I SA/Ol 223/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2007-07-11
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyróżnice kursowekoszty uzyskania przychodówkredyt walutowyprzewalutowanieksięgi rachunkowedziałalność gospodarczaWSA Olsztyn

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika, uznając, że ujemne różnice kursowe od przewalutowanego kredytu inwestycyjnego, który był spłacany w złotych, nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

Podatnik prowadzący działalność gospodarczą kwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych. Głównym zarzutem podatnika było nieuznanie przez organy podatkowe ujemnych różnic kursowych od kredytu inwestycyjnego w walucie obcej, który został przewalutowany i spłacany w złotych, za koszty uzyskania przychodów. Sąd administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organów podatkowych.

Sprawa dotyczyła skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która określiła zobowiązanie podatnika w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 rok. Podatnik prowadził działalność gospodarczą i wykazał w zeznaniu podatkowym przychód, koszty uzyskania przychodu oraz dochód. W wyniku kontroli stwierdzono nieprawidłowości w księgach rachunkowych, które skutkowały zaniżeniem przychodu i zawyżeniem kosztów uzyskania przychodów. Głównym spornym zagadnieniem było zaliczenie przez podatnika do kosztów uzyskania przychodów ujemnych różnic kursowych od kredytu inwestycyjnego w walucie obcej (DEM), który został następnie przewalutowany na EURO i spłacany w złotych. Organy podatkowe uznały, że w sytuacji, gdy kredyt był nominowany w walucie obcej, ale faktycznie spłacany w złotych, różnice kursowe nie powstają w rozumieniu prawa podatkowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę, stwierdzając, że koszty uzyskania przychodów wyrażone w walutach obcych podlegają przeliczeniu na złote według kursów z dnia zapłaty, a w przypadku spłaty kredytu w złotych, nie powstają różnice kursowe w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd podkreślił, że denominowanie kredytu zaciągniętego w walucie polskiej na walutę obcą nie powoduje powstania różnic kursowych, a brak poniesienia wydatku "walutowego" wyklucza możliwość ich powstania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, ujemne różnice kursowe od kredytu inwestycyjnego, który był nominowany w walucie obcej, ale faktycznie spłacany w złotych, nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że koszty uzyskania przychodów wyrażone w walutach obcych podlegają przeliczeniu na złote według kursów z dnia zapłaty. W przypadku spłaty kredytu w złotych, nie powstają różnice kursowe w rozumieniu przepisów podatkowych, ponieważ nie dochodzi do faktycznego poniesienia wydatku w walucie obcej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Koszty uzyskania przychodów wyrażone w walutach obcych przelicza się na złote według kursów z dnia zapłaty, a nie powstają różnice kursowe w przypadku spłaty kredytu w złotych.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Enumeratywnie wymienione koszty, które nie podlegają zaliczeniu do kosztów uzyskania przychodów.

u.p.d.o.f. art. 14 § 1a

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 14 § 1b

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

u.p.d.o.f. art. 14 § 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie zalicza się do przychodów otrzymanych pożyczek i kredytów, z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na spłatę pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek.

Ord.pod. art. 193 § 4

Ordynacja podatkowa

Podstawa do stwierdzenia nierzetelności ksiąg rachunkowych.

Ord.pod. art. 193 § 6

Ordynacja podatkowa

Podstawa do stwierdzenia nierzetelności ksiąg rachunkowych.

Ord.pod. art. 23 § 2

Ordynacja podatkowa

Odstąpienie od określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania.

Ord.pod. art. 120

Ordynacja podatkowa

Zasada praworządności organów podatkowych.

PPSA art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez sąd administracyjny.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Różnice kursowe powstałe w wyniku przewalutowania kredytu nominowanego w walucie obcej, który był spłacany w złotych, nie stanowią kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Odrzucone argumenty

Ujemne różnice kursowe od przewalutowanego kredytu inwestycyjnego powinny zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Decyzje organów kontroli skarbowej z lat poprzednich, które nie zakwestionowały zaliczania ujemnych różnic kursowych do kosztów uzyskania przychodów, stanowią sygnał o zgodności stosowanej praktyki z prawem.

Godne uwagi sformułowania

Jeżeli koszty wyrażone są w walutach obcych, a między dniem ich zarachowania i dniem zapłaty występują różne kursy walut, koszty te odpowiednio podwyższa się lub obniża o różnice wynikające z zastosowania kursu sprzedaży walut z dnia zapłaty... Denominowanie kredytu zaciągniętego w walucie polskiej na walutę obcą nie powoduje, że w wypadku zmiany kursów tych walut powstają różnice kursowe w rozumieniu art.22 ust.1 ustawy. Brak poniesienia wydatku "walutowego" przez podatników wyklucza możliwość powstania jakichkolwiek (dodatnich czy ujemnych) różnic kursowych...

Skład orzekający

Renata Kantecka

sprawozdawca

Wiesława Pierechod

przewodniczący

Zofia Skrzynecka

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących różnic kursowych od kredytów walutowych spłacanych w złotych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przewalutowania kredytu i jego spłaty w złotych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z różnicami kursowymi, które jest istotne dla wielu przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą.

Czy różnice kursowe od przewalutowanego kredytu mogą obniżyć Twoje podatki? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 29 377 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ol 223/07 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2007-07-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-04-25
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Renata Kantecka /sprawozdawca/
Wiesława Pierechod /przewodniczący/
Zofia Skrzynecka
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wiesława Pierechod, Sędziowie sędzia WSA Zofia Skrzynecka, asesor WSA Renata Kantecka (spr.),, Protokolant Jacek Kłos, po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 11 lipca 2007r. sprawy ze skargi M. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003r. Oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia "[...]", Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[...]" określającą M. K. zobowiązanie
w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003r. w wysokości 29.377 zł.
M. K. w 2003r. prowadził pozarolniczą działalność gospodarczą w zakresie produkcji grzejników i kotłów centralnego ogrzewania, świadczenia usług w zakresie wykonywania instalacji c.o., wentylacyjno-gazowych, wodno-kanalizacyjnych, świadczenia usług hotelarskich i gastronomicznych oraz obrotu paliwami ciekłymi pod firmą Z.P.H.U. A.
W dniu 30 kwietnia 2004r. M. K. złożył w Urzędzie Skarbowym zeznanie podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za rok podatkowy 2003 (PIT-36), w którym wykazał przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej
w kwocie 10.954.870,30 zł, koszty uzyskania przychodu w kwocie 10.920.311,58 zł, dochód z działalności w kwocie 34.558,72 zł, podatek po odliczeniach w kwocie
528,30 zł oraz nadpłatę w kwocie 3.365,20 zł.
W wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego działalności gospodarczej prowadzonej przez M. K. stwierdzono nieprawidłowości w zakresie prowadzenia ksiąg rachunkowych, które spowodowały:
1. zaniżenie przychodu z działalności o kwotę 37.335,51 zł wskutek nie zaksięgowania w księgach za 2003 rok przychodów z tytułu wykonanej w 2003r. usługi modernizacji kotłowni węglowej na gazową dla Spółdzielni "[...]" w L., zgodnie z umową zawartą
w dniu 2 czerwca 2003r. (w 2003r. Podatnik wykazał 75% przychodu z tego tytułu, a pozostałe 25% tego przychodu podatnik wykazał w księgach rachunkowych za 2004r.);
2. zawyżenie kosztów uzyskania przychodów o kwotę 50.244,06 zł, z czego kwota:
- 20.116,07 zł wynika z zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów ujemnych różnic kursowych dotyczących kredytu inwestycyjnego w walutach wymienialnych, nominowanego w złotych, udzielonego podatnikowi w kwocie 325.000,00 DEM przez Bank zgodnie z umową z dnia "[...]";
- 5.419,07 zł wynika z zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów księgowanych
w księdze rachunkowej za 2003r. kosztu zakupionych materiałów, zużytych na wykonaną w styczniu 2004r. instalację c.o., co potwierdza protokół odbioru robót z dnia 14 stycznia 2004r. oraz faktura VAT nr "[...]" z dnia "[...]" wystawiona za wykonaną usługę;
- 24.708,92 zł wynika z zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów roku 2003 kosztu własnego sprzedanych wyrobów gotowych, ustalonego w zawyżonej wysokości wskutek nieprawidłowo ustalonych odchyleń od cen ewidencyjnych wyrobów gotowych sprzedanych w 2003 roku.
Powyższe nieprawidłowości w konsekwencji spowodowały zaniżenie dochodu z działalności o kwotę 87.579,57zł. Organ I instancji, na podstawie art.193§4 i 6 Ordynacji podatkowej, stwierdził nierzetelność ksiąg rachunkowych za 2003r., prowadzonych przez podatnika w związku z wykonywaną działalnością, w zakresie zaniżenia przychodu oraz zawyżenia kosztów uzyskania przychodów o kwotę i w tym zakresie nie uznał ich za dowód tego co wynika z zawartych w nich zapisów. Z uwagi jednak na to, że dane wynikające z ksiąg rachunkowych, uzupełnione dowodami zebranymi w toku postępowania podatkowego, pozwalały na określenie podstawy opodatkowania, organ I instancji, zgodnie z art.23§2 Ordynacji podatkowej, odstąpił od określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania.
Od powyższej decyzji M. K. odwołał się, zarzucając jej naruszenie w art.22 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz.U. z 2000r. nr 14, poz.176 ze zm., dalej u.d.o.o.f.), poprzez nie uznanie za koszty uzyskania przychodów ujemnych różnic kursowych od opisanego kredytu inwestycyjnego. Podniósł, iż sporny kredyt został uruchomiony i miał być spłacany w DEM. W związku ze zmianą waluty obowiązującej na terytorium Niemiec kredyt ten został od stycznia 2002r. przewalutowany na EURO i w tej walucie był obsługiwany aż do czasu jego całkowitej spłaty. Zdaniem podatnika bezspornym jest, że kredyt został zaciągnięty w walucie obcej w rozumieniu art.22 u.p.d.o.f. Na poparcie słuszności swojego stanowiska przywołał wyrok NSA z dnia 22 października 2004r., sygn. akt FSK 623/04 (ONSA
z 2005r., z.3, poz.59). Zauważył, że badający wcześniej tę samą umowę kredytową Urząd Kontroli Skarbowej nie zakwestionował prawnej dopuszczalności zaliczania do kosztów uzyskania przychodów kosztów z tytułu ujemnych różnic kursowych powstałych przy spłacie spornego kredytu dewizowego.
W motywach zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził,
iż M. K. na podstawie umowy kredytowej z dnia "[...]" zaciągnął w Banku kredyt inwestycyjny na dofinansowanie budowy stacji paliw w walucie wymienialnej, nominowany w złotych w kwocie 325.000 DEM, na okres od dnia 8 października 1998r. do dnia 7 października 2004r. Zgodnie z §5 tej umowy kredyt lub jego transza podlegająca wykorzystaniu była każdorazowo przeliczana na złote, według kursu ustalonego zgodnie z zasadami obowiązującymi w Banku. Spłata kredytu, rat kredytu
i odsetek, stosownie do §9 umowy, następowała również w złotych i podlegała przeliczeniu na walutę przy zastosowaniu kursu sprzedaży waluty obowiązującego w banku w dniu spłaty zgodnie z Tabelą kursów Banku. Z załącznika nr 1 do umowy kredytowej wynika, że kredytobiorca zobowiązał się do spłaty kredytu w 21 ratach miesięcznych, w tym 20 rat po 15.500 DEM i 1 rata w kwocie 15.000 DEM, w terminach określonych w załączniku. Następnie aneksem nr 2 do ww. umowy dokonano zmiany waluty kredytu na EURO z dniem 1 stycznia 2002r.
Z zebranego w aktach sprawy materiału dowodowego wynika, że M. K zaliczył
w ciężar konta "[...]" (koszty finansowe różnice kursowe) ujemne różnice kursowe od kredytu, przyjmując kurs EURO na dzień 31.12.2002r. - 4,0202 zł oraz kurs z dnia spłat kredytu.
W toku postępowania organ I instancji uzyskał informację z Banku, iż istotną cechę kredytów udzielanych w walutach wymienialnych nominowanych w złotych jest to, że kredyt zaciągany przez kredytobiorcę w walutach obcych, a w tym przypadku
w markach niemieckich, był podczas jego wykorzystywania przeliczany z tej waluty na złote. Oznaczało to, że Bank "kupował" środki z kredytu i stawiał do dyspozycji klienta walutę polską. Na historii rachunku kredytowego nie było to widoczne, ponieważ sam rachunek kredytowy jest ewidencjonowany w walucie kredytu. Z kolei na spłatę raty kredytowej Bank "sprzedawał" klientowi walutę, klient płacił w złotych. W historii rachunku kredytowego spłaty są również ewidencjonowane w walucie. Z wyjaśnień Banku wynika, że kredyt inwestycyjny przyznany przez Bank M. K. został przelany na jego rachunek w złotych. Rata kredytu, mimo że w harmonogramie spłat określona była w walucie, to jej spłata, zgodnie z §9 umowy, następowała w złotych, przy zastosowaniu kursu sprzedaży waluty obowiązującego w banku w dniu spłaty zgodnie z Tabelą kursów Banku.
Organ odwoławczy stwierdził, iż w sytuacji gdy następuje przewalutowanie kredytu wyrażonego w walucie wymienialnej (DEM) nominowanego w złotych na kredyt w innej walucie obcej różnice kursowe powstają na skutek przeliczenia kredytu
w stosunku do waluty obcej i mają one wpływ na wysokość spłacanego kredytu, ale nie powodują powstania i konieczności ustalania różnic kursowych w rozumieniu prawa podatkowego. Zatem różnica wartości zobowiązania, jaką jest pożyczka (kredyt) udzielona podatnikowi, która powstała w wyniku porównania waluty obcej do innej waluty obcej między dniem zarachowania tego zobowiązania, a dniem przewalutowania, nie stanowi w myśl przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych różnicy kursowej. Natomiast spłata w gotówce kredytu lub rat kredytu
w walucie obcej po przewalutowaniu powoduje realizację różnic kursowych dla celów podatkowych w postaci przychodu bądź kosztu podatkowego.
Organ II instancji przytoczył treść art.22 ust.1 u.p.d.o.f. i stwierdził, że dla celów podatku dochodowego ani uzyskanie kredytu w walucie obcej nie jest przychodem, ani jego spłata nie jest kosztem uzyskania przychodów. Kosztami są jednak zapłacone odsetki od tych kredytów, w tym także ujemne różnice kursowe związane z faktycznie zapłaconymi odsetkami i spłatami rat kapitałowych. Dodatnie różnice kursowe stanowią natomiast przychód podatnika. Różnice takie powstają jeżeli występują różne kursy walut między dniem zaciągnięcia kredytu, a dniem jego faktycznej spłaty.
W przedmiotowej sprawie podatnik, zgodnie z umową kredytową zaciągnął kredyt inwestycyjny w walucie wymienialnej nominowany w złotych w kwocie 325.000 DEM, który następnie przewalutowano na inną walutę obcą (euro). W takiej sytuacji nie można mówić o różnych kursach wymiany walut pomiędzy dniem zarachowania i dniem zapłaty kosztu, ponieważ nie wystąpi zapłata i ekonomiczne skutki zamiany kursów walut nie znajdą odzwierciedlenia w kosztach uzyskania przychodów. Zgodnie
z przepisami prawa podatkowego różnice kursowe zmniejszające lub zwiększające koszty podatkowe powstają wyłącznie wówczas, gdy zarówno powstanie zobowiązania, jak i jego spłata następuje w walucie obcej.
Organ odwoławczy przytoczył także treść art.14 ust.1a i ust.1b u.p.d.o.f. oraz art.23 ust.1 pkt 8 lit.a u.p.d.o.f., zgodnie z którym nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na spłatę pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów), przy czym otrzymanych pożyczek i kredytów oraz zwróconych pożyczek (kredytów), z wyjątkiem skapitalizowanych odsetek od tych pożyczek (kredytów) nie zalicza się do przychodów, o czym stanowi art. 14 ust.3 pkt 1 ustawy i stwierdził, iż z przepisów tych wynika, że skutki w podatku dochodowym od osób fizycznych wywołują spłacone odsetki od kredytów, a w przypadku kredytu zaciągniętego w walucie obcej, także powstałe różnice kursowe od spłaconych rat kapitałowych kredytu, które są wynikiem wahań kursów walutowych w czasie. Różnice takie mogą jednak powstać przy spłacie kredytu zaciągniętego w walucie obcej,
w sytuacji gdy zaciągnięcie i spłata kredytu dokonywane są w walucie obcej. Przeprowadzona w toku postępowania odwoławczego analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego, w szczególności zaś wyjaśnienia Banku wykazały, że udzielony M. K. kredyt inwestycyjny w walutach wymienialnych nominowany w złotych,
a następnie przewalutowany na EURO, został przelany na rachunek podatnika
w złotych i podatnik mógł wypłacić z rachunku tylko kwotę w złotych. Również rata kredytu wraz z odsetkami spłacana była w złotych. Zatem przewalutowanie kredytu jest pod względem podatkowym zdarzeniem neutralnym, które nie powoduje skutków podatkowych ani po stronie przychodów ani po stronie kosztów uzyskania przychodów. Sama czynność zmiany waluty, w której zostaje wyrażony kredyt, nie zmienia faktu, że kredyt pozostaje kredytem pomimo, że w wyniku przewalutowania mogą powstać różnice pomiędzy kwotą otrzymanego kredytu, a kwotą kredytu do spłaty. Jednak różnice te nie są różnicami w rozumieniu podatkowym. Oznacza to, że w przypadku zwiększenia, w wyniku przewalutowania kapitału podlegającego spłacie, wydatki na spłatę tak ustalonego kredytu nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów.
W przypadku przewalutowania kredytu nie dochodzi więc do realizacji różnic z tytułu różnych kursów walut na dzień zaciągnięcia i spłaty kredytu.
Odnosząc się do protokołu kontroli skarbowej z dnia 23 czerwca 2001r. oraz decyzji w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999r. z dnia "[...]" wydanej przez Inspektora Kontroli Skarbowej, w której nie zakwestionowano prawnej dopuszczalności zaliczania do kosztów uzyskania przychodów ujemnych różnic kursowych powstałych przy spłacie kredytu dewizowego, organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja powyższa była przedmiotem badania w toku instancji w związku
z wniesionym odwołaniem. Jednakże wobec braku ustaleń w tym zakresie Izba Skarbowa w rozstrzygnięciu nie wypowiedziała się w tej kwestii. Tym samym więc przywołana przez Stronę decyzja nie może mieć wpływu na wynik rozstrzygnięcia
w niniejszej sprawie. Jednocześnie organ odwoławczy zaznaczył, że w dniu "[...]" Inspektor Kontroli Skarbowej wydał decyzję w sprawie określenia podatnikowi zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych, zaległości podatkowej oraz odsetek za zwłokę za rok 2000, w której zakwestionował zaliczenie przez niego do kosztów uzyskania przychodów ujemnych różnic kursowych powstałych przy spłacie kredytu dewizowego. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Dyrektora Izby Skarbowej.
Organ odwoławczy stwierdził, iż powołany w odwołaniu wyrok NSA z dnia
22 października 2004r. wydany został w indywidualnej sprawie i nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie w rozpatrywanej sprawie.
W skardze na opisaną decyzję M. K. zarzucił jej obrazę prawa materialnego – art.22 ust.1 u.p.d.o.f. w związku z §9 umowy kredytowej z dnia "[...]", polegającą na odmowie zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów różnic kursowych od przewalutowanego kredytu wyrażonego w walucie obcej. Podkreślił, iż organ dokonał wybiórczej analizy wskazanych orzeczeń i zinterpretował je na niekorzyść podatnika. Wskazał, że organ odwoławczy powielił argumenty decyzji organu I instancji, a tym samym nie odniósł się do zarzutów odwołania. Zdaniem skarżącego art.22 ust.1 u.p.d.o.f. jest bezpośrednią podstawą do uznania za koszty uzyskania przychodu kosztów z tytułu ujemnych różnic kursowych. Nie zgodził się z organem, że wskazane
w odwołaniu orzeczenia mają zastosowanie wyłącznie w sprawach, w których zostały wydane, gdyż zawierają wskazówki, jak należy postępowania w takich jak niniejsza sprawach. Organ nie odniósł się do zarzutu, że Urząd Kontroli Skarbowej badając przedmiotową umowę kredytu nie dopatrzył się naruszenia prawa w zakresie zaliczania do kosztów uzyskania przychodu ujemnych różnic kursowych powstałych przy spłacie tego kredytu. Stanowisko to było sygnałem dla skarżącego, że stosowana przez niego praktyka jest zgodna z prawem. Tym samym decyzja przerzuca na podatnika konsekwencje błędnej oceny dokonanej przez organ kontroli skarbowej.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji i odnosząc się do zarzutów skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W rozpoznanej sprawie spór miedzy podatnikiem, a organami podatkowymi sprowadza się do kwestii zasadności wyłączenia przez organy podatkowe z kosztów uzyskania przychodu z działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego ujemnych różnic kursowych dotyczących kredytu inwestycyjnego w walutach wymienialnych, nominowanego w złotych, udzielonego podatnikowi w kwocie 325.000,00 DEM przez Bank zgodnie z umową z dnia "[...]".
Zgodnie z art.22 ust.1 u.p.d.o.f. do kosztów uzyskania przychodów
z poszczególnego źródła zalicza się wszelkie koszty jakie zostały poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem tych kosztów, które zostały enumeratywnie wymienione w art.23 ustawy. Problem różnic kursowych wpływających na wysokość kosztów uzyskania przychodów pojawia się gdy wydatki, uznawane za koszty uzyskania przychodów, podatnik ponosi w walutach obcych. Zdanie 3 art.22 ust.1 u.p.d.o.f. stanowi: "Jeżeli koszty wyrażone są w walutach obcych, a między dniem ich zarachowania i dniem zapłaty występują różne kursy walut, koszty te odpowiednio podwyższa się lub obniża o różnice wynikające z zastosowania kursu sprzedaży walut
z dnia zapłaty, ustalonego przez bank, z którego usług korzystał ponoszący kosz, oraz
z zastosowania kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z dnia zarachowania kosztów." Z powyższego wprost wynika, że wyłącznie koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursów ogłaszanych przez Narodowy Bank Polski. W wyroku z dnia 22 października 2004r., sygn. akt FSK 623/04 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził jednoznacznie, że: "Denominowanie kredytu zaciągniętego w walucie polskiej na walutę obcą nie powoduje, że w wypadku zmiany kursów tych walut powstają różnice kursowe w rozumieniu art.22 ust.1 ustawy. Bez znaczenia przy tym jest okoliczność, z jakiego rachunku (dewizowego czy "złotówkowego") bank udzielający kredytu przekazuje niezbędne dla wywiązania się
z umowy środki. Treść cytowanego przepisu jest w tym zakresie tak jasna ("koszty poniesione w walutach obcych"), że nie wymaga żadnych zabiegów interpretacyjnych. Brak poniesienia wydatku "walutowego" przez podatników wyklucza możliwość powstania jakichkolwiek (dodatnich czy ujemnych) różnic kursowych, o których w tym przepisie mowa." (publ. ONSAiWSA z 2005r. nr 3, poz.59).
W toku postępowania organy podatkowe ustaliły, iż spłata kredytu oraz odsetek dokonywana była przez skarżącego w złotych polskich. Odniesienie się do kwoty
w markach (a później w euro) dokonane zostało jedynie jako forma przelicznika. Powyższe wynika z §9 umowy kredytu z dnia "[...]" Koszty z tytułu różnic kursowych mogą natomiast występować tylko w przypadku operacji gospodarczych realizowanych w walutach obcych.
W konsekwencji powyższego nie można uznać za zasady zarzut naruszenia art.22 ust.1 u.p.d.o.f. w związku z §9 przedmiotowej umowy kredytowej.
Nietrafne jest także stanowisko skarżącego, iż organ odwoławczy dokonał wybiórczej i niekorzystnej dla niego analizy orzeczeń w spornej kwestii. W zaskarżonej decyzji organ przytoczył bowiem tezę z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego
z dnia 22 października 2004r., sygn. akt FSK 623/04, która wbrew twierdzeniom podatnika nie jest zgodna z prezentowanymi przez niego wywodami. Słusznie zaznaczył przy tym organ, iż wyrok ten został wydany w indywidualnej sprawie i nie może mieć wpływu na wynik niniejszej sprawy. Zgodnie bowiem z wyrażoną w art.120 Ordynacji podatkowej zasadą praworządności organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa. Oznacza to działanie w ramach źródeł prawa powszechnie obowiązującego, czyli Konstytucji RP, ustaw i ratyfikowanych umów międzynarodowych. Orzecznictwo, tak jak i doktryna, nie mogą stanowić podstawy rozstrzygnięć, a jedynie wskazywać na wykładnię określonych przepisów. Wykładnia art.22 ust.1 u.p.d.o.f. dokonana w niniejszej sprawie przez organy podatkowe jest natomiast zbieżna z wykładnią dokonana przez Sąd w powołanych przez skarżącego wyrokach.
Ustosunkowując się do twierdzeń skarżącego nie odniesienia się przez organ odwoławczy do zarzutów podniesionych w odwołaniu, stwierdzić należy, iż nie są one uzasadnione. W zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał okoliczności faktyczne sprawy, wyjaśnił podstawy prawne decyzji i ustosunkował się do wszystkich zarzutów odwołania, w tym do zarzutu dotyczącego nie zakwestionowania przez Inspektora Kontroli Skarbowej prawidłowości zaliczenia przez podatnika do kosztów uzyskania przychodów ujemnych różnic kursowych na podstawie spornej umowy kredytowej. W odwołaniu od decyzji skarżący powołał się na protokół kontroli skarbowej z dnia 23 czerwca 2001r. oraz decyzję z dnia "[...]" wydaną przez Inspektora Kontroli Skarbowej w przedmiocie określenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999r., w których organ ten nie zakwestionował dopuszczalności zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów kosztów z tytułu ujemnych różnic kursowych powstałych przy spłacie przedmiotowego kredytu. W zaskarżonej decyzji Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, iż opisana decyzja z dnia "[...]" była przedmiotem kontroli w postępowaniu odwoławczym, ale wobec braku ustaleń w tym zakresie i z oczywistych zarzutów odwołania, Izba Skarbowa w rozstrzygnięciu nie wypowiedziała się w tej kwestii. Jednocześnie organ odwoławczy zaznaczył, iż w decyzji Inspektora Kontroli Skarbowej w przedmiocie określenia podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000r. zakwestionowano zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów spornych różnic kursowych. W wyniku rozpatrzenia odwołania podatnika od decyzji dotyczącej podatku za 2000r., organ II instancji podzielił stanowisko Inspektora Kontroli Skarbowej i decyzję utrzymał w mocy.
Wobec powyższego nie można uznać za zasadne twierdzenia skarżącego,
iż stanowisko organów podatkowych w kwestii zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów spornych różnic kursowych przedstawione w decyzjach za lata wcześniejsze było sygnałem dla niego, co do zgodności stosowanej praktyki z prawem. Wręcz przeciwnie, już z decyzji określającej podatek dochodowym od osób fizycznych za 2000r., wynikało, iż zaliczanie przez skarżącego do kosztów uzyskania przychodów różnic kursowych powstałych przy spłacie przedmiotowego kredytu nie jest prawidłowe.
W świetle przedstawionych powyżej wywodów należało uznać, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy.
W konsekwencji, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.), orzeczono jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI