I SA/Ol 328/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2023-12-07
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek rolnypodatek leśnypodatek od nieruchomościłączny zobowiązanie pieniężneewidencja gruntówwłasność nieruchomościinwestycja infrastrukturalnagazociągpostępowanie podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika, potwierdzając prawidłowość wymiaru łącznego zobowiązania pieniężnego, mimo budowy gazociągu na jego gruntach, ponieważ własność nieruchomości nie przeszła na Skarb Państwa.

Skarga dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. Podatnik kwestionował własność działek, na których zbudowano gazociąg, twierdząc, że zostały one 'odebrane egzekucyjnie'. Sąd uznał, że budowa gazociągu nie spowodowała przejścia własności gruntów na Skarb Państwa, a dane z ewidencji gruntów, potwierdzające własność skarżącego, są wiążące. W związku z tym skarga została oddalona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę W. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie, która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy K. dotyczącą łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. Podstawą sporu była kwestia własności działek oznaczonych numerami [...], na których zrealizowano inwestycję budowy gazociągu. Skarżący twierdził, że działki te zostały 'odebrane egzekucyjnie', podczas gdy Kolegium stało na stanowisku, że własność gruntów nie przeszła na Skarb Państwa. Sąd podkreślił, że podatki rolny, leśny i od nieruchomości mają charakter majątkowy, a obowiązek podatkowy powstaje z samego faktu własności. Kluczowe znaczenie miały dane z ewidencji gruntów i budynków, które stanowią dokument urzędowy i są podstawą wymiaru podatków. Sąd stwierdził, że budowa gazociągu, mimo ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości i udostępnienia ich w trybie egzekucyjnym, nie spowodowała utraty własności przez skarżącego. Dane z ewidencji gruntów, decyzja lokalizacyjna Wojewody oraz zapisy księgi wieczystej potwierdzały, że skarżący nadal jest właścicielem działek. W związku z tym sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły stan prawny i wymiar podatku, oddalając skargę na podstawie art. 151 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, budowa gazociągu i związane z nią czynności egzekucyjne nie powodują utraty własności nieruchomości przez dotychczasowego właściciela na rzecz Skarbu Państwa.

Uzasadnienie

Własność gruntu jest podstawą opodatkowania. Budowa gazociągu na podstawie decyzji lokalizacyjnej ogranicza sposób korzystania z nieruchomości, ale nie skutkuje przejściem własności. Dane z ewidencji gruntów, decyzje administracyjne i księgi wieczyste potwierdzają dalsze istnienie prawa własności po stronie skarżącego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.p.r. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym

u.p.r. art. 6c § 1

Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym

u.p.l. art. 2 § 1

Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym

u.p.l. art. 6a § 1

Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym

u.p.o.l. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Pomocnicze

Op art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Op art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Op art. 210 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Op art. 194 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Dane z ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego.

Op art. 194 § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.g.k. art. 21 § 1

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne

Dane z ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków.

PPSA art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budowa gazociągu na gruncie nie powoduje przejścia własności na Skarb Państwa. Dane z ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego i są podstawą wymiaru podatków. Organ podatkowy nie jest uprawniony do zmiany danych ewidencyjnych.

Odrzucone argumenty

Działki zostały 'odebrane egzekucyjnie' pod budowę gazociągu, co oznacza utratę własności. Nienależyte ustalenie stanu faktycznego i ocena dowodów przez organy podatkowe.

Godne uwagi sformułowania

podatki rolny, leśny i od nieruchomości mają charakter majątkowy w tym znaczeniu, że obowiązek podatkowy powstaje przez sam fakt własności nieruchomości. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Op, a podatnik kwestionujący prawidłowość tych danych powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję (starosta), gdyż organ podatkowy nie ma uprawnień do ich zmiany. W wyniku realizacji tej inwestycji nie nastąpiło bowiem przejście własności gruntów należących do skarżącego na rzecz Skarbu Państwa.

Skład orzekający

Katarzyna Górska

przewodniczący sprawozdawca

Jolanta Strumiłło

sędzia

Przemysław Krzykowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie waloru dowodowego ewidencji gruntów w sprawach podatkowych oraz interpretacja skutków prawnych budowy infrastruktury technicznej (gazociągu) dla własności nieruchomości i obowiązku podatkowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji budowy gazociągu i sposobu jego finansowania/realizacji, a także interpretacji przepisów o podatkach rolnych, leśnych i od nieruchomości w kontekście danych ewidencyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatków od nieruchomości i ich związku z faktycznym władaniem gruntem, a także interpretacji danych ewidencyjnych. Jest to typowa sprawa administracyjna, ale z praktycznym znaczeniem dla właścicieli gruntów.

Czy budowa gazociągu pozbawia Cię własności gruntu i prawa do ulg podatkowych? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 9015 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ol 328/23 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2023-12-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-09-05
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Jolanta Strumiłło
Katarzyna Górska /przewodniczący sprawozdawca/
Przemysław Krzykowski
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Podatek rolny
Podatek leśny
Sygn. powiązane
III FSK 421/24 - Postanowienie NSA z 2024-06-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 333
art. 3 ust. 1, art. 6c ust. 1
Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym - t.j.
Dz.U. 2019 poz 888
art. 2 ust. 1, art. 6a ust. 1
Ustawa z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym - tekst jedn.
Dz.U. 2023 poz 70
art. 3 ust. 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Katarzyna Górska (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Jolanta Strumiłło sędzia WSA Przemysław Krzykowski Protokolant starszy referent Elżbieta Parda po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi W. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 29 czerwca 2023 r., nr SKO.53.605.2023 w przedmiocie łącznego zobowiązania pieniężnego na 2023 r. oddala skargę.
Uzasadnienie
Skarga W.L. (dalej: "podatnik", "strona" lub "skarżący") dotyczy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie (dalej: "SKO", "Kolegium") utrzymującej w mocy decyzję Wójta Gminy K. (dalej: "Wójt Gminy", "organ I Instancji") z 13 kwietnia 2023 r. nr F.3123.1.3.230019.1.2023, w sprawie wymiaru podatku rolnego, podatku leśnego i podatku od nieruchomości na 2023 r., pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego w kwocie 9.015 zł.
Z akt sprawy wynika, że podatnik jest właścicielem nieruchomości rolnych położonych w gminie K., obręb M., oznaczonych m.in. jako działki nr [...], sklasyfikowanych jako grunty rolne, nieużytki, drogi i lasy. Podatnik wykazał także do opodatkowania budynek mieszkalny o powierzchni 166,47 m2.
Ustalając stronie wysokość zobowiązania podatkowego na 2023 r. Wójt Gminy przyjął do podstawy opodatkowania: podatkiem rolnym - użytki rolne o powierzchni 74,3116 ha (w stosunku do kwoty 120,18 zł zastosowano zwolnienie), podatkiem od nieruchomości - budynek mieszkalny, grunty stanowiące drogi oraz nieużytki, zaś podatkiem leśnym - lasy o powierzchni 1,5674 ha. W decyzji z 13 kwietnia 2023 r. organ I instancji wyjaśnił, że pomimo zrealizowania na działkach należących do podatnika (nr [...]) inwestycji polegającej na budowie gazociągu, działki te nie uległy podziałowi, nie zostały przejęte przez Skarb Państwa, nie zmieniły właściciela oraz nie zostały wyłączone z produkcji rolnej. Stwierdził zatem, że strona jest nadal właścicielem ww. działek.
W odwołaniu od tej decyzji strona wniosła o jej uchylenie, zarzucając naruszenie przepisów ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, ze zm.; dalej: "Op") poprzez nienależyte ustalenie stanu faktycznego sprawy. Podniosła również, że w decyzji nie wskazano z czego wynika ulga w podatku rolnym.
Utrzymując w mocy decyzję będącą przedmiotem odwołania strony, Kolegium wyjaśniło, że podstawą zastosowania zwolnienia w podatku rolnym była decyzja Wójta Gminy z 29 grudnia 2017 r. nr F.3123.1.11.2017, w sprawie zwolnienia od podatku rolnego gruntów nowo nabytych o powierzchni 3,1828 ha przeliczeniowych na okres 5 lat od dnia nabycia tj. od 1 stycznia 2018 r. do 30 listopada 2024 r. Stwierdziło, że organ I instancji dokonał prawidłowego wymiaru podatku w tej sprawie, zgodnie z ewidencją gruntów i złożonym wykazem nieruchomości (budynek mieszkalny). Podkreśliło, że podatki rolny, leśny i od nieruchomości mają charakter majątkowy w tym znaczeniu, że obowiązek podatkowy powstaje przez sam fakt własności nieruchomości. Wskazało, że w wyniku inwestycji polegającej na budowie gazociągu na podstawie decyzji lokalizacyjnej Wojewody Warmińsko-Mazurskiego Nr [...] z 30 listopada 2017 r. oraz decyzji budowlanej Nr [...] z 16 października 2018 r. nie nastąpiło przejście własności gruntów należących do strony na rzecz Skarbu Państwa. Okoliczność ta zdaniem Kolegium jednoznacznie wynika z decyzji lokalizacyjnej, jak i z dodatkowych wyjaśnień Wojewody Warmińsko-Mazurskiego, wypisów z ewidencji gruntów i księgi wieczystej. Kolegium dodało, że dane zawarte w ewidencji gruntów mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Op, a podatnik kwestionujący prawidłowość tych danych powinien wszcząć procedurę ich zmiany w organie prowadzącym ewidencję (starosta), gdyż organ podatkowy nie ma uprawnień do ich zmiany.
W skardze na powyższą decyzję skarżący wniósł o jej uchylenie, zarzucając Kolegium naruszenie art. 122, art. 187 § 1 i art. 210 § 4 Op poprzez niedostateczną kontrolę ustaleń stanu faktycznego i ocenę dowodów, skutkujące błędnym uznaniem, że działki nr [...] nie zostały "odebrane egzekucyjnie".
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zagadnieniem spornym pomiędzy stronami w tej sprawie pozostawała kwestia własności działek nr [...], położonych w gminie K., obręb M. W ocenie skarżącego działki te zostały "odebrane egzekucyjnie" pod budowę gazociągu. Zdaniem natomiast Kolegium, w wyniku realizacji tej inwestycji nie nastąpiło przejście własności tych gruntów na rzecz Skarbu Państwa. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia miało zaś kluczowe znaczenie dla wyniku niniejszej sprawy. Jak trafnie bowiem zauważyło Kolegium w zaskarżonej decyzji, podatki rolny, leśny i od nieruchomości mają charakter majątkowy w tym znaczeniu, że obowiązek podatkowy powstaje przez sam fakt własności nieruchomości.
Własność gruntu (nieruchomości) jest także podstawą uzyskania legitymacji podatnika podatku rolnego, podatku leśnego i podatku od nieruchomości. Należy przy tym zaznaczyć, że osobom fizycznym, na których tak jak w niniejszej sprawie ciąży obowiązek podatkowy jednocześnie w zakresie podatku rolnego, podatku od nieruchomości i podatku leśnego dotyczący przedmiotów opodatkowania położonych na terenie tej samej gminy, wysokość należnego zobowiązania podatkowego pobieranego w formie łącznego zobowiązania pieniężnego ustala organ podatkowy w jednej decyzji (nakazie płatniczym). Stosowne regulacje w tym zakresie, jak również te dotyczące podatników poszczególnych podatków zawarte zostały w art. 3 ust. 1 i art. 6c ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 333), art. 2 ust. 1 i art. 6a ust. 1 ustawy z dnia 30 października 2002 r. o podatku leśnym (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 888 ze zm.) oraz art. 3 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 70).
Wydanie decyzji w formie łącznego zobowiązania pieniężnego poprzedzone jest przeprowadzeniem postępowania podatkowego, w którym ustalenie stanu prawnego poszczególnych przedmiotów opodatkowania następuje z wykorzystaniem danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Stosownie bowiem do art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1752 ze zm.), dane te stanowią podstawę wymiaru podatków. Ewidencja gruntów i budynków ma przy tym walor dokumentu urzędowego w rozumieniu art. 194 § 1 Op, a więc stanowi dowód tego, co zostało w niej stwierdzone. Przeprowadzenie przeciwdowodu względem danych zawartych w tej ewidencji (zgodnie z art. 194 § 3 Op) dotyczyć może tylko takich sytuacji, gdy (1) wpis w ewidencji gruntów i budynków jest niezgodny z treścią dokumentów, na podstawie których wpisu się dokonuje, (2) zachodzi sprzeczność z zapisami w innych rejestrach publicznych, których pierwszeństwo wynika z regulujących ich prowadzenie bezwzględnie obowiązujących przepisów, (3) gdy posłużenie się wyłącznie danymi ewidencyjnymi musiałoby się wiązać z pominięciem przepisów zawartych w ustawie podatkowej, mających wpływ na wymiar podatku (por. wyrok NSA z 16 maja 2023 r., III FSK 530/22, dostępny online w CBOSA). Żadna z tych okoliczności nie wystąpiła jednak w kontrolowanej sprawie.
Dla porządku należy wskazać, że w aktach sprawy (k. 59-61) znajduje się wydruk z ewidencji gruntów i budynków, z którego jednoznacznie wynika, że wg. stanu z 16 stycznia 2023 r. to skarżący jest jedynym właścicielem opisanych powyżej działek nr [...]. Podnoszone przez skarżącego okoliczności związane z realizacją na tych działkach inwestycji polegającej na budowie gazociągu nie stanowią natomiast skutecznego przeciwdowodu względem danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. W wyniku realizacji tej inwestycji nie nastąpiło bowiem przejście własności gruntów należących do skarżącego na rzecz Skarbu Państwa. Okoliczność ta jednoznacznie wynika z treści decyzji lokalizacyjnej Wojewody Warmińsko-Mazurskiego Nr [...] z 30 listopada 2017 r. (k. 1-15), w której (pkt IV) został określony jedynie zakres ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości stanowiących m.in. ww. działki za odszkodowaniem, poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości niezbędnej infrastruktury technicznej oraz udzielenie operatorowi gazociągu prawa do wejścia na teren nieruchomości dla prowadzenia na nich budowy inwestycji, a także prac związanych z konserwacją lub usuwaniem awarii. Jak wynika z akt sprawy (k. 44-48) obowiązek udostępnienia operatorowi gazociągu tych działek w celu prowadzenia na niej budowy gazociągu został zrealizowany w trybie egzekucji administracyjnej. Podjęte w wykonaniu decyzji lokalizacyjnej czynności egzekucyjne nie pozbawiły jednak skarżącego własności tych nieruchomości. Potwierdzeniem tej okoliczności są wyjaśnienia Wojewody Warmińsko-Mazurskiego z 8 października 2021 r. (k. 73), a także zapisy w księdze wieczystej nieruchomości wg stanu z 3 marca 2023 r. (k. 74-75). W tych okolicznościach nie ma usprawiedliwionych podstaw twierdzenie skarżącego o odebraniu mu własności działek nr [...], stanowiących przedmiot opodatkowania w kontrolowanej sprawie.
Końcowo należy wskazać, że Sąd zobowiązany był do przeprowadzenia w tej sprawie kontroli legalności decyzji organów podatkowych nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli w takich granicach Sąd nie stwierdził jednak naruszenia prawa, które w świetle art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), uzasadniałoby uwzględnienie skargi wniesionej w niniejszej sprawie. Organy dokonały bowiem prawidłowego wymiaru podatku w tej sprawie, zgodnie z ewidencją gruntów i budynków oraz złożonym wykazem nieruchomości (budynek mieszkalny). Niezasadne okazały się natomiast zarzuty podniesione w skardze.
Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI