I SA/Ol 288/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi S. Spółki z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie, które uchyliło postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o niedopuszczalności zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej prowadzonej w oparciu o zarządzenia zabezpieczenia. Organ pierwszej instancji uznał zarzut za niedopuszczalny, wskazując na jego tożsamość z argumentacją odwołania od decyzji zabezpieczającej. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uchylił to postanowienie, uznając, że organ pierwszej instancji nieprawidłowo ocenił datę wniesienia zarzutu i odwołania, a także nie wyjaśnił dostatecznie stanu faktycznego. WSA w Olsztynie oddalił skargę spółki. Sąd uznał, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając postanowienie organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd podkreślił, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania (art. 77 i 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.), nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego, w szczególności kwestii daty złożenia zarzutu w stosunku do daty wniesienia odwołania. Konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a organ odwoławczy nie mógł rozpoznać sprawy merytorycznie bez naruszenia zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 k.p.a.). Sąd wskazał, że organ odwoławczy nie mógł zmienić podstawy prawnej postępowania ani wyjść poza granice sprawy wyznaczone przez postanowienie organu pierwszej instancji. W związku z tym, skarga została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego w kontekście stosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organy odwoławcze, zwłaszcza w sprawach dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z uchyleniem postanowienia organu pierwszej instancji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania, co może mieć zastosowanie w podobnych przypadkach, gdzie organ odwoławczy stwierdza istotne braki w postępowaniu wyjaśniającym organu pierwszej instancji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ odwoławczy, uchylając postanowienie organu pierwszej instancji o niedopuszczalności zarzutu w postępowaniu zabezpieczającym i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania, naruszył zasadę dwuinstancyjności postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji nie wyjaśnił dostatecznie stanu faktycznego, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co uniemożliwiało merytoryczne rozstrzygnięcie w drugiej instancji bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, nie wyjaśniając dostatecznie stanu faktycznego (daty złożenia zarzutu i odwołania). Konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, a organ odwoławczy nie mógł rozpoznać sprawy merytorycznie bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Jaka jest prawidłowa data rozpoczęcia biegu terminu na złożenie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej w kontekście doręczenia zarządzenia zabezpieczenia i wiedzy zobowiązanego o wszczęciu postępowania?
Odpowiedź sądu
Sąd administracyjny nie rozstrzygnął tej kwestii bezpośrednio, ale wskazał, że organ odwoławczy podzielił pogląd, iż doręczenie tytułu wykonawczego nie zawsze stanowi bezwzględną przesłankę skutecznego wniesienia zarzutów, a kluczowe jest uzyskanie wiedzy o wszczęciu postępowania i jego przedmiocie.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy wskazał na dwa poglądy orzecznictwa: jeden, że termin biegnie od doręczenia tytułu wykonawczego z pouczeniem, drugi, że kluczowe jest uzyskanie wiedzy o wszczęciu postępowania i jego przedmiocie, co może nastąpić wcześniej niż doręczenie tytułu wykonawczego.
Czy zarzut w sprawie zabezpieczenia jest niedopuszczalny, jeśli jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu?
Odpowiedź sądu
Organ pierwszej instancji stwierdził niedopuszczalność zarzutu na tej podstawie. Organ odwoławczy uchylił to postanowienie, wskazując na nieprawidłową analizę dat złożenia zarzutu i odwołania.
Uzasadnienie
Organ pierwszej instancji uznał zarzut za niedopuszczalny z uwagi na jego tożsamość z argumentacją odwołania. Organ odwoławczy zakwestionował tę ocenę, wskazując na nieprawidłowe ustalenie daty wniesienia zarzutu i odwołania.
Przepisy (19)
Główne
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34 § 2 pkt 3 lit. a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 155a § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 155b § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 34 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 119 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 33 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 164 § 1 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 164 § 4
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 80 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 166b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 64a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., ponieważ organ pierwszej instancji nie wyjaśnił dostatecznie stanu faktycznego, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy miał istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, co uniemożliwiało merytoryczne rozstrzygnięcie w drugiej instancji bez naruszenia zasady dwuinstancyjności.
Odrzucone argumenty
Organ odwoławczy był uprawniony i zobowiązany do rozstrzygnięcia merytorycznego po uchyleniu nieprawidłowego postanowienia wydanego w pierwszej instancji. • Zasada dwuinstancyjności postępowania nie oznacza, że każda sprawa jest rozpoznawana w dwóch instancjach, lecz że w przypadku negatywnego stanowiska organu pierwszej instancji i wniesienia środka zaskarżenia, sprawa powinna być rozpatrzona ponownie.
Godne uwagi sformułowania
Zatem, w ocenie organu, rozpatrzenie zarzutów nie może zmierzać do podważenia ustaleń faktycznych i prawnych poczynionych w decyzji NUCS. • Istnieje zasadnicza różnica pomiędzy tymi dwoma środkami prawnymi, która przekłada się na zakres badania sprawy w ramach postępowania zarzutowego. • Zobowiązany w doręczonym mu odpisie tytułu wykonawczego (zarządzenia zabezpieczenia) jest pouczany o przysługującym mu prawie wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, co otwiera drogę do wystąpienia ze środkiem prawnym... • Zatem, w ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że środkiem tym jest skarga, nie zaś sprzeciw unormowany w przepisach art. 64a-64e p.p.s.a. • Zasada dwuinstancyjności postępowania oznacza, że każda sprawa administracyjna, jeżeli zawiśnie przed organem drugiej instancji na skutek wniesienia przez stronę środka zaskarżenia, wymaga ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia. • To, że druga instancja postępowania administracyjnego jest także instancją merytoryczną, potwierdza również brzmienie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla decyzję organu pierwszej instancji w całości lub części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy. • Zatem dopiero w sytuacji zaistnienia przeszkód do ponownego rozpatrzenia sprawy administracyjnej i zakończenia jej merytorycznym rozstrzygnięciem drugoinstancyjnym, dopuszczalne jest rozstrzygnięcie kasatoryjne. […]
Skład orzekający
Andrzej Brzuzy
sędzia
Anna Janowska
sprawozdawca
Jolanta Strumiłło
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego w kontekście stosowania art. 138 § 2 k.p.a. przez organy odwoławcze, zwłaszcza w sprawach dotyczących zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z uchyleniem postanowienia organu pierwszej instancji i przekazaniem sprawy do ponownego rozpoznania, co może mieć zastosowanie w podobnych przypadkach, gdzie organ odwoławczy stwierdza istotne braki w postępowaniu wyjaśniającym organu pierwszej instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, a także interpretacji zasady dwuinstancyjności, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i podatkowego.
“Kiedy organ odwoławczy może uchylić postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania? Wyjaśnienie zasady dwuinstancyjności w postępowaniu egzekucyjnym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.