Orzeczenie · 2025-09-24

I SA/OL 344/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2025-09-24
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowystrata podatkowakoszty uzyskania przychodówśrodki trwałeamortyzacjanieprawidłowości podatkowekontrola skarbowadziałalność gospodarcza

Sprawa dotyczyła skargi R. O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie, która określiła wysokość straty z działalności gospodarczej w 2021 r. na kwotę 55 256,55 zł. Naczelnik Urzędu Skarbowego pierwotnie określił stratę na 52 648,41 zł, kwestionując m.in. zaniżenie kosztów z tytułu niezaewidencjonowania odpisu amortyzacyjnego od regałów magazynowych oraz zawyżenie kosztów poprzez ujęcie w kosztach modernizacji budynku, zawyżenie odpisów amortyzacyjnych, ujęcie strat z tytułu zniszczenia towarów (ekogroszek, pellet, puroterm) oraz wydatków o charakterze prywatnym. Dyrektor IAS uchylił decyzję organu pierwszej instancji i określił stratę na wyższą kwotę, podzielając w dużej mierze stanowisko organu pierwszej instancji, ale inaczej kwalifikując niektóre wydatki. W skardze podatnik zarzucił naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, kwestionując ocenę materiału dowodowego dotyczącą strat w towarach oraz sposób ustalenia wartości początkowej budynków. Sąd administracyjny uznał skargę za niezasadną. W odniesieniu do strat w towarach, sąd podkreślił, że niedobory mogą być kosztem uzyskania przychodów tylko w przypadku, gdy rzeczywiście wystąpiły, zostały należycie udokumentowane i nie są zawinione. Sąd stwierdził, że straty w towarach nie zostały należycie udokumentowane, a ich cykliczność i powtarzalność wskazuje na zaniedbania podatnika w organizacji działalności i minimalizacji ryzyka. W kwestii wartości początkowej budynków, sąd uznał, że wartość początkowa budynku przy ul. [.b.] powinna być ustalona na podstawie niższej wartości umownej darowizny, a nie wartości rynkowej z operatu szacunkowego, zgodnie z art. 22g ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. W odniesieniu do budynku przy ul. [.a.], sąd uznał, że wartość początkowa powinna być ustalona na podstawie kosztu wytworzenia, a nie wartości z operatu szacunkowego, gdyż podatnik nie wykazał obiektywnej niemożności ustalenia kosztów wytworzenia.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie wartości początkowej środków trwałych nabytych w drodze darowizny, dokumentowanie strat w towarach handlowych i wymogi należytej staranności w działalności gospodarczej.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z dokumentacją strat i ustalaniem wartości początkowej środków trwałych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy straty w towarach handlowych (ekogroszek, pellet, puroterm) mogą stanowić koszt uzyskania przychodów, jeśli zostały udokumentowane protokołami zniszczenia/straty, ale ich występowanie było cykliczne i niejasne co do przyczyn?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli straty nie zostały należycie udokumentowane, ich występowanie jest cykliczne i wynika z zaniedbań podatnika w organizacji działalności i minimalizacji ryzyka.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że straty w towarach nie zostały należycie udokumentowane, a ich cykliczność i powtarzalność wskazuje na zaniedbania podatnika w organizacji działalności i minimalizacji ryzyka, co uniemożliwia zaliczenie ich do kosztów uzyskania przychodów.

Jak należy ustalić wartość początkową środka trwałego (budynku) nabytego w drodze darowizny, gdy umowa darowizny określa niższą wartość niż wartość rynkowa z dnia nabycia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wartość początkową należy ustalić na podstawie niższej wartości umownej darowizny, zgodnie z art. 22g ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że w przypadku nabycia w drodze darowizny, gdy umowa określa wartość niższą od rynkowej, należy przyjąć wartość umowną do ustalenia wartości początkowej środka trwałego.

Czy podatnik może ustalić wartość początkową środka trwałego (budynku) na podstawie operatu szacunkowego, gdy nie można ustalić kosztu wytworzenia lub nabycia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko w sytuacji obiektywnej niemożności posiadania dokumentów potwierdzających wysokość poniesionych wydatków, a nie jako alternatywa dla zasad ustalania wartości określonych w ust. 1 art. 22g u.p.d.o.f.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że przepisy art. 22g ust. 8 i 9 u.p.d.o.f. zezwalają na indywidualną wycenę środka trwałego tylko w sytuacji obiektywnej niemożności ustalenia ceny nabycia lub wytworzenia, a nie jako alternatywę dla zasad ustalania wartości określonych w ust. 1.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie dotyczącą straty z działalności gospodarczej w 2021 r.

Przepisy (17)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22g § ust. 1 pkt 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

O.p. art. 233 § § 1 pkt 2 lit. a)

Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 23

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22g § ust. 4

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 22g § ust. 8 i 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 19

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 210 § § 1 pkt 6 i § 4

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 220 § § 2

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 355 § § 2

Kodeks cywilny

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów rozchodów art. 11 § ust. 3 pkt 3

Ustawa o odpadach

Argumenty

Skuteczne argumenty

Straty w towarach nie zostały należycie udokumentowane i wynikały z zaniedbań podatnika. • Wartość początkowa budynku nabytego w drodze darowizny powinna być ustalona na podstawie niższej wartości umownej, a nie wartości rynkowej z operatu szacunkowego. • Podatnik nie wykazał obiektywnej niemożności ustalenia kosztów wytworzenia budynku, co uniemożliwia zastosowanie art. 22g ust. 8 i 9 u.p.d.o.f.

Odrzucone argumenty

Straty w towarach handlowych miały miejsce i zostały udokumentowane zgodnie z przepisami. • Wartość początkowa budynków została ustalona prawidłowo na podstawie operatu szacunkowego zgodnie z art. 22g ust. 8 i 9 u.p.d.o.f.

Godne uwagi sformułowania

Standard ten zakłada znajomość obowiązujących regulacji, świadomość skutków podejmowanych czynności, odpowiedni nadzór nad osobami i procesami zarządczymi w przedsiębiorstwie i odpowiedzialność za ich funkcjonowanie. • Podmiot prowadzący działalność gospodarczą jest więc zobligowany do wymaganej przepisami prawa staranności profesjonalisty. • Dopuszczenie do powtarzalności uszkodzeń towaru handlowego tej samej kategorii wykazywanego w protokołach zniszczenia w 2021 r. spowodowała, że ogólna kwota wykazywanej straty sięgnęła poziomu 23 167,03 zł. • Nie są to śladowe czy niewielkie ilości, których świadkowie mogli nie pamiętać, jak to zestawiono w skardze.

Skład orzekający

Jolanta Strumiłło

przewodniczący sprawozdawca

Andrzej Brzuzy

sędzia

Anna Janowska

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wartości początkowej środków trwałych nabytych w drodze darowizny, dokumentowanie strat w towarach handlowych i wymogi należytej staranności w działalności gospodarczej."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z dokumentacją strat i ustalaniem wartości początkowej środków trwałych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii podatkowych związanych z kosztami uzyskania przychodów i wartością początkową środków trwałych, co jest interesujące dla prawników i księgowych zajmujących się prawem podatkowym.

Straty w towarze i wartość budynków – jak prawidłowo rozliczyć koszty w firmie?

Dane finansowe

WPS: 55 256,55 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst