutki ich nieuzupełnienia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku formalnego wniosku o odroczenie terminu płatności i braku podstaw prawnych do zawieszenia postępowania lub przedłużenia terminu na uzupełnienie braków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i doradców podatkowych ze względu na szczegółowe omówienie procedury uzupełniania braków formalnych wniosków podatkowych i konsekwencji ich niedopełnienia.

Brak formalny wniosku o odroczenie VAT: dlaczego sąd oddalił skargę spółki?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ol 382/22 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2022-09-14
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2022-07-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Andrzej Brzuzy /sprawozdawca/
Przemysław Krzykowski /przewodniczący/
Ryszard Maliszewski
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I FSK 158/23 - Wyrok NSA z 2025-12-05
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 67a pkt 1, art. 168 §2, art. 169
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski sędzia WSA Andrzej Brzuzy (sprawozdawca) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 14 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 21 czerwca 2022 r. nr 2801-IEW.4263.4.2022 w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku w przedmiocie odroczenia terminu płatności zaległości podatkowej oddala skargę.
Uzasadnienie
Wnioskiem z 11 lutego 2022 r. A. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. (dalej jako: "Spółka", "Strona", "Skarżąca") zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w E. (dalej jako: "Naczelnik US", "Organ I instancji"), między innymi o udzielenie ulgi w przedmiocie odroczenia terminu płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku od towarów i usług za styczeń 2018 r. (dalej jako: "podatek VAT") oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego stanowiącego 100% kwoty zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę (dalej również: "Wniosek", "Wniosek z 11 lutego 2022 r.", "Wniosek o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej").
Zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku VAT za styczeń 2018 r. oraz dodatkowe zobowiązanie wynikają z decyzji Naczelnika US z 15 czerwca 2021 r., którą 14 stycznia 2021 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie utrzymał w mocy. Rozstrzygnięcia stanowią przedmiot postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie (sygn. akt I SA/Ol 178/22).
Z postanowienia Organu I instancji oraz akt podatkowych sprawy przekazanych tutejszemu Sądowi wraz ze skargą wynika, że z uwagi na braki formalne opisanego Wniosku, w postaci:
- niewskazania trybu rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 67b 1 pkt 1-3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, ze zm. - dalej jako: "O.p.") oraz formularzy i oświadczeń związanych z określonym trybem pomocy,
- niesprecyzowania wniosku poprzez wskazanie daty, do kiedy ma zostać odroczony termin płatności,
- braku oświadczenia o nienaruszeniu/naruszeniu ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej na obszarze, na którym ogłoszono stan zagrożenia epidemicznego lub stan epidemii,
pismem z 18 lutego 2022 r. (dalej jako: "Wezwanie z 18 lutego 2022 r.") Organ I instancji wezwał Spółkę do uzupełnienia Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej, w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia bez rozpatrzenia. Wezwanie zostało doręczone Stronie 24 lutego 2022 r., a zatem termin na usunięcie jego braków upłynął bezskutecznie 3 marca 2022 r.
Z uwagi na powyższe, postanowieniem z 21 marca 2022 r. Naczelnik US pozostawił bez rozpatrzenia Wniosek Spółki z 11 lutego 2022 r.
Nadto, w piśmie z 28 lutego 2022 r. (w związku z Wezwaniem z 18 lutego 2022 r.) Strona wniosła o zawieszenie postępowania z Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku VAT za styczeń 2018 r. oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego stanowiącego 100% kwoty zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę, jak i o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych tego Wniosku. Żądania te zostały rozpoznane przez Organ I instancji w odrębnym postanowieniu.
W wyniku rozpatrzenia zażalenia na rozstrzygnięcie Naczelnika US z 21 marca 2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie (dalej jako: "DIAS", "Organ II instancji", "Organ odwoławczy") postanowieniem z 21 czerwca 2022 r. utrzymał rozstrzygnięcie Organu I instancji w mocy.
W pierwszej kolejności DIAS przywołał treść art. 168 §1-3 O.p., zgodnie z którym przez pojęcie podania należy rozumieć żądania, wyjaśnienia, odwołania, zażalenia, ponaglenia oraz wnioski. Wymagania formalne, jakim powinno odpowiadać podanie stanowią jednocześnie wymogi minimalne, które powinno ono spełniać. Tym samym są to elementy obligatoryjne każdego podania (z wyjątkiem wyjaśnień). Stosownie zaś do treści art. 169 §1 O.p., jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
W dalszej treści uzasadnienia Organ II instancji wyjaśnił, że aby mogło dojść do usunięcia braku formalnego podania organ podatkowy musi dokonać stosownego wezwania do uzupełnienia stwierdzonego braku, pouczając jednocześnie stronę o skutkach nieusunięcia braków w terminie. W zależności od tego, czy podmiot zastosuje się do tego wezwania, czy też nie usunie stwierdzonego przez organ braku, dojdzie do nadania podaniu dalszego biegu, ewentualnie do pozostawienia go bez rozpatrzenia. Do usunięcia braków formalnych podania Ordynacja podatkowa wyznacza termin ustawowy 7 dni. Przy czym nie ma możliwości ani skracania, ani wydłużania tego terminu. Jednocześnie DIAS zważył, że warunkiem zastosowania przez organ podatkowy negatywnych dla podatnika skutków procesowych nieuzupełnienia braków formalnych podania jest skuteczne pod względem prawnym wezwanie, które musi być doręczone uprawnionemu podmiotowi, zawierać precyzyjne określenie, jakie braki formalne mają być uzupełnione, w jaki sposób i w jakim terminie ma to nastąpić, a także które musi zawierać precyzyjne określenie skutków nieuzupełnienia żądanych braków. Natomiast treść wezwania do usunięcia braków formalnych podania nie powinna nastręczać trudności w jego zrozumieniu.
Organ odwoławczy podniósł też, że Wniosek Skarżącej z 11 lutego 2022 r. zawierał braki formalne. We Wniosku tym Strona nie wskazała: trybu rozstrzygnięcia wniosku, daty (do kiedy ma zostać odroczony termin płatności zaległości podatkowej), czy też nie złożyła oświadczenia o nienaruszeniu/naruszeniu ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej na obszarze, na którym ogłoszono stan zagrożenia epidemicznego lub stan epidemii. Dlatego też Naczelnik US wezwał Spółkę do uzupełnienia stwierdzonych braków formalnych. Organ I instancji zaznaczył, że braki te Strona powinna usunąć w terminie 7 dni od daty doręczenia Wezwania z 18 lutego 2022 r. Organ ten wskazał również, że jeśli Skarżąca nie uzupełni przedmiotowego Wniosku w wyznaczonym terminie, to zostanie on pozostawiony bez rozpatrzenia. Przedmiotowe Wezwanie zostało skutecznie doręczone Skarżącej 24 lutego 2022 r. (co wynikało ze zwrotnego potwierdzenia odbioru). Zatem termin do usunięcia braków formalnych, określony w art. 169 §1 O.p. upłynął z dniem 3 marca 2022 r. We wskazanym terminie Spółka nie uzupełniła Wniosku o braki formalne, o których mowa w Wezwaniu z 18 lutego 2022 r.
Odnosząc się do kwestii prawidłowości Wezwania z 18 lutego 2022 r. do uzupełnienia braków formalnych Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej DIAS zauważył, że nie budziło ono wątpliwości, co do jego treści oraz precyzowało dostatecznie oczekiwania wzywającego organu. Reasumując, Organ II instancji podzielił stanowisko Naczelnika US, że skoro w określonym terminie Spółka nie usunęła zauważonych braków formalnych, to Wniosek ten należało pozostawić bez rozpatrzenia. Ponadto ocenił, że Organ I instancji w wydanym 21 marca 2022 r. postanowieniu wskazał prawidłową podstawę prawną oraz właściwie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. Powołał też zasadnicze przepisy dotyczące przedmiotu rozstrzygnięcia, tj. przepisy regulujące odmowę wszczęcia postępowania. Przywołanie tych przepisów w uzasadnieniu postanowienia w sposób wystarczający dawało Stronie możliwość powzięcia wiedzy o przedmiocie rozstrzygnięcia, jak również w żaden sposób nie ograniczało jej prawa do obrony.
Ponadto, Organ odwoławczy nie podzielił argumentacji Spółki, że postanowienie o pozostawieniu bez rozpatrzenia podania o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej zostało wydane przedwcześnie, tj. przed wydaniem rozstrzygnięcia w sprawach z wniosku z 28 lutego 2022 r. (dotyczącego zawieszenia postępowania z Wniosku z 11 lutego 2022 r. oraz przedłużenia terminu do wykonania Wezwania z 18 lutego 2022 r.). Wyjaśnił w tym zakresie, że termin do uzupełnienia braków formalnych Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej upłynął 3 marca 2022 r. Wniosek ten, wbrew odmiennej ocenie Spółki, stanowił odrębne żądanie, które podlegało rozpatrzeniu. Zasadnie więc Naczelnik US uznał pismo Spółki z 28 lutego 2022 r. jako nowe żądanie, wszczynające postępowanie. Każde bowiem podanie/żądanie wniesione przez Stronę inicjuje wszczęcie postępowania, któremu organ podatkowy jest obowiązany nadać odpowiedni bieg (art. 168 O.p., art. 169 O.p.). DIAS zauważył też, że nie ma w przepisach prawa podatkowego instytucji przedłużenia terminu do uzupełnienia braków formalnych podania, jak też zawieszenia niewszczętego jeszcze postępowania, tym bardziej nie ma przepisów, które nakazywałyby konieczność wstrzymania się z wydaniem postanowienia z art. 169 §4 O.p. do czasu rozpatrzenia wskazanych w piśmie z 28 lutego 2022 r. wniosków Spółki.
Organ II instancji wskazał dodatkowo, że postanowieniem z 10 marca 2022 r., odmówiono wstrzymania wykonania decyzji z 14 stycznia 2022 r. Również Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie postanowieniem z 5 maja 2022 r., sygn. akt I SA/OI 178/22, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
DIAS poinformował też, że Strona może złożyć kolejny wniosek o ulgę w spłacie zobowiązań podatkowych z kompletem dokumentów, który będzie przedmiotem rozstrzygnięcia przez Organ I instancji. Dopóki bowiem istnieją zaległości podatkowe, dopóty podatnik może złożyć wniosek o ulgę w ich zapłacie.
W skardze do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Olsztynie Spółka zaskarżyła postanowienie Organu odwoławczego w całości, wnosząc o uchylenie postanowień Organów obu instancji w całości oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Podniesiono w niej zarzut naruszenia przepisów postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
1) art. 233 §1 pkt 1 O.p. - poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym utrzymaniu w mocy postanowienia Naczelnika US, podczas gdy zarzuty sformułowane w zażaleniu świadczyły o konieczności uchylenia w całości tego postanowienia,
2) art. 169 §1 i §4 O.p. - poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na przedwczesnym i bezzasadnym pozostawieniu bez rozpatrzenia Wniosku, a więc przed zajęciem przez Organ I instancji stanowiska w kwestii wniosków o przedłużenie terminu i zawieszenie postępowania z Wniosku o udzielenie ulgi,
3) art. 217 §1 i §2 O.p. w zw. z art. 210 §4 O.p. w zw. z art. 219 O.p. - poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu błędnych rozstrzygnięć i uzasadnień, w których organy podatkowe nieprawidłowo uznały, że zaistniały przesłanki do pozostawienia bez rozpoznania wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z odsetkami za zwłokę.
Skarżąca poinformowała w skardze, że postanowienie Naczelnika US z 22 marca 2022 r. odmawiające wszczęcia postepowań w zakresie przedłużenia terminu do uzupełnienia braków formalnych Wniosku o odroczenie terminu płatności oraz o zawieszenie postępowania wszczętego wskutek tego Wniosku zostało zaskarżone w drodze zażalenia. Wyjaśniła, że wymienione wnioski wynikały z bardzo szerokiego zakresu Wezwania z 18 lutego 2022 r. i znacznego stopnia jego skomplikowania, konieczności zgromadzenia, skompletowania i przeanalizowania obszernej dokumentacji oraz utrudnień związanych z epidemią i obostrzeniami sanitarnymi.
Autor skargi poruszył też kwestię samej zaległości podatkowej w podatku VAT za styczeń 2018 r. oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego objętych decyzją DIAS z 14 stycznia 2022 r. zaskarżoną do WSA w Olsztynie (sygn. akt I SA/Ol 178/22) oraz toczącego się postępowania egzekucyjnego w jej zakresie. Spółka podkreśliła, że zaległość podatkowa z tytułu podatku VAT za styczeń 2018 r. z odsetkami za zwłokę i dodatkowe zobowiązanie podatkowe z tego tytułu są sporne i niewymagalne.
Odpowiadając na skargę DIAS podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko w sprawie oraz wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 §2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2021 r. poz. 137), Sąd kontroluje zaskarżone akty pod względem ich zgodności z prawem, przy czym nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, lecz granicami danej sprawy - art. 134 §1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U z 2022 r. poz. 329, ze zm. - dalej jako: "P.p.s.a."). Sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, biorąc pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy, nawet jeżeli nie zostały podniesione w skardze.
Sąd rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 i art. 120 w zw. z art. 133 §1 P.p.s.a. Zgodnie z tymi przepisami sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 §2 P.p.s.a.
Istota i płaszczyzna sporu sprowadza się do tego, czy zasadnie DIAS pozostawił bez rozpatrzenia wniosek o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku VAT za styczeń 2018 r. oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego stanowiącego 100% kwoty zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę.
Zgodnie z art. 67a pkt 1 O.p. - organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może - odroczyć termin płatności podatku lub rozłożyć zapłatę podatku na raty.
Według art. 168 §2 O.p. - podanie powinno zawierać co najmniej treść żądania, wskazanie osoby, od której pochodzi, oraz jej adresu (miejsca zamieszkania lub pobytu, siedziby albo miejsca prowadzenia działalności), a także czynić zadość innym wymogom ustalonym w przepisach szczególnych. Przepis ten formułuje minimalne wymogi, jakie musi spełniać podanie. Na etapie badania wstępnego organ jest obowiązany ustalić, czy podanie, które do niego wpłynęło spełnia te wymogi. Bowiem co do zasady podanie nie spełniające wymogów określonych przepisami prawa nie może zostać rozpatrzone. Jeżeli organ stwierdzi, że podanie jest dotknięte brakami formalnymi, jest obowiązany wezwać wnoszącego podanie do usunięcia tych braków w terminie 7 dni. W wezwaniu należy umieścić pouczenie, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia.
W myśl art. 169 O.p. - jeżeli podanie nie spełnia wymogów określonych przepisami prawa, organ podatkowy wzywa wnoszącego podanie do usunięcia braków w terminie 7 dni, z pouczeniem, że niewypełnienie tego warunku spowoduje pozostawienie podania bez rozpatrzenia (§1). Organ podatkowy wydaje postanowienie o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia, na które przysługuje zażalenie (§4).
Jak wynika z akt sprawy, Wnioskiem z 11 lutego 2022 r. Strona zwróciła się do Naczelnika US między innymi o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku VAT za styczeń 2018 r. oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego stanowiącego 100% kwoty zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę (k. 2 akt podatkowych - I instancja). Z uwagi na braki formalne przedmiotowego Wniosku Organ I instancji wezwał Spółkę do jego uzupełnienia (pismo z 18 lutego 2022 r.), w terminie 7 dni od daty otrzymania wezwania, pod rygorem pozostawienia go bez rozpatrzenia (k. 14-16 akt podatkowych - I instancja).
W przedmiotowej sprawie Organ I instancji zastosował zatem opisany w Ordynacji podatkowej tryb umożliwiający Skarżącej uzupełnienie braków formalnych Wniosku o przyznanie ulgi w spłacie zobowiązania podatkowego. Wezwanie to zostało doręczone Stronie 24 lutego 2022 r. (k. 17 akt podatkowych - I instancja). Ponadto, zawierało ono precyzyjne wskazanie: jakie braki formalne mają być uzupełnione, w jaki sposób i w jakim terminie oraz określenie skutków ich nieuzupełnienia (por. wyrok WSA w Kielcach z 9 września 2021 r., sygn. akt I SA/Ke 322/21 - orzeczenia dostępne są w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej: https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Pomimo wezwania Skarżąca Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej nie uzupełniła. Termin na usunięcie jego braków formalnych upłynął bowiem 3 marca 2022 r. Organ podatkowy, po bezskutecznym upływie terminu wydał 21 marca 2022 r. postanowienie o pozostawieniu Wniosku Skarżącej z 11 lutego 2022 r. bez rozpatrzenia.
Uwzględniając powyższe, należy zauważyć, że brak formalny podania w rozumieniu art. 169 §1 O.p. jest brakiem tamującym możliwość merytorycznego załatwienia żądania strony. Wystąpienie takiego braku nakazuje organowi uruchomienie procedury umożliwiającej stronie jego sanowanie, co też Naczelnik US zrobił, wystosowując do Spółki wezwanie do jego uzupełnienia. Trzeba bowiem pamiętać, że organ nie jest władny ani do zmiany kwalifikacji żądania, ani do samodzielnego jego doprecyzowania (por. wyrok WSA w Poznaniu z 1 kwietnia 2022 r., sygn. akt III SA/Po 1442/21). Pomimo skierowanego Wezwania z 18 lutego 2022 r. Skarżąca braków formalnych nie uzupełniła, co obligowało Organ I instancji do pozostawienia Wniosku Strony o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej bez rozpatrzenia. Jak zauważył bowiem NSA w wyroku z 10 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 898/10: "Wobec nie uzupełnienia braków formalnych wniosku (...) organ podatkowy jest nie tylko uprawniony, ale i zobowiązany do wydania postanowienia o pozostawieniu wniosku bez rozpatrzenia na podstawie art. 169 §4 o.p., na które służy zażalenie.".
Mając na względzie dotychczasowe rozważania trudno zatem uznać za zasadny zarzut naruszenia art. 169 §1 i §4 O.p. - poprzez niewłaściwe zastosowanie, polegające na przedwczesnym i bezzasadnym pozostawieniu bez rozpatrzenia Wniosku z 11 lutego 2022 r., a więc przed zajęciem przez Organ I instancji stanowiska w kwestii wniosków (zawartych w piśmie z 28 lutego 2022 r.; k. 10 akt podatkowych - I instancja): o zawieszenie postępowania z Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej z tytułu podatku VAT za styczeń 2018 r. oraz dodatkowego zobowiązania podatkowego stanowiącego 100% kwoty zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami za zwłokę, jak i o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych tego Wniosku.
Odnośnie pisma Strony z 28 lutego 2022 r., które wpłynęło do Organu I instancji 2 marca 2022 r. (stanowiącego odpowiedź na Wezwanie Naczelnika US z 18 lutego 2022 r. do uzupełnienia braków formalnych Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej), w którym wniosła Ona o: zawieszenie przedmiotowego postępowania oraz o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych Wniosku z 11 lutego 2022 r., należy zauważyć, iż oba wnioski zostały złożone do Organu I instancji 2 marca 2022 r., a więc jeszcze przez upływem terminu do uzupełniania braków formalnych Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej, który upływał 3 marca 2022 r. (z uwagi na doręczenie Stronie Wezwanie z 18 lutego 2022 r. w dniu 24 lutego 2022 r.). Ponadto, trudno uznać za zasadny wniosek o zawieszenie postępowania, które, jak stwierdził słusznie Organ II instancji nie zostało jeszcze formalnie wszczęte. Jak zauważył bowiem WSA Opolu w wyroku z 17 kwietnia 2013 r., sygn. akt I SA/Op 55/13: "Brak formalny złożonego podania do czasu jego prawidłowego usunięcia czyni podanie bezskutecznym. Tym samym uniemożliwia przystąpienie do załatwienia sprawy inicjowanej złożonym wnioskiem i w konsekwencji rozstrzygnięcie zawartego w nim żądania.".
Jeśli zaś chodzi o wniosek o przedłużenie terminu do uzupełnienia braków formalnych Wniosku z 11 lutego 2022 r., to należy zauważyć, że 7 dniowego terminu (o którym jest mowa w art. 169 §1 O.p.) do usunięcia tych braków nie można ani skracać ani wydłużać (na co słusznie zwrócił uwagę Organ II instancji). Jest to bowiem termin ustawowy, który może zostać przywrócony tylko na ogólnych zasadach, zawartych w art. 162 O.p. (jeśli dojdzie do jego uchybienia bez winy zainteresowanego), co w tej sprawie miejsca nie miało. Trudno więc uznać za zasadne twierdzenie Strony, że pozostawienie Wniosku o odroczenie terminu płatności zaległości podatkowej bez rozpoznania zostało wydane przedwcześnie, tj. w dniu 21 marca 2022 r., a więc jeszcze przed rozpatrzeniem przez Organ podatkowy wniosków zawartych w piśmie z 28 lutego 2022 r. Słusznie też zauważył Organ odwoławczy, że Wniosek z 11 lutego 2022 r. stanowił odrębne żądanie od wniosków z 28 lutego 2022 r. i podlegał samodzielnemu rozstrzygnięciu. Zgodzić należy się również ze stanowiskiem DIAS, że prawo podatkowe nie zawiera instytucji: przedłużenia terminu do uzupełnienia braków formalnych podania, zawieszenia niewszczętego postępowania, czy też przepisów, które nakazywałyby konieczność wstrzymania się z wydaniem rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 169 §4 O.p. (o pozostawieniu podania bez rozpatrzenia), z uwagi na wnioski, które nie mają umocowania w przepisach prawa.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 210 §4 O.p. w zw. z art. 217 §1 i 2 O.p. i art. 219 O.p. to Sąd, za wyjątkiem ogólnego stwierdzenia, że ich niewłaściwe zastosowane polegało: "na sporządzeniu błędnych rozstrzygnięć i uzasadnień, w których organy podatkowe nieprawidłowo uznały, że zaistniały przesłanki do pozostawienia bez rozpoznania wniosku o odroczenie terminu płatności (...) zaległości podatkowej z odsetkami za zwłokę." - nie znalazł w treści skargi szczegółowego uzasadnienia w tym zakresie. Rolą zaś Sądu nie jest doszukiwanie się motywów stawianych przez stronę zarzutów. Niemniej jednak, zaskarżone postanowienie DIAS i poprzedzające je rozstrzygnięcie Organu I instancji zawiera wszelkie przewidziane przez art. 210 §4 O.p. w zw. z art. 217 §1 i 2 O.p. i art. 219 O.p. elementy. Sporządzone zaś uzasadnienie jest logiczne, spójne i kompletne i poddaje się merytorycznej kontroli sądowej. Zgodnie z dyspozycją art. 210 §1 O.p. Organ odwoławczy prawidłowo wskazał również podstawę prawną rozstrzygnięcia. Trudno więc uznać stawiane w skardze zarzuty za zasadne.
Odnośnie zaś zarzutu naruszenia art. 233 §1 pkt 1 O.p., to Sąd (w tym przypadku) nie znalazł w treści skargi żadnego uzasadnienia na jego poparcie. Rolą zaś Sądu nie jest doszukiwanie się motywów stawianych zarzutów. Dlatego też zarzut ten Sąd pozostawił poza sferą swojego zainteresowania.
Wobec powyższego WSA w Olsztynie orzekł jak w sentencji i oddalił skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI