I SA/Ol 114/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w OlsztynieOlsztyn2007-05-16
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościewidencja gruntówklasyfikacja gruntówpodatek rolnydrogiskarżącyorgan podatkowydecyzjauchylenie decyzjiuzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości, uznając niejasność klasyfikacji gruntów w ewidencji.

Sprawa dotyczyła wymiaru podatku od nieruchomości za 2003 rok od gruntów sklasyfikowanych jako drogi na roli i pastwiskach. Skarżący argumentowali, że grunty te powinny być opodatkowane podatkiem rolnym, a zmiana klasyfikacji w ewidencji była błędna. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Burmistrza, jednak WSA uchylił tę decyzję, wskazując na niejasności w ewidencji gruntów i konieczność wyjaśnienia stanu faktycznego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargę A. i B. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza o wymiarze podatku od nieruchomości za 2003 rok. Podstawą sporu była klasyfikacja gruntów oznaczonych w ewidencji jako drogi na roli (dr/R) i drogi na pastwiskach (dr/PS). Skarżący twierdzili, że grunty te powinny być opodatkowane podatkiem rolnym, a zmiana ich klasyfikacji w ewidencji była błędna i powinna nastąpić z mocą wsteczną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, opierając się na przepisach o podatkach i opłatach lokalnych oraz o podatku rolnym, wskazało, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty inne niż te sklasyfikowane jako użytki rolne, chyba że są zajęte na działalność gospodarczą. Organ odwoławczy podkreślił, że organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków, a ewentualne błędy w ewidencji powinny być dochodzone w drodze odszkodowania od organu odpowiedzialnego za jej prowadzenie. WSA, po uchyleniu przez NSA poprzedniego wyroku, ponownie rozpatrzył sprawę. Sąd uznał, że kluczowe znaczenie ma stan prawny gruntów wynikający z ewidencji, a nie ich faktyczne wykorzystanie. Podkreślono, że dane ewidencyjne muszą być ścisłe i precyzyjne. W przypadku niejednoznaczności w klasyfikacji gruntów (symbole dr/R i dr/PS nieprzewidziane w nowym rozporządzeniu), organ podatkowy powinien przeprowadzić postępowanie dowodowe, w tym ewentualnie powołać biegłego, aby wyjaśnić wątpliwości faktyczno-prawne. Brak takiego działania stanowi naruszenie zasady prawdy materialnej. Z tych względów Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Grunty te, jeśli nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż rolnicza, powinny być opodatkowane podatkiem rolnym. Jednakże organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że organy podatkowe są związane danymi z ewidencji gruntów i budynków. W przypadku niejasności w klasyfikacji gruntów, należy przeprowadzić postępowanie dowodowe.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (26)

Główne

u.p.o.l. art. 2 § ust. 1, 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.r. art. 1

Ustawa o podatku rolnym

p.g.i k. art. 21 § ust. 1

Prawo geodezyjne i kartograficzne

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Pomocnicze

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

u.p.o.l. art. 2 § ust. 3 pkt 4

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.o.l. art. 6 § ust. 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

u.p.r. art. 2

Ustawa o podatku rolnym

u.p.r. art. 258 § §1 pkt 1

Ustawa o podatku rolnym

u.p.r. art. 258 § §1 pkt 3

Ustawa o podatku rolnym

p.g.i k. art. 22 § ust. 1

Prawo geodezyjne i kartograficzne

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 15 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 68 § ust. 1, 3 pkt 7 lit. a

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 68

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 83

Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków art. 84

p.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200 § w zw. z art.205

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

O.p. art. 121

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 124

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 181

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 240 § §1 pkt 4

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 247 § §1 pkt 4

Ordynacja podatkowa

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niejasność i nieprecyzyjność danych ewidencyjnych dotyczących klasyfikacji gruntów. Konieczność przeprowadzenia postępowania dowodowego w celu wyjaśnienia wątpliwości faktyczno-prawnych. Zmiana klasyfikacji gruntów ma skutek ex nunc, a nie ex tunc.

Odrzucone argumenty

Argumentacja skarżących odwołująca się do sposobu wykorzystania gruntów oraz przeznaczenia ich w planie zagospodarowania na cele rolnicze. Stanowisko, że za podstawę wymiaru podatku mogą posłużyć dane określone w decyzji Starosty z dnia [...] r. w sprawie zmiany oznaczenia gruntów.

Godne uwagi sformułowania

organy podatkowe nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów dane ewidencyjne uwidocznione i nazwane według kryteriów poprzedniej ewidencji zachowują swoją ważność także po wejściu w życie rozporządzenia dane, na których organ podatkowy opiera wymiar podatku, muszą być ścisłe i precyzyjne, nie mogą zaś wynikać z interpretacji tegoż organu Obowiązek ustalenia prawdy materialnej przez organy podatkowe sprowadza się do prawidłowego zaklasyfikowania gruntów podatnika.

Skład orzekający

Zofia Skrzynecka

przewodniczący sprawozdawca

Ryszard Maliszewski

sędzia

Renata Kantecka

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ewidencji gruntów i budynków jako podstawy wymiaru podatków, konieczność precyzyjnych danych ewidencyjnych, zasada prawdy materialnej w postępowaniu podatkowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji klasyfikacji gruntów jako dróg na użytkach rolnych/pastwiskach i interpretacji przepisów przejściowych do rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej kwestii wiarygodności danych ewidencyjnych jako podstawy wymiaru podatków, co jest istotne dla wielu podatników. Pokazuje, jak nieprecyzyjne dane mogą prowadzić do sporów sądowych.

Niejasna klasyfikacja gruntów w ewidencji: kiedy podatek od nieruchomości staje się podatkiem rolnym?

Dane finansowe

WPS: 11 465,4 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Ol 114/07 - Wyrok WSA w Olsztynie
Data orzeczenia
2007-05-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-02-21
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Sędziowie
Renata Kantecka
Ryszard Maliszewski
Zofia Skrzynecka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Zofia Skrzynecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Ryszard Maliszewski Asesor WSA Renata Kantecka Protokolant Jacek Kłos po rozpoznaniu w Olsztynie na rozprawie w dniu 16 maja 2007r. sprawy ze skargi A. C. i B. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]" r. Nr "[...]" w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2003r. I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących kwotę 2817 zł (dwa tysiące osiemset siedemnaście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; III. określa, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia "[...]" r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm. cytowanej dalej jako Ordynacja podatkowa) po rozpatrzeniu odwołania A. i B. C. od decyzji Burmistrza "[...]" Nr "[...]" z dnia "[...]" r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2003r. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Podstawą rozstrzygnięcia Samorządowego Kolegium Odwoławczego były następujące ustalenia i wnioski:
Burmistrz "[...]" wymierzył A. i B. C. podatek od nieruchomości na 2003r. w kwocie 11.465,40 zł przyjmując do podstawy opodatkowania w tym podatku, powierzchnię gruntów pozostałych w ilości "[...]", oznaczonych jako dr/R (drogi na roli) i dr/PS (drogi na pastwiskach).
W odwołaniu od decyzji z dnia "[...]" r. podatnicy zarzucili błędne ustalenia w stanie faktycznym sprawy, ponieważ w sierpniu 2004r. Starostwo Powiatowe "[...]" zmieniło wpisy użytków gruntowych zgodnie z ich faktycznym wykorzystaniem i obecnie grunty te figurują w ewidencji jako rola. Stwierdzili, że geodezyjny podział gruntów nie powoduje powstania odrębnego przedmiotu opodatkowania i teren ten podlega opodatkowaniu podatkiem rolnym. Stwierdzili, iż nawet gdyby uznać wygaszenie decyzji przyznającej ulgę podatkową za zgodne z prawem, to taka decyzja wywiera skutek dopiero od momentu uprawomocnienia się, nie zaś jak to przyjął organ I instancji, wstecz.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołując się na art. 2 ust. 1, 2 pkt ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. Dz.U. z 2002 r., nr 9, poz. 84 ze zm.), wskazało, iż opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Opodatkowaniu tym podatkiem nie podlegają natomiast grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Stosownie zaś do art. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (t.j. Dz.U.z 1993r., nr 94, poz. 431 ze zm.), opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. W myśl art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000r. Nr 100, poz. 1086 ze zm.), podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.
Z zawiadomienia o zmianie w ewidencji gruntów i budynków z dnia 14 listopada 2000r., wynika, iż A. i B. C. są współwłaścicielami gruntów o powierzchni "[...]", sklasyfikowanych jako dr/R (drogi na roli) i dr/PS (drogi na pastwiskach).
W § 68 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 15 marca 2001r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz.U. Nr 38, poz. 454 ze zm.) wskazano jakie grunty stanowią użytki rolne. Wśród tych gruntów brak jest gruntów sklasyfikowanych jako drogi (symbol - dr), które zgodnie z ust. 3 pkt 7 lit. a tego przepisu są terenami komunikacyjnymi i należą do gruntów zabudowanych i zurbanizowanych.
Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części, budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W ustępie 2 i 3 cytowanego artykułu wymienione są wyłączenia spod opodatkowania. Przepis art. 2 ust 3 pkt 4, w brzmieniu obowiązującym w 2003r. stanowi, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają budowle dróg publicznych wraz z pasami drogowymi oraz zajęte pod nie grunty. Jednakże SKO podkreśliło, że drogi na roli ani też drogi na pastwisku nie można zaliczyć do budowli. Zatem wyłączenie to (w brzmieniu obowiązującym w 2003r.) nie może mieć zastosowania w sprawie podatników C. Ponadto organ II instancji stwierdził, że w kwestii opodatkowania gruntów jest związany przepisami ustawy o podatku rolnym i ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Oba akty prawne, określając przedmiot opodatkowania, odsyłają do klasyfikacji gruntów i budynków dokonanej w ewidencji gruntów i budynków. Organ podatkowy dokonując wymiaru podatku jest więc związany danymi wynikającymi z w/w klasyfikacji w dacie powstania obowiązku podatkowego. Ewentualna zmiana klasyfikacji skutkuje dopiero od momentu zmiany wpisu do ewidencji. Organ podatkowy nie ma przy tym kompetencji do oceny poprawności dokonanego wpisu i jest związany w tym względzie treścią wpisu dokonaną przez organ właściwy do prowadzenia ewidencji, czyli starostę (art. 22 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego).
Mając na względzie treść przepisu art. 121 Ordynacji podatkowej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze poinformowało odwołujących się, że jeżeli jak twierdzą, zmiana dokonana w ewidencji gruntów i budynków dokonana 14 listopada 2000r. była błędna i naraziła ich na szkodę w postaci powstania obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości i w konsekwencji zapłaty tego podatku, to mogą się oni domagać odszkodowania od organu odpowiedzialnego za powstanie szkody (Starosty "[...]") w drodze powództwa cywilnego.
W kwestii zarzutu dotyczącego wstecznej mocy obowiązującej decyzji wygaszającej ulgę w podatku rolnym, organ odwoławczy stwierdził, że decyzja w sprawie przyznania ulgi w podatku rolnym podlegała w części wygaszeniu, na podstawie art. 258§1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, z powodu jej bezprzedmiotowości - część gruntu winna być przecież opodatkowana podatkiem od nieruchomości, nie zaś podatkiem rolnym. Przyznał jednakże, że Burmistrz "[...]", wydając decyzję z dnia "[...]" r. w sprawie wygaszenia w części decyzji ostatecznej z dnia "[...]" r. błędnie podał podstawę prawną decyzji. Zmiany klasyfikacji gruntów, dokonanej przez Starostwo Powiatowe nie można bowiem utożsamiać z niedopełnieniem przez stronę określonych w przepisach prawa podatkowego warunków uprawniających do skorzystania z ulgi w podatku rolnym, o którym mowa w art. 258§1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. Stwierdzone uchybienie nie rzutuje jednak na prawidłowość wymiaru podatku od nieruchomości.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie A. i B. C. zarzucili błędną interpretację przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wskazali na niekonsekwencję Kolegium, które stwierdzając, że drogi nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości, wszczęło postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia "[...]"r., w której naliczono podatek od nieruchomości, a dwa tygodnie później utrzymało w mocy decyzję Burmistrza. Skarżący wskazali, że nie zostało rozpatrzone odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji w sprawie wznowienia postępowania, a jego wynik może mieć wpływ na treść zaskarżonej decyzji. Podnieśli również, że nie zgadzają się ze stanowiskiem, że geodezyjny podział gospodarstwa rolnego objętego podatkiem rolnym powoduje powstanie odrębnego przedmiotu opodatkowania. Wskazali, że Starostwo decyzją nr "[...]" potwierdziło błędne oznaczenie gruntów stanowiąc, że grunty zajęte na wewnętrzną komunikację gospodarstw rolnych nie stanowią dróg zgodnie z rozporządzeniem w sprawie ewidencji gruntów i budynków. Powołując się na orzecznictwo NSA skarżący podnieśli, że grunty wydzielone z gospodarstwa rolnego, na których nie rozpoczęto innej działalności niż rolnicza oraz dla których nie ma planu zagospodarowania przestrzennego, podlegają podatkowi rolnemu. Wyłączenie z produkcji rolnej następuje wskutek rozpoczęcia innego niż rolnicze lub leśne użytkowanie gruntów. Skarżący nie zgodzili się ze stanowiskiem Kolegium, że mogą domagać się odszkodowania od Starosty "[...]" za podatek wymierzony przez Burmistrza "[...]", ponieważ zmiana w ewidencji nastąpiła zgodnie z zasadami obowiązującymi w 2000r., a dokonano oceny tego stanu wg przepisów obowiązujących kilka lat później.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, odniosło się do zarzutów skargi wnosząc jednocześnie o jej oddalenie.
W dniu 15 września 2005r. skarżący złożyli pismo procesowe, w którym poinformowali, iż w obrocie prawnym funkcjonuje druga decyzja dotycząca opodatkowania tej samej nieruchomości, a mianowicie decyzja Burmistrza "[...]" z dnia "[...]" r., którą wymierzono podatek rolny dla tego samego gruntu. Do pisma załączono kserokopię wskazanej decyzji, zaś jej oryginał okazali na rozprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie wyrokiem z dnia 5 października 2005r. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji. Sad uznał, że zawarte w skardze wnioski, choć nie można odmówić im słuszności, nie miały znaczenia dla istoty zawisłej przed sądem sprawy. Rozstrzygające zarzuty skarżący sformułowali dopiero w piśmie z dnia 15 września 2005 r. zwracając uwagę, że w sprawie zachodzić może stan res iudicata, gdyż zaskarżona decyzja ostateczna dotyczy sprawy rozstrzygniętej już inną decyzją ostateczną.
WSA ustalił, że zaskarżona decyzja dotyczy ustalenia podatku od nieruchomości na 2003 r., a opodatkowany decyzją z dnia "[...]" r. grunt o powierzchni "[...]" ha, położony w obrębie "[...]", jest współwłasnością skarżących oraz I. i M. J. Natomiast wcześniejsza decyzja Burmistrza "[...]" z dnia "[...]" r. w sprawie podatku rolnego za 2003r dotyczyła opodatkowania podatkiem rolnym w wysokości 638,20 zł tego samego gruntu (położonego w tym samym miejscu i o tej samej powierzchni), należącego do tych samych współwłaścicieli.
W związku z tym Sąd uznał, że zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego ostateczna decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego, dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej ostateczną decyzją Burmistrza Miasta. Obciążona jest więc wadą uzasadniającą z mocy art. 247§1 pkt 4 Ordynacji podatkowej stwierdzenie jej nieważności.
Po rozpoznaniu skargi kasacyjnej wniesionej przez Samorządowe Kolegium odwoławcze w Olsztynie od wyroku z dnia 5 października 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania rozstrzygając jednocześnie o kosztach postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny podzielił zarzut SKO, zawarty w skardze kasacyjnej, że WSA naruszył art.145§1 pkt 2 w zw. z §2 p.p.s.a stwierdzając nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy nie zachodziła w sprawie wskazana przez Sąd podstawa do takiego rozstrzygnięcia wynikająca z art.240§1 pkt4 Ordynacji podatkowej (zaskarżona decyzja nie dotyczyła sprawy uprzednio rozstrzygniętej inną decyzja ostateczną).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje :
Na wstępie należy podkreślić, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej sprawowaną pod względem zgodności z prawem. Stosownie też do przepisu art. 134 p.p.s.a. sądy rozstrzygając daną sprawę nie są związane zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną i mogą uchylić zaskarżoną decyzję z innych przyczyn, o ile narusza ona przepisy prawa materialnego lub procesowego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i lit. c p.p.s.a.
Rozpatrywana po uchyleniu poprzednio wydanego wyroku sprawa dotyczy wymiaru podatku od nieruchomości, ustalonego na podstawie ustawy z dnia 30 października 2002 r. (Dz. U. Nr 200 poz. 1682), o podatkach i opłatach lokalnych zwanej dalej u.p.o.l. od części nieruchomości, stanowiącej współwłasność skarżących z małżonkami J., położonej w "[...]", gmina "[...]", oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr "[...]".
Odnosząc się na wstępie do zarzutu strony skarżącej zawartego w odwołaniu co do tego, że decyzja z dnia "[...]"r.,(którą Burmistrz stwierdził wygaśnięcie decyzji z dnia "[...]" r. w sprawie zwolnienia od podatku rolnego w części obejmującej grunty o powierzchni "[...]" ha) nie działa wstecz, należy stwierdzić, że w zaskarżonej decyzji SKO w sposób nieuprawniony poddało ocenie decyzję z dnia "[...]" r., która nie była przedmiotem odwołania wskazując, że w decyzji tej podano nieprawidłową podstawę prawną tj. przepis art.258§1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, gdy tymczasem, w ocenie SKO, należało powołać art.258§1 pkt 1 Ordynacji. W ocenie Kolegium decyzja w sprawie przyznania ulgi w podatku rolnym podlegała w części wygaszeniu z powodu bezprzedmiotowości, gdyż część gruntu powinna być opodatkowana podatkiem od nieruchomości a nie podatkiem rolnym. SKO stwierdziło jednocześnie, że decyzja bezprzedmiotowa nie wywiera skutku prawnego od momentu zaistnienia bezprzedmiotowości.
SKO w ramach rozpatrywania odwołania od decyzji z dnia "[...]" r. nie miało kompetencji do dokonywania ocen innej decyzji - nie będącej przedmiotem odwołania. Do czasu jej istnienia w obrocie prawnym, było związane jej treścią. Zauważyć należy, że powołując się na inną podstawę prawną w kwestii wygaśnięcia (częściowego ) decyzji Burmistrza SKO stwierdziło, że przy tej innej podstawie prawnej decyzja deklaratoryjna o wygaśnięciu nie wywiera skutku prawnego od momentu zaistnienia bezprzedmiotowości. Tym samym, SKO uzasadniając swą decyzję mogło wywołać u strony przekonanie, że jej tok myślenia jest prawidłowy. Tak sposób uzasadniania decyzji nie jest wyrazem realizacji zasady przekonywania zapisanej w art.124 Ordynacji podatkowej. To uchybienie nie miało jednak wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia i jest akcentowane jedynie dla porządku.
Przechodząc do dalszych kwestii związanych z zaskarżoną decyzją należy podkreślić, że art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 ze. zm.) dalej cyt. jako p.g.i k. stanowi, iż podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki państwowej i gospodarki gruntami powinny być dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Z przepisu tego wynika, że ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym.
Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów (wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 1995 r., sygn. akt SA/Wr 1703/94, Wspólnota 1995/42/24, wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r., sygn. akt III SA 911/94, OSS 1994/4-5/164, wyrok NSA z dnia 29 grudnia 1993 r., sygn. akt III SA 747/93, ONSA 1994/4/163).
Również nowsze orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego np. wyroki z dnia 29 czerwca 2006 r. sygn. akt II FSK 1507/05 i II FSK 842/05 ocenia dane zawarte w ewidencji gruntów jako będące dla organów podatkowych podstawą do wymiaru podatków.
Także zaskarżona decyzja wyraża pogląd organu odwoławczego tożsamy z niekwestionowaną regułą wynikająca z art.21 p.g. i k.
Na tle stanu faktycznego w rozpatrywanej sprawie nie ulega więc wątpliwości, że organy podatkowe powinny były zobowiązane przy wymiarze podatku mieć na uwadze dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zatem przy podejmowaniu decyzji dotyczącej podatku od spornych gruntów wiążący był dla organów podatkowych, jako podstawa opodatkowania gruntów skarżącej za rok podatkowy 2003, wykaz dokonanych zmian w rejestrze gruntów z dnia 14 listopada 2000r. Z wykazu dokonanych zmian w danych rejestru gruntów z dnia 14 listopada 2000 r. wynika, że grunty położone w obrębie działki nr "[...]" o łącznej powierzchni "[...]" m2 oznaczone były jako droga na użytkach rolnych (dr/R) i droga na pastwiskach ( dr/ Ps)z uzupełnieniem o klasyfikację gleboznawczą.
Rozstrzygające znaczenie dla rozstrzygnięcia spornej kwestii właściwego opodatkowania gruntów będących współwłasnością skarżących, miał stan prawny przedmiotowych gruntów wynikający z ewidencji gruntów, a nie faktyczny stan gruntów, ich wykorzystanie na określone cele, czy też ich przeznaczenie w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Wynika to wprost z brzmienia przywołanego na wstępie przepisu art. 21 ust. 1 p.g.i k., który formułuje zasadę, iż podstawą wymiaru podatków są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, w związku z czym argumentacja skargi odwołująca się do sposobu wykorzystania gruntów oraz przeznaczenia ich w planie zagospodarowania na cele rolnicze nie jest trafna.
Wobec kategorycznego brzmienia normy omawianego przepisu nie do pogodzenia z jej treścią jest także stanowisko strony, że za podstawę wymiaru podatku od spornego gruntu za 2003 r. mogą posłużyć dane określone w decyzji Starosty "[...]" z dnia "[...]" r. w sprawie zmiany dotychczasowego oznaczenia gruntów z dróg na użytkach rolnych pastwiskach na użytki rolne.
Zmiana ta obowiązywała dopiero od czasu, gdy decyzja Starosty stała się ostateczna tj. od 3 września 2004 r. Decyzja z dnia "[...]" r. mogła stanowić wyłącznie podstawę zmiany danych zawartych w ewidencji gruntu i dopiero po jej dokonaniu mogło dojść do weryfikacji zobowiązania podatkowego za 2004 r. Zgodnie bowiem z art. 6 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.), jeżeli w trakcie roku podatkowego zaistniało zdarzenie mające wpływ na wysokość opodatkowania w tym roku, a w szczególności zmiana sposobu wykorzystywania przedmiotu opodatkowania lub jego części, podatek ulega obniżeniu lub podwyższeniu, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym nastąpiło to zdarzenie.
Jeśli zmiany w ewidencji gruntów i budynków następują, to mają one skutek ex nunc, tj. na przyszłość, a nie skutek ex tunc, tj. z mocą wsteczną. Oznacza to w tej sprawie, że podstawę ustaleń podatkowych dotyczących zobowiązania za rok 2003 stanowić mają dane sprzed daty uprawomocnienia się decyzji Starosty Powiatowego z dnia "[...]" r. tak jak zresztą przyjęło to Kolegium.
Zgodnie z § 68 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. (Dz. U. Nr 38, poz. 454) w sprawie ewidencji gruntów i budynków, do użytków rolnych zalicza się wyłącznie wymienione w tym przepisie rodzaje gruntów. Wśród wymienionych w tym przepisie gruntów uznawanych za użytki rolne nie zostały wymienione drogi na użytkach rolnych i pastwiskach. Przepisy tego rozporządzenia weszły w życie 1czerwca 2001 r.
Istotne znaczenie mają jednak zapisy § 83 i § 84 w/w rozporządzenia. Wynika z niego, że dane ewidencyjne uwidocznione i nazwane według kryteriów poprzedniej ewidencji zachowują swoją ważność także po wejściu w życie rozporządzenia. Skutek unormowań zawartych w w/w przepisach przejściowych jest dwojaki. Pierwszy z nich to taki, że organy podatkowe są związane poprzednimi danymi i ich nazewnictwem do czasu ich uaktualnienia w celu dostosowania do zasad wynikających z nowego rozporządzenia i nie mogą same dokonywać poprawek w danych ewidencyjnych stosownie do wymogów nowego rozporządzenia. Drugi zaś, będący konsekwencją pierwszego, że dane te należy analizować mając na uwadze znaczenie jakie miały pod rządem przepisów poprzednio normujących zasady ewidencji gruntów i budynków.
Przepisy przejściowe eliminują więc taką sytuację kiedy określony grunt zaliczony poprzednio do gruntów rolnych i tak oznaczony w ewidencji, z uwagi na wejście w życie nowych przepisów wykonawczych do ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne stawałby się automatycznie gruntem nie podlegającym podatkowi rolnemu tylko dlatego, że nowe przepisy wprowadzają inne oznaczenia dla użytków rolnych. Związania organów podatkowych, o którym mowa w § 83 rozporządzenia z 29 marca 2001 r., dotychczasowymi danymi w ewidencji, nie można bowiem, zdaniem sądu, odczytywać w ten sposób, że dotychczasowe dane należy konfrontować z zapisami tego rozporządzenia i wnioski z tej konfrontacji przenosić na rozstrzygnięcia w sprawach podatkowych dotyczących stanów sprzed wejścia w życie rozporządzenia.
Trafnie zauważył pełnomocnik strony w piśmie z dnia 19 marca 2007 r. "[...]", że skoro pod rządem przepisów rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. nie przewidziano łącznego stosowania symboli dr i R oraz dr i PS jako ewidencyjnie sprzecznych, to organ podatkowy nie może dowolnie dokonywać wyboru korzystniejszego dla siebie rozwiązania tj. do ustalenia przedmiotu opodatkowania zamiast R wybrać dr dla oznaczenia gruntów. Bardziej prawidłowe byłoby rozwiązanie, gdyby przyjmując, że zapisy w ewidencji dr/R i dr/Ps nie są przewidziane wmyśl w/w rozporządzenia, organ podatkowy przyjął jednocześnie, że sporne grunty nie są ogóle oznaczone w sposób mogący być podstawą wymiaru podatków.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę całkowicie podziela pogląd wyrażony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 23 lutego 2006 r. , sygn. akt III SA/Wa 2956/05 ( LEX nr 193362), który stwierdził, że dane, na których organ podatkowy opiera wymiar podatku, muszą być ścisłe i precyzyjne, nie mogą zaś wynikać z interpretacji tegoż organu.
Na gruncie rozpoznawanej sprawy przydatny jest również pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 listopada 2004 r., I SA/Łd 612/04 ( niepubl.) Sąd ten uznał mianowicie :"Uwzględniając treść art.21 p.g.i k. należy stwierdzić, że podstawą wymiaru podatków i świadczeń rzeczywiście mogą być tylko dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, jednakże dane zawarte w ewidencji muszą odpowiadać wymaganiom stawianym przez przepisy ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne oraz przepisów wykonawczych do tej ustawy. Dla ustalenia obowiązku podatkowego z tytułu posiadania nieruchomości konieczne jest dokładne sklasyfikowanie gruntu. Obowiązek ustalenia prawdy materialnej przez organy podatkowe sprowadza się do prawidłowego zaklasyfikowania gruntów podatnika. Nie wystarcza samo ustalenie, że grunt nie został zaklasyfikowany w ewidencji jako użytki rolne. Nie zasługuje na aprobatę pogląd, że zaklasyfikowanie nieruchomości w ewidencji gruntów do grupy innej niż użytki rolne uprawnia do obciążenia właściciela podatkiem od nieruchomości, chociażby ta inna klasyfikacja gruntów nie istniała.".
Skoro więc w danych geodezyjnych spornej nieruchomości zawarte są w świetle rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. niejednoznaczne dane co do klasyfikacji gruntów, organ podatkowy powinien był w drodze postępowania dowodowego (ewentualnie korzystając z możliwości jakie daje art. 181 Ordynacji - powołania biegłego geodety celem wydania opinii konfrontującej wiadomości specjalne z danymi z rejestru gruntów i ze stanem faktycznym nieruchomości). Pozwoliłoby to rozwiać wątpliwości faktyczno-prawne dotyczące przedmiotu zobowiązania podatkowego. Zatem podjęcie decyzji o opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości części gruntów skarżących (o pow. "[...]" m2.) przed rozstrzygnięciem tych wątpliwości stanowi naruszenie art.122 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy powinien poddać ponownie ocenie zapisy w ewidencji gruntów istniejące w 2003 r. a dokonane w 2000 r., badając po pierwsze czy zapisy te dokonane były zgodnie z przepisami ustawy prawo geodezyjne i kartograficzne oraz stosownie do przepisów wykonawczych obowiązujących w 2000 r. a następnie ustalić jakie znaczenie należy nadać tym zapisom biorąc pod uwagę przepisy przejściowe do rozporządzenia z 29 marca 2001 r. W razie ustalenia, iż oznaczenie istniejące w ewidencji nie było w ogóle przewidziane przepisami prawa, konieczne będzie poczynienie ustaleń w zakresie sklasyfikowania spornych gruntów
Ze wskazanych względów Sąd uznał, że naruszenie art.122 Ordynacji podatkowej mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając też na zasadzie art. 152 p.p.s.a., że nie może być ona wykonana w całości. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 p.p.s.a. w zw. z art.205 § p.p.s.a

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI