Orzeczenie · 2025-06-26

I SA/Ol 192/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2025-06-26
NSApodatkoweŚredniawsa
odpowiedzialność podatkowarygor natychmiastowej wykonalnościzaległości podatkoweVATOrdynacja podatkowaegzekucja administracyjnamajątek podatnikahipotekazastaw skarbowypostępowanie podatkowe

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę K.K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji w przedmiocie solidarnej odpowiedzialności podatkowej skarżącej jako byłego członka zarządu M. Sp. z o.o. za zaległości podatkowe z tytułu VAT wraz z odsetkami w łącznej kwocie 392.760 zł. Skarżąca kwestionowała zasadność nadania rygoru, zarzucając organom naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej (Op) poprzez zaniechanie wyczerpujących ustaleń faktycznych i niezasadne uznanie przesłanek z art. 239b § 1 pkt 2 i § 2 Op. Argumentowała, że jej dochody i posiadane nieruchomości (mimo obciążeń hipotecznych) pozwalają na zaspokojenie zobowiązania. Sąd uznał skargę za niezasadną. Podkreślił, że dla zastosowania art. 239b § 1 pkt 2 Op wystarczające jest wykazanie przez organ, że podatnik nie posiada majątku, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy z pierwszeństwem zaspokojenia, a niekoniecznie dokładne ustalenie wartości każdego składnika. Organy prawidłowo ustaliły brak pojazdów, niską wartość nominalną udziałów w spółce oraz obciążenie hipoteczne posiadanych nieruchomości, co wykluczało ustanowienie zabezpieczenia z pierwszeństwem. Sąd uznał również za uprawdopodobnione, zgodnie z art. 239b § 2 Op, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, wskazując na brak majątku nadającego się do egzekucji oraz brak przedstawienia przez skarżącą dowodów na posiadanie oszczędności lub innych składników majątku, które mogłyby zabezpieczyć należność. Sąd nie stwierdził naruszenia prawa materialnego ani procesowego, oddalając skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w kontekście majątku obciążonego hipotekami umownymi oraz uprawdopodobnienia obawy niewykonania zobowiązania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku majątku nadającego się do zabezpieczenia egzekucyjnego, mimo posiadania nieruchomości obciążonych innymi hipotekami.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organy podatkowe prawidłowo zastosowały art. 239b § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, nadając rygor natychmiastowej wykonalności decyzji o odpowiedzialności podatkowej, jeśli skarżąca posiada majątek obciążony hipotekami umownymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy prawidłowo zastosowały przepis, ponieważ posiadane przez skarżącą nieruchomości są obciążone hipotekami umownymi, co wyklucza możliwość ustanowienia na nich hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego z pierwszeństwem zaspokojenia, a wartość pozostałego majątku (udziały w spółce) nie odpowiada wysokości zaległości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dla zastosowania art. 239b § 1 pkt 2 Op wystarczające jest wykazanie przez organ, że podatnik nie posiada majątku, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy z pierwszeństwem zaspokojenia. Obciążenie hipoteczne nieruchomości umownymi hipotekami oraz niska wartość nominalna udziałów w spółce wykluczyły możliwość ustanowienia takiego zabezpieczenia.

Czy organy podatkowe uprawdopodobniły, że zobowiązanie wynikające z decyzji o odpowiedzialności podatkowej nie zostanie wykonane (art. 239b § 2 Op)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organy uprawdopodobniły obawę niewykonania zobowiązania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że uprawdopodobnienie na gruncie art. 239b § 2 Op jest środkiem zastępczym dowodu, wymagającym jedynie wiarygodności twierdzenia o fakcie. Organy wykazały brak majątku nadającego się do egzekucji, a skarżąca nie przedstawiła dowodów na posiadanie oszczędności lub innych składników majątku, które mogłyby zabezpieczyć należność. Analiza dochodów z lat 2022-2023 była wystarczająca dla oceny aktualnej sytuacji majątkowej.

Czy organy podatkowe naruszyły przepisy proceduralne (art. 120, 121, 122, 125, 187, 191 Op) poprzez niepełne ustalenia faktyczne i wybiórczą ocenę materiału dowodowego?

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych nie mogły odnieść zamierzonego skutku.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zgromadzony materiał dowodowy był wystarczający do wydania postanowienia o nadaniu rygoru, a organy nie musiały wykazywać wszystkich składników majątkowych podatnika. Skarżąca nie przedstawiła dodatkowych dowodów, a organy działały w ramach obowiązku uprawdopodobnienia, a nie udowodnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 20 marca 2025r., nr 2801-IEW.4253.1.20255 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności nieostatecznej decyzji.

Przepisy (11)

Główne

Op art. 239b § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Przepis ten stanowi podstawę do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności, gdy strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia.

Op art. 239b § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Przepis ten stanowi warunek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, wymagający uprawdopodobnienia przez organ podatkowy, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Op art. 120

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 121 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 125 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 187 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Op art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Argumenty

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe nie dokonały wyczerpujących ustaleń faktycznych i oparły się na niepełnym materiale dowodowym. • Organy niezasadnie uznały, że spełnione zostały przesłanki nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności (art. 239b § 1 pkt 2 i § 2 Op). • Skarżąca posiada majątek (dochody z lat 2022-2023, nieruchomości) pozwalający na zaspokojenie zobowiązania podatkowego. • Organy nie zbadały dochodów skarżącej za okres wcześniejszy niż 2022-2023. • Organy nie ustaliły wartości rynkowej nieruchomości skarżącej.

Godne uwagi sformułowania

dla stwierdzenia wystąpienia okoliczności, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 2 Op, organ podatkowy nie musi wykazać, jakimi dokładnie składnikami majątkowymi podatnik dysponuje i jaka jest ich dokładna wartość. Wystarczające jest wykazanie, że podatnik nie posiada takiego majątku, który z uwagi na swoją charakterystykę i wartość umożliwiałby ustanowienie na nim hipoteki przymusowej lub zastawu skarbowego, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia • uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, nie dającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie • organy podatkowe nie są zobowiązane do wykazania okoliczności za pomocą przewidzianych przepisami procedury podatkowej dowodów, a rygory uznania ich twierdzeń za udowodnione są złagodzone i odformalizowane

Skład orzekający

Jolanta Strumiłło

przewodniczący

Andrzej Brzuzy

sędzia

Katarzyna Górska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w kontekście majątku obciążonego hipotekami umownymi oraz uprawdopodobnienia obawy niewykonania zobowiązania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku majątku nadającego się do zabezpieczenia egzekucyjnego, mimo posiadania nieruchomości obciążonych innymi hipotekami.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego z punktu widzenia praktyki podatkowej zagadnienia nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzjom, co ma bezpośrednie przełożenie na możliwość prowadzenia egzekucji.

Czy posiadanie nieruchomości z hipoteką chroni przed rygorem natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowej?

Dane finansowe

WPS: 392 760 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst