I SA/Ol 166/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2024-06-20
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek VATrygor natychmiastowej wykonalnościwłaściwość rzeczowapostępowanie egzekucyjneOrdynacja podatkowaustawa o KASdecyzja wymiarowaspółka z o.o.

Podsumowanie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie, utrzymujące w mocy postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług, uznając Naczelnika Urzędu Skarbowego za właściwego do wydania takiego postanowienia.

Spółka złożyła skargę na postanowienie DIAS, które utrzymało w mocy postanowienie NUS o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej VAT. Spółka zarzucała organom naruszenie właściwości rzeczowej i błędne uznanie przesłanek nadania rygoru. Sąd uznał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego, jako organ właściwy do poboru i egzekucji podatków, był uprawniony do nadania rygoru, a przesłanka toczącego się postępowania egzekucyjnego w zakresie innych należności została spełniona. W konsekwencji, sąd oddalił skargę.

Sprawa dotyczyła skargi M. Sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) w Olsztynie, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego (NUS) w O. z dnia 22 grudnia 2023 r. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego (NUCS) w T. z dnia 29 sierpnia 2023 r., określającej spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za I i II kwartał 2020 r. oraz dodatkowe zobowiązanie podatkowe. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej, twierdząc, że organem właściwym do nadania rygoru jest NUCS, a nie NUS. Podniosła również, że nie zostały spełnione przesłanki z art. 239b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, ponieważ organ nadający rygor nie może powoływać się na toczące się postępowanie egzekucyjne, które sam prowadzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę. Sąd uznał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego, w przeciwieństwie do Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, posiada szersze uprawnienia w zakresie poboru, egzekucji i zabezpieczenia należności pieniężnych, co czyni go właściwym do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Sąd nie podzielił również wykładni spółki dotyczącej przesłanki z art. 239b § 1 pkt 1 Op, stwierdzając, że posiadanie informacji o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym, nawet prowadzonym przez ten sam organ w zakresie innych należności, uzasadnia nadanie rygoru. Sąd podkreślił, że prowadzenie innych postępowań egzekucyjnych wskazuje na tendencję do nieregulowania zobowiązań przez podatnika, co zwiększa prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania wynikającego z nieostatecznej decyzji.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, Naczelnik Urzędu Skarbowego jest właściwy, ponieważ posiada szersze kompetencje w zakresie poboru, egzekucji i zabezpieczenia należności pieniężnych, które mieszczą w sobie kompetencję do nadania rygoru.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego, w przeciwieństwie do Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, jest uprawniony do szeroko pojętych działań zmierzających do zapewnienia wyegzekwowania należności, w tym nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, co mieści się w jego zadaniach wierzycielskich.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (9)

Główne

Op art. 239b § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Przesłanka nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, gdy organ podatkowy posiada informacje o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym w zakresie innych należności pieniężnych.

Op art. 239b § § 2

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Wymóg uprawdopodobnienia przez organ, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.

PPSA art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna oddalenia skargi.

Pomocnicze

Op art. 239b § § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nadawany jest przez organ podatkowy pierwszej instancji w drodze postanowienia.

ustawa o KAS art. 28 § ust. 1 pkt 1, 3 i 4

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Zakres zadań Naczelnika Urzędu Skarbowego, obejmujący m.in. pobór podatków, wykonywanie zadań wierzyciela, egzekucję i zabezpieczenie należności.

ustawa o KAS art. 33 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Zakres zadań Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, obejmujący m.in. ustalanie i określanie podatków.

ustawa o KAS art. 33 § ust. 1 pkt 16

Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej

Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego wykonuje inne zadania określone w odrębnych przepisach.

Op art. 13 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Definicja organu podatkowego, obejmująca m.in. naczelnika urzędu skarbowego i naczelnika urzędu celno-skarbowego.

Op art. 15 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naczelnik Urzędu Skarbowego jest właściwy do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej, ponieważ jego zadania obejmują pobór, egzekucję i zabezpieczenie należności. Posiadanie informacji o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym w zakresie innych należności pieniężnych, nawet prowadzonym przez ten sam organ, stanowi przesłankę z art. 239b § 1 pkt 1 Op. Prowadzenie innych postępowań egzekucyjnych uzasadnia obawę niewykonania zobowiązania wynikającego z nieostatecznej decyzji.

Odrzucone argumenty

Organem właściwym do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności jest organ, który wydał decyzję (NUCS), a nie NUS. Przesłanka z art. 239b § 1 pkt 1 Op nie jest spełniona, gdy organ nadający rygor jest jednocześnie organem prowadzącym postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności. Cel przepisu art. 239b § 1 pkt 1 Op polega na umożliwieniu organowi podatkowemu przyłączenia się do już toczącej się egzekucji, a nie na sytuacji, gdy wierzycielem jest ten sam organ.

Godne uwagi sformułowania

Naczelnik urzędu skarbowego jest uprawniony do szeroko pojętych działań zmierzających do zapewnienia wyegzekwowania należności wynikających m.in. z decyzji określających zobowiązanie podatkowe (wymiarowych). To naczelnik urzędu skarbowego dysponuje istotną z punktu widzenia art. 239b Op wiedzą o stanie majątkowym podatnika lub posiada narzędzia pozwalające jego ustalenie. Prowadzenie innych postępowań egzekucyjnych wobec podatnika wskazuje, że podatnik nie reguluje dobrowolnie zobowiązań, wobec czego rośnie prawdopodobieństwo, że nie uiści także należności określonych w nieostatecznej decyzji wymiarowej, co uzasadnia nadanie tej decyzji rygoru wykonalności.

Skład orzekający

Przemysław Krzykowski

przewodniczący

Katarzyna Górska

sprawozdawca

Anna Janowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja właściwości rzeczowej organów KAS w zakresie nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji podatkowych oraz wykładnia przesłanki z art. 239b § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego podziału kompetencji między NUS a NUCS oraz interpretacji konkretnego przepisu Ordynacji podatkowej w kontekście postępowań egzekucyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych i doradców podatkowych ze względu na szczegółową analizę właściwości organów i wykładnię przepisów proceduralnych dotyczących rygoru natychmiastowej wykonalności.

Kto ma prawo nadać rygor decyzji podatkowej? WSA w Olsztynie rozstrzyga spór o właściwość między NUS a NUCS.

Dane finansowe

WPS: 3488 PLN

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Ol 166/24 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2024-06-20
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-05-15
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Anna Janowska
Katarzyna Górska /sprawozdawca/
Przemysław Krzykowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 2383
art. 239b
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j.)
Dz.U. 2023 poz 615
art. 28 ust. 1 pkt 1, 3 i 4, art. 33 ust. 1
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski Sędziowie sędzia WSA Katarzyna Górska (sprawozdawca) sędzia WSA Anna Janowska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 20 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie z dnia 19 marca 2024r., nr 2801-IEW.4253.3.2024 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w przedmiocie podatku od towarów i usług za I – II kwartał 2020 r. oddala skargę
Uzasadnienie
Skarga M. sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej: "spółka", "strona", "skarżąca") dotyczy postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Olsztynie (dalej: "DIAS", "organ odwoławczy") utrzymującego w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w O. (dalej: "NUS", "organ I instancji") z 22 grudnia 2023 r. nr 2813-SEW1.4253.43.2023 sprostowane postanowieniem z 18 stycznia 2024 r. nr 2813-SEW1.4253.43.2023 w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z 29 sierpnia 2023 r. nr 438000-CKK-3.4103.19.2022.21, uzupełnioną decyzją z 6 października 2023 r. nr 48000-CKK-3.4103.19.2022.26, Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w T. (dalej: "NUCS") określił spółce zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za I kwartał 2020 r. w wysokości 3.488 zł oraz za II kwartał 2020 r. w wysokości 6.896 zł, a ponadto ustalił kwotę dodatkowego zobowiązania podatkowego za I kwartał 2020 r. w wysokości 43.700 zł oraz za II kwartał 2020 r. w wysokości 171.350 zł (dalej: "decyzja wymiarowa"). Spółka wniosła odwołanie od decyzji wymiarowej.
Opisanym na wstępie postanowieniem z 22 grudnia 2023 r. NUS powołując art.239b § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U.
z 2023 r. poz. 2383 ze zm.; dalej: "Op") nadał decyzji wymiarowej rygor natychmiastowej wykonalności podnosząc, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych. Ponadto w ocenie NUS okoliczności przedmiotowej sprawy uprawdopodobniają obawę niewykonania zobowiązań podatkowych, o której mowa w art. 239b § 2 Op.
W zażaleniu na powyższe postanowienie strona zarzuciła naruszenie: art. 239, art. 233 § 1 pkt 2 lit. b, art. 13 § 1 pkt 1, art. 15 § 1 Op oraz art. 239b § 3 Op w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 16 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (t.j. Dz.U. z 2023 poz. 615; dalej "ustawa o KAS").
Utrzymując w mocy postanowienie organu I instancji DIAS wyjaśnił, że naczelnik urzędu celno-skarbowego nie jest uprawniony do wykonywania czynności związanych m.in. z poborem należności pieniężnych, wykonywaniem zadań wierzyciela należności pieniężnych, czy też wykonywania egzekucji administracyjnej należności pieniężnych
i ich zabezpieczenia. Wskazał, że zadania te, zgodnie z art. 28 ust. 1 pkt 2-4 ustawy o KAS, wykonuje naczelnik urzędu skarbowego. Natomiast do zadań naczelnika urzędu celno-skarbowego, o czym stanowi art. 33 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy, należy ustalanie i określanie podatków, opłat i niepodatkowych należności budżetowych oraz innych należności na podstawie odrębnych przepisów, a także na podstawie art. 33 ust. 1 pkt 16 ustawy o KAS wykonywanie innych zadań określonych w odrębnych przepisach. Zdaniem jednak DIAS, skoro zadania związane z poborem podatków przypisane są w sposób jednoznaczny jedynie naczelnikowi urzędu skarbowego to nie mogą stanowić jednocześnie innych zadań naczelnika urzędu celno-skarbowego na podstawie art. 33
§ 1 pkt 16 ustawy o KAS. DIAS wywiódł przy tym, że przesłanki nadawania rygoru natychmiastowej wykonalności w sposób bezpośredni nie są związane z treścią decyzji wymiarowej, lecz przede wszystkim z sytuacją majątkową strony postępowania i możliwością wykonania zobowiązania podatkowego w przyszłości. Dlatego też instytucja rygoru natychmiastowej wykonalności mieści się w sferze działań naczelnika urzędu skarbowego.
Odnośnie natomiast do przesłanek nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności DIAS stwierdził, że wydanie postanowienia w tym przedmiocie uwarunkowane jest wystąpieniem jednej z czterech okoliczności wskazanych w art. 239b § 1 pkt 1-4 Op, a ponadto uprawdopodobnieniem, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane (art. 239b § 2 Op). Wskazał, że w niniejszej sprawie podstawę nadania tego rygoru decyzji wymiarowej stanowi przesłanka określona w art. 239b § 1 pkt 1 Op, tj. postępowania egzekucyjne z tytułu innych należności pieniężnych, a także prawdopodobieństwo niewykonania toczące się zobowiązania podatkowego.
Organ odwoławczy podał, że w złożonym do KRS bilansie spółki za 2021 r. wykazano następujące dane: aktywa trwałe w wysokości 233.750,02 zł, w tym wartości niematerialne i prawne w wysokości 233.750,02 zł, aktywa obrotowe w wysokości 209.693,14 zł, aktywa razem w wysokości 443.443,16 zł, kapitał własny w wysokości 23.521,85 zł, kapitał podstawowy w wysokości 5.000 zł, kapitał zapasowy w wysokości 243.497,90 zł, stratę w wysokości 224.976,05 zł, zobowiązania i rezerwy na zobowiązania w wysokości 419.921,31 zł, pasywa razem w wysokości 443.443,16 zł. Spółka nie posiada majątku ruchomego, w tym nie figuruje jako właściciel pojazdów.
W deklaracjach VAT-7K spółka wykazała za I-IV kwartał 2021 r. sprzedaż w wysokości 19.367 zł, za I-IV kwartał 2022 r. sprzedaż w wysokości 59.224 zł, natomiast za okres I-III kwartał 2023 r. sprzedaż w wysokości 36.585 zł. Natomiast w złożonym zeznaniu o wysokości osiągniętego dochodu / poniesionej straty (CIT-8) za 2021 r. spółka wykazała stratę w wysokości 229.839,45 zł przy przychodach 0 zł i kosztach uzyskania przychodu 229.839,45 zł, zaś za 2022 r. stratę w wysokości 35.802,62 zł przy przychodach 212.500,02 zł i kosztach uzyskania przychodu 248.302,64 zł.
DIAS zwrócił także uwagę na ustalenia NUS, z których wynika, że oprócz zaległości objętych decyzją wymiarową spółka posiada zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za I-IV kwartał 2018 r. (wynikające ze złożonych korekt deklaracji VAT-7K), III kwartał 2023 r. (z deklaracji VAT-7K) oraz zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za I-IV kwartał 2018 r. określone i ustalone decyzją Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w T. z 6 lutego 2023 r. nr 438000-COP.4103.41.2022. Organ egzekucyjny (NUS) prowadzi wobec spółki postępowanie egzekucyjne obejmujące ww. zaległości. Z ustaleń organu odwoławczego wynika natomiast, że za IV kwartał 2023 r. spółka wykazała w deklaracji VAT-7K sprzedaż w wysokości 12.195 zł. Zatem obroty za okres I-IV kwartał 2023 r. wyniosły łącznie 48.780 zł. Spółka nie uregulowała zobowiązania wynikającego z ww. deklaracji VAT-7K za IV kwartał 2023 r. w kwocie 2.388 zł wobec czego 7 marca 2024 r. NUS wystawił na ww. zaległość tytuł wykonawczy.
W ocenie DIAS w przedmiotowej sprawie bezspornie spełniona została przesłanka wynikająca z art. 239b § 1 pkt 1 Op, albowiem wobec spółki toczą się postępowania egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych z tytułu podatku od towarów i usług za okresy I-IV kw. 2018 r., I-IV kw. 2019 r. i III kw. 2023 r. DIAS wywiódł, że skoro spółka nie wykonała dobrowolnie powyższych zaległości to należy przypuszczać, że konsekwentnie i w tym przypadku nie wykona zobowiązań wynikających z decyzji wymiarowej, albo nie będzie w stanie tego zobowiązania wykonać z uwagi na zastosowane środki egzekucyjne w zakresie dochodzenia innych egzekwowanych wierzytelności. Powyższe potwierdza również fakt, że spółka w trakcie toczącego się postępowania odwoławczego wygenerowała kolejną zaległość, która objęta jest postępowaniem egzekucyjnym. Ponadto na spełnienie przesłanki uprawdopodobnienia niewykonania zobowiązania wpływa wysokość poniesionej przez spółkę straty z prowadzonej działalności gospodarczej w latach 2021-2022 oraz spadek bieżących obrotów z prowadzonej działalności gospodarczej w porównaniu do wielkości sprzedaży z roku ubiegłego.
W skardze spółka wniosła o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, ewentualnie o uchylenie postanowień organów obu instancji, a ponadto o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciła naruszenie w tej sprawie:
1. art. 239b § 1 pkt 1, art. 13 § 1 pkt 1 Op, art. 15 § 1 Op, art. 239b § 3 Op w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 16 ustawy o KAS poprzez wydanie postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności przez organ rzeczowo niewłaściwy, co stanowi przesłankę nieważności postanowienia; zdaniem spółki organem właściwym do nadania decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności jest wyłącznie organ, który wydał decyzję;
2. art. 239b § 1 pkt 1 Op w zw. z art. 239b § 2 Op poprzez błędne uznanie, że w niniejszej sprawie została spełniona przesłanka nadania nieostatecznej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności w postaci posiadania przez organ informacji, z których wynika, że wobec skarżącej toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych; zdaniem spółki organ nadający rygor natychmiastowej wykonalności nie może powołać się na przesłankę wskazaną w art. 239b § 1 pkt 1 o.p. gdy jest on jednocześnie organem prowadzącym postępowanie egzekucyjne, a ponadto wierzycielem należności wynikających z decyzji, której nadany został rygor natychmiastowej wykonalności, jak i wierzycielem należności dochodzonych w postępowaniu egzekucyjnym.
W uzasadnieniu tych zarzutów spółka podniosła, że w świetle art. 239b § 3 Op rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nadawany jest przez organ podatkowy pierwszej instancji, a takim organem w odniesieniu do decyzji wymiarowej jest naczelnik urzędu celno-skarbowego a nie NUS. Wywiodła, że w świetle art. 33 ust. 1 pkt 16 ustawy o KAS do zadań naczelnika urzędu celno-skarbowego należy wykonywanie innych zadań określonych w innych ustawach, a w tej kategorii mieści się także Op. Zaznaczyła, że postępowanie dotyczące nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, pomimo swojej odrębności formalnej, jest postępowaniem akcesoryjnym, wpadkowym w stosunku do postępowania wymiarowego (głównego). Uznała zatem, że jeżeli postępowanie wymiarowe (główne) prowadzi - zgodnie z właściwością i zakresem zadań - naczelnik urzędu celno-skarbowego, to oczywistym jest, że jest on jednocześnie organem uprawnionym do wydania postanowienia o nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W tych okolicznościach skarżąca oceniła, że postanowienia organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, co stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności tych postanowień.
Ponadto skarżąca podniosła, że przesłanka z art. 239b § 1 pkt 1 Op ma zabezpieczać interes wierzyciela w sytuacji gdy toczą się już jakieś postępowania egzekucyjne, a należność wynikająca z decyzji nieostatecznej nie może być jeszcze dochodzona przez wzgląd na treść art. 239a Op. Wskazała, że przepis ten pozwala organowi podatkowemu dołączyć do już toczącej się egzekucji, tak aby zminimalizować ryzyko zaspokojenia się z majątku zobowiązanego przez innych wierzycieli, w sposób który uniemożliwi zadośćuczynienie w całości lub w części wierzytelnościom organu podatkowego. Skarżąca oceniła jednak, że w niniejszej sprawie cel tego przepisu nie zostanie zrealizowany, gdyż wierzycielem zarówno należności wynikających z decyzji wymiarowej, jak i zobowiązań w podatku od towarów i usług za I-IV kwartał 2018 r. oraz III kwartał 2023 r., jest ten sam organ (NUS). Wobec tego nie jest możliwe, by doszło wskutek prowadzonej egzekucji, do pokrzywdzenia tego wierzyciela. W ekonomicznym rozrachunku nie ma bowiem znaczenia na poczet których zaległości w podatku od towarów i usług organ ten wyegzekwuje środki z majątku zobowiązanego. Skarżąca wskazała przy tym na treść art. 239b § 1 pkt 1 Op, który akcentuje okoliczność wejścia w posiadanie informacji o toczącym się postępowaniu egzekucyjnym. Oceniła, że organ nadający rygor natychmiastowej wykonalności nie może wejść w posiadanie informacji o postępowaniu egzekucyjnym, które sam prowadzi. Użycie sformułowania "posiadania informacji" w kontekście działań własnych jest całkowicie nielogiczne i sprzeczne z wykładnią językową. Z tych też powodów skarżąca wniosła o uchylenie postanowień organów obu instancji uznając, że w niniejszej sprawie brak jest przesłanki nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji wymiarowej, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 1 Op.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Rozpatrując zarzut braku właściwości rzeczowej NUS do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności Sąd miał na względzie przyjęcie przez ustawodawcę w art. 28 ust. 1 pkt 1, 3 i 4 ustawy KAS, że do naczelnika urzędu skarbowego należy m.in. wykonywanie zadań w zakresie ustalania, określania, poboru podatków, opłat i niepodatkowych należności budżetowych oraz innych należności na podstawie odrębnych przepisów; wykonywanie zadań wierzyciela należności pieniężnych; wykonywanie egzekucji administracyjnej należności pieniężnych oraz wykonywanie zabezpieczenia należności pieniężnych.
Z kolei zadania naczelnika urzędu celno-skarbowego określa art. 33 ust. 1, w tym w pkt 2 przyjęto, że jest to ustalanie i określanie podatków, opłat i niepodatkowych należności budżetowych oraz innych należności na podstawie odrębnych przepisów.
Porównanie przytoczonych przepisów wskazuje, że w podanym wyżej zakresie NUS posiada uprawnienia szersze niż NUCS, tj. naczelnikowi urzędu celno-skarbowego przypisano jedynie określanie i ustalanie podatków, zaś naczelnik urzędu skarbowego, oprócz ustalania i określania zobowiązań podatkowych, także wykonuje zadania w zakresie poboru podatków i ich egzekwowania oraz zabezpieczenia (uprawnienia wierzycielskie).
Zdaniem Sądu nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności mieści się w zadaniach przypisanych naczelnikowi urzędu skarbowego, ponieważ jest czynnością zmierzającą do zapewnienia wykonania przez stronę postępowania podatkowego zobowiązania określonego w decyzji wymiarowej, jeżeli stwierdzona zostanie jedna z okoliczności wymienionych w art. 239b § 1 Op, postrzeganych jako przyszła przeszkoda w realizacji zobowiązań wynikających z decyzji wymiarowej, tj. jeżeli:
1) organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych lub
2) strona nie posiada majątku o wartości odpowiadającej wysokości zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, na którym można ustanowić hipotekę przymusową lub zastaw skarbowy, które korzystałyby z pierwszeństwa zaspokojenia, lub
3) strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości, lub
4) okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.
Ponadto do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności wymagane jest wystąpienie przesłanki z § 2 tego artykułu, tj. uprawdopodobnienie przez organ, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
W ocenie Sądu treść przytoczonych przepisów ustawy o KAS wskazuje, że naczelnik urzędu skarbowego jest uprawniony do szeroko pojętych działań zmierzających do zapewnienia wyegzekwowania należności wynikających m.in. z decyzji określających zobowiązanie podatkowe (wymiarowych). Dotyczy to także środka prawnego w postaci rygoru natychmiastowej wykonalności, przewidzianego w art. 239b Ordynacji podatkowej, w rozdziale 16a "Wykonanie decyzji". Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności następuje już po zakończeniu postępowania przed organem I instancji. Celem zastosowania omawianego środka jest zagwarantowanie zapewnienia wyegzekwowania zobowiązania podatkowego określonego w nieostatecznej decyzji wymiarowej, o ile wystąpiły ku temu ustawowe przesłanki. Powyższe mieści się w zadaniach wierzycielskich, przyznanych na mocy ustawy o KAS naczelnikowi urzędu skarbowego, a nie naczelnikowi urzędu celno-skarbowego. To naczelnik urzędu skarbowego dysponuje istotną z punktu widzenia art. 239b Op wiedzą o stanie majątkowym podatnika lub posiada narzędzia pozwalające jego ustalenie. To naczelnik urzędu skarbowego jest uprawniony do ustalania okoliczności, o których mowa w art. 239b § 1 Op, dotyczących możliwości lub niemożliwości realizacji zobowiązań określonych w decyzji wymiarowej, w tym sprawdza, czy toczy się wobec podatnika postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych, ustala stan majątkowy podatnika, w tym możliwość ustanowienia na nim hipoteki lub zastawu skarbowego, bada, czy podatnik zbywa majątek znacznej wartości oraz ustala okres przedawnienia zobowiązania określonego w decyzji wymiarowej. Takich kompetencji nie posiada NUCS, którego rola kończy się na wydaniu decyzji wymiarowej.
Z art. 239b § 3 Op wynika, że rygor natychmiastowej wykonalności decyzji nadawany jest przez organ podatkowy pierwszej instancji w drodze postanowienia. Zaś w art. 13 § 1 pkt 1 Op przyjęto, że organem podatkowym jest zarówno naczelnik urzędu skarbowego, jak i naczelnik urzędu celno-skarbowego. Zatem, w świetle przepisów Ordynacji podatkowej oba te organy są uprawnione do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Biorąc jednak pod uwagę wyżej omówione różnice w zadaniach przypisanych obu organom, w ocenie Sądu NUS był właściwy do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. Bowiem to właśnie powierzone mocą ustawy o KAS zadania w zakresie poboru podatków oraz wykonywania zadań wierzycielskich, wykonywania egzekucji administracyjnej i wykonywania zabezpieczenia należności pieniężnych (tj. zadania, których nie powierzono NUCS) mieszczą w sobie kompetencję do nadania nieostatecznej decyzji wymiarowej rygoru natychmiastowej wykonalności także wówczas, gdy decyzję tę wydał NUCS.
Dlatego za niezasadne uznał Sąd zarzuty dotyczące naruszenia Ordynacji podatkowej: art. 239b § 1 pkt 1, art. 13 § 1 pkt 1, art. 15 § 1, art. 239b § 3 w zw. z art. 33 ust. 1 pkt 16 ustawy o KAS.
Niezasadny jest także zarzut naruszenia art. 239b § 1 pkt 1 w zw. z art. 239b § 2 Op. W ocenie Sądu wystarczająco wykazano w zaskarżonym postanowieniu, że zaistniała przesłanka nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, o której mowa w art. 239b § pkt 1. Bowiem nie jest sporne między stronami, że wobec skarżącej toczy się postępowanie egzekucyjne dotyczące zobowiązania podatkowego określone decyzją wymiarową inną, niż będąca podstawą nadania spornego rygoru, przy czym jest to decyzja wydana przez ten sam organ, tj. NUCS w T. Sąd nie podziela wykładni art. 239b § 1 pkt 1 Op dokonanej przez skarżącą. Z przepisu tego wynika, że decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy organ podatkowy posiada informacje, z których wynika, że wobec strony toczy się postępowanie egzekucyjne w zakresie innych należności pieniężnych. Jest przy tym wymagane ponadto na podstawie § 2 tego artykułu, aby organ podatkowy uprawdopodobnił, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
Co do wymogu posiadania przez organ informacji o toczącym się wobec strony postępowaniu egzekucyjnym w zakresie innych należności pieniężnych, Sąd stoi na stanowisku, że mogą to być jakiekolwiek inne należności dochodzone w dowolnym postępowaniu egzekucyjnym, zarówno w trybie egzekucji administracyjnej jak i sądowej, w tym także mieści się prowadzenie innych postępowań egzekucyjnych przez ten sam organ. Prowadzenie innych postępowań egzekucyjnych wobec podatnika wskazuje, że podatnik nie reguluje dobrowolnie zobowiązań, wobec czego rośnie prawdopodobieństwo, że nie uiści także należności określonych w nieostatecznej decyzji wymiarowej, co uzasadnia nadanie tej decyzji rygoru wykonalności. W tym kontekście nieracjonalne, zdaniem Sądu, byłoby zawężanie powyższych skutków prowadzenia postępowań egzekucyjnych tylko do tych z nich, które prowadzi inny organ. Sąd nie podziela stanowiska skarżącej, która twierdzi, że celem omawianego przepisu jest umożliwienie organowi podatkowemu przyłączenia się do już toczącej się egzekucji i minimalizacja ryzyka zaspokojenia się przez innych wierzycieli, kosztem organu podatkowego. Bowiem na etapie wydania nieostatecznej decyzji wymiarowej niezaopatrzonej w rygor natychmiastowej wykonalności, odległa jest kwestia ewentualnej egzekucji należności określonych w tej decyzji. Przyłączyć się do już prowadzonej egzekucji można na zasadach określonych w przepisach egzekucyjnych, a nie na podstawie procedowanego obecnie przepisu art. 239b Op. Przede wszystkim jednak przeciwko stanowisku skarżącej przemawia literalna treść pkt 1 § 1 art. 239b Op, który mówi wprost o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności i w żaden sposób nie daje się powiązać z proponowanym przez skarżącą rozwiązaniem dotyczącym usprawnienia postępowania egzekucyjnego. Treść ta nie daje również podstaw do przyjęcia za skarżącą, jakoby tylko postępowanie egzekucyjne prowadzone przez organ inny niż nadający rygor wykonalności spełniało wymogi warunkujące zastosowanie omawianej przesłanki. W zapisie "posiada informacje" mieści się, zdaniem Sądu - wiedza o tym, że organ sam takie postępowanie, w odniesieniu do innych należności, prowadzi. W przepisie jest mowa o "posiadaniu informacji", a nie wejściu w jej posiadanie. Skoro w rozpoznawanej sprawie ustalono, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w O. prowadzi wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne na podstawie decyzji wymiarowej opisanej w stanie faktycznym (decyzja z 6 lutego 2023 r.), a więc wie, że toczy się wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne dotyczące innych zobowiązań, to organ ten miał podstawę do uznania, że zaistniała przesłanka z art. 239b § 1 pkt 1 Op. Prowadzenie innych postępowań egzekucyjnych wobec skarżącej wskazuje, że nie reguluje ona dobrowolnie zobowiązań, wobec czego realne staje się zagrożenie braku uregulowania także należności określonych w nieostatecznej decyzji wymiarowej, co uzasadniało nadanie tej decyzji rygoru wykonalności.
Zatem niezasadny okazał się zarzut naruszenia art. 239b § 1 pkt 1 Op w zw. z art. 239b § 2 Op. Sąd nie stwierdził także, aby organ błędnie ocenił wystąpienie przesłanki określonej w § 2 tego artykułu, dotyczącej uprawdopodobnienia braku wykonalności decyzji wymiarowej. W kwestii tej DIAS zajął stanowisko na str. 9-10 zaskarżonego postanowienia, zaś w skardze nie przedstawiono argumentów w tym zakresie.
W związku z powyższym skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634).

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę