I SA/OL 127/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2021-05-19
NSApodatkoweWysokawsa
doręczenie elektroniczneePUAPawaria systemuprzywrócenie terminuodwołaniepostanowienieOrdynacja podatkowaskarżącyorgan odwoławczypostępowanie podatkowe

Podsumowanie

WSA uchylił postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania, uznając, że pełnomocnik skarżącego skutecznie zapoznał się z decyzją organu pierwszej instancji dopiero po wystąpieniu awarii systemu ePUAP.

Skarżący P. S. wniósł skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Pełnomocnik skarżącego twierdził, że nie mógł zapoznać się z decyzją z powodu awarii platformy ePUAP, co uniemożliwiło mu złożenie odwołania w terminie. DIAS uznał doręczenie za skuteczne, opierając się na informacjach technicznych, które nie uwzględniały problemów użytkownika. WSA uchylił postanowienie DIAS, uznając, że pełnomocnik faktycznie zapoznał się z decyzją dopiero po otrzymaniu jej kopii, co oznaczało wniesienie odwołania w terminie.

Sprawa dotyczyła skargi P. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie odmowy ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Pełnomocnik skarżącego zarzucił, że decyzja organu pierwszej instancji nie została mu skutecznie doręczona z powodu awarii platformy ePUAP w okresie od 9 do 22 czerwca 2020 r. Po zalogowaniu się do systemu i próbie otwarcia dokumentu, pojawił się komunikat "dokument wygasł", a dokument nie został udostępniony. Pełnomocnik złożył odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, dołączając dowody awarii systemu. DIAS, opierając się na odpowiedzi działu wsparcia technicznego ePUAP, uznał, że dokumenty zostały wysłane i doręczone, a komunikat "dokument wygasł" był chwilowym błędem technicznym, który można było usunąć poprzez wyczyszczenie historii przeglądania i plików cookies. Zdaniem DIAS, nie było podstaw do kwestionowania prawidłowości doręczenia, a odwołanie zostało wniesione po terminie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd uznał, że DIAS błędnie zastosował art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że wbrew informacjom technicznym, pełnomocnik skarżącego nie był w stanie zapoznać się z treścią decyzji z powodu awarii. Dopiero po otrzymaniu kopii decyzji w dniu 14 września 2020 r. pełnomocnik zapoznał się z jej treścią. W związku z tym, odwołanie wniesione 21 września 2020 r. zostało złożone z zachowaniem ustawowego terminu. Sąd uznał również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 120, 121 § 1, 122, 180, 187 i 191 Ordynacji podatkowej, za zasadne. W konsekwencji, sąd uchylił postanowienie DIAS i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli awaria uniemożliwiła zapoznanie się z treścią decyzji, a strona podjęła działania w celu jej uzyskania i złożenia odwołania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ nieprawidłowo ocenił prawidłowość doręczenia decyzji, ignorując wyjaśnienia pełnomocnika o awarii ePUAP i trudnościach w dostępie do dokumentu. Faktyczne zapoznanie się z treścią decyzji nastąpiło po otrzymaniu jej kopii, co oznaczało wniesienie odwołania w terminie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

O.p. art. 228 § 1 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Postanowienie to ma charakter deklaratoryjny i ogranicza się do badania, czy odwołanie zostało wniesione w terminie.

Pomocnicze

O.p. art. 162 § 2

Ordynacja podatkowa

Strona, która nie wniosła odwołania w terminie, może żądać przywrócenia terminu, jeżeli uzasadnia to ważnymi przyczynami. Wniosek o przywrócenie terminu wnosi się w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu.

O.p. art. 12 § 6 pkt 2

Ordynacja podatkowa

Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym.

O.p. art. 223 § 1

Ordynacja podatkowa

Odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję.

O.p. art. 223 § 2 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie.

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądamiami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Ustawa z dnia 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne

Reguluje kwestie doręczeń elektronicznych.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych art. 8 § 3

Doręczenia dokonywane za pomocą ePUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na ePUAP elektroniczną skrzynkę podawczą.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych art. 14

Dotyczy trybu doręczenia elektronicznego.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych art. 15

Dotyczy trybu doręczenia elektronicznego.

Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych art. 16

Dotyczy trybu doręczenia elektronicznego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niewłaściwe zastosowanie art. 228 § 1 pkt 2 O.p. przez organ odwoławczy. Odwołanie zostało wniesione w terminie, ponieważ pełnomocnik zapoznał się z treścią decyzji dopiero po otrzymaniu jej kopii w dniu 14.09.2020 r. z powodu awarii ePUAP. Naruszenie przepisów postępowania (art. 120, 121 § 1, 122, 180, 187, 191 O.p.) poprzez nierzetelne rozpatrzenie materiału dowodowego i stosowanie wykładni krzywdzącej dla podatnika.

Odrzucone argumenty

Doręczenie decyzji organu pierwszej instancji było skuteczne w dniu 17.06.2020 r., a odwołanie zostało wniesione po terminie. Awaria systemu ePUAP nie stanowiła przeszkody uniemożliwiającej zapoznanie się z treścią decyzji, a komunikat "dokument wygasł" był jedynie chwilowym błędem technicznym.

Godne uwagi sformułowania

komunikat "dokument wygasł" to chwilowy błąd informujący o braku możliwości wyświetlenia strony internetowej Wbrew ocenie DIAS istnieją podstawy do kwestionowania prawidłowości doręczenia decyzji organu pierwszej instancji. Pełnomocnik faktycznie decyzję otrzymał 14.09.2020 r.. Zatem termin do wniesienia odwołania należy liczyć od tego dnia, a nie jak to błędnie przyjął DIAS.

Skład orzekający

Przemysław Krzykowski

przewodniczący

Ryszard Maliszewski

sprawozdawca

Andrzej Brzuzy

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie prawidłowości doręczeń elektronicznych za pośrednictwem ePUAP w przypadku awarii systemu i interpretacja przepisów dotyczących przywrócenia terminu do wniesienia odwołania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji awarii systemu ePUAP i sposobu jej udokumentowania przez stronę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu doręczeń elektronicznych i awarii systemów, co jest istotne dla wielu podatników i ich pełnomocników. Pokazuje, jak ważne jest udokumentowanie problemów technicznych.

Awaria ePUAP uniemożliwiła złożenie odwołania? Sąd administracyjny wyjaśnia, kiedy można liczyć na przywrócenie terminu.

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

I SA/Ol 127/21 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2021-05-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Andrzej Brzuzy
Przemysław Krzykowski /przewodniczący/
Ryszard Maliszewski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 122/22 - Wyrok NSA z 2024-10-11
II FSK 990/21 - Wyrok NSA z 2022-06-02
I SA/Gd 990/21 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2021-11-17
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 180
§ 8 ust. 3.
Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 14 września 2011 r. w sprawie sporządzania i doręczania dokumentów elektronicznych oraz  udostępniania formularzy, wzorów i kopii dokumentów elektronicznych - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1325
art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180, art. 187, art. 191, art. 228 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Przemysław Krzykowski Sędziowie sędzia WSA Ryszard Maliszewski (sprawozdawca) sędzia WSA Andrzej Brzuzy po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]", nr "[...]" w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1) Uchyla zaskarżone postanowienie, 2) Zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz P. S. 597 ( pięćset dziewięćdziesiąt siedem ) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia "[...]" r., Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, działając na podstawie art. 228 § 1 pkt 2 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm.), stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, wniesionego przez P. S., od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[.1.]" r., znak: "[.1.]", w przedmiocie odmowy ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w 2020 roku.
Decyzją z dnia "[.1.]" r., znak: "[.1.]", Naczelnik Urzędu Skarbowego orzekł o odmowie ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w 2020 roku do kwoty 0,00 zł, należnych od dochodów uzyskiwanych przez odwołującego.
Doręczenie decyzji nastąpiło w dniu 17.06.2020 r., co wynika z Urzędowego Poświadczenia Doręczenia. Bieg 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się zatem z dniem 18.06.2020 r. i zakończył się z dniem 01.07.2020 r.
W odwołaniu z dnia 21.09.2020 r. skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
Wraz z odwołaniem złożył on wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia. W uzasadnieniu wniosku wskazał, iż 05.03.2020 r. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego z wnioskiem o ograniczenie poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2020 r..
Pełnomocnik skarżącego wskazał, że w dniu 17.06.2020 r. zostało doręczone mu pismo od Naczelnika Urzędu Skarbowego. Był to dokument zawierający jedynie informację w zakresie przepisów, które mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Powyższe pismo nie zawierało informacji o wydanym rozstrzygnięciu w przedmiocie ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. W okresie od 9 do 22 czerwca 2020 r. występował problem z funkcjonowaniem platformy ePUAP. Po zalogowaniu się Pełnomocnika do platformy ePUAP i otwarciu skrzynki odbiorczej w celu odczytania dokumentu i po podpisaniu Urzędowego Poświadczenia Doręczenia pojawił się komunikat "dokument wygasł", a dokument nie pojawił się w skrzynce odbiorczej. Na potwierdzenie powyższego do wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania zostało załączone potwierdzenie zgłoszenia awarii systemu ePUAP oraz wydruki "zrzutów ekranu" dokumentujących wystąpienie awarii systemu.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, rozpatrując przedmiotową sprawę stwierdził, co następuje.
Zgodnie z art. 223 § 1 i § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej, odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu podatkowego, który wydał decyzję. Odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie.
Wskazał, że w dniu "[.1.]" r. Naczelnik Urzędu Skarbowego przesłał Pełnomocnikowi za pośrednictwem platformy ePUAP dwa dokumenty elektroniczne: pismo informacyjne dotyczące przepisów mających zastosowanie w sprawie z dnia "[.1.]" r. ("[...]") oraz decyzję organu podatkowego z dnia "[.1.]" r., znak: "[.2.]" ("[...]") w przedmiocie odmowy ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w 2020 r.
Jak wynika z Urzędowych Potwierdzeń Odbioru, ww. dokumenty zostały doręczone Pełnomocnikowi w dniu 17.06.2020 r..
Podczas rozmowy telefonicznej z pracownikiem Urzędu Skarbowego pełnomocnik skarżącego powziął informację, iż decyzja z dnia "[.1.]" r. została doręczona w dniu 17.06.2020 r. za pośrednictwem Elektronicznej Platformy Usług Administracji Publicznej (ePUAP).
Według pełnomocnika skarżącego w dniu 17.06.2020 r. zostało doręczone pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego, jednakże był to dokument zawierający jedynie informację w zakresie przepisów, które mają zastosowanie w przedmiotowej sprawie. Powyższe pismo nie zawierało informacji o wydanym rozstrzygnięciu w przedmiocie ograniczenia poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych. Podniósł on, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia "[.1.]" r., znak: "[.1.]", nie została mu doręczona. Ponadto wyjaśnił, że w okresie od 09 do 22 czerwca 2020 r. występował problem z funkcjonowaniem platformy ePUAP. Po zalogowaniu się pełnomocnika do platformy ePUAP, otwarciu skrzynki odbiorczej w celu odczytania dokumentu i podpisaniu Urzędowego Poświadczenia Doręczenia pojawił się komunikat "dokument wygasł", a dokument nie pojawił się w skrzynce odbiorczej. Do wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania zostało załączone odwołanie, potwierdzenie zgłoszenia awarii systemu ePUAP oraz wydruki "zrzutów ekranu" dokumentujących wystąpienie ww. awarii.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, pismem z dnia 19.10.2020 r., znak: "[...]", wystąpił do działu wsparcia technicznego platformy ePUAP w celu wyjaśnienia wątpliwości zgłaszanych przez skarżącego zakresie doręczenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji.
Z uzyskanej odpowiedzi z dnia 04.11.2020 r. wynikało, że dwa dokumenty elektroniczne, tj. pismo informacyjne dotyczące przepisów mających zastosowanie w sprawie oraz decyzja organu podatkowego z dnia "[.1.]" r., znak: "[.1.]", zostały wysłane i doręczone.
Jednocześnie wskazano, że komunikat "dokument wygasł" to chwilowy błąd informujący o braku możliwości wyświetlenia strony internetowej i w przypadku takiego komunikatu należy usunąć historię przeglądanych stron internetowych oraz pliki cookies. Po wykonaniu powyższych czynności problem powinien ustąpić. Jak poinformowano, powyższy komunikat nie odnosi się bezpośrednio do pisma, ponieważ pisma doręczane za pomocą skrytki ePUAP nie wygasają, po odebraniu wciąż są dostępne dla użytkownika.
W ocenie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, po dokonaniu analizy akt administracyjnych sprawy, nie ma podstaw do kwestionowania prawidłowości doręczenia decyzji organu pierwszej instancji.
DIAS uznał, że decyzja została doręczona Pełnomocnikowi w dniu 17.06.2020 r., a obliczony od tej daty bieg terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się z dniem 18.06.2020 r. i zakończył się z dniem 01.07.2020 r.
Zgodnie z art. 12 § 6 pkt 2 Ordynacji podatkowej, termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1041 ze zm.) lub w placówce pocztowej operatora świadczącego pocztowe usługi powszechne w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej lub otrzymane przez polską placówkę pocztową operatora wyznaczonego po nadaniu w państwie spoza Unii Europejskiej albo złożone w polskim urzędzie konsularnym. Odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jego złożenia zostało nadane w polskiej placówce pocztowej w dniu 21.09.2020 r. (data stempla pocztowego na kopercie). Tym samym, odwołanie z dnia 21.09.2020 r. zostało złożone po ustawowym 14-dniowym terminie, o którym mowa w art. 223 § 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej.
Zgodnie z art. 228 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy stwierdza w formie postanowienia uchybienie terminowi do wniesienia odwołania. Postanowienia w sprawach wymienionych w § 1 są ostateczne (§ 2 ww. przepisu).
Powyższy przepis ma charakter bezwarunkowy, co oznacza, że w każdym przypadku stwierdzenia uchybienia terminowi organ odwoławczy nie może rozpatrzyć merytorycznie odwołania, lecz ma obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Postanowienie to ma charakter deklaratoryjny, bowiem organ stwierdza w nim jedynie uchybienie ww. terminowi. Uchybienie terminowi do wniesienia odwołania jest okolicznością obiektywną i niezależną od uznania organu, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Podejmując rozstrzygnięcie w oparciu o art. 228 § 1 pkt 2, organ odwoławczy ogranicza się wyłącznie do badania, czy odwołanie zostało wniesione w terminie, tj. najpierw ustala w jakim dniu miało miejsce prawidłowe doręczenie decyzji oraz kiedy zostało wniesione odwołanie od tej decyzji. Bowiem to te dwie daty jako determinanty są kluczowe do zdiagnozowania stanu dochowania lub niedochowania 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania.
Mając na uwadze, iż odwołanie z dnia 21.09.2020 r. zostało złożone po ustawowym 14-dniowym terminie, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej stwierdził uchybienie terminowi do wniesienia odwołania i pozostawił sprawę bez merytorycznego rozpatrzenia. W związku z powyższym, w dniu 12.08.2020 r. Pełnomocnik zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego z prośbą o skuteczne doręczenie rozstrzygnięcia organu podatkowego.
Organ podatkowy pismem z dnia 26.08.2020 r. poinformował, iż nie ma możliwości ponownego doręczenia decyzji, Pełnomocnik może jedynie wystąpić z wnioskiem o wydanie kserokopii wydanego rozstrzygnięcia. W związku z powyższym, Pełnomocnik złożył ww. wniosek, a Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia 08.09.2020 r., znak: "[.1.]", przesłał kserokopię wydanej decyzji Pełnomocnikowi. Z treścią decyzji pełnomocnik skarżącego zapoznał się w dniu 14.09.2020 r..
Z akt sprawy wynika, że odwołanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania zostało wniesione w dniu 21.09.2020 r..
W skardze wniesionej do Sądu pełnomocnik skarżącego zarzucił :
1. Naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
I. art. 162 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa (dalej: "O.p.") poprzez bezzasadne przyjęcie, iz odwołanie zostało wniesione z uchybieniem terminu, podczas gdy skarżący skutecznie i w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminowi wniósł o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, dopełniając jednocześnie czynności w postaci jego złożenia czym wypełnił dyspozycję z art. 162 § 2 O.p;
II. art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie w sprawie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, podczas gdy analiza okoliczności faktycznych niniejszej sprawy winna doprowadzić do stwierdzenia, iż odwołanie zostało wniesione w terminie, bowiem strona wraz z odwołaniem złożyła podanie o przywrócenie terminu do jego wniesienia, a w sprawie zasadnym było przywrócenie terminu do wniesienia odwołania;
III. art. 120, art. 121 § 1, art. 122 O.p. poprzez podjęcie przez organy podatkowe działań niezgodnych z przepisami prawa, rozstrzygnięcie na niekorzyść podatnika wszystkich niejasności co do interpretacji przepisów prawa, jak również stosowanie wykładni przepisów prawa krzywdzącej dla podatnika;
IV. art. 180 w zw. z art. 187 oraz w zw. z art. 191 O.p. poprzez: nieuwzględnienie jako dowodu w sprawie wyjaśnień przedstawionych przez podatnika w toku prowadzonego postępowania, wyprowadzenie nielogicznych wniosków przez organy podatkowe na skutek pseudointerpretacji przepisów prawa dokonanej na podstawie własnej oceny i uznania organów, niewyczerpujące i nierzetelne rozpatrzenie całego materiału dowodowego przedstawionego przez podatnika, dokonanie przez organy podatkowe oceny dowodów w sposób dowolny, nielogiczny, nierzetelny i niespójny;
Mając powyższe na uwadze wniósł o: uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia "[...]" r..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że złożona w tej sprawie skarga została przez sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym zgodnie z art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym, na które służy zażalenie.
Kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana jest pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do badania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności naruszających prawo i przez to mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.) lub też wystąpiło naruszenie prawa będące podstawą stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.).
Stosownie zaś do treści art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może przy tym wydać orzeczenia na niekorzyść strony, chyba że dopatrzy się naruszenia prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności. Kwestia przywrócenia terminu może być rozważana po stwierdzeniu, że postanowienie zostało skutecznie doręczone. Ta kwestia została oceniona w sprawie o przywróceniu terminu do wniesienia odwołania. W pierwszej kolejności należy zatem poddać rozważaniom kwestię skutecznego doręczenia przedmiotowej decyzji.
Stosownie do treści art. 144 § 1 O.p. - organ podatkowy doręcza pismo:
1. za pokwitowaniem, za pośrednictwem operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe, pracowników urzędu obsługującego ten organ, funkcjonariuszy lub upoważnionych pracowników innego organu podatkowego, lub przez organy lub osoby uprawnienie na podstawie odrębnych przepisów, lub
2. za urzędowym poświadczeniem odbioru, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej.
Nieskuteczne doręczenie decyzji czy nieprawidłowości we wszczęciu i przebiegu postępowania podatkowego nie mogą stanowić podstawy wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wniosek o przywrócenie terminu opiera się na założeniu, że decyzja, od której wniesiono odwołanie została skutecznie doręczona i że nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2021 r., sygn. akt II FSK 2427/20).
Nieskuteczne doręczenie decyzji czy nieprawidłowości we wszczęciu i przebiegu postępowania podatkowego nie mogą stanowić podstawy wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Wniosek o przywrócenie terminu opiera się na założeniu, że decyzja, od której wniesiono odwołanie została skutecznie doręczona i że nastąpiło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Zarówno w doktrynie, jak i judykaturze wielokrotnie wyrażano pogląd, podzielany przez skład orzekający w niniejszej sprawie, że w postępowaniu w przedmiocie przywrócenia terminu nie można skutecznie kwestionować prawidłowości doręczenia decyzji. Brak skutecznego doręczenia decyzji powoduje bowiem, że bieg terminu do wniesienia odwołania w ogóle nie rozpoczyna się, a w konsekwencji nie może on zostać przekroczony i tym samym przywrócony stosownie do art. 162 § 1 O.p. Jeżeli stwierdzono uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, na mocy postanowienia wydanego w trybie art. 228 § 1 pkt 2 O.p., to nieprawidłowości w doręczaniu decyzji powinny być podnoszone w ramach skargi na to postanowienie (zob. P. Pietrasz w komentarzu do art. 162 Ordynacji podatkowej (w:) Ordynacja podatkowa. Komentarz aktualizowany pod red. L. Etela, LEX/el. 2020; R. Hauser w komentarzu do art. 162 Ordynacji podatkowej (w:) Ordynacja podatkowa. Komentarz, S. Babiarz i in., wyd. IX, WKP 2019; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 27 lutego 2020 r., I FSK 2241/19; 12 grudnia 2019 r., I FSK 1653/17; 25 kwietnia 2019 r., I FSK 776/17; 28 lutego 2019 r., I FSK 475/17; 10 lipca 2018 r., I FSK 1310/16, opubl. CBOSA).
Szczegółowe kwestie doręczeń reguluje ustawa z 17 lutego 2005 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne (Dz. U. z 2019 r., poz. 700 ze zm.) oraz wydane na jej podstawie rozporządzenie z 14 września 2011 r.. Zgodnie z trybem doręczenia elektronicznego przewidzianym w § 14, § 15 i § 16 rozporządzenia z dnia 14 września 2011 r. adresat dokumentu elektronicznego potwierdza jego odebranie przez podpisanie poświadczenia doręczenia kwalifikowanym podpisem elektronicznym albo innym akceptowanym sposobem, zapewniającym możliwość potwierdzenia pochodzenia oraz integralności danych, a bezpośrednio po zakończeniu procesu weryfikacji podpisu elektronicznego adresata, system teleinformatyczny udostępnia adresatowi do pobrania doręczany dokument elektroniczny wraz z podpisanym przez niego poświadczeniem doręczenia oraz udostępnia organowi doręczającemu podpisane poświadczenie doręczenia. Ponadto poświadczenie doręczenia jest udostępniane przez system teleinformatyczny podmiotu publicznego w celu umożliwienia podpisania tego poświadczenia przez adresata dokumentu elektronicznego i zawiera:
1) pełną nazwę podmiotu publicznego, który doręcza dokument elektroniczny;
2) pełną nazwę podmiotu, któremu podmiot publiczny doręcza dokument elektroniczny;
3) oznaczenie sprawy;
4) jednoznaczne oznaczenie pisma, którego dotyczy;
5) w przypadku podpisania poświadczenia doręczenia - datę i czas podpisania rozumiane jako data i czas doręczenia dokumentu elektronicznego.
Natomiast zgodnie z art. 3 pkt 20 ww. ustawy użyte w tej ustawie określenie "urzędowe poświadczenie odbioru" oznacza dane elektroniczne powiązane z dokumentem elektronicznym doręczonym podmiotowi publicznemu lub przez niego doręczanym w sposób zapewniający rozpoznawalność późniejszych zmian dokonanych w tych danych, określające:
a) pełną nazwę podmiotu publicznego, któremu doręczono dokument elektroniczny lub który doręcza dokument;
b) datę i godzinę wprowadzenia albo przeniesienia dokumentu elektronicznego do systemu teleinformatycznego podmiotu publicznego - w odniesieniu do dokumentu doręczanego podmiotowi publicznemu;
c) datę i godzinę podpisania urzędowego poświadczenia odbioru przez adresata z użyciem mechanizmów, o których mowa w art. 20a ust. 1 albo 2 - w odniesieniu do dokumentu doręczanego przez podmiot publiczny;
d) datę i godzinę wytworzenia urzędowego poświadczenia odbioru.
System działa zatem w sposób zautomatyzowany, uzależniając przesłanie poświadczenia doręczenia od udostępnienia adresatowi doręczanego dokumentu elektronicznego. Z powołanych przepisów w sposób jednoznaczny wynika, że wiążący dla ustalenia daty doręczenia pisma w postępowaniu podatkowym drogą elektroniczną jest moment opatrzenia poświadczenia doręczenia podpisem elektronicznym, następujący bezpośrednio po zakończeniu procesu weryfikacji podpisu elektronicznego adresata. Uwzględniając powyższe należy przyjąć, że tak wygenerowane poświadczenie doręczenia stanowi dowód na realną możliwość zapoznania się adresata z treścią pisma. Zgodnie bowiem z § 8 ust. 3 rozporządzenia z dnia 14 września 2011 r., doręczenia dokonywane za pomocą ePUAP uważa się za dokonane przez podmiot publiczny lub do podmiotu publicznego, który utworzył na ePUAP elektroniczną skrzynkę podawczą. Poświadczenie doręczenia jest zatem niezaprzeczalnym urzędowym poświadczeniem odbioru (zob. wyrok WSA w Szczecinie z dnia 13.02.2020 r., sygn. akt I SA/Sz 791/19, LEX nr 2865034, wyrok WSA w Rzeszowie z dnia 23.01.2020 r., sygn. akt I SA/Rz 847/19, LEX nr 2779371).
W rozpoznawanej sprawie DIAS nie uwzględnił faktu, że nastąpiła awaria w systemie ePUAP. Ta okoliczność jest bezsporna. DIAS nie uwzględnił wyjaśnień pełnomocnika skarżącego, że w związku z tą awarią systemu nie był on w stanie zapoznać się z treścią postanowienia. DIAS wskazał, że pismem z dnia 19.10.2020 r., znak: "[...]", wystąpił do działu wsparcia technicznego platformy ePUAP w celu wyjaśnienia wątpliwości w zakresie doręczenia rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji. Z uzyskanej odpowiedzi z dnia 04.11.2020 r. wynika, że dwa dokumenty elektroniczne, tj. pismo informacyjne dotyczące przepisów mających zastosowanie w sprawie oraz decyzja organu podatkowego z dnia "[.1.]" r., znak: "[.1.]", zostały prawidłowo wysłane i doręczone pełnomocnikowi, a data doręczenia widoczna na Urzędowych Potwierdzeniach Doręczenia jest prawidłowa.
Jednocześnie wskazano, że komunikat "dokument wygasł" to chwilowy błąd informujący o braku możliwości wyświetlenia strony internetowej i w przypadku takiego komunikatu należy usunąć historię przeglądanych stron internetowych oraz pliki cookies. Po wykonaniu powyższych czynności problem powinien ustąpić. Jak poinformowano, powyższy komunikat nie odnosi się bezpośrednio do pisma, ponieważ pisma doręczane za pomocą skrytki ePUAP nie wygasają, po odebraniu wciąż są dostępne dla użytkownika.
Wbrew ocenie DIAS istnieją podstawy do kwestionowania prawidłowości doręczenia decyzji organu pierwszej instancji. W ocenie technicznej potwierdzono bowiem, że odczytanie treści korespondencji wiązało się wykonaniem ponadstandardowych czynności. Z wyjaśnień strony skarżącej wynika, że tych trudności nie pokonała. Za wiarygodnością strony skarżącej przemawiają czynności, które zostały przez nią podjęte. Pełnomocnik poinformował Organ I instancji, że nie doręczono rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o ograniczenie poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w 2020 r.. W dniu 12.08.2020 r. Pełnomocnik zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego z prośbą o skuteczne doręczenie rozstrzygnięcia organu podatkowego. W odpowiedzi na powyższe, organ podatkowy pismem z dnia 26.08.2020 r. poinformował, iż nie ma możliwości ponownego doręczenia decyzji, Poinformowano, że Pełnomocnik może jedynie wystąpić z wnioskiem o wydanie kserokopii wydanego rozstrzygnięcia. W związku z powyższym, Pełnomocnik złożył ww. wniosek, a Naczelnik Urzędu Skarbowego pismem z dnia 08.09.2020 r., znak: "[.1.]", przesłał kserokopię wydanej decyzji pełnomocnikowi. Powyższe pismo zostało doręczone pełnomocnikowi w dniu 14.09.2020 r.. O treści rozstrzygnięcia organu pierwszej instancji Pełnomocnik powziął wiadomość w dniu 14.09.2020 r..
Mając na względzie powyższe ustalenia i rozważania prawne sąd nie uznał zarzutu naruszenia art. 162 § 2 O.p., gdyż nie miał on zastosowania w sprawie.
Sąd uznał natomiast zarzut naruszenia art. 228 § 1 pkt 2 O.p. poprzez jego błędne zastosowanie i wydanie w sprawie postanowienia stwierdzającego uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, podczas gdy analiza okoliczności faktycznych niniejszej sprawy winna doprowadzić do stwierdzenia, iż odwołanie zostało wniesione w terminie. Z przedstawionej analizy wynika, że pełnomocnik strony skarżącej zapoznał się z treścią rozstrzygnięcia 14 września 2020 r.. A zatem odwołanie, które zostało wniesione 21 września 2020 r., zostało wniesione z zachowaniem ustawowego terminu. Należy uznać też zarzut naruszenia art. 120, art. 121 § 1, art. 122 O.p. poprzez podjęcie przez organy podatkowe działań niezgodnych z przepisami prawa, rozstrzygnięcie na niekorzyść podatnika wszystkich niejasności co do interpretacji przepisów prawa, jak również stosowanie wykładni przepisów prawa krzywdzącej dla podatnika; art. 180 w zw. z art. 187 oraz w zw. z art. 191 O.p. poprzez nieuwzględnienie jako dowodu w sprawie wyjaśnień przedstawionych przez podatnika w toku prowadzonego postępowania.
Wbrew informacji działu technicznego ePUAP DIAS przyjął, że z uzyskanej odpowiedzi z dnia 04.11.2020 r. wynikało jednoznacznie, że dwa dokumenty elektroniczne, tj. pismo informacyjne dotyczące przepisów mających zastosowanie w sprawie oraz decyzja organu podatkowego z dnia "[.1.]" r., znak: "[.1.]", zostały prawidłowo wysłane i doręczone.
Tymczasem z treści tej odpowiedzi wynikało, że komunikat "dokument wygasł" to chwilowy błąd informujący o braku możliwości wyświetlenia strony internetowej i w przypadku takiego komunikatu należało usunąć historię przeglądanych stron internetowych oraz pliki cookies. Po wykonaniu powyższych czynności problem powinien ustąpić. W rzeczywistości jak wynika z wyjaśnień pełnomocnika strony skarżącej nie udało się mu rozwiązać tego problemu. Problem został rozwiązany, gdy pełnomocnik otrzymał decyzję, z którą wcześniej nie mógł się zapoznać. Dopiero wtedy mógł i podjął stosowne czynności procesowe.
W konsekwencji należy uznać, że pełnomocnik faktycznie decyzję otrzymał 14.09.2020 r.. Zatem termin do wniesienia odwołania należy liczyć od tego dnia, a nie jak to błędnie przyjął DIAS. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem DIAS, że bieg 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się z dniem 18.06.2020 r. i zakończył się z dniem 01.07.2020 r..
W rezultacie DIAS winien odwołaniu nadać procesowy bieg.
Wobec powyższego Sąd, na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł w pkt 2 sentencji wyroku na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a..

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę