I SA/Ol 248/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając, że prace nad nową metodyką żywienia kurcząt nie stanowiły działalności badawczo-rozwojowej kwalifikującej się do ulgi podatkowej.
Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 rok, wynikającej z odliczenia kosztów kwalifikowanych na działalność badawczo-rozwojową poniesionych w 2021 roku. Organy podatkowe odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając, że prace nad nową metodyką żywienia kurcząt nie spełniały kryteriów działalności badawczo-rozwojowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny utrzymał w mocy decyzję organu odwoławczego, stwierdzając, że opisane działania były rutynowe i stanowiły zwykłą działalność gospodarczą, a nie innowacyjną pracę rozwojową.
Spółka F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa wniosła o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 rok, argumentując, że odliczyła koszty kwalifikowane na działalność badawczo-rozwojową (B+R) poniesione w 2021 roku. Spółka twierdziła, że rozwijała nowe metodyki żywienia i chowu kurcząt, ponosząc koszty związane z tymi pracami. Organy podatkowe, w tym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając, że działania Spółki nie wypełniały przesłanek działalności badawczo-rozwojowej. W ocenie organów, prace nad metodyką żywienia opartą na pełnym ziarnie i paszy prestarter były rutynowymi czynnościami, wpisującymi się w zwykłą działalność gospodarczą fermy drobiu, a nie innowacyjnymi pracami rozwojowymi. Spółka nie wykazała twórczego charakteru, nowatorstwa ani nieprzewidywalności działań, a jedynie optymalizowała proces żywienia w oparciu o dostępne na rynku produkty. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę spółki, podzielając stanowisko organów. Sąd uznał, że działania Spółki polegały na standardowych czynnościach związanych z prowadzeniem fermy drobiu, a nie na działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu ustawy o CIT. W związku z tym, Spółce nie przysługiwało prawo do odliczenia kosztów kwalifikowanych, a tym samym do stwierdzenia nadpłaty podatku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, prace te stanowią rutynowe czynności w ramach zwykłej działalności gospodarczej fermy drobiu, a nie działalność badawczo-rozwojową.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że opisane działania Spółki, takie jak dobór proporcji pasz i ziarna, były standardowymi czynnościami biznesowymi, mającymi na celu optymalizację produkcji, a nie tworzeniem nowej wiedzy, metod czy rozwiązań. Brak było cech twórczości, nowatorstwa i nieprzewidywalności wymaganych dla działalności B+R.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.p.d.o.p. art. 18d § 2 i 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Koszty kwalifikowane to wydatki poniesione na działalność badawczo-rozwojową.
u.p.d.o.p. art. 18d § 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Odliczenia kosztów kwalifikowanych dokonuje się w zeznaniu za rok, w którym je poniesiono; nadwyżkę można odliczać przez kolejne sześć lat.
Pomocnicze
u.p.d.o.p. art. 4a § 26
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Definicja działalności badawczo-rozwojowej.
u.p.d.o.p. art. 4a § 28
Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych
Definicja kosztów kwalifikowanych.
O.p. art. 233 § 1 pkt 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
O.p. art. 220 § 2
Ustawa Ordynacja podatkowa
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji.
O.p. art. 72 § 1 pkt 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Podstawa do stwierdzenia nadpłaty.
O.p. art. 75 § 2 i 4a
Ustawa Ordynacja podatkowa
Procedura stwierdzania nadpłaty.
p.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Zakres kontroli sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prace nad nową metodyką żywienia kurcząt nie stanowią działalności badawczo-rozwojowej. Koszty poniesione na te prace nie są kosztami kwalifikowanymi. Działania Spółki miały charakter rutynowy i stanowiły zwykłą działalność gospodarczą.
Odrzucone argumenty
Działalność Spółki miała charakter badawczo-rozwojowy. Koszty poniesione na rozwój metodyki żywienia są kosztami kwalifikowanymi. Spółka miała prawo do odliczenia tych kosztów i stwierdzenia nadpłaty.
Godne uwagi sformułowania
działania, które należało zaliczyć do standardowych, rutynowych czynności wpisują się w zwykłą działalność gospodarczą w prowadzeniu fermy nie świadczy o autorskiej metodyce żywienia a jedynie o konieczności dostarczania hodowanym kurczętom odpowiedniej ilości i jakości paszy nie stanowi o tworzeniu nowych zastosowań i rozwiązań w hodowli drobiu skomponowanie odpowiednio zbilansowanego pokarmu dla drobiu [...] jest decyzją biznesową każdego właściciela fermy nie mają charakteru innowacyjnego
Skład orzekający
Przemysław Krzykowski
przewodniczący-sprawozdawca
Andrzej Brzuzy
członek
Katarzyna Górska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia działalności badawczo-rozwojowej w kontekście rolnictwa, zwłaszcza hodowli drobiu, oraz kryteriów kwalifikowania kosztów do ulgi B+R."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i może być mniej przydatne w innych sektorach lub dla innych rodzajów działalności B+R.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa jest interesująca dla prawników zajmujących się prawem podatkowym i ulgami B+R, ponieważ dotyczy precyzyjnej interpretacji definicji działalności badawczo-rozwojowej w kontekście praktycznych działań przedsiębiorcy.
“Czy optymalizacja paszy dla kurczaków to innowacja? Sąd rozstrzyga o uldze B+R.”
Dane finansowe
WPS: 210 190 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Ol 248/25 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2025-07-02 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2025-05-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Andrzej Brzuzy Katarzyna Górska Przemysław Krzykowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6113 Podatek dochodowy od osób prawnych Hasła tematyczne Podatek dochodowy od osób prawnych Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 1800 art. 18d ust. 2 i3, art.18d ust.8 Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych. Dz.U. 2023 poz 2383 art. 72 par.1 pkt 1, art. 75 par.2 i par. 4a Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski (sprawozdawca) Sędziowie sędzia WSA Andrzej Brzuzy sędzia WSA Katarzyna Górska Protokolant Specjalista Monika Rząp po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 lipca 2025 r. sprawy ze skargi F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością Spółka komandytowa z siedzibą w S. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 15 kwietnia 2025 r., nr 2801-IOD.4100.3.2025 w przedmiocie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 rok oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z 15 kwietnia 2025 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie (dalej: organ odwoławczy, Dyrektor), działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 i art. 220 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2025 r., poz. 111, dalej: O.p.), po rozpatrzeniu odwołania F. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, Spółka komandytowa z siedzibą w S. (dalej jako: Spółka, strona, skarżąca) utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Warmińsko - Mazurskiego Urzędu Skarbowego w Olsztynie (dalej: Naczelnik) z 18.12.2024 r., odmawiającą stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 r. w kwocie 210.190,00 zł. Jak wynika z akt sprawy oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wnioskiem z 19.09.2024 r. Spółka wniosła o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 r. w kwocie 210.190,00 zł. We wniosku wskazała, że w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej rozwija nowe metodyki żywienia i chowu kurcząt oraz rozwija i optymalizuje technologię ich produkcji, której celem jest osiąganie najlepszych wyników hodowlanych. W 2021 r. Spółka prowadziła prace nad rozwojem autorskiej metodyki żywienia zwierząt w oparciu o pełne ziarno i paszy prestarter dla piskląt, ponosząc koszty związane z tymi pracami, stanowiące koszty uzyskania przychodów. Do celów ulgi B+R Spółka uwzględniła wyłącznie projekt spełniający przesłanki systematyczności, twórczego charakteru, nowatorstwa i nieprzewidywalności oraz możliwości odtworzenia wyników. W szczególności w projektach tych prowadzony był stały monitoring parametrów będących kryteriami kwalifikacji badanej metody żywienia. Celem realizowanych prac B+R było obniżenie kosztów produkcji, poprawa funkcjonalności przewodu pokarmowego, poprawa jakości ściółki, mikroklimatu oraz dobrostanu drobiu. Pełnomocnik Spółki wskazał, że ze względu na liczbę realizowanych projektów, prace nad przygotowaniem dokumentacji rozliczeniowej do ulgi B+R za 2021 r. zostały zakończone 20.08.2024 r. Na ich podstawie potwierdzono zakres prac badawczo-rozwojowych kwalifikujących się do ulgi oraz wyliczona została kwota kosztów kwalifikowanych w wysokości 1.761.082,99 zł. Reasumując we wniosku Spółka stwierdziła, że w 2021 r. osiągnęła dochód w kwocie 654.821,93 zł, stąd odliczyła od podstawy opodatkowania wydatki związane z prowadzeniem prac badawczo-rozwojowych do wysokości osiągniętego dochodu. Pozostałą, nieodliczoną kwotę kosztów kwalifikowanych za 2021 r., tj. 1.106.260,99 zł, Spółka wykazała w poz. 46 załącznika CIT/BR, jako kwotę kosztów B+R do rozliczenia w kolejnych okresach. Wskazała, że odliczenie od podstawy opodatkowania wydatków związanych z prowadzeniem prac badawczo-rozwojowych w wysokości 1.106.260,99 zł powoduje powstanie nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych w wysokości 210.190,00 zł. Ponadto poinformowała, że 19.09.2024 r. Spółka złożyła korektę deklaracji rocznej CIT-8 za 2022 r. uwzględniając wskazane koszty w załączniku CIT/BR. W poz. 39 załącznika CIT/BR za 2022 r., Spółka wykazała kwotę kosztów kwalifikowanych nieodliczonych w poprzednich latach w wysokości 1.106.261,06 zł oraz taką samą kwotę w poz. 42 załącznika CIT/BR do rozliczenia w roku podatkowym. Naczelnik decyzją z 18.12.2024 r. odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 r. w kwocie 210.190,00 zł. Uzasadniając swoje stanowisko organ I instancji wskazał, że po przeprowadzonym postępowaniu podatkowym za 2021 r., decyzją z 19.12.2024 r. odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 r. w kwocie 124.416 zł. Stwierdził, że poniesione w 2021 r. koszty nie są kosztami kwalifikowanymi poniesionymi na prace badawczo-rozwojowe, o których mowa w art. 4a pkt 26 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Nadpłata w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 r., wykazana przez Spółkę we wniosku o stwierdzenie nadpłaty z 19.09.2024 r. oraz w złożonej korekcie CIT-8 za 2022 r. w wysokości 210.190 zł, wynika wyłącznie z tytułu nieodliczonej kwoty kosztów kwalifikowanych na działalność badawczo- rozwojową poniesionych w 2021 r. w wysokości 1.106.261,06 zł. Uwzględniając powyższe, organ odmówił stwierdzenia nadpłaty w podatku CIT za 2022 r. w kwocie 210.190,00 zł. Po rozpatrzeniu odwołania, zaskarżoną decyzją z 15 kwietnia 2025 r. organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wskazał przy tym, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z 1.04.2025 r., znak: 2801-IOD.4100.2.2025. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika z 19.12.2024 r. o odmowie stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 r. w kwocie 124.416 zł, uznając że działania podejmowane przez Spółkę w ramach realizacji projektu, nie wypełnia przesłanek i założeń prac rozwojowych w rozumieniu art. 4a pkt 26 ustawy o CIT. Dyrektor powołując się na decyzję z 1.04.2025 r. zwrócił uwagę, że przy realizacji ww. projektu Spółka wykonywała działania, które należało zaliczyć do standardowych, rutynowych czynności, jakie towarzyszą takiej działalności firmy zajmującej się hodowlą drobiu. W ocenie organu odwoławczego prowadzone protokoły żywienia oraz przedstawiona, nowa metodyka żywienia drobiu wpisywały się w zwykłą działalność gospodarczą w prowadzeniu fermy, dążącej do jak najlepszych wyników produkcyjnych. Bowiem ww. czynności to właściwy dobór proporcji pokarmu, który gwarantował prawidłowe żywienie i dostosowanie do indywidualnych potrzeb danego rzutu kurcząt. Natomiast powyższe nie świadczyło o autorskiej metodyce żywienia a jedynie, jak wskazano wyżej o konieczności dostarczania hodowanym kurczętom odpowiedniej ilości i jakości paszy oraz pszenicy, w tym prestarterów, które stanowiły podstawę ich żywienia. Zdaniem organu odwoławczego, były to działania rutynowe, które nie wykraczały poza ogólnie przyjęte dla tego typu działalności normy, zatem nie była to działalność, której można przypisać twórczy charakter. Zatem zdaniem organu odwoławczego opracowywanie/poszukiwanie odpowiedniej metody żywienia drobiu wykorzystując gotowe składniki stanowi zwykłą działalność gospodarczą w prowadzeniu fermy drobiu, której nie można przypisać twórczego charakteru. Powyższych działań w ocenie organu odwoławczego nie można było również uznać za innowacyjne. Działania w ramach projektu dotyczyły wyłącznie zmian wprowadzonych w procesie żywienia w oparciu o dostępne na rynku gotowe produkty co nie stanowi o tworzeniu nowych zastosowań i rozwiązań w hodowli drobiu. Przedmiotowe działania nie były również nową wiedzą, a stanowiły nawet nie nowy a jedynie ulepszony produkt, który nie wpisywał się w definicję działalności badawczo-rozwojowej. Spółka nie prowadziła bowiem prac rozwojowych obok podstawowej działalności, której efektem byłoby uzyskanie wyniku, prowadzącego do powstania produktu/procesu znacząco odbiegającego od dotychczasowych. Dyrektor wskazał, że z zestawienia kosztów kwalifikowanych dotyczących spornego projektu i dokumentów źródłowych wynikało, że Spółka ponosiła jedynie wydatki związane z zakupem paszy i wynagrodzeniem lekarza weterynarii, które ponoszone były w związku z realizacją spornego projektu. Zdaniem organu odwoławczego były to wydatki związane standardowo przy takim rodzaju wykonywanej działalności, jaką jest hodowla drobiu i nie można stwierdzić, że wykraczały one poza zwykłą działalność Spółki. Ponadto organ odwoławczy podkreślił również, że ww. działania nie były również produkcją próbną, ani testową (typowych dla prac badawczo-rozwojowych), natomiast było to prowadzenie regularnej i podstawowej produkcji w pełnym wymiarze bowiem nową metodykę żywienia kurcząt zastosowano we wszystkich posiadanych sześciu kurnikach, liczących ogółem 250.400 sztuk, czyli na całej populacji kurcząt utrzymywanych na Fermie w tym okresie. Dyrektor podkreślił również, że w toku postępowania Spółka nie przedstawiła żadnej dokumentacji, z której wynikałoby, że w celu prowadzenia prac rozwojowych poniosła wydatki związane np. z zakupem sprzętu specjalistycznego wykorzystywanego bezpośrednio w tej działalności, zakupem ekspertyz, opinii, usług doradczych lub usług równorzędnych, ani nie nabyła wyników prowadzonych badań naukowych na potrzeby prac rozwojowych. Spółka jedynie zleciła post factum sporządzenie raportu firmie zewnętrznej - Raportu z działalności B+R, która, jak wskazał pełnomocnik Spółki w odwołaniu, dokonała weryfikacji spełnienia kryteriów do zastosowania ulgi badawczo- rozwojowej oraz przygotowała i uporządkowała dokumenty by były zrozumiałe dla organów podatkowych. Organ odwoławczy podkreślił również, że przy realizacji ww. projektu Spółka wykorzystała własne wieloletnie doświadczenie, dostępną wiedzę i umiejętności z branży oraz wiedzę i wieloletnie doświadczenie lekarza weterynarii M. B. (zatrudnionego w Spółce od 2013 r.). Organ nie podważył zasług lekarza w tworzeniu nowoczesnej fermy, która w ocenie Spółki, z uwagi jakość żywca drobiowego oraz wypracowane dobre praktyki hodowlane, służy innym hodowcom jako przykład. Niemniej jednak podkreślił, że wskazany przez Spółkę zespół badawczo-rozwojowy (w osobie M. B.) nie opracował żadnej nowej receptury a jedynie dobrał optymalne proporcje dostępnych gotowych pasz i pełnego ziarna w zależności od stadium rozwojowego kurcząt w krytycznym momencie ich tuczu. O braku podstaw do zastosowania w sprawie ulgi B+R przemawiała również okoliczność braku zwiększonego ryzyka, które towarzyszy działalności innowacyjnej o charakterze badawczo- rozwojowym. Z ustalonego stanu faktycznego wynikało, że Spółka ponosiła w 2021 ryzyko na poziomie, który zwykle cechuje każdą działalność gospodarczą (koszty kwalifikowane dotyczyły wydatków związanych z zakupem paszy i wynagrodzeniem lekarza weterynarii). Czynności podejmowane przez Spółkę w ramach spornego projektu nie wykraczały w ocenie organu poza ogólnie przyjęte dla tego typu działalności normy. Zatem w ocenie Dyrektora realizacja w 2021 r. prac polegających na opracowaniu i walidacji rzeczywistych nowych metodyk żywienia i hodowli drobiu w oparciu o pełne ziarno oraz paszy prestarter, nie miały charakteru prac rozwojowych w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Tak samo koszty kwalifikowane odliczone przez Spółkę nie miały charakteru kosztów kwalifikowanych wskazanych w art. 18d ustawy o CIT. Uwzględniając, że nadpłata w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 r. wykazana we wniosku o stwierdzenie nadpłaty z 19.09.2024 r. oraz w korekcie CIT-8 za 2022 r., w wysokości 210.190 zł, wynika wyłącznie z tytułu nieodliczonej kwoty kosztów kwalifikowanych na działalność badawczo-rozwojową poniesionych w 2021 r. w wysokości 1.106.261,06 zł oraz mając na uwadze decyzję Dyrektora z 1.04.2025 r. Dyrektor uznał, że Spółce nie przysługuje zgodnie z art. 18d ust. 8 ustawy CIT prawo do dalszego odliczania kosztów z 2021 r., w kolejnych następujących po sobie sześciu latach podatkowych. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia nadpłaty, o których mowa w art. 72 § 1 pkt 1 w zw. z art. 75 § 2 i § 4a OP. Brak jest zatem podstaw do uchylenia i zmiany zaskarżonej decyzji. Natomiast zarzut odwołania dotyczący naruszenia art. 75 ust. 4a OP był nieuzasadniony. Wobec ustalenia, że Spółka w 2021 r. nie prowadziła działalności badawczo-rozwojowej, a wskazywane przez nią koszty nie stanowią kosztów kwalifikowanych w myśl art. 18d ust. 2 i 3 ustawy CIT, Dyrektor uznał pozostałe zarzuty odwołania za nieuzasadnione. Odnoszą się bowiem do kwestii merytorycznych rozstrzygniętych ostatecznie w decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z 1.04.2025 r. Wobec ostatecznego rozstrzygnięcia, że poniesione w 2021 r. koszty nie są kosztami kwalifikowanymi poniesionymi na prace badawczo-rozwojowe, o których mowa w art. 4a pkt 26 ustawy o CIT, na treść niniejszego rozstrzygnięcia, bez wpływu pozostają przedłożone przez pełnomocnika Spółki przy piśmie z 13.03.2025 r. załączniki, tj.: - oświadczenie podpisane przez prezesa Spółki A. G. oraz kierownika zakładu M. B. - na okoliczność, że działalność Spółki stanowiła działalność badawczo rozwojową; - dyplom M. B. (lekarza weterynarii) na okoliczność, że dysponował on odpowiednią wiedzą umożliwiającą Spółce prowadzenie działalności badawczo rozwojowej; - oświadczenie B. zawierającego opis preparatu [...] - na okoliczność, że Spółka w projekcie Nr [...] użyła wbrew twierdzeniom organu pierwszej instancji preparat (prestarter), co stanowiło przejaw działalności badawczo rozwojowej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie Spółka zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie szeregu przepisów mających istotny wpływ na wynik postępowania, tj.: 1) naruszenie art. 233 § 1 pkt 1) w zw. z art. 75 § 4a OP poprzez utrzymanie w mocy decyzji I instancji o odmowie stwierdzenia nadpłaty w sytuacji, gdy nadpłata wystąpiła, 2) naruszenie art. 18d ust. 1 i nast. ustawy z dnia 15 lutego 1992 r o podatku dochodowym od osób prawnych (tekst jedn. Dz.U poz. 2805 z 2023 r., dalej ustawa o CIT) w zw. z art. 4a pkt 26 i pkt 28 ustawy o CIT poprzez utrzymanie w mocy decyzji I instancji na skutek uznania, że działalność Spółki objęta wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty nie miała charakteru prac rozwojowych, a w konsekwencji koszty kwalifikowane odliczone przez Spółkę me miały charakteru kosztów kwalifikowanych wskazanych w art. 18d Ustawy o CIT, podczas gdy działalność Spółki stanowiła działalność badawczo-rozwojową, a koszty ponoszone na potrzeby tej działalności stanowią koszty kwalifikowane, które Spółka miała prawo odliczyć. 3) naruszenie art. 122, art. 187 § 1 w zw. z art. 191 OP poprzez błędne ustalenie stanu faktycznego, polegające m.in. na błędnym przyjęciu przez organ, że: a) działania Spółki w zakresie badania wpływu pszenicy na efekty chowu nie miały charakteru badawczo-rozwojowego, ale stanowiły rutynową działalność Spółki, podczas gdy w ramach Projektu [...] prowadzono chów w sposób odróżniający się od standardowej produkcji prowadzonej w podmiotach o podobnym profilu działalności (fermy drobiu) oraz znacząco różniący się od innych dotychczas realizowanych przez Spółkę hodowli drobiu. b) projekt nr [...] nie doprowadził do wzrostu innowacyjności firmy w zakresie autorskich metod, protokołów żywienia drobiu opartych o pełne ziarno pszenicy", w sytuacji, gdy jak wynika z przedstawionej Organowi dokumentacji, efektem przeprowadzenia projektu był rozwój autorskiej metody karmienia drobiu opartej o pełne ziarno pszenicy i prestarter, która pozwoliła na określenie optymalnego udziału procentowego pełnego ziarna pszenicy w diecie zwierząt na poszczególnych etapach ich wzrostu oraz na wypracowanie sposobu na przyspieszenie wzrostu piskląt w pierwszej fazie tuczu; c) zastosowano testowy protokół żywienia we wszystkich posiadanych sześciu kurnikach, a zatem nie była to produkcja próbna, ani testowa, podczas gdy produkcja ta wprawdzie była realizowana we wszystkich sześciu kurnikach, jednak wyłącznie w odniesieniu do jednego z kilku rzutów w całym roku obrotowym; 4) naruszenie art. 187 § 1 w zw. z art. 191 OP poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego wyrażającą się w pominięciu istotnej części okoliczności faktycznych o kluczowym znaczeniu dla rozstrzygnięcia, które dotyczą działalności Spółki, a w szczególności poprzez: a) uznanie za niewiarygodne wyjaśnień strony o badawczo-rozwojowym charakterze projektu, m.in. pominięcie oświadczenia o dokumentacji projektowej prowadzonej w formie elektronicznej ze względu na brak podpisu oraz wymaganie dostarczenia określonych przez organ dokumentów, mimo iż art. 18d ustawy o CIT nie precyzuje formy prowadzenia dokumentacji projektu badawczo-rozwojowego; b) pominięcie oświadczenia prezesa Spółki A. G. oraz kierownika zakładu M. B. o badawczo-rozwojowym charakterze przeprowadzonego projektu oraz o specyfice działalności Skarżącej (jako wiodącej w regionie fermy, wdrażającej innowacyjne metody hodowli kurcząt rasy brojler); c) pominięcie wyjaśnień co do rozbieżności pomiędzy ilością pszenicy zużytej do realizacji projektu nr [...] a ilością pszenicy wykazaną na fakturze kosztowej zaliczonej do kosztów kwalifikowanych projektu; d) pominięcie wyjaśnień skarżącej co do wyjątkowego charakteru zatrudnienia M. B. jako lekarza weterynarii na pełen etat, w sytuacji gdy fermy (nie prowadzące tak innowacyjnej działalności jak skarżąca), co do zasady, nie zatrudniają na etacie wyspecjalizowanych lekarzy weterynarii; e) arbitralne uznanie, że testowy protokół żywienia powinien być realizowany na części a nie na całości stada, co miałoby przeczyć badawczo-rozwojowemu charakterowi projektu, podczas gdy ulepszona metoda żywienia była stosowana wyłącznie w jednej partii produkcyjnej fermy; f) zakwestionowanie dowodów zakupu pasz na podstawie stwierdzenia, że nabywane one były przed rozpoczęciem tuczu, podczas gdy Spółka wskazała iż nie mając odrębnych magazynów przygotowuje pasze do tuczu w silosach bezpośrednio przy kurnikach, a zatem ich wcześniejszy zakup przed rozpoczęciem rzutu jest możliwy i celowy. Biorąc pod uwagę powyższe, skarżąca wniosła o: - uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji I instancji w całości - zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje: Skarga, jako bezzasadna, podlega oddaleniu. Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Tj. Dz. U z 2024 r., poz. 1267 ze zm..) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem legalności, a więc zgodności działań administracji z obowiązującym prawem. W przypadku, gdy sąd administracyjny stwierdzi, iż wydana decyzja narusza prawo, to zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Tj. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 - dalej jako: "p.p.s.a."), uchyla decyzję w części lub całości. Uchylenie decyzji następuje, gdy doszło do naruszenia prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W tak określonym zakresie kognicji, Sąd ocenił, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób powodujący konieczność jej wyeliminowania z porządku prawnego, a co za ty idzie - podlega oddaleniu. Rozważania merytoryczne poprzedzić należy również wyjaśnieniem, iż w zakresie oceny stanu faktycznego ustalonego przez organy, sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego, a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie (vide - wyrok NSA z dnia 6 lutego 2008 r. sygn. akt: II FSK 1665/06 - dostępny, podobnie jak wszystkie przywołane w niniejszym uzasadnieniu orzeczenia, w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://cbosa.nsa.gov.pl). Zatem oceniając stan faktyczny ustalony przez organy, sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej (organy podatkowe), albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej, w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy. Zdaniem Sądu, z akt niniejszej sprawy wynika, że organy podatkowe uwzględniając wynikający z art. 122 OP obowiązek podejmowania niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, zgodnie z zasadą prawdy materialnej wyrażoną w przywołanym art. 122 OP zgromadziły i w sposób wyczerpujący rozpatrzyły zebrany w sprawie materiał dowodowy, oceny wyprowadzone na jego podstawie w sposób należyty wypełniają obowiązki płynące z zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w dyspozycji art. 122 i art. 187 § 1 OP, jak też z zasady swobodnej oceny dowodów unormowanej w art. 191 OP. W następstwie tak prowadzonych czynności, ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny, przywołany dla potrzeb niniejszego uzasadnienia w formie argumentów organu odwoławczego, stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd. Sąd nie dopatrzył się, w postępowaniu organów obu instancji, naruszenia przepisów procedury, na które wskazała Spółka. Okoliczności istotne dla przedmiotu sprawy były przedmiotem analizy organów, której rezultaty zostały szczegółowo opisane i ocenione w uzasadnieniach zarówno zaskarżonej decyzji jak i rozstrzygnięcia organu I instancji. Przechodząc do istoty sprawy podnieść trzeba, że sprawa niniejsza zainicjowana została wnioskiem strony o stwierdzenie nadpłaty w podatku w podatku dochodowym od osób prawnych za 2022 r. Powyższa nadpłata, wykazana we wniosku o stwierdzenie nadpłaty z 19.09.2024 r. oraz w korekcie CIT-8 za 2022 r., w wysokości 210.190 zł, wynikała wyłącznie z tytułu nieodliczonej kwoty kosztów kwalifikowanych na działalność badawczo-rozwojową poniesionych w 2021 r. w wysokości 1.106.261,06 zł. Założenia warunkujące możliwość zastosowania ulgi badawczo-rozwojowej uregulowane zostały w treści art. 18d ustawy o CIT. Istota tego rodzaju ulgi polega na możliwości odliczenia przez podatnika kosztów kwalifikowanych czyli określonej kategorii wydatków, które poniesione zostały w związku z prowadzoną działalnością badawczo-rozwojową podmiotu. Bowiem w myśl art. 18d ust. 1 niniejszej ustawy, podatnik uzyskujący przychody inne niż przychody z zysków kapitałowych odlicza od podstawy opodatkowania, ustalone zgodnie z art. 18, koszty uzyskania przychodów poniesione na działalność badawczo-rozwojową, zwane dalej "kosztami kwalifikowanymi". Kwota odliczenia nie może w roku podatkowym przekraczać kwoty dochodu uzyskanego przez podatnika z przychodów innych niż przychody z zysków kapitałowych. Zgodnie natomiast art. 18d ust. 8 ustawy o CIT odliczenia dokonuje się w zeznaniu za rok podatkowy, w którym poniesiono koszty kwalifikowane. W przypadku gdy podatnik poniósł za rok podatkowy stratę albo wielkość dochodu podatnika jest niższa od kwoty przysługujących mu odliczeń, odliczenia - odpowiednio w całej kwocie lub w pozostałej części - dokonuje się w zeznaniach za kolejno następujące po sobie sześć lat podatkowych następujących bezpośrednio po roku, w którym podatnik skorzystał lub miał prawo skorzystać z odliczenia. Rozpoznając niniejszą skargę, Sąd miał na uwadze, że Spółka zaskarżyła do Sądu decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z 1.04.2025 r. znak: 2801-IOD.4100.2.2025., utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Skarbowego w Olsztynie, którą odmówiono stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 r. w kwocie 124.416 zł. W ww. decyzji organ odwoławczy ocenił czy prowadzona przez Spółkę w 2021 r. działalność w zakresie realizacji projektu opracowania autorskiej metodyki żywienia zwierząt w oparciu o pełne ziarno i paszy prestarter, posiadała znamiona działalności badawczo-rozwojowej. Na podstawie zebranego materiału dowodowego w postępowaniu podatkowym w podatku CIT za 2021 r., organy podatkowe obu instancji uznały, że działania podejmowane przez Spółkę w ramach realizacji ww. projektu, nie wypełnia przesłanek i założeń prac rozwojowych w rozumieniu art. 4a pkt 26 ustawy o CIT. Następnie Sąd miał na uwadze, że wyrokiem z 2 lipca 2025 r. o sygn. akt I SA/Ol 247/25, oddalono skargę na decyzję Dyrektora z 1.04.2025 r. o odmowie stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób prawnych za 2021 r. w kwocie 124.416 zł, uznając, że działania podejmowane przez Spółkę w ramach realizacji projektu, nie wypełniają przesłanek i założeń prac rozwojowych w rozumieniu art. 4a pkt 26 ustawy o CIT. W szczególności Sąd uznał, że kompleksowa ocena zebranych dowodów dokonana we wzajemnej łączności nie potwierdziła stanowiska skarżącej do prawa do ulgi B+R. Przy realizacji ww. projektu Spółka wykonywała działania, które należy zaliczyć do standardowych, rutynowych czynności, jakie towarzyszą takiej działalności firmy zajmującej się hodowlą drobiu. Prowadzone protokoły żywienia oraz przedstawiona, nowa metodyka żywienia drobiu wpisują się w zwykłą działalność gospodarczą w prowadzeniu fermy drobiu, dążącej do jak najlepszych wyników produkcyjnych. Opisane w Raporcie czynności to właściwy dobór proporcji pokarmu, który gwarantuje prawidłowe żywienie i dostosowanie do indywidualnych potrzeb danego rzutu kurcząt. Powyższe nie świadczy natomiast o autorskiej metodyce żywienia a jedynie o konieczności dostarczania hodowanym kurczętom odpowiedniej ilości i jakości paszy oraz pszenicy, w tym prestarterów, które stanowią podstawę ich żywienia. Działania w ramach projektu dotyczyły wyłącznie zmian wprowadzonych w procesie żywienia w oparciu o dostępne na rynku gotowe produkty co nie stanowi o tworzeniu nowych zastosowań i rozwiązań w hodowli drobiu. W ocenie Sądu, działania Spółki dotyczyły realizacji podstawowej produkcji, jaką jest tucz kurcząt rzeźnych, w której Spółka wykorzystywała własne wieloletnie doświadczenie, dostępną wiedzę i umiejętności z branży. Podnoszone przez Spółkę okoliczności nie świadczyły o autorskiej metodyce żywienia a jedynie o konieczności dostarczania hodowanym kurczętom odpowiedniej ilości i jakości paszy oraz pszenicy, w tym prestarterów, które stanowią podstawę ich żywienia. Nawet samodzielne dozowanie pełnego ziarna pszenicy do gotowej paszy, nie przesądza o tym, że Spółka prowadzi prace rozwojowe. Powyższe działania nie są nową wiedzą, a jedynie stanowią nawet nie nowy a jedynie ulepszony produkt, który nie wpisuje się w definicję działalności badawczo-rozwojowej. Cecha twórczości nie przejawia się bowiem tylko w wytworzeniu nowego/ulepszonego produktu, ale wymaga zidentyfikowania nowego wytworu intelektu, nowych koncepcji, metod, narzędzi lub rozwiązań niewystępujących dotychczas w praktyce gospodarczej, których nie wystarczy zaczerpnąć z istniejących już rozwiązań. Jak zasadnie zaznaczył organ odwoławczy, skomponowanie odpowiednio zbilansowanego pokarmu dla drobiu, czy to przy pomocy gotowych mieszanek pasz, czy tak jak Spółka samodzielne dozowanie pełnego ziarna pszenicy do gotowej paszy, jest decyzją biznesową każdego właściciela fermy. Powyższe czynności nie wymagają zaangażowania przedsiębiorcy znacząco wykraczającego poza jego zwykłą działalność, które wiążą się z ponoszeniem dodatkowych kosztów oraz nierzadko nawet poniesieniem porażki Sąd uznał przy tym, że przedmiotowy projekt nie miał charakteru innowacyjnego. Podniósł, że każda zmiana w sposobie karmienia kurcząt rzeźnych powoduje przyjęcie innych proporcji karmy czy zastosowania pasz wspomagających rozwój, co jednak nie świadczy o innowacyjności takich działań. Działania dotyczące prawidłowego doboru pasz, ziaren i karm, wyrażonego w procentowych proporcjach, stanowiły wyłącznie zmiany wprowadzone w procesie żywienia w oparciu o dostępne na rynku gotowe produkty co nie stanowi o tworzeniu nowych zastosowań i rozwiązań w hodowli drobiu. Zatem skomponowanie odpowiednio zbilansowanego pokarmu dla drobiu poprzez samodzielne dozowanie pełnego ziarna pszenicy do gotowej paszy, jest decyzją biznesową właściciela fermy i nie ma charakteru innowacyjnego. Spółka nie prowadziła przy tym prac rozwojowych obok podstawowej działalności, której efektem byłoby uzyskanie wyniku, prowadzącego do powstania produktu/procesu znacząco odbiegającego od dotychczasowych. Nową metodykę żywienia kurcząt zastosowano we wszystkich posiadanych sześciu kurnikach, liczących ogółem 260.400 sztuk, czyli na całej populacji kurcząt utrzymywanych na fermie w tym okresie. Na marginesie powyższych wywodów warto wskazać, że Polska jest obecnie liderem w Unii Europejskiej w produkcji mięsa kurcząt brojlerów i indyków rzeźnych oraz dostarcza na jej rynek ok. 20% jaj. Tak wysoki poziom produkcji drobiarskiej jest możliwy dzięki nowoczesnym metodom chowu i hodowli ptaków w połączeniu z postępem genetycznym, który doprowadził do wytworzenia nowych linii i mieszańców przystosowanych do szybkiego wzrostu i wysokiego poziomu nieśności. Z oficjalnych publikacji zawartych na witrynie internetowej Polskiego Stowarzyszenia Zrównoważonego Rolnictwa i Żywności można zapoznać się z wynikami wieloletnich badań naukowych w tym zakresie (por. program wieloletni: "Ulepszenie krajowych źródeł białka roślinnego, ich produkcji, systemu obrotu i wykorzystania w paszach" uchwała nr 149/2011 z dnia 9 sierpnia 2011 r. oraz "Zwiększenie wykorzystania krajowego białka paszowego dla produkcji wysokiej jakości produktów zwierzęcych w warunkach zrównoważonego rozwoju" por. uchwała nr 222/2015 z dnia 15 grudnia 2015 roku). Powszechnie dostępne wyniki badań zawierają również zalecenia żywienia zwierząt w oparciu o pełne ziarno i paszy prestarter dla piskląt. Dodatkowo wskazać należy, że skład paszy dla kurcząt w UE regulowany jest przez liczne rozporządzenia i dyrektywy, mające na celu zapewnienie odpowiedniego odżywienia ptaków oraz bezpieczeństwa żywności. Podstawą jest zbilansowanie dawki pokarmowej pod kątem energii, białka, aminokwasów, witamin i składników mineralnych, przy uwzględnieniu wieku, rasy i przeznaczenia kurcząt (np. brojler, nioska). Unijne przepisy regulują skład pasz dla kurcząt, aby zapewnić bezpieczeństwo żywności i dobrostan zwierząt. Kluczowe dokumenty to: - Rozporządzenie (WE) nr 767/2009 o wprowadzeniu do obrotu i stosowaniu pasz, które określa wymagania dotyczące etykietowania pasz, składników paszowych, zakazanych substancji i dopuszczalnych poziomów zanieczyszczeń. - Dyrektywa 2002/32/WE w sprawie niepożądanych substancji w paszach, które określa dopuszczalne poziomy zanieczyszczeń w paszach, takich jak metale ciężkie, mikotoksyny, pestycydy. - Rozporządzenie (WE) nr 183/2005 ustanawiające wymagania dotyczące higieny pasz, które określa zasady higieny pasz, w tym produkcję, przetwarzanie, magazynowanie i transport, aby zapobiec skażeniu pasz. Oddalając skargę na decyzję Dyrektora z 1 kwietnia 2025 r. Sąd uznał, że koszty produkcji podstawowej nie mogą stanowić przesłanki do rozpoznania i zaliczenia ich do działalności badawczo-rozwojowej jako kosztów kwalifikowanych, będących podstawą do odliczenia od dochodu, nawet jeżeli opracowane nowe protokoły żywienia kurcząt zostały oparte o posiadane zasoby wiedzy i były prowadzone systematycznie. Wpisują się one bowiem w ramy standardowych działań podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, podobnie jak zatrudnienie lekarza weterynarii na stałe, jako kierownika nadzorującego pracę fermy. Koszty kwalifikowane odliczone przez Spółkę nie miały zatem charakteru kosztów kwalifikowanych wskazanych w art. 18d ustawy o CIT. Uwzględniając zatem treść powołanego art. 18d ust. 8 ustawy o CIT oraz oddalający wyrok Sądu o sygn. akt I SA/Ol 247/25 uznać należało, że Spółce nie przysługuje prawo do dalszego odliczania kosztów z 2021 r. w kolejnych następujących po sobie sześciu latach podatkowych. W konsekwencji, w rozpatrywanej sprawie nie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia nadpłaty, o których mowa w art. 72 § 1 pkt 1 w zw. z art. 75 § 2 i § 4a OP. Brak było zatem podstaw do uchylenia i zmiany decyzji organu I instancji. Zatem zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 233 § 1 pkt 1) w zw. z art. 75 § 4a OP poprzez utrzymanie w mocy decyzji I instancji należało uznać za bezpodstawny. Wobec uznania przez Sąd, że Spółka w 2021 r. nie prowadziła działalności badawczo-rozwojowej, a wskazywane przez nią koszty nie stanowią kosztów kwalifikowanych w myśl art. 18d ust. 2 i 3 ustawy CIT, to należało uznać, że pozostałe zarzuty skargi odnoszące się do kwestionowania przez organ, iż Spółka w ww. roku prowadziła działalność badawczo-rozwojową w związku z realizacją projektu nr [...], są nieuzasadnione. Odnoszą się bowiem do kwestii merytorycznych rozstrzygniętych ostatecznie w decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z 1.04.2025 r, znak: 2801-IOD.4100.2.2025. Ustosunkowując się z kolei do powołanych w skardze interpretacji podatkowych należy podnieść, że interpretacja indywidualna nie jest źródłem powszechnie obowiązującego prawa, gdyż dotyczy jedynie stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym, a w części dotyczącej zdarzenia przyszłego - stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji. Podkreślić przy tym trzeba, że interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego podanym przez wnioskodawcę w złożonym wniosku. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swoją aktualność, zatem wskazane w skardze interpretacje nie mogą być wiążące w rozpatrywanej sprawie. Przez zastosowanie się do wydanej interpretacji podatkowej wnioskodawca zyskuje ochronę prawną przed negatywnymi konsekwencjami podjęcia takich decyzji. Co warto przy tym podkreślić funkcja ochronna interpretacji podatkowej ma zastosowanie jedynie w przypadku wystąpienia takiego samego stanu faktycznego, który opisano w interpretacji indywidualnej. Nie można równać znaczenia opublikowanych indywidualnych interpretacji podatkowych z wydaniem interpretacji ogólnej w zakresie danego zagadnienia podatkowego. Spółka nie występowała o interpretację indywidualną, zatem z uwagi na brak interpretacji podatkowej wydanej dla strony w konkretnym stanie faktycznym, brak jest podstaw do oceny przytoczonych w skardze interpretacji podatkowych wydanych innym wnioskodawcom. Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności i nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI