I SA/Kr 1057/23
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę spółki H. sp. z o.o. na postanowienie ZUS odrzucające zarzut nieistnienia obowiązku egzekucyjnego, uznając, że należności składkowe za lata 2010-2011 nie uległy przedawnieniu.
Spółka H. sp. z o.o. wniosła skargę na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odrzucające jej zarzut nieistnienia obowiązku egzekucyjnego. Spółka argumentowała, że wpłaty zostały błędnie zaliczone na przedawnione należności z lat 2010-2011. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że należności te nie uległy przedawnieniu ze względu na zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym oraz zgodnie z przepisami dotyczącymi zaliczania wpłat na najstarsze zaległości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę spółki H. sp. z o.o. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) utrzymujące w mocy decyzję o oddaleniu zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej. Spółka kwestionowała istnienie obowiązku, twierdząc, że wpłaty zostały błędnie zaliczone na przedawnione należności z lat 2010-2011, a także podnosiła zarzuty dotyczące naruszenia przepisów KPA i KPC. Sąd, analizując przepisy dotyczące przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne, w tym zmiany wprowadzane od 2012 roku, oraz przepisy dotyczące zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem egzekucyjnym, uznał, że należności za okres od czerwca 2010 r. do listopada 2011 r. nie uległy przedawnieniu. Sąd wskazał, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony w związku z prowadzonym postępowaniem egzekucyjnym, a wpłaty dokonywane przez spółkę były prawidłowo zaliczane na najstarsze, nieprzedawnione zaległości zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów. Sąd podkreślił również, że postępowanie egzekucyjne nie zostało umorzone z powodu bierności wierzyciela, a należności były zabezpieczone hipoteką. W konsekwencji, sąd oddalił skargę spółki, uznając zaskarżone postanowienie ZUS za zgodne z prawem.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, należności te nie uległy przedawnieniu.
Uzasadnienie
Bieg terminu przedawnienia został zawieszony w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym, a wpłaty były prawidłowo zaliczane na najstarsze, nieprzedawnione zaległości zgodnie z przepisami.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (14)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.e.a. art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.s.u.s. art. 24 § 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 24 § 5
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 24 § 5b
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Ustawa z dnia 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców art. 27 § 1
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.e.a. art. 34 § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.s.u.s. art. 83 § 4
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
u.s.u.s. art. 83c § 1a
Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Rozporządzenie z 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych art. 12 § 1-5
Argumenty
Skuteczne argumenty
Należności składkowe za okres od czerwca 2010 r. do listopada 2011 r. nie uległy przedawnieniu ze względu na zawieszenie biegu terminu przedawnienia w związku z toczącym się postępowaniem egzekucyjnym. Wpłaty dokonywane przez spółkę były prawidłowo zaliczane na najstarsze, nieprzedawnione zaległości zgodnie z obowiązującymi przepisami. ZUS prawidłowo zaliczył wpłaty na poczet najstarszych, nieprzedawnionych zaległości składkowych.
Odrzucone argumenty
Zarzut nieistnienia obowiązku egzekucyjnego z powodu przedawnienia należności. Błędne zaliczenie wpłat na przedawnione zaległości. Naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i cywilnego. Niezbadanie całokształtu okoliczności sprawy. Brak umorzenia postępowania egzekucyjnego przez sądowy organ egzekucyjny.
Godne uwagi sformułowania
bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego wpłaty dokonywane przez płatnika składek są zaliczane w pierwszej kolejności na pokrycie najstarszych, nieprzedawnionych zaległości nie ma przy tym znaczenia jakie czynności wykowane były w toku postępowania egzekucyjnego
Skład orzekający
Inga Gołowska
sprawozdawca
Paweł Dąbek
przewodniczący
Waldemar Michaldo
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia należności składkowych, zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku z postępowaniem egzekucyjnym oraz zasad zaliczania wpłat na poczet zaległości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących ubezpieczeń społecznych i postępowania egzekucyjnego w administracji, z uwzględnieniem zmian legislacyjnych na przestrzeni lat.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii przedawnienia należności składkowych ZUS, co jest częstym problemem dla przedsiębiorców. Wyjaśnienie zasad zawieszania biegu terminu przedawnienia i zaliczania wpłat ma dużą wartość praktyczną.
“Przedawnienie składek ZUS: Kiedy naprawdę można spać spokojnie?”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Kr 1057/23 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2023-12-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-11-21 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Inga Gołowska /sprawozdawca/ Paweł Dąbek /przewodniczący/ Waldemar Michaldo Symbol z opisem 6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3 ustawy o f Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I GSK 618/24 - Wyrok NSA z 2024-09-25 Skarżony organ Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 1634 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2022 poz 479 art. 18, art. 33 par. 1,art. 34 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Sentencja |Sygn. akt I SA/Kr 1057/23 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 22 grudnia 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Dąbek Sędziowie: WSA Inga Gołowska (spr.) WSA Waldemar Michaldo po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi H. sp. z o.o. z siedzibą w G. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Nowym Sączu z dnia 6 października 2023 r. znak: 220100.71.2022-RED-EGZ-Z-7-3-MT w przedmiocie oddalenia zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej skargę oddala. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 6 października 2023r. znak: 220100.71.2022-RED-EGZ-Z-7-3-MT Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy postanowienie z dnia 31 sierpnia 2023r. nr 220100.71.2022-RED-EGZ-Z-7-2- MT o oddaleniu zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych z 14 września 2022r. nr [...] i [...]. W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 138§1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023r. poz. 775, ze zm.) w związku z art. 18 i art. 34§2 pkt 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2022r. poz. 479, ze zm. dalej-u.p.e.a.) oraz art. 83 ust. 4 i art. 83c ust. 1a ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych (tekst jedn. Dz. U. z 2022r. poz. 1009, ze zm. dalej-u.s.u.s.). W uzasadnieniu postanowienia organ wyjaśnił, że 28 września 2022r. do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Nowym Sączu wpłynęły pisma H. sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: Spółka, Skarżąca), w treści których osoba uprawniona - Prokurent Spółki G. W. - wniósł zarzut nieistnienia obowiązku objętego tytułami wykonawczymi z 14 września 2022r. nr [...] i [...]. Podniesiono, że Spółka terminowo reguluje bieżące zobowiązania z tytułu składek, na potwierdzenie czego załączono dowody przelewów składek za czerwiec 2022r. i lipiec 2022r. Ponadto Prokurent wskazał, że Spółka znajduje się w trudnej sytuacji, gdyż została w przeszłości bezprawnie przejęta przez inni podmiot, o czym stanowią wyroki wydane w postępowaniach sądowych. Na potwierdzenie tych okoliczności dołączono wyroki Sądu Okręgowego w Krakowie z 28 sierpnia 2013r., 24 czerwca 2014r., 25 czerwca 2015r. oraz wyrok Sądu Apelacyjnego w Krakowie z 8 maja 2014r. Podkreślono, że w tym okresie zobowiązania na Spółkę były zaciągane przez osoby nieuprawnione. Wskazując na powyższe okoliczności wniesiono o uznanie zarzutu oraz umorzenie prowadzonego postępowania egzekucyjnego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddziału ZUS w Nowym Sączu działając jako wierzyciel postanowieniem z 21 października 2022r. nr 220100.71.2022-RED-EGZ-Z-7-MT oddalił zarzuty na prowadzenie egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych z 14 września 2022r. nr [...] i [...]. Postanowieniem z 1 grudnia 2022r. nr 220100.71.2022.RED-EGZ-Z-7-1-MT Zakład Ubezpieczeń Społecznych utrzymał w mocy postanowienie z 21 października 2022r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 3 marca 2023r. sygn. akt I SA/Kr 59/23 (prawomocny od dnia 27 marca 2023r.) uchylił zaskarżone postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 21 października 2022r. oraz poprzedzające je postanowienie Oddziału ZUS w Nowym Sączu. W ww. wyroku Sąd wskazał, że zarówno organy I oraz II instancji w swoich postanowieniach nie poparły twierdzeń zawartych w wydanych przez siebie postanowieniach stosownymi dowodami dołączonymi do akt sprawy, w szczególności nie przedłożyły tytułów wykonawczych dotyczących składek za okres od czerwca 2010r. do listopada 2011r. Nieudokumentowanie przez organ okoliczności wpływających na bieg terminu przedawnienia należności składkowych stanowiło naruszenie przepisów prawa, dlatego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ, zgodnie z zaleceniem sądu, powinien udokumentować wszystkie okoliczności, na które powoła się w związku z instytucją zawieszenia biegu terminu przedawnienia należności składkowych. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, postanowieniem z 31 sierpnia 2023r. nr 220100.71.2022-RED-EGZ-Z-7-2-MT Zakład Ubezpieczeń Społecznych oddalił zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych z 14 września 2022r. Pismem z 12 września 2023r. Prokurent Spółki złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. W treści wniosku zarzucił wierzycielowi nieuwzględnienie zarzutu pomimo nieistnienia obowiązku, błędne zaliczenie wpłat na przedawnione zaległości mogące być dochodzone jedynie z przedmiotu zabezpieczenia hipotecznego, naruszenie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego oraz Kodeksu postępowania cywilnego poprzez niezbadanie całokształtu okoliczności sprawy i braku umorzenia postępowania egzekucyjnego przez sądowy organ egzekucyjny. Rozpoznając sprawę ponownie organ stwierdził, że Spółka jako płatnik składek, nie wykonała ustawowego obowiązku opłacania składek na ubezpieczenie społeczne oraz Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych za okres od czerwca 2022r. do lipca 2022r., do których wymierzania i poboru został wyznaczony Zakład. Aby wyegzekwować ten obowiązek, Zakład jako wierzyciel, wystawił 14 września 2022r. tytuły wykonawcze nr [...] i [...]. Na ich podstawie Dyrektor Oddziału ZUS w Nowym Sączu, działając jako organ egzekucyjny, zajął - w oparciu o zawiadomienia nr [...] i [...] z 14 września 2022r. - wierzytelności z tytułu zwrotu lub nadpłaty podatku w Urzędzie Skarbowym w G. Tytuły wykonawcze oraz zajęcia zostały doręczone Spółce 10 września 2022r. Ponieważ w terminie do 7 dni od daty doręczenia tytułów wykonawczych wpłynął zarzut w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej na podstawie tytułów wykonawczych, postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone z mocy prawa. Ponownie analizując sprawę organ stwierdził, że należności objęte tytułami wykonawczymi z 14 września 2022r. istniały w momencie wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Organ wyjaśnił, że od 1 stycznia 2018r. zmieniły się zasady opłacania składek i wszystkie wpłaty dokonane po tej dacie są rozliczane w pierwszej kolejności na najstarsze zaległości. Zgodnie bowiem z art. 49 ust. 1 u.s.u.s. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia m.in. kolejność zaliczania wpłat składek na Fundusz Ubezpieczeń Społecznych oraz innych należności, do których poboru jest zobowiązany Zakład, jeżeli płatnik opłaca je i przekazuje niezgodnie z przepisami ustawy oraz kolejność i sposób zaliczania wpłat na należności Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz inne należności, do których poboru jest zobowiązany Zakład. Od 1 stycznia 2018r. płatnik opłaca składki jednym przelewem na indywidualny rachunek składkowy (NRS). Jednocześnie płatnik nie ma wpływu na okres należności, który pokryje dokonana wpłata. W sytuacji gdy na koncie płatnika figuruje zaległość, wpłata z tytułu składek jest z urzędu zaliczona w pierwszej kolejności na pokrycie najstarszej należności, co wynika z §12 ust. 1-5 rozporządzenia z 21 września 2017r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. 2017r. poz. 1831). Działając na podstawie obowiązujących przepisów prawa, wpłaty Spółki na NRS Zakład dzielił zatem w pierwszej kolejności na najstarsze, nieprzedawnione zaległości. Nie miało przy tym znaczenia, czy Spółka określiła w tytułach wpłaty okresy, których miały one dotyczyć. Sporną kwestią podnoszoną przez Spółkę jest prawidłowość rozliczania bieżących wpłat dokonywanych przez Spółkę na należności za okres 2010r. - 2011r., które w ocenie Spółki uległy przedawnieniu. Odnosząc się do powyższego organ wyjaśnił, że od 1 stycznia 2003r. do końca 2011r. kwestię przedawnień należności z tytułu składek regulował przepis art. 24 ust. 4 u.s.u.s, w myśl którego należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego (ust. 5b). Zgodnie natomiast z nowelizacją art. 24 ust. 4 u.s.u.s. dokonaną ustawą z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. z 2011r. Nr 232, poz. 1378 - dalej "ustawa nowelizująca"), poczynając od dnia 1 stycznia 2012r. należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne, z zastrzeżeniem ust. 5-6. Bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony m.in. od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego (ust. 5b). Jednocześnie w myśl art. 27 ust. 1 ustawy nowelizującej, do przedawnienia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 41b ust. 1 ustawy wymienionej w art. 2 oraz w art. 24 ust. 4 ustawy wymienionej w art. 11, którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012r., stosowało się przepisy w znowelizowanym brzmieniu, z tym że bieg przedawnienia rozpoczynał się od dnia 1 stycznia 2012r. Jeżeli natomiast przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następowało z upływem tego wcześniejszego terminu (ust. 2). W myśl obecnie obowiązujących przepisów, zgodnie z art. 24 ust 5 u.s.u.s. nie ulegają przedawnieniu należności z tytułu składek zabezpieczone hipoteką lub zastawem, jednakże po upływie terminu przedawnienia należności te mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu do wysokości zaległych składek i odsetek za zwłokę liczonych do dnia przedawnienia. Natomiast zgodnie z treścią art. 24 ust. 5b u.s.u.s. bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od pierwszego dnia miesiąca, w którym nastąpiło rozpoczęcie potrąceń ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wypłacanych przez Zakład lub podjęcie pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do ostatniego dnia miesiąca, w którym zakończono potrącenia, lub do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Zgodnie jednak z art. 13 ustawy z dnia 24 czerwca 2021r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2021r., poz. 1621) do egzekucji ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych wszczętych i niezakończonych przed dniem 1 stycznia 2022r. przepisy art. 24 ust. 2 i 5b nowelizowanej u.s.u.s. stosuje się w brzmieniu dotychczasowym, tj. wprowadzonych ustawą nowelizującą z dnia 16 września 2011r. Bieg terminu przedawnienia na podstawie art. 24 ust. 5f u.s.u.s. ulega również zawieszeniu w przypadku wydania przez Zakład decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna. Termin dochodzenia należności z tytułu składek za okres od czerwca 2010r. do listopada 2011r. nie uległ przedawnieniu ze względu na okoliczności ingerujące w bieg terminu przedawnienia poprzez jego zawieszenie spowodowane przez toczące się postępowanie egzekucyjne, które prowadził Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w G. zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w G. sygn. akt [...]. Postanowieniem z 9 stycznia 2023r. sygn. akt [...] Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w G. umorzył postępowanie egzekucyjne. Organ wyjaśnił w tym miejscu, że zgodnie z art. 824§1 pkt 3 Kodeksu postępowania cywilnego postępowanie (egzekucyjne) umarza się w całości lub części z urzędu jeżeli jest oczywiste, że z egzekucji nie uzyska się sumy wyższej od kosztów egzekucyjnych. Przepisy prawa nie precyzują czasookresu wydania rozstrzygnięcia przez organ egzekucyjny w tym zakresie. W przedmiotowej sprawie Komornik Sądowy na podstawie posiadanych przez siebie dokumentów i informacji postanowieniem z 9 stycznia 2023r. stwierdził, że dalsze prowadzenie egzekucji jest niecelowe. Wierzyciel przyjął to stanowisko organu egzekucyjnego za prawidłowe. Podkreślono przy tym, że należności składkowe za okres od czerwca 2010r. do lipca 2012r. zostały w całości zabezpieczone przez Zakład na majątku nieruchomym stanowiących użytkowanie wieczyste Spółki nieruchomości. Organ stwierdził, że ponieważ bieg terminu przedawnienia dla należności (przedstawionych w tabeli na stronach 7-11 zaskarżonej decyzji) rozpoczął się przed 1 stycznia 2012r., to w myśl art. 27 ust. 1 ustawy nowelizującej, korzystniejszy wg. znowelizowanych przepisów 5-letni termin przedawnienia liczony jest na nowo od 1 stycznia 2012r. Jednocześnie dla wszystkich tytułów wykonawczych doręczonych przed 1 stycznia 2012r. początkową datą zawieszenia biegu terminu przedawnienia jest 1 stycznia 2012r., natomiast dla tytułów wykonawczych doręczonych w późniejszym terminie datą początku zawieszenia biegu terminu przedawnienia jest faktyczna data doręczenia tytułu wykonawczego. Część dokonanych przez Spółkę wpłat została zaliczona na pokrycie należnych kosztów egzekucyjnych. W decyzji przedstawiono zestawienie, które pokazuje okresy zadłużenia od czerwca:2010r. do listopada 2011r. z podziałem na fundusze oraz wskazaniem dat ich powstania (strony 12-14 decyzji). Mając na uwadze przedstawione powyżej ustalenia organ odwoławczy stwierdził, że ustalenia poczynione przez wierzyciela były prawidłowe, obowiązek objęty tytułami wykonawczymi był wymagalny w chwili wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a wpłaty dokonywane przez Spółkę, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa były księgowane na najstarsze, nieprzedawnione zaległości z tytułu nieopłaconych składek. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie następujących przepisów prawa: - art. 33§2 pkt 1 u.p.e.a. poprzez nieuwzględnienie zarzutu, pomimo nieistnienia obowiązku, - §12 ust. 1-5 rozporządzenia z 21 września 2017r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek do których poboru zobowiązany jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych poprzez błędne zaliczenie wpłat na przedawnione zaległości - art. 24 ust. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez błędne niezastosowanie i uznanie, że w sprawie nie zaszły przesłanki warunkujące przedawnienie wierzytelności, podczas gdy w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym należało uznać, że nastąpiło przedawnienie wierzytelności objętych niniejszym postępowaniem; - art. 59 u.p.e.a. poprzez błędne uznanie, że w sprawie nie zaszły przesłanki do umorzenia postępowania z powodu przedawnienia wierzytelności, podczas gdy w prawidłowo ustalonym stanie faktycznym należało uznać, że nastąpiło przedawnienie wierzytelności objętej niniejszym postępowaniem, co w konsekwencji winno skutkować umorzeniem prowadzonego postępowania, - art. 24 ust. 5 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez zaliczanie wpłat na przedawnione należności podczas gdy składki zabezpieczone hipoteką po upływie terminu przedawnienia należności mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki do wysokości zaległych składek i odsetek za zwłokę liczonych do dnia przedawnienia, - art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania w sposób, który powoduje brak zaufania jego uczestników do władzy publicznej, - art. 7, 77, 80 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, niepodjęcie wszelkich kroków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, - art. 24 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez przyjęcie, iż bieg terminu przedawnienia uległ zawieszeniu w sytuacji gdy do takiego zawieszenia nie doszło, - art. 773§5 kodeksu postępowania cywilnego w zw. z art. 823 k.p.c. w brzmieniu do 2016r. w zw. z 24 ust. 5b ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych poprzez nieuwzględnienie, iż egzekucja winna zostać umorzona z mocy prawa z uwagi na bierność wierzyciela (Zakład Ubezpieczeń Społecznych). Z uwagi na zbieg egzekucji i prowadzenie jej przez komornika sądowego miały zastosowanie przepisy kodeksu cywilnego, które do roku 2016 (art. 823 k.p.c.) nakazywały umorzenie egzekucji z mocy prawa w przypadku bierności wierzyciela przez okres 1 roku (nie podejmowania żadnych nowych czynności w sprawie). Zatem skoro organ nie wykazał żadnych czynności podejmowanych w tym postępowaniu z mocy prawa doszło do umorzenia tej egzekucji już po upływie roku od jej wszczęcia, co za tym idzie doszło do przedawnienia należności z tytułu składek. W oparciu o powyższe zarzuty Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że egzekucja była prowadzona nie przez urząd skarbowy tylko przez komornika (zbieg). W takich przypadkach komornik prowadzi egzekucję na podstawie przepisów kodeksu postępowania cywilnego. Ponadto organ nie wskazał daty początkowej, od której liczony jest bieg terminu przedawnienia w odniesieniu do każdej konkretnej kwoty należności składkowych (w rozbiciu na poszczególne rodzaje składek na ubezpieczenie społeczne, zdrowotne FPiFGŚP). Organ nie wykazał, jaka jest data wymagalności należności, początek biegu przedawnienia, zdarzeń które w odniesieniu do poszczególnych należności mogły mieć wpływ na przedłużenie terminu przedawnienia. Organ nie wskazał także jaką czynność uznał za pierwszą czynność egzekucyjną, zmierzającą do wyegzekwowania należności, jakie dalsze czynności były podejmowane oraz jakie działania spowodowały, że egzekucja przez ponad 10 lat nie została umorzona. Organ nie przedstawił dowodów na te okoliczności. Podniesiono również, że inaczej przedawniają się koszty egzekucyjne, a inaczej należności składkowe. Organ nie wykazał kiedy powstały koszty egzekucyjne, i kiedy stały się wymagalne. Odpowiadając na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje: Stosownie do art. 3§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jedn. Dz. U. z 2023r. poz. 1634 ze zm. dalej-p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa, w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145§1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145§1 pkt 2 p.p.s.a.). Sąd wydał wyrok na podstawie akt sprawy na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym (art. 133§1 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a). Zgodnie z art. 119 pkt 3 oraz art. 120 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów. Sąd był uprawniony do oceny działań organu w toku postępowania administracyjnego do dnia wniesienia skargi, ale z uwzględnieniem stanu sprawy na dzień orzekania. W przypadku tego rodzaju skarg, skierowanie ich do rozpoznania w powyższym trybie nie jest uzależnione od wniosku strony. Dokonana przez Sąd, według wskazanych powyżej kryteriów, kontrola zaskarżonego postanowienia wykazała, że nie narusza ono prawo zatem skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie zostało wydane na skutek uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 3 marca 2023r. sygn. akt I SA/Kr 59/23, postanowienia Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 1 grudnia 2022r. znak: 220100.71.2022-RED-EGZ-Z-7-1-MT w przedmiocie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej oraz poprzedzające je postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 21 października 2022r. znak: 220100.71.2022-RED-EGZ-Z-7-MT. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie stwierdził, że nadesłane przez organ akta sprawy uniemożliwiają mu przeprowadzenie oceny prawidłowości dokonanych przez ten organ ustaleń. Swoich twierdzeń organ II instancji nie poparł bowiem stosownymi dowodami w postaci tytułów wykonawczych dotyczących składek za okres od czerwca 2010r. do listopada 2011r. Sąd podkreślił, że w sytuacji, gdy zdaniem organu w danej sprawie zachodzi jedna z przesłanek z art. 24 u.s.u.s. skutkująca zawieszaniem biegu przedawnienia należności z tytułu zaległych składek winien tą przesłankę wykazać stosownym dowodem dołączając go do akt sprawy. Sąd nakazał zatem by przy ponowny rozpoznaniu sprawy Prezes ZUS uwzględnił stanowisko Sądu zawarte w wyroku, a w szczególności by udokumentował wszystkie okoliczności, na które będzie się powoływał w związku z instytucją zawieszenia biegu terminu przedawnienia należności składkowych, a ocena tego materiału dowodowego winna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wydanego postanowienia. Wskazać należy, że zgodnie z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. W orzecznictwie sądowym utrwalone jest stanowisko, iż w pojęciu "ocena prawna" mieści się przede wszystkim wykładnia przepisów prawa materialnego i procesowego. Wykładnia w tym sensie zmierza do wyjaśnienia istotnej treści przepisów prawnych i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Wskazania co do dalszego postępowania stanowią z reguły konsekwencje oceny prawnej. Dotyczą one sposobu działania w toku ponownego rozpoznania sprawy i mają na celu uniknięcie błędów już popełnionych oraz wskazanie kierunku, w którym powinno zmierzać przyszłe postępowanie dla uniknięcia wadliwości w postaci np. braków w materiale dowodowym lub innych uchybień procesowych (wyrok NSA z dnia 6 lutego 2013r. sygn. akt II GSK 2101/11, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA) dostępna pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wywiera skutki w dwóch płaszczyznach, mianowicie ani organ administracji publicznej, ani sąd administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu, gdyż ocena ta wiąże je w sprawie. Jedynie w przypadku, gdy ulegnie zmianie podstawa prawna danego stosunku prawnego lub gdy zmienią się okoliczności faktyczne, będziemy mieli do czynienia z nową sprawą, do której zasada z art. 153 p.p.s.a. nie będzie miała już zastosowania (por. wyrok NSA z dnia 16 maja 2012r. sygn. akt II GSK 550/11, CBOSA). Oddziaływaniem art. 153 p.p.s.a. objęte jest przede wszystkim przyszłe postępowanie administracyjne w danej sprawie. Z kolei związanie samego sądu administracyjnego, w rozumieniu art. 153 p.p.s.a. oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, które są sprzeczne z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania w razie stwierdzenia braku zastosowania się organu administracji publicznej do wskazań w zakresie dalszego postępowania (por. wyrok NSA z dnia 21 marca 2014r. sygn. akt I GSK 534/12, CBOSA). W ocenie orzekającego w niniejszej sprawie Sądu, organ II instancji zastosował się do wytycznych zawartych w wyroku z dnia 3 marca 2023r. sygn. akt I SA/Kr 59/23. W szczególności organ załączył do akt tytuły wykonawcze obejmujące zaległości składkowe za okres od czerwca 2010r. do listopada 2011r., których braki w aktach sprawy były wskazywane przez Sąd jako naruszenie obowiązujących przepisów prawa, co skutkowało uchylaniem postanowienia Prezesa ZUS z dnia 21 października 2022r. W niniejszej zatem sprawie całość dokumentacji załączonej do akt (1 tom akt zawierający 265 karty), pozwala na skontrolowanie prawidłowości prowadzonego postępowania pod kątem zarzutu przedawnienia. Materialnoprawną podstawę zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego je postanowienia organu I instancji stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z treścią art. 33§1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. W myśl art. 33§2 u.p.e.a. podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest: 1) nieistnienie obowiązku; 2) określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z: a) orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i art. 4, b) dokumentu, o którym mowa w art. 3a § 1, c) przepisu prawa, jeżeli obowiązek wynika bezpośrednio z tego przepisu; 3) błąd co do zobowiązanego; 4) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, jeżeli jest wymagane; 5) wygaśnięcie obowiązku w całości albo w części; 6) brak wymagalności obowiązku w przypadku: a) odroczenia terminu wykonania obowiązku, b) rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, c) wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Zaprezentowane w art. 33§1 u.p.e.a. przesłanki tworzą katalog zamknięty. Podstawą zarzutu w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego/zabezpieczającego mogą być zatem wyłącznie konkretne zdarzenia i okoliczności wymienione w tym przepisie, a nie jakiekolwiek niezadowolenie zobowiązanego z poddania go egzekucji administracyjnej (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 18 stycznia 2012r. sygn. akt II FSK 1244/10; z dnia 18 sierpnia 2015r. sygn. akt II FSK 1688/13; z dnia 18 listopada 2015r. sygn. akt II FSK 2594/13). W postępowaniu egzekucyjnym organ egzekucyjny nie jest uprawniony do merytorycznego badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym, a dopuszczalny ustawą zakres badania przez organ egzekucyjny tytułu wykonawczego wskazuje, że badanie to ma tylko charakter formalny. Postępowanie wywołane zarzutami w trybie art. 33 u.p.e.a. nie może bowiem prowadzić do podważenia ostatecznych merytorycznych rozstrzygnięć organów, wydanych w toku postępowania administracyjnego - jako postępowania rozpoznawczego, a więc poza postępowaniem egzekucyjnym, które ma charakter postępowania wykonawczego, zmierzającego do realizacji obowiązku wskazanego w tytule wykonawczym. Postępowanie w sprawie zarzutu egzekucyjnego jest postępowaniem incydentalnym w ramach administracyjnego postępowania egzekucyjnego. Postępowanie dotyczące zgłoszonego zarzutu nie dotyczy zatem sprawy administracyjnej, lecz jest toczącym się w ramach sprawy egzekucyjnej postępowaniem, w którym bada się szczególny środek zaskarżenia zobowiązanego, kwestionującego dopuszczalność wszczęcia lub dalszego prowadzenia egzekucji administracyjnej albo dopuszczalność lub zasadność zastosowania określonego środka egzekucyjnego. Ustalenia faktyczne organu egzekucyjnego mogą zatem dotyczyć jedynie podstaw zgłoszonych zarzutów, a nie kwestii związanych z oceną prawną zasadności lub prawidłowości obowiązku określonego w tytule wykonawczym, co wprost wynika z art. 29§1 u.p.e.a. Ewentualna wadliwość wydanych w tym przedmiocie rozstrzygnięć może być podnoszona w innym, odrębnym postępowaniu. W przeciwnym wypadku organ egzekucyjny orzekałby bowiem o meritum sprawy, a to należy do organu wydającego rozstrzygnięcie będące podstawą egzekucji administracyjnej, nawet wówczas, gdy organem egzekucyjnym jest organ, który wydał decyzję. W rozpoznawanej sprawie skarżąca Spółka zgłosiła zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33§1 pkt 1 u.p.e.a.). Pojęcie "nieistnienia obowiązku" w rozumieniu tego przepisu oznacza przede wszystkim sytuacje, w których obowiązek ten nigdy nie powstał, np. z mocy prawa albo nie wydano decyzji nakładającej obowiązek podlegający wykonaniu w drodze egzekucji, bądź też decyzja taka została wydana, lecz następnie ją uchylono, stwierdzono jej nieważność lub wygaśnięcie, bądź też gdy obowiązek podlegający egzekucji wygasł w związku z zaistnieniem zdarzenia określonego w ustawie, lecz przed rozpatrzeniem zarzutów. Zdaniem strony skarżącej, egzekwowany od niej obowiązek uiszczenia składek za czerwiec i lipiec 2022r. nie istnieje, gdyż zostały one przez nią w terminie uregulowane. Natomiast ZUS nieprawidłowo zaliczył te wpłaty na poczet należności za okres 2010 - 2011, które w ocenie Spółki uległy przedawnieniu. Kwestię przedawnienia należności z tytułu składek regulują przepisy art. 24 ust. 4-6 u.s.u.s. Przepis art. 24 ust. 4 u.s.u.s. w brzmieniu obowiązującym w okresie od 1 stycznia 2003r. do 31 grudnia 2011r. stanowił, że należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 10 lat, licząc od dnia, w którym stały się wymagalne. Zgodnie z art. 24 ust. 5 u.s.u.s. nie ulegają przedawnieniu należności z tytułu składek zabezpieczone hipoteką lub zastawem, jednakże po upływie terminu przedawnienia należności te mogą być egzekwowane tylko z przedmiotu hipoteki lub zastawu do wysokości zaległych składek i odsetek za zwłokę liczonych do dnia przedawnienia. W myśl art. 24 ust. 5a u.s.u.s. bieg terminu przedawnienia nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu od dnia zawarcia umowy, o której mowa w art. 29 ust. 1a, do dnia terminu płatności odroczonej należności z tytułu składek lub ostatniej raty. Art. 24 ust. 5b u.s.u.s. (w brzmieniu od 1 lipca 2004r.) stanowił, że bieg terminu przedawnienia zostaje zawieszony od dnia podjęcia pierwszej czynności zmierzającej do wyegzekwowania należności z tytułu składek, o której dłużnik został zawiadomiony, do dnia zakończenia postępowania egzekucyjnego. Bieg terminu przedawnienia przerywa ogłoszenie upadłości. Po przerwaniu bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się na nowo od dnia następującego po dniu uprawomocnienia się postanowienia o ukończeniu postępowania upadłościowego lub jego umorzeniu (art. 24 ust. 5c u.s.u.s.). Przedawnienie należności z tytułu składek wynikających z decyzji o odpowiedzialności osoby trzeciej lub następcy prawnego następuje po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym decyzja została wydana (art. 24 ust. 5d u.s.u.s.). Natomiast art. 24 ust. 6 u.s.u.s. stanowił, że bieg terminu przedawnienia, o którym mowa w ust. 4, ulega zawieszeniu od dnia śmierci spadkodawcy do dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, nie dłużej jednak niż do dnia, w którym upłynęły 2 lata od śmierci spadkodawcy. Z dniem 1 lipca 2004r. po ust. 5d dodano ust. 5e w brzmieniu: "bieg terminu przedawnienia zawiesza się, jeżeli wydanie decyzji jest uzależnione od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Zawieszenie biegu terminu przedawnienia trwa do dnia, w którym decyzja innego organu stała się ostateczna lub orzeczenie sądu uprawomocniło się, nie dłużej jednak niż przez 2 lata". Z kolei w oparciu o art. 1 pkt 1 lit. b-c ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2011r. Nr 138, poz. 808), po ust. 5e omawianego przepisu dodano ust. 5f w brzmieniu: "w przypadku wydania przez Zakład decyzji ustalającej obowiązek podlegania ubezpieczeniom społecznym, podstawę wymiaru składek lub obowiązek opłacania składek na te ubezpieczenia, bieg terminu przedawnienia ulega zawieszeniu od dnia wszczęcia postępowania do dnia, w którym decyzja stała się prawomocna"), zaś ust. 6 otrzymał brzmienie: "bieg terminu przedawnienia, o którym mowa w ust. 4, ulega zawieszeniu od dnia śmierci spadkodawcy do dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia, nie dłużej jednak niż do dnia, w którym upłynęły 2 lata od śmierci spadkodawcy". Kolejna zmiana okresu przedawnienia została wprowadzona od 1 stycznia 2012r. Z tym dniem na podstawie art. 11 pkt 1 ustawy z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz. U. z 2011r. Nr 232 poz. 1378) zmieniono treść art. 24 ust. 4 u.s.u.s. i skrócono okres przedawnienia składek na ubezpieczenia społeczne z 10 do 5 lat. Zgodnie z art. 27 powołanej ustawy z dnia 16 września 2011r., do przedawnienia należności z tytułu składek, o którym mowa w art. 24 ust. 4 u.s.u.s., którego bieg rozpoczął się przed dniem 1 stycznia 2012r., stosuje się przepisy w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą z tym, że bieg przedawnienia rozpoczyna się od dnia 1 stycznia 2012r. Wedle zasady wynikającej z tego przepisu do należności składkowych nieprzedawnionych do 1 stycznia 2012r. (według zasad z zastosowaniem 10-letniego okresu przedawnienia) ma zastosowanie 5-letni termin przedawnienia, z tym jednak bardzo istotnym zastrzeżeniem, że liczy się go nie od daty ich wymagalności, tak jak o tym stanowi art. 24 ust. 4 u.s.u.s., ale od dnia 1 stycznia 2012r. Wyjątek od tej zasady ustanawia art. 27 ust. 2 ustawy z dnia 16 września 2011r. stosownie do którego jeżeli przedawnienie rozpoczęte przed dniem 1 stycznia 2012r. nastąpiłoby zgodnie z przepisami dotychczasowymi wcześniej, przedawnienie następuje z upływem tego wcześniejszego przepisu (por: Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 27 czerwca 2013r., sygn. akt III AUa 1656/12, Lex nr 1350353). Należy także zauważyć, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 20 maja 2020r. sygn. akt P 2/18, stwierdził, że art. 24 ust. 5 u.s.u.s. w zakresie, w jakim wyłącza przedawnienie należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne zabezpieczonych hipoteką, jest zgodny z art. 64 ust. 2 Konstytucji RP. Jak wynika z akt administracyjnych w niniejszej sprawie nie doszło do przedawnienia składek za okres od czerwca 2010r. do listopada 2011r. ze względu na zawieszenie biegu terminu przedawnienia w wyniku toczącego się postępowania egzekucyjnego, które prowadził Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w G. zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego w G. sygn. akt [...] (sygnatura akt komorniczych [...]). Postanowieniem z dnia 9 stycznia 2023r. sygn. akt [...] Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w G. umorzył postępowanie egzekucyjne. Dodatkowo Prezes ZUS wyjaśnił, że należności składkowe za okres od czerwca 2010r. do lipca 2012r. zostały w całości zabezpieczone przez Zakład na majątku nieruchomym stanowiących użytkowanie wieczyste Spółki. W zaskarżonym postanowieniu organ II instancji w sposób szczegółowy przedstawił w formie tabeli okresy zadłużenia od czerwca 2010r. do listopada 2011r. z podziałem na fundusze i okresy, a także ze wskazaniem terminu wymagalności, numeru tytułu wykonawczego, dat początku i końca zawieszenia biegu terminu przedawnienia oraz przewidywanej daty przedawnienia. Rację ma organ, że ponieważ bieg terminu przedawnienia dla wszystkich tych należności rozpoczął się przed 1 stycznia 2012r., to w myśl art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 16 września 2011r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców, korzystniejszy 5-letni termin przedawnienia liczony jest na nowo od 1 stycznia 2012r. Przy czym wyjaśnić należy, że dla wszystkich tytułów wykonawczych doręczonych przed 1 stycznia 2012r. początkową datą zawieszenia biegu terminu przedawnienia jest 1 stycznia 2012r., a dla tytułów wykonawczych doręczonych w późniejszym terminie datą początku zawieszenia biegu terminu przedawnienia jest faktyczna data doręczenia tytułu wykonawczego. W przypadku należności w całości uregulowanych zawieszenie biegu terminu przedawnienia trwało aż do całkowitej realizacji dochodzonego obowiązku, natomiast dla pozostałych niespłaconych należności możliwe jest określenie przewidywanego terminu przedawnienia, z tym zastrzeżeniem, że pominięta jest kwestia zabezpieczeń hipotecznych na majątku nieruchomym spółki. Ponadto jak wynika z akt sprawy część dokonanych przez Spółkę wpłat została zaliczona na pokrycie należnych kosztów egzekucyjnych. Jak słusznie zauważył organ II instancji, koszty upomnienia oraz koszty egzekucyjne ulegają przedawnieniu w terminie przedawnienia należności głównej. Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w brzmieniu obowiązującym do 20 lutego 2021r. nie zawierała zarówno przepisów regulujących przedawnienie kosztów egzekucyjnych, jak i kosztów upomnienia. Koszty te jako należności z tytułu składek ulegały przedawnieniu na takich samych zasadach jak składki czy też odsetki za zwłokę (art. 24 ust. 4 u.s.u. w stanie prawnym do 20 lutego 2021r.). W myśl art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 4 lipca 2019r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw do przedawnienia kosztów egzekucyjnych i kosztów upomnienia, o których mowa w art. 24 ust. 2 u.s.u.s. oraz kosztów upomnienia, o których mowa w art. 84 ust. 4 u.s.u.s., których obowiązek zapłaty powstał przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Nie budzi zatem wątpliwości, że wskazane wyżej należności nie uległy przedawnieniu. Nie ma przy tym znaczenia jakie czynności wykowane były w toku postępowania egzekucyjnego. Art. 24 ust. 5b u.s.u.s. zawiesza bowiem bieg terminu przedawnienia na czas do zakończenia postępowania egzekucyjnego i nie wiąże tego z częstotliwością i rodzajem podejmowanych czynności egzekucyjnych. W związku z powyższym za prawidłowe należy uznać zaliczenie przez ZUS dokonanych wpłat na poczet najwcześniej wymaganych składek, które nie uległy przedawnieniu. Określenie kolejności i sposobu zaliczania wpłat na należności FUS oraz inne należności, do których poboru jest obowiązany ZUS, została zgodnie z art. 49 u.s.u.s. delegowana do Rady Ministrów, która wydała w dniu 21 września 2017r. rozporządzenie w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2022r. poz. 1771). W §12 ust. 1 tego rozporządzania postanowiono, że zakład dokonuje rozliczenia dokonanej przez płatnika składek wpłaty na koncie płatnika i zewidencjonowania danych na koncie ubezpieczonego za dany miesiąc kalendarzowy na podstawie deklaracji oraz raportów lub deklaracji korygującej i raportów korygujących, w części przypadającej na dany fundusz. Kwota wpłaty w części przypadającej na ubezpieczenia społeczne podlega zaliczeniu na fundusz emerytalny i otwarte fundusze emerytalne, fundusz rentowy, fundusz chorobowy oraz fundusz wypadkowy, począwszy od należności o najwcześniejszym terminie płatności (§12 ust. 2). Kwota wpłaty w części przypadającej na Fundusz Emerytur Pomostowych podlega zaliczeniu na należności z tego tytułu, począwszy od należności o najwcześniejszym terminie płatności (§12 ust. 3). Kwota wpłaty w części przypadającej na ubezpieczenie zdrowotne podlega zaliczeniu na należności z tego tytułu, począwszy od należności o najwcześniejszym terminie płatności (§12 ust. 4). Kwota wpłaty w części przypadającej na Fundusz Pracy, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych i Fundusz Solidarnościowy podlega zaliczeniu na należności z tych tytułów, począwszy od należności o najwcześniejszym terminie płatności (§12 ust. 5). Z treści powyższego przepisu wynika w sposób jednoznaczny, że ZUS miał prawo dokonać zaliczenia wpłat na poczet zaległych składek za okres od czerwca 2010r. do listopada 2011r. Prawidłowo zatem organy obu instancji oddaliły zarzut skarżącej Spółki w sprawie egzekucji administracyjnej o nieistnieniu obowiązku. Sąd uznał, że zarzuty podniesione przez stronę skarżącą nie mogły skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji, gdyż nie były one zasadne. Rozpoznając niniejszą sprawę nie dopatrzono się również innych naruszeń prawa, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonego postanowienia (art. 134 p.p.s.a.). W świetle powyższych ustaleń należy stwierdzić, że zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienia organu I instancji są zgodna z prawem, gdyż ani argumentacja skargi, ani też analiza akt sprawy nie ujawniła wad tego rodzaju, które mogły mieć wpływ na jej wynik, dlatego Sąd, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę