Orzeczenie · 2024-12-18

I SA/Ol 333/24

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2024-12-18
NSApodatkoweWysokawsa
doręczenieosoba prawnabrak zarządukuratortermin do wniesienia odwołaniapostanowienieuchylenieOrdynacja podatkowaVAT

Sprawa dotyczyła zaskarżenia przez F. Spółkę z o.o. postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie, które stwierdzało uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Celno-Skarbowego w przedmiocie podatku od towarów i usług. Kluczową kwestią sporną było skuteczne doręczenie decyzji organu pierwszej instancji spółce, która w dacie próby doręczenia nie posiadała zarządu. Organ odwoławczy uznał doręczenie za skuteczne w trybie doręczenia zastępczego, argumentując, że spółka nadal funkcjonowała, a jej prezes zarządu, mimo formalnej rezygnacji, faktycznie prowadził jej sprawy. Sąd administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 154 § 1 Ordynacji podatkowej, pisma skierowane do osób prawnych, które nie mają organów, doręcza się kuratorowi wyznaczonemu przez sąd. Brak ustanowienia kuratora w sytuacji, gdy spółka nie może prowadzić swoich spraw z powodu braku zarządu, czyni doręczenie nieskutecznym. Sąd uznał, że organ odwoławczy błędnie zinterpretował przepisy dotyczące doręczeń i obowiązku ustanowienia kuratora, ignorując fakt braku organu reprezentującego spółkę, co uniemożliwiało skuteczne doręczenie decyzji i rozpoczęcie biegu terminu do wniesienia odwołania. W konsekwencji, sąd uchylił postanowienie organu odwoławczego i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu cywilnego dotyczących doręczeń pism osobom prawnym pozbawionym organów oraz obowiązku ustanowienia kuratora.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku zarządu w spółce i procedury doręczeń w postępowaniu podatkowym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy doręczenie decyzji podatkowej osobie prawnej, która nie posiada organu powołanego do jej reprezentowania, jest skuteczne w trybie doręczenia zastępczego, jeśli nie został ustanowiony kurator?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, doręczenie decyzji podatkowej osobie prawnej pozbawionej organów jest nieskuteczne, jeśli nie został ustanowiony kurator sądowy, nawet jeśli zastosowano procedurę doręczenia zastępczego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 154 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi lex specialis wobec przepisów o doręczeniu zastępczym i nakazuje doręczanie pism osobom prawnym bez organów kuratorowi. Brak zarządu uniemożliwia spółce prowadzenie spraw i skuteczne odbieranie korespondencji, co czyni doręczenie bezskutecznym.

Czy organ podatkowy ma obowiązek wystąpić o ustanowienie kuratora dla spółki, która nie może prowadzić swoich spraw z powodu braku zarządu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ podatkowy ma obowiązek wystąpić do sądu z wnioskiem o ustanowienie kuratora, gdy spółka nie może prowadzić swoich spraw wskutek braku powołanych do tego organów.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepis art. 138 § 3 Ordynacji podatkowej ma charakter bezwzględnie obowiązujący i zobowiązuje organ do wystąpienia o kuratora, gdy spółka nie posiada zarządu, co uniemożliwia jej reprezentację i prowadzenie spraw.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Decyzja organu pierwszej instancji nie została skutecznie doręczona spółce pozbawionej zarządu.

Przepisy (6)

Główne

O.p. art. 138 § 3

Ordynacja podatkowa

Obowiązek organu podatkowego wystąpienia do sądu z wnioskiem o ustanowienie kuratora, gdy spółka nie może prowadzić swoich spraw z powodu braku organów.

O.p. art. 154 § 1

Ordynacja podatkowa

Nakaz doręczania pism osobom prawnym, które nie mają organów, kuratorowi wyznaczonemu przez sąd.

k.c. art. 42 § 1

Kodeks cywilny

Podstawa prawna ustanowienia kuratora dla osoby prawnej, która nie może być reprezentowana lub prowadzić swoich spraw z powodu braku organu.

Pomocnicze

O.p. art. 150 § 4

Ordynacja podatkowa

Procedura doręczenia zastępczego, która została uznana za nieskuteczną w przypadku braku organów spółki.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez sąd administracyjny (uchylenie zaskarżonej decyzji).

k.p.c. art. 69 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa ustanowienia kuratora procesowego dla strony będącej osobą prawną w postępowaniu cywilnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja organu pierwszej instancji nie została skutecznie doręczona spółce, ponieważ w dacie próby doręczenia spółka nie posiadała zarządu, a organ podatkowy nie wystąpił o ustanowienie kuratora. • Brak zarządu w spółce uniemożliwia jej prowadzenie spraw i skuteczne odbieranie korespondencji, co czyni doręczenie zastępcze nieskutecznym.

Odrzucone argumenty

Organ odwoławczy argumentował, że spółka nadal funkcjonowała, a jej prezes zarządu, mimo formalnej rezygnacji, faktycznie prowadził jej sprawy, co uzasadniało doręczenie zastępcze.

Godne uwagi sformułowania

pisma skierowane do osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych niemających osobowości prawnej, które nie mają organów, doręcza się kuratorowi wyznaczonemu przez sąd. • brak zarządu stanowi już wystarczającą przeszkodą do tego, aby osoba prawna działała, niezależnie od tego, czy są obsadzone inne organy. • organ podatkowy powinien prawidłowo doręczyć skarżącej decyzję podatkową i wprowadzić ją do obrotu prawnego.

Skład orzekający

Anna Janowska

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Brzuzy

sędzia

Przemysław Krzykowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu cywilnego dotyczących doręczeń pism osobom prawnym pozbawionym organów oraz obowiązku ustanowienia kuratora."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku zarządu w spółce i procedury doręczeń w postępowaniu podatkowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy kluczowego problemu proceduralnego w prawie podatkowym – jak skutecznie doręczać pisma spółkom, które celowo pozbawiają się zarządu, aby uniknąć odpowiedzialności. Pokazuje to praktyczne zastosowanie przepisów o kuratorze i potencjalne luki prawne.

Spółka bez zarządu: jak uniknąć doręczenia decyzji podatkowej i czy sąd na to pozwoli?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst